1.26 RIB Wensen en bedenkingen Omgevingsprogramma Sociale Basis en Maatschappelijke Voorzieningen

RAADSINFORMATIEBRIEF

VAN HET COLLEGE VAN B&W

de gemeenteraad

VOOR CC

2 juli 2024 Omgevingsprogramma Sociale basis en maatschappelijke voorzieningen

DATUM ONDERWERP

Beste meneer, mevrouw, Op 14 mei 2024 heeft u het Omgevingsprogramma sociale basis en maatschappelijke voorzieningen behandeld door middel van een ‘wensen- en bedenkingenprocedure’. Dank voor uw wensen en bedenkingen. In deze raadsinformatiebrief informeren wij u over de daaruit voortgekomen wijzigingen in het omgevingsprogramma en onze reactie op de door u ingebrachte wensen en bedenkingen. Wijzigingen naar aanleiding van de wensen- en bedenkingenprocedure De reactie van het college op uw wensen en bedenkingen treft u aan in de bijlage bij deze raadsinformatiebrief. Uw input tijdens het debat heeft geleid tot een 4-tal aanpassingen in het omgevingsprogramma. De aanpassingen leiden niet tot wijzigingen in de ambities of ontwikkelopgaven van het omgevingsprogramma. Het betreft de volgende aanpassingen: • Op pagina 28 van het omgevingsprogramma is toegevoegd dat naast inwoners en maatschappelijke partners ook de gemeenteraad wordt betrokken in het opstellen van een meerjarige strategie voor de sport. Waarbij we ook uitgaan van de gebruikelijke route naar de raad als er aanvullende financiële middelen nodig zijn of kaders ontbreken. • Per abuis staat op pagina 23 in het omgevingsprogramma huisartsenpraktijk in plaats van huisarts en dit is aangepast. • Het woord 'substitutie’ op pagina 18 is toegevoegd aan de verklarende woordenlijst. • Spelfouten zijn gecorrigeerd.

Bijlagen RIB: 1. Reactie college op de ingebrachte wensen en bedenkingen 2. Vastgesteld omgevingsprogramma Sociale basis en maatschappelijke voorzieningen Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Krimpenerwaard, de secretaris,

de burgemeester,

J. Hennip

ir. J. Beenakker

954787 / 1386578 gemeente Krimpenerwaard Postbus 51 2820 AB Stolwijk www.krimpenerwaard.nl

Geel gemarkeerde regel leidt tot een aanpassing in het omgevingsprogramma Opmerking W of B Partij

Advies/Reactie Dit wordt geborgd en verder uitgewerkt binnen het project integrale toegang

Goed borgen en verankeren lokale integrale toegang

W

VVD

Stevige verbinding / samenwerking tussen verschillende maatschappelijke organisaties is belangrijk

W

VVD

Het versterken van de samenwerking met en tussen onze maatschappelijke partners is een ambitie uit dit omgevingsprogramma (p 19)

Kijk naar innovaties, slim gebruikmaken van ICT mogelijkheden biedt hier ruimte voor pilots

W

VVD

Daar waar de inzet van ICT mogelijkheden biedt, maken we hier gebruik van.

Veel ambities. Let op haalbaar en betaalbaar

B

VVD

Dit wordt meer geconcretiseerd in de kansenkaart en verdere uitwerking. Tegelijkertijd staan er ook reeds bestaande ambities in welke al gerealiseerd zijn

4000 extra woningen. Wat betekent dit voor de betaalbaarheid B en impact op voorzieningen

CU

Effecten op en behoefte aan maatschappelijke voorzieningen worden in de ontwikkeling van de woningbouwambities betrokken. En deze worden gekoppeld aan de ambities en ontwikkelopgaven uit het omgevingsprogramma SBMV waarbij we kansen tijdig koppelen.

Woningbouw is een punt van zorg in relatie tot de afname van B vrijwilligers. Hoe kunnen we woningbouw laten bijdragen aan het behouden van inwoners en vrijwilligers voor de Krimpenerwaard? Haalbaarheid verankeren

CDA

Woningbouw levert een bijdrage aan de vitatliteit van de kernen, waaronder ook het vrijwilligerspotentieel valt.

