1.220 Factsheets Feiten en Cijfers gemeente Krimpenerwaard 2025
Tekst van het document
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
Krimpenerwaard
41
42
43
40
43
46
52
51
Nederland
74
72
74
78
59
65
68
75
Midden Holland
73
83
89
94
70
73
78
86
2023
Bron: Bestand geregistreerde ongevallen in Nederland
Grafiek 3 - Geregistreerd aantal verkeersdoden per 10.000 inwoners (5-jaars cumulatief ) 2014
2017
2019
2020
2021
2022
Krimpenerwaard
2,6
2,36
1,96
1,6
1,59
1,4
1,21
Nederland
1,54
1,49
1,52
1,5
1,49
1,52
1,52
Midden Holland
1,61
1,31
1,19
1,01
1
0,98
0,88
Bron: Bestand geregistreerde ongevallen in Nederland
Grafiek 4 - Totaal aantal (semi) publieke laadpalen per 1000 inwoners 2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
Krimpenerwaard
0,80
1,10
1,50
2,00
2,60
2,14
2,65
3,16
3,65
Nederland
2,50
3,20
4,00
5,10
6,30
4,31
5,14
6,25
7,34
Midden Holland
1,20
1,60
2,10
2,80
3,50
2,86
3,37
3,87
4,37
30
2024
Dienstverlening en participatie Waar hebben we op in gezet: Met de visie Inwoner Centraal hebben we als organisatie ingezet op het versterken van onze dienstverlening, met als uitgangspunt dat iedere inwoner zich welkom, veilig, gehoord en eerlijk behandeld voelt. Deze visie is richtinggevend geweest voor hoe wij onze processen, houding en communicatie hebben ingericht. We hebben ingezet op een dienstverlening die gebasseerrd is op samenwerking en wederzijds respect. Dienstverlening zien wij als iets wat we samen doen - met inwoners, ondernemers, collega’s en maatschappelijke partners. Daarbij hebben we bewust gekozen voor een benadering waarin eenvoud, duidelijkheid en vertrouwen centraal staan. Minder regels, meer ruimte voor maatwerk en het gebuik van gezond verstand wanneer wet- en regelgeving knelt. Een belangrijk speerpunt is de digitaliering van onze dienstverlening. We hebben ingezet op het principe: digitaal waar het kan, persoonlijk waar het moet. Door onze digitale kanalen te versterken - zoals website en het klantportaal- maken we het inwoners makkelijker om hun zaken zelfstandig te regelen. Tegelijkertijd hebben we oog gehouden voor inwoners die hierbij ondersteuning nodig hebben. Die hulp organiseren we laagdrempelig en dichtbij. Daarnaast hebben we sterk ingezet op nabijheid.
Dat doen we door persoonlijk contact te faciliteren via meerdere kanalen, door begrijpelijke taal te gebruiken en door aanwezig te zijn op plekken waar inwoners ons nodig hebben. Om onze dienstverlening goed te organiseren hebben we vijf serviceformules ontwikkeld die passen bij verschillende situaties: Simpel & Snel: voor eenvoudige, digitale aanvragen. Samen & Op maat: voor complexe vraagstukken waarbij maatwerk nodig is. Co-creatie & Partnerschap: voor gezamenlijke initiatieven met inwoners en ondernemers. Alert & rechtvaardig: voor situaties
waarin handhaving nodig is. Schoon, heel & veilig: voor het beheer van de openbare ruimte. Deze formules helpen ons om flexibel in te spelen op de diversiteit aan vragen en verwachtingen van inwoners. Tot slot hebben we ingezet op het continu verbeteren van onze dienstverlening. We verzamelen actief feedback, monitoren klantdata en gebruiken deze inzichten op processen te verbeteren. Dienstverlening is nooit af. We blijven leren, ontwikkelen en vernieuwen- als organisatie en als medewerkers. Zo zorgen we ervoor dat we wendbaar blijven en klaar zijn voor de toekomst. Beleidsmatig kader: Burgerpeiling Krimpenerwaard 2025 Participatiebeleid Krimpenerwaard 2021: in lijn met de uitgangspunten voor dienstverlening zijn de principes voor participatie opgesteld. Op dit moment wordt gewerkt aan een update. Visie Dienstverlening: Inwoner centraal 2021 Verwachtingen en aandachtspunten voor de komende jaren: Reflecterende bestuursrol: Participatie zoals dat steeds verder vorm krijgt in ons democratisch bestel, vraagt (ook) een stevige omslag van de raad. Zeker in de context van de omgevingswet is dat best een worsteling. De relatie tussen overheidssturing en zelfsturing staat centraal in deze nieuwe bestuursrol. Rol van bestuur om er veel meer op te letten dat er geen grote verschillen ontstaan tussen hetgeen je wel toestaat en hetgeen je niet toestaat.
Persoonlijke dienstverlening: Deze vorm van dienstverlening is deels belemmerd door de coronacrisis. Mensen die niet digitaal mee kunnen komen moeten ook goed geholpen kunnen worden.
