1.25 RIB Gefaseerde planvorming versterking en reconstructie Steinsedijk.pdf

RAADSINFORMATIEBRIEF

VAN HET COLLEGE VAN B&W VOOR

de gemeenteraad

CC DATUM

14 april 2023

ONDERWERP

Gefaseerde planvorming versterking en reconstructie Steinsedijk

Beste meneer, mevrouw, Op 7 maart jongstleden hebben wij ingestemd met de bestuursopdracht om op basis van een initiatie- en verkenningsfase een projectplan en voorkeursalternatief op te stellen voor de versterking en reconstructie van de Steinsedijk. Deze opdracht sluit aan op de ambities en doelstellingen met betrekking tot veiligheid en bereikbaarheid uit het collegeprogramma 'Vitaal Vooruit!'. Afwaardering Steinsedijk De kwestie Steinsedijk speelt al geruime tijd. Per 1 januari 2017 is het beheer van het dijklichaam van de Steinsedijk overgegaan naar de gemeente Krimpenerwaard, omdat de Steinsedijk als gevolg van een wijziging van de Waterwet sinds 1 januari 2017 geen waterkerende functie meer heeft. Ondanks ons verzet via diverse zienswijzen en onderhandelingen met zowel het Hoogheemraadschap van Rijnland, het Ministerie van I&W als ook het aanspreken van het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP), heeft de gemeente nog geen afdoende financiële compensatie mogen ontvangen om de versterking van het dijklichaam te bekostigen. Wel is na ingewonnen juridisch advies en bespreking in zowel ons college als uw gemeenteraad het coulanceaanbod (slechts € 517.500) van Rijnland geaccepteerd, zie bijlagen. Instabiel dijklichaam Vanwege het achterstallig onderhoud van de Steinsedijk is het wegdek in 2021 opnieuw geasfalteerd ten laste van het door Rijnland verstrekte coulancebedrag.

Hoewel de verkeersonveilige situaties voorlopig zijn weggenomen is het profiel van het dijklichaam niet stabiel. Momenteel zijn alweer scheuren in het asfalt ontstaan vanwege de slechte conditie van het dijklichaam. Het is dan ook noodzakelijk om binnen afzienbare tijd duurzame maatregelen te treffen voor het dijklichaam en hiervoor een versterkingsproject op te starten. Hoewel er in dit geval geen waterveiligheidsopgave meer is, dient het proces rondom de versterking van de Steinsedijk in het kader van de omgeving nauwgezet uitgewerkt te worden. De hieraan verbonden strategische expertise en capaciteit wordt momenteel in onze organisatie gemist en zal worden ingehuurd. Tevens dient hierbij rekening te worden gehouden met de al geplande en gewenste ontwikkelingen, zoals de herontwikkeling van Galgoord en de eventuele 2e oeververbinding bij deze locatie. In de raadsvergadering van 16 november 2021 is besloten om hiervoor een vervolgonderzoek uit te voeren. Ook is destijds besloten om een participatietraject met belanghebbenden te volgen. Aan deze twee besluiten wordt inmiddels uitvoering gegeven. Het vervolgonderzoek wordt momenteel opgestart en voor het participatietraject volgt binnenkort een eerste bijeenkomst.

1052464 / 1070699 gemeente Krimpenerwaard Postbus 51 2820 AB Stolwijk www.krimpenerwaard.nl

