1.5 Bijlage 3 - Wepublic aanbevelingen en observaties.pdf

Page 1

Stevigere positionering van de regio

Midden-Holland: de regio midden in de Randstad

Juni 2021, Amsterdam

Ga hier morgen mee aan de slag

2

Samenwerking

Escalatie

Opportunisme

Expertise

Houd de gezamenlijke stip op de horizon voor ogen aan de hand van de ambities van de regio. Alleen dan komen jullie als regio geloofwaardig over naar de buitenwereld en kunnen jullie succesvol stappen zetten in de lobby van de regio.

Versterk de relatie met de provincie ZuidHolland. Escaleer naar bestuurlijk niveau en bouw de relatie op om kansen te verzilveren. Bijvoorbeeld in het woondossier kan dit de regio Midden-Holland zeker helpen.

Gebruik in de lobby het unique selling point van hoe de regio omgaat met bodemdaling. Agendeer hiermee niet een probleem, maar de regio als best practice in de oplossing voor een breed maatschappelijk probleem.

Professionaliseer en organiseer de lobby verder om een effectievere lobby uit te voeren. Vergroot de kennis over lobbyen binnen de organisatie en ga vooral ervaring opdoen.

Jullie prioritaire issues Uit het positionerings- en lobbytraject zijn de volgende tien prioritaire issues geïdentificeerd: Vanuit het thema groeigebied: • Meer woningen creëren en bouwen voor toekomstige, bovenregionale vraag. • Inzet NOVI voor duurzame groei en verbeteringen in kwaliteit van het Groene Hart. Vanuit het thema bereikbaarheid: • Aanleg station Gouweknoop en P+R halte. • Versterken positie Gouda als IC-station. • Verbreding A20 van Nieuwerkerk a/d IJssel tot Gouwe aquaduct. • Bodegravenboog: Realisatie verbindingen tussen N11 en A12 in westelijke richting. • Algera Corridor: Ontsluiting Krimpenerwaard en regio Rotterdam verbeteren. Vanuit het thema economische vitaliteit: • Fysieke ruimte voor bedrijvigheid, om te vernieuwen, uit te breiden of herstructureren. • Campus Gouda en high tech vakmanschap (o.a. bouw en energietransitie). • Totstandkoming kennis & innovatiecentrum bodemdaling.

3

Advies Een succesvolle lobby vereist verdere aanscherping van de huidige issues. Dit vraagt om strategische keuzes en zet de koers voor de komende jaren. Een volgende stap hiervoor kan de regiobijeenkomst in september zijn. Echter, let op dat niet alle issues tot dan kunnen wachten met de uitvoering van een intensieve lobby (denk aan woningbouw of station Gouweknoop).

Zeven aanbevelingen ➢

➢ ➢

➢

➢

➢ ➢

4

Transparantie en communicatie. Communiceer helder over gezamenlijke en individuele belangen om van elkaars ontwikkelingen op de hoogte te zijn, verrassingen achteraf te voorkomen en met één mond vanuit de regio naar de buitenwereld te spreken. Effectieve lobby. Maak in de lobby gebruik van de politieke partijlijnen richting regionale en landelijke politiek. Werk de meest prioritaire lobbydossiers uit naar lobbyplannen met concrete acties en boodschappen voor de aankomende maanden. Draagvlak en continuïteit. Stimuleer het draagvlak voor de samenwerking en het gezamenlijk verhaal. Voorkom dat het een papieren werkelijkheid wordt en ga in gesprek met raadsleden en breder in de organisatie, om het verhaal levend te houden en eigen te maken. Zorg ook dat de essentie van het verhaal landt in de verkiezingsprogramma’s voor de gemeenteraad. Dit draagt bij aan de continuïteit. Onderscheidend. De onderscheidenheid van een regio of verhaal kan ook voortkomen door de manier waarop de boodschap uitgedragen wordt. Denk aan een ludieke actie om het over te brengen, identificeer bepaalde boegbeelden of organiseer een evenement voor stakeholders (denk aan het Aspergediner van de provincie Limburg). Monitoring. Jullie hebben het gevoel dat de regio vaak achter de feiten aanloopt.