31
Terug naar inhoudsopgave
Deze vorm van dienstverlening is kostbaar, maar je helpt wel een hele specifieke groep inwoners. Dit vraagt om een keuze in de mate van investering in persoonlijke dienstverlening en nabijheid. Dienstverlening ondernemers: Er is brede behoefte aan snellere, duidelijkere en klantgerichtere dienstverlening. Ondernemers willen meer ruimte voor persoonlijke toepassing van regels, waarbij de houding van ambtenaren een grote rol speelt. Maatwerk, actief meedenken en hulp bij complexe regelgeving zou welkom zijn. Voorop lopen of volgen: Op het gebied van dienstverlening kan je als gemeente voorop lopen of volgen. Willen we als gemeente bij elke nieuwe trend vooraan staan? Als je voorop wilt lopen moet je meer investeren en kun je dingen ontwikkelen die niet succesvol zijn. Kies je voor de volgstrategie, ben je met sommige ontwikkelingen wat later, maar weet je wel dat ze werken in de praktijk. Proactieve dienstverlening: Deze vorm van dienstverlening ontzorgt de inwoner door informatie en ondersteuning actief aan te bieden, in plaats van te wachten op een aanvraag.
Door dit goed toe te passen, ontstaan er voordelen voor zowel de inwoner als de gemeente of organisatie: het verhoogt de efficiëntie, vermindert administratieve lasten en draagt bij aan een positieve klantbeleving Data gedreven werken/AI: Door meer gebruik te maken van data en het robotiseren van standaardprocessen, kunnen we als organisatie efficiënter werken en kostbare tijd vrijmaken. Die tijd kunnen we vervolgens inzetten voor een persoonlijke benadering, waarbij we beter inspelen op de behoeften van inwoners en ondernemers. Dit draagt bij aan zowel hogere klanttevredenheid als een effectievere dienstverlening.
Grafiek 1 - Gemiddelde waardering algemene dienstverlening 2016 Krimpenerwaard
6,4
2019 6,5
Wat is voor u het meest belangrijk bij de dienstverlening van de gemeente? Landelijk (2018)
2022
6,8
6,3
2025
Top 3 2025
6,4
2. Goede vindbaarheid van informatie
Bron: burgerpeiling
3. Snelheid van afhandelen 2022
Grafiek 2 - Gemiddelde waardering digitale dienstverlening
Krimpenerwaard
1. Snelheid van afhandelen 2. Juistheid en begrijpelijkheid van informatie
2016
2019
Landelijk (2018)
2022
2025
6,4
6,9
6,9
6,7
6,9
3. Goede vindbaarheid van informatie 2019
1. Snelheid van afhandelen 2. Juistheid en begrijpelijkheid van informatie
Bron: burgerpeiling
3. Gemak van aanvragen
Grafiek 3 - Gemiddelde waardering wijze waarop de gemeente inwoners en organisaties betrekt en samenwerking zoekt
Krimpenerwaard
1. Juistheid en begrijpelijkheid van informatie
Over welk onderwerp heeft u het laatst contact gehad met de gemeente?
2016
2019
Landelijk (2018)
2022
2025
6
6
6,1
5,8
5,6
Top 3 2025
1. Paspoort, ID-kaart en rijbewijs 2. Melding, klacht en bezwaar
Bron: burgerpeiling
3. Afval en milieu 2022
Grafiek 4 - Opkomstpercentage gemeenteraadsverkiezingen 2022 vs 2018 2018
2022
Krimpenerwaard
63,20%
59,89%
Nederland
55,10%
50,99%
1. Paspoort, ID-kaart en rijbewijs 2. Melding, klacht en bezwaar 3. Afval en milieu
2019
1. Paspoort, ID-kaart en rijbewijs 2. Melding, klacht en bezwaar
Bron: Kiesraad
3. Wonen en vergunningen
Wat vindt u van de communicatie en voorlichting vanuit de gemeente?
32
2025
6
2022
6,5
2019
0,5
Nederland 2024
6,5
Bodemdaling Waar hebben we op in gezet: De Krimpenerwaard kampt met een structureel probleem van bodemdaling, veroorzaakt door veenoxidatie. Deze daling leidt tot uitstoot van broeikasgassen, schade aan infrastructuur, verminderde landbouwproductiviteit en verhoogde kosten voor waterbeheer. Van de landelijke 1 megaton CO2-reductie die gerealiseerd moet worden voor 2030 hebben de partijen betrokken bij de Veenweideopgave in het Klimaatakkoord, op basis van modelgegevens een inschatting gemaakt van de bijdrage per provincie aan de uitstoot van CO2 uit veenweiden. Op grond hiervan is 25% van de landelijke opgave voor 2030 toegerekend aan de provincie Zuid-Holland. Dit betekent dat ongeveer een derde van de huidige uitstoot moet worden teruggebracht, met een doorkijk naar volledige emissiereductie in 2050. De Regiegroep Landelijk Gebied Krimpenerwaard werkt aan deze opgave. De gekozen aanpak is adaptief en gebiedsgericht. Er wordt ingezet op maatregelen zoals waterinfiltratiesystemen (WIS), klei in veen, peilverhoging en duurzaam graslandbeheer. Tegelijkertijd wordt erkend dat deze maatregelen ingrijpende gevolgen kunnen hebben voor het watersysteem, het landgebruik en het verdienvermogen van boeren.