Detailniveau van het stuk en wenselijkheid en noodzakelijkheid van bepaalde voorzieningen (niet ''doen om het doen’) In hoeverre is de tandarts in iedere kern wenselijk voor inwoners?

B

CDA

Met het omgevingsprogramma wil het college richting geven aan de ambties mbt het minimale voorzieningenniveau. De realisatie en concrete uitwerking van de ambities en ontwikkelopgaven komen tot stand in samenspraak met betrokken instellingen en inwoners in de kernen.

Duidelijk aanspreekpunt voor organisaties

W

Leefbaar

Voor grotere organisaties die subsidie ontvangen hebben wij accounthouders. Kleine subsidieontvangers en andere organisaties kunnen bij vakmedewerkers terecht.

Wij betwijfelen zeer hoe de ambities zonder (aanvullende) W financiën daadwerkelijk opgepakt kunnen worden. Onze wens is om wél financiën te koppelen aan de ontwikkelopgaven/inspanningen. Als onze redenering niet deugt, dan zien we graag een onderbouwing waarom er geen financiën nodig zijn om de ambities te verwezenlijken.

PVDA

Of er extra middelen benodigd zijn, moet blijken uit de concretisering van de ontwikkelopgaven. Indien bij de uitwerking van dit omgevingsprogramma extra middelen nodig zijn komt het college hiervoor terug bij de raad.

Het is belangrijk ervan bewust te zijn dat een deel van de W samenleving niet zelfredzaam is en dat nooit zal worden. Als gemeente moeten we samen met partners ondersteuning blijven bieden. Onze wens is om hulpvragen van mensen altijd serieus te nemen.

PVDA

Dit onderschrijft het college. Naast de aandacht voor de collectieve voorzieningen is er ook aandacht voor maatwerk.

Waarom zou de gemeente niet aanbod willen stimuleren of W aanjagen? Onze wens is om een minder afwachtende houding op dit thema te hebben als gemeente.

PVDA

Het college is van mening dat maatschappelijke organisaties primair zelf verantwoordelijk zijn voor hun huisvesting. Daar waar kansen liggen welke aansluiten bij de rolneming van de gemeente zoals bijvoorbeeld clustering van voorzieningen zal het college hiermee aan de slag gaan. Via subsidies maar ook via mogelijkheden die programma's zoals IZA en GALA bieden, stimuleert of initieert het college waar mogelijk. Wel vaak op aangeven van instellingen die in het werkveld actief zijn.

Concrete acties ontbreken i.h.k.v. van jongeren/integratie. Op W pagina 16 staat: Als gevolg van onder andere migratie, corona en prestatiedruk, is in alle kernen overeenkomstig meer aanbod gewenst voor jeugd/jongeren en de integratie van statushouders en migranten. Wat gaan we concreet doen? Afwachten tot jongeren een keer de weg vinden naar de gemeente en het idee voor een JOP opperen? Daarna een lang participatietraject afwachten? Onze wens is dat de gemeente hierin proactief optreedt. Bijvoorbeeld door jongeren en maatschappelijk partners op te zoeken in kernen waar geen JOP’s zijn en deze samen gaan realiseren. Dus wederom minder afwachten en meer zelf aan de slag als gemeente.

PVDA

De gemeente is samen met haar maatschappelijke partners zoals Gro-up en Welzijn Krimpenerwaard continue bezig om jongeren in onze gemeente pro-actief te bereiken en samen met hen te bekijken wat de wensen en mogeljkheden zijn.