Om een proactieve lobby te voeren is het van cruciaal belang om op de hoogte te zijn van wat er speelt en wanneer iets plaatsvindt. Lever van tevoren input, bijvoorbeeld voor het AO MIRT. Focus. Om de brede doelstellingen van de regio te vertalen naar concrete handvaten is prioritering van stakeholders en issues noodzakelijk. Dit document doet een eerste aanzet, maar het is een dynamisch proces. Breng continu focus aan. Delen van (positief) resultaat. Laat ook breder in de interne organisaties zien wat de regionale lobby brengt of heeft gebracht, bijvoorbeeld in een regionaal lobby jaaroverzicht. Zo wordt de meerwaarde van samenwerking meer inzichtelijk.

Kernverhaal 5

Storyline Hoofdboodschap

Midden-Holland is uniek door de centrale ligging: de regio midden in de Randstad. Midden-Holland is stad en platteland, natuur en cultuurhistorie, Randstad en ruimte, vakmanschap en high-tech, handel en industrie. Midden-Holland biedt ruimte. Aan wonen, ondernemen en genieten. Voor iedereen. En zien we uitdagingen of kansen? Dan zetten we samen onze schouders eronder en maken we het mogelijk. Dat doen we al eeuwenlang en dit blijven we doen. Kernboodschap 1: Groeigebied

Midden-Holland is de groene Randstad met de G4 in onze achtertuin. Onze unieke ligging maakt Midden-Holland bijzonder: stad en platteland, natuur en cultuurhistorie, Randstad en groen. Die unieke ligging biedt ruimte. Voor woningbouw, bedrijvigheid en mobiliteit. Maar altijd met behoud van authenticiteit en leefbaarheid, en met respect voor duurzaamheid en ons prachtige landschap. Wij bieden ruimte aan onze eigen inwoners én aan woningzoekenden van daar buiten. Midden-Holland draagt bij aan oplossingen voor de oververhitte woningmarkt. Kernboodschap 2: Bereikbaarheid

Midden-Holland is centraal gelegen en een onmisbare schakel in Randstad en regio. Midden-Holland groeit. Onze bereikbaarheid moet meegroeien. We moeten eerst bewegen en dan bouwen, maar we timmeren hard aan de weg. De bereikbaarheid van de regio wordt nog beter. We verbeteren vervoersketens- en knopen. Per weg worden de eerste stappen al succesvol gezet. Ook op het gebied van spoor, voet en fiets hebben wij concrete ambities. MH omarmt bovendien alternatieven voor de auto. We dragen actief bij aan duurzame, toekomstige mobiliteitsoplossingen. Kernboodschap 3: Economische vitaliteit

Midden-Holland is één van de hardst groeiende economische regio’s van Nederland. Vakmanschap en high-tech, handel en industrie, MKB en familiebedrijf, lokaal geworteld en internationale ketens. Onze handen-uit-de-mouwen-mentaliteit, innovatiekracht, hoge arbeidsparticipatie, centrale ligging en onderwijsinstellingen maken ons aantrekkelijk voor een grote diversiteit aan bedrijven. Deze bedrijven staan middenin onze samenleving. Midden-Holland doet er alles aan om bedrijven te laten groeien en bloeien.

6

Uitwerking thema Groeigebied 7

Van ambitie… Meer kunnen bouwen dan voor eigen bevolking: antwoord bieden voor de bovenregionale vraag aan woningen, maar altijd met behoud van authenticiteit en met respect voor het landschap. Woningen worden toekomstbestendig gebouwd, rekening houdend met duurzaamheid en bodemdaling. Voor iedereen: aandacht voor diverse doelgroepen (ouderen, sociale huur). Voordeel werken en wonen dichtbij elkaar Deze ambitie komt terug in reeds bestaande documenten en plannen, zoals de Regionale Agenda Wonen en de Agenda Verstedelijking en Mobiliteit: Zie in het bijzonder de volgende doelstellingen: • Realiseren van een gemengd (hoog)stedelijk gebied in Gouda • Groene sub-urbane woonlandschappen rond lokale knopen • Groei in krachtige lokale gemeenschappen • Verduurzaming van woningen • Realiseren van betaalbare en toegankelijke woningen

8

…naar lobbydoelstellingen Rondom de prioritaire issues zijn twee concrete lobbydoelstellingen geformuleerd:

9

Prioritaire issues

Concrete lobbydoelstellingen

Lobby aanpak

Meer woningen creëren en bouwen voor toekomstige, bovenregionale vraag.

Overeenstemming met PZH om meer te mogen bouwen dan huidige vraag en over de transformatie van bedrijven naar woningen.

