10% Meer bomen in en nabij de kernen, RV 1 juni 2021 definitief.docx

Nr.: 193163718 / 63788

Raadsvergadering:

14 juli 2021

Onderwerp:

10% Meer bomen in en nabij de kernen

Datum:

6 april 2021 gewijzigd 1 juni 2021

RAADSVOORSTEL

Korte samenvatting De raad wordt voorgesteld een bedrag van € 1,5 miljoen beschikbaar te stellen voor het realiseren van de ambitie van 10% meer bomen in en nabij de kernen. Het gaat om de aanplant van 1750 nieuwe bomen, waarvan 1000 bomen te planten in het openbaar gebied en 750 bomen ter beschikking te stellen. Voorgesteld besluit De raad wordt voorgesteld: 1. Een krediet van € 1.275.000 beschikbaar te stellen voor de aanplant van 1000 bomen in het openbaar gebied. 2. De hieruit voortvloeiende jaarlijkse kapitaallasten mee te nemen in de meerjarenbegroting vanaf 2024. 3. Een bedrag van € 225.000 (verspreid over de periode 2021-2028) beschikbaar te stellen ten laste van de Reserve Enecogelden, voor het beschikbaar stellen van 750 bomen. 4. De begroting conform dit besluit aan te passen. Inleiding Voor u ligt het voorstel voor het realiseren van de ambitie van 10% meer bomen in en nabij de kernen van onze gemeente. In de elf kernen bevinden zich ongeveer 17.500 bomen. Dit voorstel betreft het aanplanten van 1.750 bomen in en nabij de kernen. Het betreft een gewijzigd raadsvoorstel, gehoord de commissie Oordeelsvorming SBBV van 18 mei 2021. In plaats van het voorleggen van enkele scenario’s, wordt nu een meer concreet voorstel gedaan (zie ook onder Argument 1.6).

Het voorstel wordt gedaan in de marge van de raadsinformatiebrief ‘Haalbaarheidsonderzoek naar 10% meer bomen in de Krimpenerwaard’. Deze brief van 8 december 2020 aan uw raad was onderdeel van Informatie van het college in de raadsvergadering van 2 en 3 februari 2021. Dit laatste onderzoek is gericht op de aanplant van bomen in het buitengebied in samenwerking met partijen als Provincie Zuid-Holland, Groenalliantie MiddenHolland en Staatsbosbeheer. Beoogd resultaat Het realiseren van de ambitie van 10% meer bomen in en nabij de kernen. Argumenten 1.1 Het gaat om een herhaalde wens. De wens is onder meer beschreven in de motie M20-021. Uw raad nam op 14 juli 2020 deze motie aan en roept het college op om de raad te informeren over de toezegging aan de raad om 10% meer bomen in de gemeente te realiseren. 1.2 Het project past bij het collegeprogramma en coalitieprogramma. Het project past bij verschillende ambities in het Collegeprogramma 2019-2022 Krimpenerwaard: duurzamer en vitaler. De ambities uit het Coalitieakkoord 2019-2022: Met ambitie samen verder! zoals hierna uitgewerkt. 1.3 Het project draagt bij aan klimaatadaptatie. Het project levert een bijdrage aan het klimaatbestendig maken van Krimpenerwaard en is een bijdrage aan de mondiale opgave. In bebouwd gebied zorgen bomen voor verlaging van het hitte-eilandeffect dankzij hun verkoelende werking.

De bomen zorgen voor het verlagen van het risico op wateroverlast. Bomen houden regenwater vast in de kroon en op de stam; een deel van het water verdampt en een deel wordt vertraagd afgevoerd. Bomen zorgen ervoor dat regenwater gemakkelijker door de bodem wordt verwerkt.

1.4 Het project draagt bij aan biodiversiteit. Het project levert een bijdrage aan het behouden en verbeteren van de biodiversiteit in Krimpenerwaard. De biodiversiteit neemt toe waarmee de veerkracht van het ecosysteem wordt versterkt. Veel bomen vormen een op zichzelf staand ecosysteem, waar veel insecten, en dus weer vogels en andere fauna op af komen. Bomen bieden leefruimte en voedsel aan tal van organismen zoals korstmossen en schimmels. 1.5 We stimuleren eigen initiatief. Van de 1750 nieuwe bomen kan een belangrijk deel beschikbaar worden gesteld voor het aanplanten in tuinen en op schoolpleinen. Wij stimuleren hiermee eigen initiatief. Onze inwoners, ondernemers en organisaties worden partners. Tevens worden ze actief betrokken bij de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving. De uitwerking is eenvoudig. De gemeente stelt op aanvraag een boom beschikbaar, de aanvrager plant de boom. Er zijn wel een enkele spelregels. De tuin moet voldoende ruimte en kansen bieden, om de boom tot volle wasdom te laten komen. De boom mag niet leiden tot overlast voor de buren of hinder opleveren voor de openbare weg. De bomen worden eigendom. Verder worden geen regels gesteld: Meer ruimte door minder overbodige regels. 1.6 Het voorstel reageert op het advies van de commissie Oordeelsvorming SBBV.