Een JOP, jongerenhuiskamer of soos zijn niet per se W inwisselbaar. Op pagina 21 staat de norm: Per kern tenminste 1 ontmoetingslocatie in de vorm van een jeugdsoos, jongerenhuiskamer of JOP. Het jongerenpubliek dat graag buiten bijeenkomt in een JOP/hok kan verschillen van het jongerenpubliek dat graag binnen gamet of een potje darts speelt. Wees ervan bewust dat niet alle jongeren worden bediend met enkel één van de ontmoetingsvormen. Onze wens is om zo veel mogelijk jongeren te bedienen en dus dat parallel aan elkaar een hok/JOP, huiskamer en soos in dezelfde kern nodig kunnen zijn. Vervang daarom de norm naar: Per kern tenminste 1 ontmoetingslocatie in de vorm van een jeugdsoos, jongerenhuiskamer en/of JOP

PVDA

Het college is zich hiervan bewust. Het gaat om minimaal 1 voorziening per kern waarbij ook uitgegaan wordt van initiatieven vanuit de samenleving. In de uitwerking van dit omgevingsprogramma wordt samen met jongeren en de maatschappelijke partners nader gekeken waar de behoeften en mogelijkheden liggen. Ook zal het proces en de doorlooptijd om te komen tot de JOP in Lekkerkerk worden geevalueerd.

Zijn er werkelijk lage kosten gemoeid met het behoud van het B huidig aantal zwembaden? Op pagina 22 staat de norm: Behoud van het huidige aantal zwembaden wetende dat er relatief lage kosten mee gemoeid zijn en de maatschappelijke meerwaarde groot is. Wat zijn de huidige structurele kosten op dit punt?

PVDA

De meeste zwembaden in de Krimpenerwaard worden geëxploiteerd door vrijwilligersorganisaties en dat maakt dat de kosten voor de hoeveelheid zwemwater relatief laag zijn. Zeker als je dit vergelijkt met meer subtropische binnenbaden in andere gemeenten. De structurele gemeentelijke financiën m.b.t. onze 6 buitenbaden en 1 binnenbad bedragen € 900.000,-

Waarom niet ambitieuzer qua podiumlocaties? Op pagina 26 staat de norm: Behoud huidige capaciteit. De huidige situatie is dat er minimaal één podiumlocatie per kern is. Het behouden van huidige capaciteit klinkt beperkend. Waarom niet de norm stellen: “In iedere kern is er ten minste 1 podiumlocatie.”

W

PVDA

In sommige kernen zijn meerdere podiumlocaties. Het college wil deze waar mogelijk behouden, ook al zijn het er in sommige gevallen meer dan 1 per kern. Het college blijft bij haar oorspronkelijke ambitie van behoud van de huidige capaciteit.

Meerjarige strategie voorleggen aan gemeenteraad. Op W pagina 28 staat: Omdat de huidige financiële middelen voor sport op termijn onvoldoende zijn om het huidige sportaanbod in stand te houden evalueren we de mate waarin we verschillende sporten ondersteunen (basissporten, uitzonderingen en niet-basissporten) en bepalen mede met behulp van het afwegingskader maatschappelijke voorzieningen en in samenspraak met inwoners en onze maatschappelijke partners een meerjarige strategie. Dit lijkt ons een keuze die om een besluit van de gemeenteraad vraagt. In de tekst ontbreekt dit aspect.

PVDA

Het college deelt deze zienswijze en voegt aan het omgevingsprogramma toe: In samenspraak met inwoners, maatschappelijke partners én de gemeenteraad. Waarbij we ook uitgaan van de gebruikelijke route naar de raad als er aanvullende middelen nodig zijn of kaders ontbreken,

Maak het niet onnodig ingewikkeld. Op pagina 30 staat: Voor W de locatiebepaling van een ontmoetingslocatie wordt te allen tijde een participatietraject gevolgd. We vragen van jongeren zelf om actief mee te denken over de inrichting van ontmoetingsplaatsen en de activiteiten die daar worden georganiseerd. Als richtlijn gaan we uit van tenminste één jeugdontmoetingslocatie per kern. Het vaak om een plekje waar jongeren samen kunnen zijn (hok). Voorkom lange onderzoeks- en participatietrajecten want voordat die afgerond zijn, zijn de jongeren geen jongeren meer. Hoelang duurt al de realisatie van de JOP in Lekkerkerk? Daarnaast mag de gemeente hier ook meer initiatief nemen, in plaats van afwachten tot iemand een keer de route weet te vinden naar de gemeente.