Initiatiefase en verkenningsfase dijkversterkingsproces Vanwege de grote impact op de omgeving wordt een dijkversterkingsproces volgens de systematiek van het HWBP veelal opgedeeld in vier verschillende fasen, namelijk een initiatiefase, verkenningsfase, planuitwerkingsfase en realisatiefase. Dat betekent een adequate voorbereiding voor elke fase, waarbij de omgeving dan ook in alle voor de omgeving relevante stappen wordt betrokken en geïnformeerd, om vervolgens weloverwogen besluiten te kunnen nemen. De bestuursopdracht waarmee wij hebben ingestemd beperkt zich uitsluitend tot de initiatie- en verkenningsfase. Het doel van de initiatiefase is het inzichtelijk maken van de aanleiding en urgentie van het project en het identificeren van potentiële meekoppelkansen (zoals wensen voor gebiedsontwikkeling en koppelingen met investeringsagenda’s). Daarnaast wordt in de initiatiefase een stakeholdersanalyse uitgevoerd en de basis gelegd voor de samenwerking tussen betrokken partijen. Tijdens deze fase zal ten aanzien van de benodigde middelen ook een lobbytraject worden opgestart, evenals een subsidieverkenning. Het resultaat van de initiatiefase is een plan van aanpak waarin de projectscope (ruimtelijk, geld en tijd) en de gedefinieerde kaders en verwachtingen (doelen, uitgangspunten, definities, stakeholders en dergelijke) zijn vastgelegd.

Het plan van aanpak wordt met een advies en een doorkijk naar de verkenningsfase aan ons college voorgelegd. Na positieve besluitvorming over het plan van aanpak wordt het gebied, de opgave, knelpunten en kansen samen met belanghebbenden verkend. In deze fase is er ruimte voor ideeën en oplossingen. De kansrijke oplossingen worden in overleg met belanghebbenden verder uitgewerkt, wat leidt tot het plan dat de voorkeur heeft: het zogenoemde voorkeursalternatief (VKA). Het VKA wordt eveneens met advies aan ons college voorgelegd en zal bij positieve besluitvorming de basis vormen voor de planuitwerkingsfase. Per fase zullen wij uw raad informeren over de gemaakte vorderingen. Bij haalbaarheid zal voor de planuitwerkingsfase en de uitvoeringsfase via een separaat voorstel een krediet worden aangevraagd. Voorbereidingskrediet Om de initiatie- en verkenningsfase te kunnen voltooien is een voorbereidingskrediet van € 295.000 benodigd. Voornoemd krediet wordt in de 1e Tussenrapportage 2023 opgenomen ten laste van de Algemene reserve. In dit voorbereidingskrediet is zowel het aan te wenden restant van het door Rijnland uitgekeerd coulancebedrag verdisconteerd, als ook het benodigde onderzoeks- en inhuurbudget. Bijlagen RIB: 1. Raadsinformatiebrief Beheeroverdracht Steinsedijk, doc.nr. 20-0028501, d.d. 18 januari 2021, (geheimhouding opgeheven bij raadsbesluit 16 maart 2021); 2.

Brief aan Rijnland inzake coulanceaanbod, doc.nr. 21-0001093, d.d. 12 mei 2021.

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Krimpenerwaard, de secretaris,

de burgemeester,

J. Hennip

P.J. Bouvy-Koene

pag. 2/2

RAADSINFORMATIEBRIEF Raadsinformatiebrief over Steinsedijk Intern Collegevoorstel briefwisseling Steinsedijk met ministerie

VAN HET COLLEGE VAN B&W VOOR

de gemeenteraad

CC DATUM ONDERWERP

18 januari 2021 Beheeroverdracht Steinsedijk

Beste meneer, mevrouw, Hierbij willen wij u een update geven van het verloop van de pogingen van het college om compensatie te verkrijgen voor de beheeroverdracht van de Steinsedijk. Allereerst nogmaals in het kort de feiten over de overdracht van het beheer van de Steinsedijk. Feiten De gemeente Krimpenerwaard is eigenaar van de Steinsedijk te Haastrecht. Het beheer en onderhoud van de over de Steinsedijk gelegen weg berust bij de gemeente Krimpenerwaard. Het beheer van het dijklichaam lag tot 1 januari 2017 bij het Hoogheemraadschap van Rijnland (hierna te noemen: Rijnland). De verplichting tot onderhoud van het dijklichaam ligt bij de gemeente als eigenaar van de dijk. Per 1 januari 2017 is het beheer van het dijklichaam overgegaan naar de gemeente Krimpenerwaard, omdat de Steinsedijk als gevolg van een wijziging van de Waterwet sinds 1 januari 2017 geen waterkerende functie meer heeft. Het vervallen van de waterkerende functie heeft tot gevolg dat er geen taak meer is weggelegd voor Rijnland om de Steinsedijk te beheren. Nu de inhoud en strekking van de beheerplicht in de legger is opgenomen, is Rijnland tot 1 januari 2019 in de gelegenheid gesteld om de legger te wijzigen. Het college heeft zienswijzen ingediend tegen de voorgenomen wijziging van de legger en de Verordening Ruimte 2014.