De commissie adviseerde in ruime mate bomen ter beschikking te stellen, hetgeen leidt tot aanpassing van het gevraagde krediet van € 2,0 miljoen naar € 1,5 miljoen. De mogelijke verhouding van 1500 bomen in het openbaar gebied en 250 bomen ter beschikking te stellen, wijzigt in 1000 bomen respectievelijk 750 bomen. De bomen worden ter beschikking gesteld voor de aanplant in tuinen, op schoolpleinen, in tiny forests in de kernen, of aan de randen van de kernen (zie de bovengenoemde raadsinformatiebrief). 3.1 De lasten kunnen deels worden gedekt vanuit de Reserve Enecogelden. Het project vraagt een investering van € 1,5 miljoen, waarvan € 225.000 uit de Reserve Enecogelden gedekt wordt. Een specificatie van de investering is als niet openbaar document toegevoegd in bijlage 1. De beleidslijn is om incidentele lasten te dekken vanuit incidentele middelen. De inzet van de Enecogelden voor 10% meer bomen past binnen één van de intenties die uw raad heeft aangegeven ten aanzien van de besteding (duurzaamheid) en past binnen de denklijnen zoals besproken in de raad. Kanttekeningen 1.1 Het project vraagt de nodige flexibiliteit in de uitvoering. De nieuwe bomen moeten voldoende de ruimte krijgen om tot volle wasdom te komen, zowel bovengronds als ondergronds. De beoogde plaatsen in het openbaar gebied zijn gecontroleerd (bovengronds).

De ondergrondse situatie wordt pas duidelijk bij de werkvoorbereiding: het onderzoeken van de ligging van kabels en leidingen en de bodemgesteldheid. Het is belangrijk dat er voldoende ruimte is voor grondverbetering. 1.2 Het project levert extra onderhoudskosten op. De eerste kosten van het water geven en van zogenoemde begeleidingssnoei horen bij de eerste aanleg en komen ten laste van het krediet. De bomen in het openbaar gebied blijven na de aanplant nog twee jaar binnen het project, voordat de overdracht in beheer plaatsvindt. Na afloop van het hele project is circa € 20.000,- extra per jaar nodig voor het onderhouden van het bomenbestand (extra in vergelijking met het huidige onderhoudsbudget). De instandhouding van de gemeentelijke bomen op lange termijn is een aandachtspunt. Dat komt in het jaar 2025 aan de orde bij de voorbereiding van het integrale plan IBOR 3 voor de openbare ruimte, planperiode 2026-2029. 3.1 Er is nog geen besluit genomen over de inzet van de Enecogelden. Het lag en ligt in de bedoeling om samen met de inwoners, gemeenteraad en de organisatie tot een goede besteding van de Enecogelden te komen. Hiervoor was een traject uitgedacht, maar door de coronacrisis laat de uitvoering op zich wachten. Maar zoals aangegeven past de besteding binnen de uitgesproken intentie en besproken denklijnen.

De commissie Oordeelsvorming SBBV toonde zich terughoudend om nu al een beroep te doen op de Reserve Enecogelden. Zie verder onder Financiën.

Alternatieven Een besluit over de ambitie 10% Meer bomen in en nabij de kernen is aan uw raad. Dat geldt ook voor een mogelijke fasering, of de duur van de uitvoeringsperiode. De beoogde uitvoeringsperiode is negen jaar: de aanplant van nieuwe bomen gedurende zeven jaar en de nieuwe bomen blijven steeds twee jaar binnen het project, gevolgd door de overdracht in beheer. Financiën Op het moment van schrijven is in de Reserve Enecogelden een bedrag beschikbaar van bijna € 15,3 miljoen. Hierop ligt vooralsnog geen claim. Dat betekent dat er binnen de reserve ruimte beschikbaar is om de voorgestelde € 225.000 hieruit te dekken. Activeren De investering voldoet aan de activeringscriteria en daarmee is het een verplichting deze te activeren en af te schrijven. De beschikbaar gestelde bomen mogen niet geactiveerd worden; alleen activa in eigendom van de gemeente mogen geactiveerd worden. We hanteren als afschrijvingstermijn een periode van 40 jaar, de gemiddelde levensduur van een boom. Voor de kapitaallasten is dekking nodig en we stellen voor deze mee te laten lopen in de meerjarenbegroting vanaf 2024.