klei op veengrond aangebracht, waarna het langzaam inspoelt in de bodem. De ingespoelde klei gaat een binding aan met de organische stof waardoor de afbraak van veen wordt beperkt. Bij de aanpak bodemdaling willen we na genoemde projecten ook in andere polders aan de slag met de vermindering van de broeikasgasemissie uit de bodem, gecombineerd met vermindering van de bodemdaling én met de opzet en uitvoering van een adequaat monitoringsysteem bodemdaling en bodembeweging (meerjarig 5-10 jaar door het hele gebied) gericht op een beter begrip van bodemdaling en betrouwbare kaartbeelden. Beleidsmatig kader: Omgevingsvisie Krimpenerwaard Veenweideaanpak Krimpenerwaard 1.0 Gebiedsplan Krimpenerwaard 2025 (in concept)
Terug naar inhoudsopgave
Verwachtingen en aandachtspunten voor de komende jaren: • Veenoxidatie en bodemdaling zijn de grootste bronnen van CO₂-uitstoot in het gebied, Krimpenerwaard heeft een opgave reductie CO₂-uitstoot. • behoud landbouwkundige draagkracht bij tegengaan bodemdaling en reductie CO2-uitstoot. • aansluiten van de opgave voor bodemdaling en CO2uitstoot op nieuwe kennis hierover, monitoring is essentieel. • Mogelijke maatregelen: waterinfiltratiesystemen (WIS), klei in veen, Peilbeheer en verkleinen drooglegging en betere monitoring en kennisontwikkeling. Let op: • Methaanuitstoot kan toenemen bij hogere grondwaterstanden. • Wateroverlast en zoetwatervraag nemen toe bij vernatting. • Ruimtelijke en agrarische impact moet goed worden afgewogen bij maatregelen bodemdaling en CO2uitstoot. “Cijfers” bodemdaling • De veenbodem in de Krimpenerwaard beweegt door het jaar heen. Door neerslag zwelt het op en bij verdamping krimpt het in. Hierdoor kan de bodemhoogte jaarlijks meer dan 20mm per jaar variëren. De structurele daling van de bodem veroorzaakt door mineralisatie/oxidatie en krimp bedraagt in de Krimpenerwaard gemiddeld 2-5mm/jaar.
In juni 2023 is het principebesluit genomen om, onder voorwaarden, 816 ha. WIS aan te leggen in twee deelgebieden: Stolwijk West en Berkenwoude. In 2025 zijn we gestart met de werkzaamheden. Daarnaast loopt de pilot ‘Klei in Veen’ die zich naast het verminderen van bodemdaling en CO2-uitstoot richt op de benodigde logistiek waarbij ervaring wordt opgedaan met het vervoeren van klei per schip en het verpompen van klei. De pilot wordt uitgevoerd onder regie van het Hoogheemraadschap Schieland en de Krimpenerwaard. Bij ‘Klei in Veen’ wordt
33
Figuur X. Bodemdaling AHN4 tov. 1984 (zie nuancering)
Figuur X: Drooglegging
Figuur X: Berekende CO2-emissie
Figuur X: Berekende CO2-emissie Uit de actuele droogleggingskaarten blijkt dat grote delen van de Krimpenerwaard een drooglegging hebben tussen de 30 en 40cm. Vanuit recente wetenschappelijke kennis (NOBV, onderzoek PZH juiste referentie zoeken) blijkt dat in deze bandbreedte het optimum ligt tussen het tegengaan van bodemdaling en normaal agrarisch bedrijfsvoering. Doordat het watersysteem van de Krimpenerwaard wordt gekenmerkt door enkele grote robuuste peilvakken zijn er ook flinke delen waar de drooglegging juist groter is. Overigens worden die gebieden dan ook gekenmerkt door vaak meer klei in de ondergrond.
34
Terug naar inhoudsopgave
Landbouw Waar hebben we op in gezet: De landbouw in Krimpenerwaard staat voor een breed scala aan structurele opgaven. Boeren in het veenweidegebied worden geconfronteerd met bodemdaling door veenoxidatie, een mestoverschot, stikstofmaatregelen en strengere eisen op het gebied van milieu en dierenwelzijn. Deze combinatie van factoren maakt het voor agrarische ondernemers steeds moeilijker om hun bedrijf toekomstbestendig te houden. De gemeente erkent deze problematiek en wil via het Omgevingsprogramma Landbouw een helder perspectief bieden. Daarbij wordt ingezet op acht thema’s, waaronder grondgebondenheid, mestvergisting, innovatie en bedrijfsgericht maatwerk. Er is expliciet aandacht voor het stimuleren van extensieve landbouw, het behoud van agrarische gronden, en het bieden van ruimte voor nevenactiviteiten als extra verdienmodel. Tegelijkertijd wordt maatwerk als essentieel gezien: generieke regels volstaan niet in een gebied met zoveel variatie in bedrijfsvoering en landschappelijke context. De gemeente wil daarom binnen duidelijke kaders flexibiliteit bieden. In combinatie met projecten die voortkomen uit de Regio Deal Waarde(n) van het Groene Hart en het Gebiedsplan Krimpenerwaard 2025 wordt ingezet op het kunnen blijven ondernemen van agrariërs in balans met de opgaven van het gebied.