PVDA

Het college faciliteert initiatieven vanuit de samenleving. Voor het verkrijgen van breed draagvlak van betrokkenen (zoals omwonenden en maatschappelijke partners) hecht het college aan een actieve en zorgvuldige vorm van participatie.

Verstevigen relatie met alle maatschappelijke instellingen. Op W pagina 30 staat: We investeren in de relatie met religieuze instellingen Religieuze instellingen hebben een groot bereik onder en veel contact met hun leden. Hierdoor weten deze instellingen wat er speelt op persoonlijk, sociaal en maatschappelijk vlak van hun leden en hun omgeving. Zij zijn waardevolle (gespreks)partners binnen onze gemeente. Op dit moment zijn de contacten met deze instellingen vaak ad hoc. Religieuze instellingen staan, voor een groot deel, los van de invloed van de gemeente. Wij streven ernaar om een meer structurele relatie op te bouwen als gesprekspartner. Religieuze instellingen zijn niet de enigen met een groot bereik en contact met inwoners. Het streven van partnerschap zou richting alle verenigingen en instellingen moeten gelden.

PVDA

Het versterken van de samenwerking met en tussen onze maatschappelijke partners is een ambitie uit dit omgevingsprogramma (p 19)

Bevoegdheid raad/college. Dit document wordt als omgevingsprogramma vastgesteld door het college, echter is het een visiestuk met kaders. Is dit niet een bevoegdheid van de gemeenteraad? Kan het uitgebreid uitgelegd worden waarom dit een omgevingsprogramma is?

PVDA

De kaders van waaruit dit omgevingsprogramma is opgesteld zijn door de gemeenteraad vastgelegd in het Integraal beleidskader sociaal domein en de omgevingsvisie. Overige reeds vastgestelde beleidsnotities zoals de Woonvisie, het Sportaccommodatieplan en de nota Gezondheid, zijn ook meegenomen in het opstellen van het omgevingsprogramma.

W

Openbaar vervoer als maatschappelijke voorziening. Het OV wordt niet in het omgevingsprogramma opgevat als een maatschappelijke voorziening. Wij vinden dat het OV wél een maatschappelijke voorziening is. Met name mogelijke aanvullende haltes en verbindingen tussen kernen die niet door de provincie/markt worden aangeboden maar dus wél met gemeentelijk geld en vrijwilligers te realiseren zijn.

B

PVDA

Het college is van mening dat het openbaar vervoer niet een maatschappelijke voorziening is zoals bedoeld in dit omgevingsprogramma. Het college onderkent wel dat het openbaar vervoer een belangrijke randvoorwaarde is voor de bereikbaarheid van de voorzieningen.

Tandarts in Gouderak? Er staat dat Gouderak wel een B buurtkamer en tandarts heeft. Wij krijgen signalen dat er geen tandarts is en dat de buurtkamer alleen wordt gebruikt voor activiteiten voor ouderen. Dus niet per se toegankelijk voor jonger publiek. Hoe zit dit?

PVDA

Het klopt dat er in Gouderak inmiddels geen tandartsenpraktijk meer is. Dit wordt in het omgevingsprogramma aangepast. De buurtkamer is een ruimte welke voor meerdere activiteiten gebuikt kan worden. Dit is echter afhankelijk van de programmering, welke tot stand komt op basis van de behoefte van de inwoners.

Kerk als MV / Gezin centraal , en het belang van een sterk sociaal netwerk.

W

SGP

Het college onderkent in het omgevingsprogramma dat de kerken en overige religeuze gemeenschappen een belangrijke plek innemen in het sociaal netwerk en daarmee een bijdrage leveren aan de sociale basis. Daarom ook heeft het college de ambitie om een structurele relatie met hen te onderhouden. Het college ziet deze instellingen echter niet als basisvoorziening zoals bedoeld in dit omgevingsprogramma.

In de Uitvoeringsagenda: maak helder hoe prioriteiten worden gesteld, wat de prioriteiten zijn en hoe doelen worden bereikt. W

SGP

Dit gaat het college doen.