Jaarlijkse lasten kapitaallasten De basis voor de berekening van de jaarlijkse lasten in een ingroeimodel is: het te activeren bedrag is € 1,275 miljoen, de periode voor het aanplanten van bomen is 7 jaar (periode 2021-2028), en ultimo 2023 worden de eerste bomen overgedragen in beheer. De kapitaallasten bedragen in 2024 ongeveer € 5.000 en lopen op tot een bedrag van ongeveer € 35.000 in 2030. Vanaf het jaar 2063 lopen de kapitaallasten terug van € 35.000 tot € 0 in het jaar 2070. Toekomstig onderhoud Tot en met 2023 wordt nog geen extra onderhoudsbudget aangevraagd (zie ook Kanttekening 1.2). Na afloop van het hele project is circa € 20.000,- per jaar extra nodig voor het onderhouden van het bomenbestand. In het jaar 2025 wordt geadviseerd over de instandhouding van de nieuwe bomen op lange termijn. Basis van de kredietraming Bij de kredietraming, de totale projectkosten, is inbegrepen: het maken van proefsleuven naar de ligging van kabels en leidingen, uitvoeren grondverbetering van boomstandplaatsen en het aanbrengen van beluchting, het transport en de acceptatiekosten van de uitkomende grond, het leveren en planten van de bomen, het uitvoeren van straatwerken, het gedurende twee groeiseizoen water geven aan de nieuwe bomen, overhead kosten aannemer, werkvoorbereiding, directievoering en toezicht. Ook is rekening gehouden met inboet van bomen (maximaal 10%).

Juridische zaken Geen bijzonderheden. Participatie en extern overleg Gelet op de beoogde participatie van inwoners, ondernemers en organisaties in dit project wordt een communicatieplan gemaakt. We maken in dit project verder gebruik van verschillende vormen van projectcommunicatie, vermoedelijk op het niveau van de kernen. In verband met corona staat de Boomfeestdag dit jaar gepland op 10 november 2021. Dit is een uitstekende kans voor het planten van een feestelijke eerste boom of meerdere. Dit in samenwerking met de scholen. Vervolgtraject en uitvoering De beoogde uitvoeringsperiode van het project is negen jaar: de aanplant van nieuwe bomen gedurende zeven jaar en de nieuwe bomen blijven steeds twee jaar binnen het project, gevolgd door de overdracht in beheer. Het planten van de nieuwe bomen gebeurt steeds in een vierde en eerste kwartaal, bij voorkeur in de maanden oktober en november. Wij stellen na een besluit van uw raad een projectplanning op. We bekijken hierbij hoe de werkzaamheden en leveringen kunnen worden opgedragen, met aandacht voor de lokale bedrijven.

Als er een uiterste datum is voor de besluitvorming in de raad, dan datum en reden vermelden. Bij een raadsbesluit op 14 juli zien wij goede kansen om in het vierde kwartaal een begin te maken met de uitvoering van dit project. Bijlagen Bijlage 1: Kredietraming niet openbaar Bijlage 2: Uitvoeringsplan 10% meer bomen jaar 1* Bijlage 3: Uitvoeringsplan 10% meer bomen jaar 2* Bijlage 4: Uitvoeringsplan 10% meer bomen jaar 3* * Oorspronkelijk is er een uitvoeringsplan gemaakt voor 1750 bomen in het openbaar gebied, te realiseren in 3 jaar. Het plan is nu het aanplanten van 1000 nieuwe bomen in het openbaar gebied in 7 jaar tijd (periode 2021-2028). De bijlagen 2, 3 en 4 dienen als basis en illustratie voor het aanplanten van de 1000 nieuwe bomen. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van gemeente Krimpenerwaard, de secretaris,

de burgemeester,

J. Hennip

mr. R.S. Cazemier

RAADSBESLUIT

De raad van de gemeente Krimpenerwaard, Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 1 juni 2021 inzake 10% Meer bomen in en nabij de kernen gelet op verschillende ambities in het coalitieprogramma en het collegeprogramma; Besluit: 1. Een krediet van € 1.275.000 beschikbaar te stellen voor de aanplant van 1000 bomen in het openbaar gebied. 2. De hieruit voortvloeiende jaarlijkse kapitaallasten mee te nemen in de meerjarenbegroting vanaf 2024. 3. Een bedrag van € 225.000 (verspreid over de periode 2021-2028) beschikbaar te stellen ten laste van de Reserve Enecogelden, voor het beschikbaar stellen van 750 bomen. 4. De begroting conform dit besluit aan te passen. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 14 juli 2021, de griffier,

de voorzitter,

dr. M-L van Muijen

mr. R.S. Cazemier