Beleidsmatig kader: Omgevingsvisie Krimpenerwaard Veenweideaanpak Krimpenerwaard 1.0 Omgevingsprogramma Landbouw (in concept) Gebiedsplan Krimpenerwaard 2025 (in concept) Programma – Regio Deal Waarde(n) van het Groene Hart (in concept) Nota Dierenwelzijn 2024-2027 Gemeente Krimpenerwaard
Verwachtingen en aandachtspunten voor de komende jaren: Een adaptieve, toekomstbestendige landbouw: Boeren kunnen blijven boeren dankzij duurzame verdienmodellen, passend bij het landschap (kringlooplandbouw, natuurinclusieve landbouw, inzet op korte ketens, technische maatregelen uitstoot en bodemdaling). Boeren kunnen het verdienmodel uit de agrarische tak van hun bedrijf aanvullen met nieuwe verdienmodellen, zoals nevenactiviteiten Een eerlijke opgave voor reductie stikstofuitstoot voor de landbouw, o.a. ten opzichte van andere sectoren. Boeren voelen zich gesteund bij financiële en sociaalmaatschappelijke gevolgen van de landbouwtransitie Sterkere regionale economie door samenwerking tussen onderwijsinstellingen en landbouwketen om de regionale economie te versterken. Dierenwelzijn in samenhang met diergezondheid, voedselveiligheid, omgeving en verdienmodel. Verder onderzoeken van de mogelijkheden van de landbouw in de energietransitie: zon op dak, mestvergisting.
Cijfers Landbouw In de Krimpenerwaard is sprake van een dalende trend van de uitstoot van stikstof. De afname van emissie van ammoniak ligt op meer dan 0,1 Kton sinds het jaar 2000 (bron: emissieregistratie.nl). De gemiddelde uitstoot NH3 in de Krimpenerwaard van een boerenbedrijf bedraagt 65 kg/ha/jaar. Ter vergelijking: de provincie verkent of er een emissieplafond van 35-45 kg/ha/jaar zou moeten komen. Bron: analyse landbouwdata CBS
Rundvee, totaal
35
Tabel Melkveehouderij in de Krimpenerwaard, cijfers 2024 (CBS statline) Omvang Krimpenerwaard
Rundveebedrijven
17.026 hectare Waarvan voedergrasland
9.533 hectare
Waarvan groenvoedergewassen
379 hectare
180 stuks Waarvan melkveebedrijven
130 stuks
22.762 stuks Waarvan melk- en kalfkoeien (>=2 jaar)
Gemiddeld aantal melkkoeien per melkveebedrijf
102 stuks
Gemiddelde melkproductie per koe
8.000 liter
Melkproductie totaal
106,7 miljoen liter
Melkproductie per bedrijf
864.000 liter
13.272 stuks
36
Buitengebied Waar hebben we op in gezet: De Krimpenerwaard staat als veenweidegebied voor een complexe en urgente opgave. Bodemdaling door veenoxidatie, uitstoot van broeikasgassen, afnemende biodiversiteit en verslechterende waterkwaliteit vormen samen een bedreiging voor het landschap, de landbouw en de natuur. Tegelijkertijd staat het verdienmodel van boeren onder druk door stijgende kosten, afbouw van derogatie en onzekerheid over vergunningen. Deze combinatie van ecologische, economische en juridische uitdagingen maakt toekomstbestendige landbouw en oplossingen voor de complexe problematiek op het gebied van natuur, water en klimaat steeds moeilijker.
Beleidsmatig kader: Omgevingsvisie Krimpenerwaard Veenweideaanpak Krimpenerwaard 1.0 Omgevingsprogramma Landbouw (in concept) Gebiedsplan Krimpenerwaard 2025 (in concept) Programma – Regio Deal Waarde(n) van het Groene Hart (in concept) Biodiversiteitsconvenant Prachtlint 2021-2025 (convenant 2026-2030 in concept)
Ondanks deze uitdagingen is er veel energie en betrokkenheid in het gebied om te werken aan de transitie van het buitengebied. Boeren, terreinbeheerders, bewoners en overheden werken samen aan oplossingen via pilots en gebiedsgerichte projecten. Er wordt ingezet op maatregelen zoals waterinfiltratiesystemen, klei-in-veen, ecologisch slootbeheer en uitbreiding van agrarisch natuurbeheer. Cruciaal is dat deze inspanningen gepaard gaan met een eerlijk verdienmodel en structurele ondersteuning vanuit provincie en Rijk. Alleen dan kan de Krimpenerwaard haar unieke landschap behouden en versterken voor toekomstige generaties. Met het Gebiedsplan Krimpenerwaard 2025, het Omgevingsprogramma Landbouw en de Regio Deal wordt de transitie van het buitengebied vorm gegeven. Vanaf 2026 wordt ingezet op verdere uitvoering van maatregelen en projecten.
Terug naar inhoudsopgave
Verwachtingen en aandachtspunten voor de komende jaren: Landschap en biodiversiteit: • Verbetering van biodiversiteit in bestaande en nog aan te leggen al aangewezen natuurgebieden (NNN). • Aandacht voor ecologisch slootbeheer en levende sloten. • Aandacht voor biodiverse erven en linten. • Versterking van agrarisch natuurbeheer met een goed verdienmodel (o.a. weidevogelbeheer). • Behoud van het slagenlandschap. • Meer beleefbare natuur en recreatieve voorzieningen. • Betrokkenheid van inwoners, bedrijven en bezoekers bij educatie en beheer van het landschap. • Prachtlint: ecologisch beheren, kennis delen en anderen inspireren. Voor zowel landbouw als biodiversiteit: • Bestrijding van de Amerikaanse rivierkreeft: essentieel voor herstel van waterplanten, oevervegetatie en ecologisch evenwicht en behoud van agrarische percelen. • Beheersing van ganzenpopulaties: ter voorkoming van zowel schade aan natuur en waterkwaliteit als daling grasopbrengsten van de boeren. • Beheersing van muskusratten ten behoeve van biodiversiteit behoud van landbouwproductiviteit. • Aandacht bestrijding ongewenste soorten, exoten en giftige planten. • Goede samenwerking tussen boeren, terreinbeheerders en overheden.