Vanuit Tweede Kamer en maatschappelijke partners aandacht vragen voor de regio MH als onderdeel van de oplossing van een maatschappelijke vraagstuk: woningtekort. Op die manier druk voeren op PZH en aansluiten bij agenda PZH inzake slim gebruik van ruimte. Daarbij ook escaleren op bestuurlijk niveau in de relatie met de provincie Zuid-Holland.

Inzet NOVI voor duurzame groei en verbeteringen in kwaliteit van het Groene Hart.

Input leveren bij BZK en PZH hoede regio invulling kan geven aan duurzame groei van het Groene Hart en wat dit voor consequenties moet hebben voor de NOVI.

Vinger aan de pols houden en waarborgen dat de regels die voortkomen uit de NOVI bijdragen aan duurzame groei en kwaliteitsverbeteringen in het Groene Hart. Zoek hiervoor steun bij andere gemeenten in het Groene Hart en kaart dit actief aan bij de provincie Zuid-Holland.

Stakeholderaanpak Overkoepelen zien we bij dit thema de noodzaak om de reputatie van de regio te verbeteren, met name bij landelijke en regionale stakeholders. Van onveranderbaar Groene hart naar vitale regio waar het kwalitatief goed wonen is. Er moet vertrouwen komen dat bij transformatie van woningen of nieuwbouw de gemeenten zelf al rekening houden met het (groene) landschap, de authenticiteit en de leefbaarheid. Ook moet het bewustzijn komen dat het landschap altijd al in transitie is geweest en dit altijd zal blijven doen. De meest prioritaire stakeholder is de provincie Zuid-Holland. Het is belangrijk om juist de samenwerking met de provincie op te zoeken, in plaats van de huidige tegenstelling. Er ligt een gemeenschappelijke, maatschappelijke opgave voor, waarbij de regio Midden-Holland een oplossing kan bieden. Gebruik daarbij ook de partijlijnen van bestuurders, betrek alle kleuren van de GS en PS en nodig betreffende ambtenaren en bestuurders uit op werkbezoek. Zij moeten ervaren dat de provincie niet ophoudt na Den Haag en Rotterdam. Om druk uit te voeren op PZH is het wenselijk om op hoog niveau met het ministerie van BZK in gesprek te gaan. Ook voor het ministerie zijn jullie een onderdeel van de oplossing. Midden-Holland biedt ruimte. Stuur de nieuwe minister een welkomstbericht (indien mogelijk op ludieke wijze) en nodig ook het ministerie uit op werkbezoek.

Genereer (meer) aandacht voor de regio: voor de huidige kwaliteit van wonen, het groen en de verdere potentie voor groei. Ga hiervoor in gesprek met politieke partijen als VVD, CDA en D66 en brancheorganisaties als Bouwend NL, NEPROM en IVBN. Of probeer aansluiting te zoeken bij de Verstedelijkingsalliantie. 10

Uitwerking thema Bereikbaarheid 11

Van ambitie… De belangrijkste ambitie is om de bereikbaarheid in en met de regio te verbeteren. Dit ten behoeve van de leefbaarheid van de inwoners en ondernemers van MH, maar ook voor de hele Randstad. Het verbeteren van de bereikbaarheid vraagt enerzijds om een verbeterde doorstroming van autoverkeer, door de concrete plannen rondom de wegen. Anderzijds is het essentieel een reëel alternatief op de auto te bieden met het openbaar vervoer. Deze ambitie komt terug in reeds bestaande documenten en plannen, zoals het Regionaal Verkeers- en Vervoerplan Midden-Holland.

Zie in het bijzonder de volgende doelstellingen: • Bodegravenboog: Realisatie directe verbindingen tussen de N11 en A12 in westelijke richting • A20: Verbreden A20 van Nieuwerkerk aan den IJssel tot Gouwe aquaduct • N210 Algera-corridor: Ontsluiting Krimpenerwaard richting Rotterdamse regio verbeteren • Station Gouweknoop: Ontwikkeling station Gouweknoop en P+R halte • Station Gouda: Behoud IC-functie station Gouda Verschillende nieuwe ontwikkelingen zoals het Klimaatakkoord en het Schonelucht akkoord hebben tot de afspraak geleid dat alle regio’s een Regionaal Mobiliteitsplan (RMP) opstellen gericht op duurzame mobiliteit. Bij de actualisatie van het uitvoeringsprogramma spelen duurzaamheid, leefbaarheid en verkeersveiligheid meer dan voorheen een belangrijke rol. 12

…naar lobbydoelstellingen (1/2) Rondom de prioritaire issues zijn vijf concrete lobbydoelstellingen geformuleerd: Prioritaire issues

Concrete lobbydoelstellingen

Lobby aanpak

Aanleg station Gouweknoop en P+R halte

Lobby van lange adem, toewerken naar startbeslissing MIRT. Concrete lobby om ambities rondom station op de kaart te zetten.