Ondersteuning aan vrijwilligers en mantelzorgers duidelijk maken in concrete voorstellen. Vermijd ongelijkheid tussen de kernen, waardoor kernen ‘verdwijnen’ (voorzieningen in alle kernen).

W W

SGP SGP

De SGP benadrukt het belang van het gezin als hoeksteen W van de samenleving. Maatschappelijke voorzieningen moeten daarom het gezin ondersteunen en versterken. Denk hierbij aan voorzieningen zoals gezinscoaching, relatie- en opvoedondersteuning.

SGP

Dit gaat het college doen in de uitwerking van dit programma Het college streeft naar vitale kernen. Hierbij horen maatschappelijke voorzieningen in elke kern. Geen kern is echter gelijk. Per kern speelt het college in op de wensen, behoeften en mogelijkheden binnen de gestelde (beleids)kaders. In samenspraak met onze maatschappelijke partners wordt aanbod naar behoefte aangeboden. Gezinsondersteuning maakt hier onderdeel van uit.

De SGP vindt het belangrijk dat maatschappelijke voorzieningen ruimte laten voor religieuze overtuigingen. Zorginstellingen en scholen moeten de mogelijkheid hebben om te opereren op basis van christelijke waarden en normen. Dit betekent bijvoorbeeld dat er ruimte moet zijn voor identiteitsgebonden zorg en onderwijs.

W

SGP

Dit onderschrijft het college met inachtname van de algemene toegankelijkheid van voorzieningen

Samengevat streeft de SGP naar een samenleving waarin de overheid en maatschappelijke organisaties samenwerken om een sterk sociaal vangnet te bieden. Waarbij christelijke waarden en het belang van het gezin liefst centraal maar zeker niet onder druk staan. De rol voor de lokale overheid is daarbij het creëren van de juiste voorwaarden; veel verantwoordelijkheid dient ook bij de burgers en particuliere initiatieven te liggen.

W

SGP

Voor het realiseren van de verschillende ambities uit dit omgevingsprogramma heeft het college opgenomen hoe zij haar rol ziet waarmee ook de rol van inwoners en maatschappelijke partners in beeld komt.

Met de Adviesraad Sociaal Domein zijn wij van mening dat er behoefte is aan een eenduidige, concrete uitvoeringsagenda waarin helder wordt verwoord hoe prioriteiten worden gesteld en doelen worden gehaald.

W

SGP

Het college gaat aan de slag met een concrete uitvoeringsagenda. Waarin ook een prioritering wordt opgenomen

Positief vinden we dat er via kleinschalige wijkgerichte B ondersteuning, zoveel mogelijk wordt aangesloten bij behoeften op individuele niveau. Heel mooi, maar de vraag is: wie gaat dit doen en hoe?

SGP

Dit krijgt vorm in samenwerking met de maatschappelijke partners. Waar mogelijk zet het college in op collectief aanbod waar zoveel mogelijk inwoners gebruik van kunnen maken en wat kan leiden tot lager gebruik van de duurdere maatwerkvoorzieningen.

Zeker van belang is ook om invulling te geven aan W ondersteuning van vrijwilligers en mantelzorgers. Daar kan de gemeente naar ons idee acteren! Maar creëer ook bijvoorbeeld een platform waarop maatschappelijke organisaties zich kunnen profileren.

SGP

Dit wordt reeds vormgegeven en uitgevoerd in opdracht van de gemeente, samen met haar maatschappelijke partners in de vorm van Waardwijzer

De vraag is welke participatie vanuit de kerken er is geweest? B

SGP

De kerken, genootschappen en gemeenten zijn in elke fase van het participatietraject uitgenodigd net zoals alle andere maatschappelijke organisaties. Drie kerken hebben zich aangemeld voor de participatieavond op 1 februari 2024.

Ook wij benadrukken het belang van een structurele relatie met de kerken

SGP

W

Dit onderschrijft het college en staat in het omgevingsprogramma.