37
Figuur Groen in de Krimpenerwaard (Atlasleefomgeving, groenkaart) De grote aanwezigheid van de Amerikaanse rode rivierkreeft heeft verschillende gevolgen: De hoeveelheid en soortenrijkdom van waterplanten in de sloten neemt af en ook de waardevolle oevervegetatie van de vele sloten in de Krimpenerwaard verslechtert. Het zorgt voor afslag en instabiele oevers als gevolg van graafactiviteiten door de kreeften met risico’s voor het vee (verwondingen bij koeien door instabiele oevers) en afname van het berijd-/ bewerkbare areaal grasland. Sinds de vestiging van de uitheemse rivierkreeften in de Krimpenerwaard is de waterkwaliteit achteruitgegaan. Het zorgt voor een sterkere aanwas van bagger, met bijbehorende extra baggerinspanning, uitstoot van broeikasgassen en bodemdaling.
Buitengebied Krimpenerwaard, bron Natuurlijk perspectief Krimpenerwaard april 2025 Omvang Krimpenerwaard
17.026 hectare Waarvan bebouwde kom
2.440 hectare
Waarvan Natuurnetwerk (NNN)
2.450 hectare
Restant buitengebied
12.136 hectare
Agrarisch natuur- en landschapsbeheer (ANLb)
3.006 hectare
Groen/ blauwe recreatiegebieden
349 hectare
Natuurvriendelijk beheer buiten ANLb
130 hectare
Slootlengte totaal
Ca 3.880 km*
Ecologisch slootschonen
414 hectare/ 1.721 km
Ecologisch baggeren
248 hectare/ 993 km
* ATKB/ Witteveen en Bos in opdracht van HHSK, onderzoek rivierkreeften 2024
38
Sociaal domein Waar hebben we op in gezet: De Coronapandemie zorgde voor een turbulente start van de huidige collegeperiode. We hebben alle zeilen bijgezet om de maatschappelijke organisaties die we als fundament zien voor de vitaliteit van de kernen in de Krimpenerwaard overeind te houden. De afgelopen jaren hebben we drie centrale opgaven bepaald, waarop we ons focussen: het versterken van de sociale basis, het vergroten van kansgelijkheid en het herstellen van bestaanszekerheid. We zijn gestart met investeren in sterke netwerken van professionals, vrijwliigersorganisaies en inwoners. Het Sociaal preventieteam is opgericht, er is gestart met de integrale toegang met een lerende werkpraktijk en we werken samen met het onderwijs aan de beweging naar Inclusief onderwijs. We geven uitvoering aan landelijke akkoorden/beleidslijnen, zoals de Hervormingsagenda Jeugd, het Integraal Zorgakkoord, het Gezond Actief Leven Akkoord en Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen. Dit vormt een solide fundament om verder te werken aan de ingezette richting van samenredzaamheid, collectiveren en normaliseren, waarmee we in co-design met onze maatschappelijke partners invulling gaan geven aan de maatschappelijke agenda, wat een uitwerking is van het aangescherpte Integraal Beleidskader Sociaal Domein (Addendum vastgesteld in de raad d.d. 15-07-2025)
Beleidsmatig kader: Integraal beleidskader Sociaal Domein, inclusief addendum: ook relevant voor cultuur, sport en gezondheid. Regiovisie ‘scherper aan de wind’: een helder perspectief op regionale samenwerking jeugd en Wmo in Midden Holland 2021-2024 (in ontwikkeling). Geweld hoort nergens thuis. Regiovisie Holland Midden voor de aanpak en bestrijding van huiselijk geweld en kindermishandeling 2019-2023. Uitvoeringsplan aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling Krimpenerwaard 2021-2023 Regionaal kader maatschappelijke zorg 2017-2020 (deze is met 1 jaar verlengd als aansluiting op de regiovisie) Uitvoeringsprogramma gezondheid. Gemeente Krimpenerwaard. • https://www.krimpenerwaard.nl/sites/default/ files/2024-05/integraal-beleidskader-2021-2025.pdf • Link aanpak huiselijk geweld • Link huiselijk geweld krimp. • Link RKMZ • Link uitvoeringsprogramma gezondheid
39
Terug naar inhoudsopgave