De zienswijzen zijn erop geënt om bij de beheeroverdracht van de Steinsedijk de nadelige publiekrechtelijke consequenties voor de gemeente Krimpenerwaard te compenseren en om te voorkomen dat de gemeente Krimpenerwaard voor extreem hoge kosten komt te staan, die door achterstallig dijkonderhoud zijn veroorzaakt. De reactie van de Provincie Zuid-Holland (hierna te noemen: Provincie) en van Rijnland op de zienswijzen was te verwachten, namelijk dat de afwaardering een feit is en dat de besluitvorming over de verordening en legger uitvoeringsbesluiten zijn. Correspondentie en overleggen Buiten de voornoemde zienswijzen zijn er daarom richting het Ministerie van Infrastructuur en Milieu (thans Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat) (hierna te noemen: het Ministerie van I&W), het Hoogwaterbeschermingsprogramma (hierna te noemen: HWBP), Rijnland en de Provincie diverse andere stappen gezet om zekerheid te verkrijgen over een vergoeding. De gemeente Krimpenerwaard is immers de dupe van lacunes in de toepasselijke wetgeving. Inspreken en aandacht voor de situatie Na inspraak door wethouder Boere tijdens de behandeling van het ontwerpbesluit in de Statencommissie Verkeer en Milieu van 31 oktober 2018 heeft gedeputeerde Janssen een tweetal toezeggingen gedaan:

ZK19004373/20-0028501

a. de gedeputeerde heeft toegezegd dat gezamenlijk (Provincie, Rijnland en de gemeente Krimpenerwaard) zal worden opgetrokken richting het Rijk om het geconstateerde manco in de wetgeving aan te kaarten, en; b. concreet ten aanzien van de Steinsedijk heeft de gedeputeerde toegezegd dat de Provincie zal interveniëren indien Rijnland en de gemeente Krimpenerwaard geen overeenstemming weten te bereiken over een vergoeding. Op 14 november 2018 heeft in de Provinciale Staten de besluitvorming plaatsgevonden en is besloten tot wijziging van de Verordening Ruimte 2014 en de Waterverordening Rijnland. Onderzoeksrapport over technische oplossingen voor het achterstallig onderhoud aan de Steinsedijk Er is onderzoek verricht om na te gaan wat er nodig is om het dijklichaam in goede staat te krijgen. Op 6 maart 2019 is door Sweco een rapport uitgebracht. De bandbreedte van de globale ramingen ligt afhankelijk van de oplossingsrichting tussen en 6,5 en 8,5 miljoen euro exclusief BTW. Bedacht moet worden dat overige kosten voortvloeiend uit bijvoorbeeld nadeelcompensatie en onteigening niet in voornoemde bedragen zijn verdisconteerd. Juridisch onderzoek naar de mogelijkheden om compensatie te verkrijgen Om compensatie te verkrijgen voor de werkzaamheden die verricht moeten worden aan de Steinsedijk en de hiermee gemoeide kosten is juridisch onderzoek verricht.