Agendasettende lobby. PZH, I&W en BZK overtuigen dat van belang van station Gouweknoop voor (de ontwikkeling van) de regio. Proactief opbrengen in gesprekken met bestuurders en vervoersorganisaties.

Versterken positie Gouda als IC-station.

Continu belang van IC-station Gouda benadrukken. Vinger aan de pols houden dat deze positie in stand blijft en wordt versterkt.

Belangrijk om bij bestuurders belang van IC-station tussen de oren te krijgen: het is de onderste kaart van het kaartenhuis van de hele ruimtelijke ontwikkeling van de regio. Versterk de positie van het IC-station en blijf continu monitoren.

Verbreding A20 van Nieuwerkerk a/d IJssel tot Gouwe aquaduct

De verbreding zit al in fase van planuitwerking. Waarborgen dat plannen worden uitgevoerd.

Deze lobby zit al in vergevorderd stadium. Aanpak vereist alleen monitoring van de plannen en vinger aan de pols houden.

13

…naar lobbydoelstellingen (2/2) Prioritaire issues

Concrete lobbydoelstellingen

Lobby aanpak

Bodegravenboog: Realisatie verbindingen tussen N11 en A12 in westelijke richting

Samenwerking Rijk & regio organiseren met oog op een MIRTverkenning. Prioritering en financiering bepleiten bij zowel Rijk als regiopartners.

Vanuit PZH en regio MH actieve samenwerking organiseren met het Min I&W en RW. Politiek prioriteit bepleiten Vanuit het oogpunt van economische verlies door huidige opstopping van verkeer (gesteund door o.a. TLN en bedrijfsleven) het brede regionale belang van de verbinding benadrukken.

Algera Corridor: Ontsluiting Krimpenerwaard en regio Rotterdam verbeteren

Waarborgen dat financiering op de goede plek komt door in gesprek te blijven met RWS, Kapelle a/d IJssel, Alphen a/d Rijn.

De regio MH heeft met name een ondersteunende rol voor de individuele gemeenten.

14

Stakeholderaanpak De diverse lobbydoelstellingen zitten in verschillende fases van de lobby. Dit vraagt ook om een andere stakeholderaanpak. Focus bij de dossiers waar de regio een agendasettende, initiërende rol heeft (station Gouweknoop en de Bodegravenboog) op het MIRT en de officiële besluitvorming. Leg contacten met het ministerie van I&W én BZK en benadruk het belang voor de doorstroming en leefbaarheid van de regio Midden-Holland, omringende gebieden en de hele provincie. Focus op deze twee dossiers (station Gouweknoop en Bodegravenboog) en laat deze terugkomen in elk relevant gesprek. Laat op andere sub-thema’s de gemeenten in de lead en ondersteun alleen wanneer nodig. Inzake de bereikbaarheid heeft de regio twee belangrijke argumentatielijnen. Enerzijds moet de doorstroming voor het autoverkeer worden verbeterd, dat is in het belang voor de hele provincie. Anderzijds moet er een aantrekkelijk alternatief voor de auto komen en het OV-gebruik worden gestimuleerd (door IC verbinding, P+R, multimodale knooppunten en station Gouweknoop), voor de leefbaarheid van de regio. Laat deze boodschap, en vooral het bredere maatschappelijke belang, ondersteunen door TLN en de Mobiliteitsalliantie. Haak ook de provincie Utrecht aan als belanghebbende, nu de reiziger uit Utrecht ook profijt heeft van betere doorstroming richting Den Haag en Rotterdam.

Zoek verdere bondgenoten bij boegbeelden uit de regio en het bedrijfsleven.

15

Uitwerking thema Economische vitaliteit 16

Van ambitie… De ambitie bij het speerpunt economische vitaliteit focust zich op twee aspecten: onderwijs en arbeidsmarkt. Uitgroeien tot state-of-the-art MBO en HBO door meer en lange termijn investeringen en ontwikkeling van campus en kennis op het gebied van o.a. energietransitie, maakindustrie, bouw en bodemdaling. Daarnaast verder groeien en bloeien van (MKB)bedrijven. Dit wordt mogelijk gemaakt door meer fysieke ruimte voor bedrijvigheid.