Verwachtingen en aandachtspunten voor de komende jaren: Uitvoering van de Hervormingsagenda Jeugd Invulling geven aan het Transformatieplan IZA/AZWA Uitvoering geven aan de maatregelen SSB: meer collectieve voorzieningen organiseren voor mensen met een hulp of ondersteuningsvraag Wetswijziging Participatiewet in Balans: De regels en procedures rondom bijstandsuitkeringen vereenvoudigen en gemeenten krijgen meer ruimte voor maatwerk. Uitwerking geven aan de Maatschappelijke Agenda Sociaal Domein Krimpenerwaard. Zie ook de Kwaliteitsmonitor over 2022 en 2023 • https://www.krimpenerwaard.nl/sites/default/ files/2025-09/kwaliteitsmonitor-over-2022-en-2023.pdf
Grafiek 1 - Percentage jongeren met jeugdhulp t.o.v. alle jongeren van 18 jaar
Grafiek 4 - Totaal aantal cliënten met een maatwerkarrangement Wmo per 1.000 inwoners
16,%
6 of meer voorzieningen
70
14,% 12,%
60
10,%
50
8,%
Grafiek 7 - Totaal aantal voorzieningen in het sociaal domein per 1.000 huishoudens 2024
2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024
40
Krimpenerwaard Nederland Midden Holland Grafiek 2 - Totaal aantal jeugdzorgtrajecten in de Krimpenerwaard. 1600 1400 1200 1000 800 600 400 200 0
5 voorzieningen in sociaal domein 4 voorzieningen in sociaal domein 3 voorzieningen in sociaal domein 2 voorzieningen in sociaal domein 1 voorziening in sociaal domein 2016
2017
2018
2019
Krimpenerwaard
2020
2021
Nederland
2022
2023
2024
0
Midden Holland
Grafiek 5 - Percentage verzekerden dat gebruik maakt van de eerstelijnszorg huisartsen
Midden Holland
5,%
78,%
4,%
75,%
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
,%
Krimpenerwaard
Nederland Midden Holland Grafiek 6 - Percentage verzekerden dat gebruik maakt van wijkverpleging
2016
2017
2018
2019
Krimpenerwaard
2020
2021
Nederland
2022
2023
2024
Midden Holland
Grafiek 9 - Totaal aantal personen met lopende re-integratievoorziening per 1.000 inwoners
4,5%
20
4,%
15
3,5%
10
3,%
5 2016
2017
2018
Krimpenerwaard
Nederland
Krimpenerwaard
1,%
73,%
Krimpenerwaard
100 120
2,%
74,%
2,5%
80
3,%
76,%
100,% 80,% 60,% 40,% 20,% ,%
Nederland
60
Grafiek 8 - Percentage huishoudens met een bijstandsuitkering
79,% 77,%
Grafiek 3 - Percentage soorten jeugdzorgtrajecten t.o.v. totaal aantal jeugdzorgtrajecten 2023
40
6,%
80,%
72,%
20
2019
2020
Nederland
Midden Holland
40
2021
2022
2023
Midden Holland
0
2016
2017
2018
Krimpenerwaard
2019
2020
2021
Nederland
2022
2023
2024
Zuid-Holland
Krimpenerwaard Nederland Midden Holland
Grafiek 1 - Percentage jongeren met jeugdhulp (zonder verblijf ) t.o.v. alle jongeren van 18 jaar Hulp aan jongeren en ouders op basis van Jeugdwet (2014) 2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2024
Krimpenerwaard
9, %
9, %
10, %
10, %
10, %
12, %
12, %
12, %
12, %
Nederland
11, %
12, %
12, %
12, %
12, %
13, %
13, %
14, %
14, %
Midden Holland
10, %
10, %
13, %
12, %
12, %
13, %
13, %
13, %
13, %
Bron: CBS Jeugd
Grafiek 2 - Totaal aantal jeugdzorgtrajecten in de Krimpenerwaard*
Jeugdzorgtrajecten totaal
1e halfjaar 2020
2e halfjaar 2020
1e halfjaar 2021
2e halfjaar 2021
1e halfjaar 2022
2e halfjaar 2022
1e halfjaar 2023
2e halfjaar 2023
1e halfjaar 2024
2e halfjaar 2024
1195
1150
1290
1275
1320
1290
1225
1300
1480
1420
Bron: CBS - Jeugd *Wanneer een jongere meerdere vormen van jeugdzorg ontvangt heeft deze ook meerdere trajecten. Grafiek 3 - Type jeugdzorgtraject (% van het totaal aantal jeugdzorgtrajecten) Krimpenerwaard
Nederland
Midden Holland
Krimpenerwaard
Nederland
Midden Holland
Jeugdhulp zonder verblijf
75, %
80, %
77, %
78, %
84, %
81, %
Jeugdhulp met verblijf
14, %
10, %
13, %
12, %
8, %
9, %
Jeugdbescherming totaal
11, %
8, %
9, %
9, %
7, %
9, %
Jeugdreclassering
1, %
2, %
1, %
1, %
1, %
?