Op 29 oktober 2018 is door AKD een notitie opgemaakt. Conclusie van de notitie is dat getracht moet worden het gesprek met Rijnland aan te gaan en in de toekomst te bezien of een civiele claim kans van slagen heeft. Het indienen van een verzoek tot nadeelcompensatie wordt door AKD niet als kansrijk gezien. Financiële compensatie bewerkstelligen via drie sporen Er is op drie sporen verdere actie ondernomen: 1. het indienen van een (compensatie)claim bij het Ministerie van I&W; 2. aanspreken van het HWBP op het onjuist prioriteren van werkzaamheden aan dijken, waardoor het versterken van de Steinsedijk achterwege is gebleven; 3. het indienen van een compensatieclaim bij Rijnland; Ad 1: Op 23 juli 2019 is een brief aan het Ministerie van I&W gezonden, met het verzoek de gemeente Krimpenerwaard te compenseren althans te laten compenseren voor de door haar te maken kosten in verband met de overdracht van de Steinsedijk. Op 2 december 2019 heeft het Ministerie van I&W gereageerd op het voornoemde verzoek. Het Ministerie van I&W verwijst de gemeente Krimpenerwaard terug naar Rijnland zonder inhoudelijk in te gaan op de argumenten van de gemeente Krimpenerwaard en stelt voor om een onafhankelijke mediator in te schakelen. Ad 2: Op 29 mei 2019 heeft een bestuurlijk overleg plaatsgevonden tussen Rijnland, de gemeente Krimpenerwaard en het HWBP.

Hierbij is de kwestie Steinsedijk voorgelegd aan algemeen directeur van het HWBP. Uitkomst van het overleg c.q. het traject met het HWBP is dat door het HWBP geen mogelijkheid wordt gezien om de gemeente binnen de subsidiemogelijkheden te compenseren. Ook zou deze kwestie door het HWBP aanhangig zijn gemaakt en besproken met het Ministerie van Financiën. Ook hierbij is geen succes geboekt. Het Ministerie van Financiën verwijst terug naar het standpunt dat al door het Ministerie van I&W per brief kenbaar is gemaakt.

pag. 2/3

Ad 3: Op 8 en 22 april 2020 heeft er ambtelijk overleg plaatsgevonden tussen Rijnland en de gemeente Krimpenerwaard. In dit overleg heeft Rijnland aangegeven dat er bereidheid bestaat een coulancebedrag van € 150,00 per strekkende meter dijklengte te voldoen. Op basis van 3.450 strekkende meter betreft dit een totaalbedrag van € 517.500,--. Op voornoemde berichtgeving van Rijnland is ambtelijk teleurgesteld gereageerd. Aangegeven is dat de gemeente Krimpenerwaard zich niet zomaar neerlegt bij de relatief geringe bijdrage door Rijnland. Door de gemeente is aangegeven dat zij een wettelijke leemte ziet met betrekking tot de beheeroverdracht. Rijnland geeft aan dat zij behoudens uit coulance niet tot betaling verplicht is. Naar aanleiding van de gevoerde overleggen heeft de gemeente op 1 juli 2020 een brief aan Rijnland gezonden. In dit schrijven is Rijnland verzocht om de gemeente te compenseren op basis van de reële kosten die de gemeente zal moeten maken. Rijnland heeft op de voornoemde brief gereageerd bij brief van 22 oktober 2020. Rijnland heeft aangegeven bereid te zijn de eerder aangeboden coulancevergoeding te voldoen. Tevens staat het de gemeente vrij een verzoek om nadeelcompensatie in te dienen bij Rijnland. Status en te ondernemen acties Naar aanleiding van de van Rijnland ontvangen brief is juridisch advies ingewonnen.

Op 4 november 2020 is door AKD een notitie opgemaakt. De conclusie van het advies is om het minnelijk aanbod serieus in overweging te nemen en hierover nader in overleg te treden met Rijnland. Naar aanleiding van het verkregen juridisch advies is Rijnland bericht dat de gemeente nader in overleg wil treden over het coulanceaanbod. Op bestuurlijk niveau zal spoedig een overleg plaatsvinden. Bijlagen RIB: 1. correspondentie met het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat; 2. correspondentie met het Hoogheemraadschap van Rijnland; 3. juridische adviezen d.d. 28 oktober 2018 en 4 november 2020

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Krimpenerwaard, de secretaris,

de burgemeester,

J. Hennip

mr. R.S. Cazemier

pag. 3/3

KrimpenerwaardYes Hoogheemraadschap van Rijnland Het college van dijkgraaf en hoogheemraden Postbus 156 2300 AD LEIDEN

*21-0001093*

21-0001093

Uitgaand coulanceaanbod beheeroverdracht LOCATIE: Schoonhoven

DOCUMENTNUMMER: 21-0001093

BEHANDELD DOOR: F.L. Oudshoorn

UW BRIEF:

ZAAKNUMMER: ZK19004373

TELEFOON: 14 0182

UW KENMERK: 20.069629

BIJLAGE(N):

E-MAIL: info@krimpenerwaard.nl

Geen mandaat

ONDERWERP:

VERZENDDATUM: 12 mei 2021

coulanceaanbod beheeroverdracht Steinsedijk

Geachte dames en heren, Bij brief van 22 oktober 2020 heeft u de gemeente Krimpenerwaard een voorstel gedaan in verband met de kosten en/of schade die de gemeente zal moeten voldoen en/of zal lijden in verband met de beheeroverdracht van de Steinsedijk. U heeft aangegeven dat er een tweetal mogelijkheden zijn om deze kwestie op te lossen. Ofwel de gemeente stemt in met het coulance-aanbod van € 150,- per strekkende meter. Ofwel de gemeente dient een verzoek om nadeelcompensatie in bij het Hoogheemraadschap. Zowel mondeling als schriftelijk is aan u kenbaar gemaakt dat uw voorstel – gezien de financiële implicaties daarvan – voor wensen en bedenkingen zou worden voorgelegd aan de gemeenteraad. In verband hiermee heeft u aangegeven dat de in de brief van 22 oktober 2020 gestelde termijn voor aanvaarding is opgeschort c.q. verlengd. Naar aanleiding van bespreking van uw voorstel in zowel college als gemeenteraad kunnen wij u het volgende berichten. Vanuit een proceseconomisch c.q. financieel oogpunt en vanuit een oogpunt van goede bestuurlijke verhoudingen heeft het niet de voorkeur dat overheden in rechte tegenover elkaar komen te staan. Ons college accepteert dan ook uw voorstel, behelzend dat het Hoogheemraadschap een vergoeding voldoet gelijk aan € 150,- per strekkende meter van de Steinsedijk.

Deze vergoeding strekt ter finale kwijting van hetgeen de gemeente Krimpenerwaard uit hoofde van de beheeroverdracht van het Hoogheemraadschap te vorderen heeft. Zoals reeds eerder aan u is kenbaar gemaakt is het coulance-aanbod veruit onvoldoende voor de gemeente om de noodzakelijke werkzaamheden aan de Steinsedijk uit te voeren. Uit het rapport van Sweco is reeds eerder gebleken dat de gemeente voor zeer hoge kosten zal komen te staan, welke thans door het Hoogheemraadschap niet vergoed worden. Hoewel het coulance-aanbod spreekt voor de goede bedoelingen van het Hoogheemraadschap, heeft onze gemeenteraad in haar wensen en bedenkingen uitdrukkelijk aan ons meegegeven dat het aangeboden bedrag teleurstellend is en dat dit geen recht doet aan de hoge kosten waarvoor de gemeente door de beheeroverdracht is komen te staan. Gezien de door de gemeenteraad geuite wensen en bedenkingen en het grote financiële belang van deze kwestie voor onze gemeente, delen wij u mee dat wij ons – ondanks de acceptatie van het coulance-aanbod – genoodzaakt voelen om deze kwestie onder de aandacht te blijven brengen van het Rijk. Onze gemeente legt zich er namelijk niet bij neer dat een wetswijziging met zo’n grote financiële gevolgen zónder enige vorm van toereikende compensatie volledig op het bordje van één enkele gemeente komt.

gemeente Krimpenerwaard Postbus 51 2820 AB Stolwijk www.krimpenerwaard.nl

Dat een aanvullende vergoeding vanuit het Rijk nog dient te volgen is reeds eerder met u besproken. U heeft daarbij aangegeven bereid te zijn om actief deel te nemen aan een lobby richting het Rijk om nog een vergoeding voor de gemeente te verkrijgen. Wij zullen spoedig contact met u opnemen om dit traject nader met u uit te werken. Vertrouwende u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd, tekenen wij, burgemeester en wethouders van Krimpenerwaard, de secretaris, de burgemeester,

J. Hennip

mr. R.S. Cazemier

pag. 2/2