Deze ambitie komt terug in reeds bestaande documenten en plannen, zoals de Economische visie en de Agenda Verstedelijking en Mobiliteit. Zie in het bijzonder de volgende doelstellingen: • Techniek: MH als centrum van modern vakmanschap in de Randstad • Zorgtechnologie: ontwikkelingen van toepassingen voor domotica en langer thuis wonen • Kennis over de bodem: MH als innovatiecentrum voor bouwen in moeilijke bodemomstandigheden • Transport en logistiek: MH als ‘best practice’ in transport, logistiek en distributie • Ruimte voor MKB: Lokale schuif- en groeiruimte voor bedrijven

17

…naar lobbydoelstellingen Rondom de prioritaire issues zijn drie concrete lobbydoelstellingen geformuleerd: Prioritaire issues

Concrete lobbydoelstellingen

Lobby aanpak

Fysieke ruimte voor bedrijvigheid, om te vernieuwen, uit te breiden of herstructureren.

Ruimte vanuit PZH om bij de herstructurering rekening te houden met groei van bedrijven.

Vanuit de triple helix is een eerste lobby door gemeenten en bedrijfsleven ingezet om ruimte te vragen voor bedrijfshuisvesting. De regio MH kan de individuele gemeenten ondersteunen –indien nodigbij de herprogrammering van de PZH.

Campus Gouda en high tech vakmanschap (o.a. bouw en energietransitie).

Meer en lange termijn investeringen in onderwijs, juist in branches waar de komende jaren veel vraag naar gaat zijn.

De regio kan een agendasettende rol spelen richting het Rijk om aandacht te vragen voor de ontwikkeling van de technische maakindustrie. Ook kan de regio zich aansluiten bij de EBZ voor meer zichtbaarheid.

Totstandkoming kennis & innovatiecentrum bodemdaling.

Meer aandacht genereren voor de opgedane kennis en ervaring op het gebied van bodemdaling, om dit verder te ontwikkelen en te delen met de rest van Nederland.

Bodemdaling is één van de specifieke expertises waarop de regio zich onderscheidt (in zowel onderwijs als arbeidsmarkt) en iets heeft te bieden aan de rest van Nederland. De regio kan deze onderscheidende kennis op regionaal en landelijk niveau onder de aandacht brengen.

18

Stakeholderaanpak De focus bij dit speerpunt ligt op het tonen wat de regio nu al te bieden heeft (qua bedrijfsleven en onderwijsinstellingen) en wat voor potentie het nog meer heeft. Tegelijkertijd is het wenselijk de spanning aan te tonen op het gebrek aan ruimte voor verdere groei van het bedrijfsleven en de nodige investeringen voor het onderwijs. Zet innovatieve bedrijven uit de regio in het zonnetje en laat aan de buitenwereld zien welke bedrijven de regio te bieden heeft. En treed in contact met Techniek Nederland over de kwaliteit van en potentie in het onderwijs voor de energietransitie en met het ministerie van BZK over de opleidingen gericht op de bouw. Kijk objectief naar de rol van stakeholders en bepaal op basis hiervan de vervolgstappen. Verbreed de horizon van stakeholders en treed in contact met de ministeries van OCW en EZK. Nodig de aankomende bewindspersonen en ambtenaren van de ministeries, EBZ en MKB Nederland uit op werkbezoek bij de innovatieve MKB bedrijven van de regio. Combineer het werkbezoek met een bezoek aan een (bijpassende) onderwijsinstelling. Te denken valt ook aan een werkbezoek voor Tweede Kamerleden van VVD, CDA en D66. Communiceer breed over het te ontwikkelen kennis- en innovatiecentrum inzake bodemdaling.

Nodig ook beleidsmedewerkers van het ministerie van BZK en LNV, en LTO uit voor de conferentie die de regio eind 2021 wordt georganiseerd.

19

Page 20

Frank Körver Partner en senior adviseur

Maaike van Hooidonk Partner en senior adviseur Robin Beentjes Adviseur Iris Weerdenburg Junior adviseur

Wepublic BV Herikerbergweg 193 1101 CN Amsterdam +31 20 240 55 30 info@wepublic.nl

April 2021, Amsterdam