Bron: CBS Jeugd
2017
2023
Grafiek 4 - Totaal aantal cliënten met een maatwerkarrangement Wmo per 1.000 inwoners 2016
2017
Nederland
59
Midden Holland
40
42
Krimpenerwaard
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2024
49
50
52
53
53
52
51
53
58
61
58
60
61
61
61
64
52
51
51
51
49
50
52
Bron: CBS - Monitor Sociaal Domein WMO Grafiek 5 - Percentage verzekerden dat gebruik maakt van de eerstelijnszorg huisartsen (exl. Inschrijftarief, POH-GGZ en modules die pp gedeclareerd mogen worden) 2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
Krimpenerwaard
78,9 %
78,2 %
79,1 %
79, %
75,1 %
77,3 %
78,9 %
79,5 %
Nederland
78,4 %
77,6 %
77,7 %
77,8 %
74,8 %
76,4 %
77,3 %
77,5 %
Midden Holland
79,4 %
78,8 %
79,4 %
79,6 %
75,8 %
77,6 %
79,1 %
79,5 %
Bron: Vektis
41
Grafiek 6 - Percentage verzekerden dat gebruik maakt van wijkverpleging
Krimpenerwaard
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
4,1 %
3,7 %
3,7 %
3,6 %
3,5 %
3,8 %
3,7 %
3,7 %
Nederland
3,2 %
3,3 %
3,4 %
3,4 %
3,3 %
3,4 %
3,3 %
3,3 %
Midden Holland
4,2 %
3,7 %
3,5 %
3,4 %
3,3 %
3,7 %
3,4 %
3,3 %
Bron: Vektis
Grafiek 7 - Totaal aantal voorzieningen in het sociaal domein per 1.000 huishoudens Krimpenerwaard
Nederland
Midden Holland
Krimpenerwaard
Nederland
Midden Holland
1 voorziening in sociaal domein
81
90
84
95
105
99
2 voorzieningen in sociaal domein
43
52
47
53
58
53
3 voorzieningen in sociaal domein
21
28
24
21
28
24
4 voorzieningen in sociaal domein
12
17
13
10
15
12
5 voorzieningen in sociaal domein
8
11
8
5
7
6
6 of meer voorzieningen
17
22
15
7
9
7
2019
2024
Bron: CBS - Monitor Sociaal Domein WMO
Grafiek 8 - Percentage huishoudens met een bijstandsuitkering 2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
Krimpenerwaard
1,2%
2,8%
3%
2,8%
2,8%
2,6%
2,1%
2,8%
2024
Nederland
2,5%
5,7%
5,5%
5,2%
5,2%
3,7%
2,9%
3,0%
3,1%
Midden Holland
1,6%
3,9%
3,8%
3,6%
3,6%
3,7%
2,5%
2020
2021
2022
2023
2024
Bron: CBS - Participatiewet / Statline
Grafiek 9 - Totaal aantal personen met lopende re-integratievoorziening per 1.000 inwoners van 15-74 jaar 2016
2017
2018
2019
Krimpenerwaard
6,4
7,3
13
6,7
7,4
8,2
8,9
9,5
9,3
Nederland
13,2
14,2
15,3
13,4
12,9
13,2
13,1
12,2
12,9
Zuid-Holland
13,7
15,6
16,9
16
15,6
15,4
15,7
13,3
13,7
Bron: CBS - Participatiewet
42
Cultuur Sport & Recreatie Waar hebben we op in gezet: De coronapanedemie heeft een zware wissel getrokken op het verengingsleven. De daaropvolgende energiecrisis bracht het voorbestaan van verschillende organisaties in het gedrang. De gemeente heeft daar waar mogelijk ondersteuning geboden aan sport- en culturele verenigingen om ervoor te zorgen dat zij deze crisis zo ongeschonden mogelijk zouden doorkomen. Voorbeelden zijn het verstrekken van een duurzaamheidslening voor maatschappelijk accommodaties, een tegemoetkoming in energielasten en tijdelijke aanpassingen van de huur voor accommodaties. Tegelijkertijd hebben we ingezet op versterking van de vitaliteit van het verenigingsleven en de ondersteuning van vrijwilligers. Sport en cultuur zijn een onderdeel van de basisinfrastructuur van maatschappelijke voorzieningen. Deze visie is vastgelegd in het Omgevingsprogramma Sociale Basis en Maatschappelijke Voorzieningen. Naast ondersteuning voor vrijwilligers is er een subdidieregeling opgesteld waarmee maatschappelijke organisatie financieel kunnen worden ondersteunt bij het renoveren of (ver)bouwen van hun eigen accommodaties. Dit neemt niet weg dat het voor sport- en culturele verenigingen financieel moeilijk is het hoofd boven water te houden. Dit is een blijvende zorg voor de toekomst.
Beleidsmatig kader: Cultuurnota: uitvoeringsnota cultuur Subsidiebeleid: regeling cultuur Kadernota Beheermodellen Integraal beleidskader Sociaal Domein inclusief addendum Omgevingsprogramma Sociale Basis en Maatschappelijke Voorzieningen Stimuleringslening verduurzamen maatschappelijke accommodaties Verordening investeringssubsidie maatschappelijke accommodaties. • Link cultuurnota • Link IBK • Omgevingsprogramma Sociale basis en maatschappelijke voorzieningen • Stimuleringslening • Investeringssubsidie
Terug naar inhoudsopgave
Verwachtingen en aandachtspunten voor de komende jaren: Gezonde leefstijl: een belangrijk aandachtspunt voor de komende jaren op het gebied van sport blijft het bevorderen van een gezonde leefstijl. Dit gaat voornamelijk gepaard met preventie. Sport en cultuur dragen in een hele sterke mate bij aan de preventie. Vitale sportverenigingen: de komende jaren willen we nog meer inzetten op de ontwikkeling van vitale sportverenigingen. Dit zijn verenigingen die zelfvoorzienend zijn en die een sociaal, maatschappelijk nevenaanbod kunnen aanbieden. Dit kan door deelname aan de samenleving, sociale cohesie en vrijwilligerswerk. Beheermodel Sport: Er wordt een keuze gemaakt in de kaderstelling en het uiteindelijke beheermodel(len) voor sportaccommodaties met een gemeentelijke taak en sportstimulering. Onderzoek buitenzwembaden: Er vindt een breed onderzoek plaats naar de toekomst van de gesubsidieerde buitenzwembaden in de Krimpenerwaard. Cultuur: aandachtspunt voor de komende jaren is het zichtbaar maken van cultureel ondernemerschap en het uitbereiden van een herkenbare culturele identieit van de kernen.