Steeds worden enkele kleine kernen genoemd zoals Vlist, Gouderak, Berkenwoude en Ammerstol waar iets niet gaat gebeuren. Wij begrijpen dit uiteraard, maar daarmee hangen voor één kern heel veel zaken samen die dan dus niet gaan gebeuren. Heb je geen dorpshuis en school, dan ook geen apotheek en arts en sociaal preventieteam…. Deze ongelijkheid moeten we niet willen accepteren.

B

SGP

Het college streeft naar vitale kernen. Hierbij horen maatschappelijke voorzieningen in elke kern. Geen kern is echter gelijk. Per kern kijkt het college naar de wensen, behoeften en mogelijkheden.

Wat wordt de boodschap naar de inwoners die geparticipeerd W hebben in voortraject? Haastrecht geeft bv aan dat er een betere supermarkt moet komen. Velen pleiten voor een optimaler openbaar vervoer. Het is van belang dat deze wensen worden meegenomen in een vervolgtraject wanneer het nu geen plek heeft gekregen in het Omgevingsprogramma. En dat dit wordt teruggekoppeld aan de participanten.

SGP

De deelnemers aan het participatietraject hebben een terugkoppeling ontvangen van hetgeen besproken tijdens de bijeenkomst. Ook wordt aangegeven hoe het college is omgegaan met deze input.

huisartsenposten, 1 extra

W

Lokaal op 1 In onze gemeente is geen Huisartsenpost. Inwoners gaan voor spoedeisende hulp bijvoorbeeld naar de HAP in Gouda of Nieuwegein. Het college vindt haar ambitie/wens om m.u.v. Vlist en Berkenwoude in elke kern een huisarts te hebben een passende. Per abuis staat er in het omgevingsprogramma huisartsenpraktijk in plaats van huisarts en dit is aangepast.

Mogelijkheid bibliotheek in iedere kern. Of bibliotheekbus

W

Lokaal op 1 Met het ambitieniveau zoals verwoord in het omgevingsprogramma, denkt het college een evenwichtige spreiding te bereiken van de bibliotheekvoorzieningen waarbij zij anticipeert op de vernieuwde bibliotheekwet in 2026.

Substitutie; wat wordt hiermee bedoeld? Graag de cijfers actualiseren naar 2024

B W

VGBK VGBK

Hiermee wordt bedoeld het verschuiven van 2de-lijns zorg naar de huisartsenpraktijk. Dit begrip nemen wij op in de verklarende woordenlijst. Niet op alle onderdelen wordt jaarlijks gemonitord. 2024 loopt nog wat het actualiseren naar dit jaar nog niet mogelijk maakt.

Maak het stuk niet te gedetailleerd; het moet houvast bieden

W

VGBK

Hier heeft het college ook naar gestreefd

In Bergambacht is een damvereniging , dus er zit denksport. Meer onder de aandacht brengen

VGBK

De gemeente werkt met haar partners actief samen om de sportmogelijkheden in de Krimpenerwaard onder de aandacht te brengen.Het overzicht van maatschappelijke voorzieningen wordt steeds geactualiseerd en instellingen kunnen zichzelf aanmelden op Waardwijzer.

Tekort vrijwilligers, hoe komt dat? Ook door vergrijzing en scherpere regelgeving? Partij informeren

B

VGBK

Het tekort op vrijwilligers kent meerdere oorzaken zoals inderdaad de vergrijzing maar ook door de lagere interesse of beschikbare tijd hiervoor bij inwoners met bijvoorbeeld opgroeiende kinderen. Het college erkent het belang van vrijwilligerswerk. De ondersteuning en versterking hiervan maakt ook onderdeel uit van dit omgevingsprogramma.

In eindverslag staan spelfouten (zoals plaatsnaam), aanpassen.

W

VGBK

Dit is aangepast

Toegang voor fysiek en mentaal niet vergeten.

W

D66

Dit onderschrijft het college. Het palet van basisvoorzieningen is bedoeld voor alle inwoners; zo ook voor inwoners met een fysieke of mentale beperking.

Verschillende portemonees in acht nemen.

W

D66

In het omgevingsprogramma is expliciet aandacht voor de betaalbaarheid van maatschappelijke (basis) voorzieningen. Dit gebeurt onder meer door het inzetten van subsidies.