43
Grafiek 3 - Percentage inwoners dat beweegt, rookt en overgewicht heeft t.o.v. alle inwoners 2024
Grafiek 1 - Percentage inwoners met lidmaatschap bij een sportvereniging t.o.v. totaal aantal inwoners
Grafiek 5 - Totaal aantal vestigingen recreatie en toerisme per 1.000 inwoners 14
29%
60,%
12
28%
50,%
10
27%
8
40,%
26%
6
30,%
25% 24%
20,%
23%
10,%
22%
,%
2016
2017
Krimpenerwaard
2018
2019
Nederland
2020
2021
Midden Holland
4 2 0
Voldoende beweging
Roken
Krimpenerwaard
Nederland
Overgewicht Midden Holland
8,%
350
7,%
300
6,%
30,%
250
5,% 4,%
20,%
200 150
3,%
100
2,%
50
1,%
40,%
10,% ,%
2014
2015
Krimpenerwaard
2018
2019
Nederland
2020
2021
Midden Holland
0
,% 2017
2018
2019
Krimpenerwaard
2020
2021
Nederland
2022
2023
2018
2019
2020
2021
Nederland
2022
2023
Midden Holland
Grafiek 6 - Percentage banen recreatie en toerisme t.o.v. totaal aantal banen
400
50,%
2017
Krimpenerwaard
Grafiek 4 - Gemeentelijke uitgaven sport cultuur en recreatie per inwoner
Grafiek 2 - Percentage kinderen met een lidmaatschap bij een sportvereniging
2016
2024
Midden Holland
2016
2017
2018
Krimpenerwaard
2019
2020
Nederland
2021
2022
2023
Midden Holland
Zie ook de Kwaliteitsmonitor over 2022 en 2023 • https://www.krimpenerwaard.nl/sites/default/files/2025-09/kwaliteitsmonitor-over-2022-en-2023.pdf
44
Krimpenerwaard Nederland Midden Holland
Grafiek 1 - Percentage inwoners met lidmaatschap bij een sportvereniging t.o.v. totaal aantal inwoners
Grafiek 4 - Gemeentelijke uitgaven sport cultuur en recreatie per inwoner
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
28%
28,2 %
28, %
27,5 %
27,2 %
27,4 %
Krimpenerwaard
167
179
189
194
196
185
199
208
Nederland
25,6 %
25,3 %
24,9 %
24,4 %
24,1 %
24,3 %
Nederland
254
260
270
280
290
295
314
347
Midden Holland
27,3 %
27,1 %
26,5 %
25,6 %
25,1 %
25,2 %
Midden Holland
213
216
225
240
243
261
266
297
Krimpenerwaard
Bron: Sportbonden en NOC*NSF, Kennis- en Informatiesysteem Sport (KISS)
Bron: CBS - Gemeentelijke rekeningen/begrotingen
Grafiek 2 - Percentage kinderen met een lidmaatschap bij een sportvereniging
Krimpenerwaard
2024
Grafiek 5 - Totaal aantal vestigingen recreatie en toerisme per 1.000 inwoners
2014
2015
2018
2019
2020
2021
42,14%
43,7 %
42,3 %
41,9 %
40,5 %
41,1 %
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
Krimpenerwaard
6,6
6,8
7,2
7,2
7,4
7,6
7,9
8,5
Nederland
39,9 %
41,7 %
39,4 %
38,3 %
37,1 %
37, %
Nederland
10,2
10,7
11,2
11,6
12,1
12,3
12,6
13,1
Midden Holland
40,9 %
42,45%
39,8 %
38, %
36,7 %
36,4 %
Midden Holland
6,8
7,3
7,9
8,2
8,5
9
9,3
9,8
2021
2022
2023
Bron: Kennis - en Informtaiesysteem Sport (KISS)
Bron: CBS Bevolkingsstatistiek / LISA
Grafiek 3 - Percentage inwoners per leefstijlkenmerk: voldoende beweging, roken en overgewicht 2020 & 2024
Krimpenerwaard
Grafiek 6 - Percentage banen recreatie en toerisme t.o.v. totaal aantal banen
Voldoende beweging
Roken
Overgewicht
Voldoende beweging
Roken
Overgewicht
47,4 %
12,7 %
50,6 %
44,4 %
14,1 %
52,6 %
Nederland
50,4 %
16,7 %
49,4 %
48,9 %
15,6 %
50, %
Midden Holland
48,1 %
13,4 %
50,1 %
46,4%
13,2%
51,1%
Bron: Gezondheidsmonitor volwassenen (en ouderen), GGD’en, CBS en RIVM / 2020 / 2024
45
2016
2017
2018
2019
2020
Krimpenerwaard
4,3 %
4,2 %
4,1 %
4,3 %
4,2 %
3,9 %
3,9 %
4, %
Nederland
6,8 %
6,9 %
7, %
7, %
6,8 %
6,5 %
6,6 %
6,6 %
Midden Holland
4,2 %
4,3 %
4,2 %
4,2 %
4,1 %
3,9 %
3,9 %
3,9 %
Bron: LISA vestigingenregister