1.21 RIB Voortgang en eerste opbrengst project Informatieve Huisbezoeken.pdf

RAADSINFORMATIEBRIEF

VAN HET COLLEGE VAN B&W VOOR de gemeenteraad CC DATUM ONDERWERP

9 november 2022 Voortgang en eerste opbrengsten project Informatieve Huisbezoeken

Beste meneer, mevrouw, In het najaar van 2020 is het voormalig college een uitvoeringsovereenkomst aangegaan met de drie voormalige welzijnsstichtingen - nu gefuseerd tot WelZijn Krimpenerwaard – voor het uitvoeren van huisbezoeken bij inwoners van 75 jaar en ouder in de Krimpenerwaard. Inwoners van 75 jaar of ouder in de Krimpenerwaard worden hierbij bezocht door getrainde vrijwilligers van WelZijn Krimpenerwaard. Het doel hiervan is om de eenzaamheid onder ouderen in de Krimpenerwaard in beeld te krijgen en terug te dringen. Dit is één van de doelstellingen uit de nota Gezondheid. Het voorkomen van eenzaamheid is tevens één van de focuspunten bij de ambitie ‘Veerkracht en mentale gezondheid’ uit uw Coalitieakkoord. De beoogde start voor het uitvoeren van de huisbezoeken was 2021. In verband met de voor COVID19 gestelde richtlijnen vanuit het RIVM, zijn de huisbezoeken pas in de tweede helft van 2021 van start gegaan. Op dit moment worden de huisbezoeken dus iets meer dan een jaar uitgevoerd, met uitzondering van een aantal maanden in de winterperiode, toen de maatregelen in verband met COVID-19 werden aangescherpt. Als doelgroep voor deze huisbezoeken is in 2020 gekozen voor inwoners van 85 jaar oud, deze inwoners zijn inmiddels 87 jaar. Uit deze groep zijn in 2021 totaal 110 ouderen bezocht. Dit jaar worden ouderen in de leeftijd tussen 80 en 86 jaar bezocht.

De eerste opbrengsten van het project Informatieve Huisbezoeken worden beschreven in de rapportage ‘Informatieve Huisbezoeken 2021’, bijgevoegd bij deze brief. Zoals u in de rapportage kunt lezen, heeft het voeren van de gesprekken over het persoonlijk welzijn met de ouderen meerwaarde. Via de huisbezoeken kan WelZijn Krimpenerwaard de ouderen informeren over mogelijk activiteiten en ander aanbod in het preventief domein en ondersteuning bieden bij het zoeken naar oplossingen. Ook bieden de huisbezoeken WelZijn Krimpenerwaard informatie over wat ouderen missen en/of nodig hebben, waar nieuw collectief aanbod voor ontwikkeld kan worden. En er zijn eenzame ouderen in contact gebracht met andere mensen, om ook na het huisbezoek persoonlijk contact te hebben met iemand. Kort samengevat: dit project heeft al mooie opbrengsten gehad in het eerste halfjaar waarin het is uitgevoerd. De eerstvolgende rapportage zal gaan over de huisbezoeken in 2022, en verwachten wij in het eerste kwartaal van 2023. Vertrouwende u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Bijlagen RIB: Bijlage 1. Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

1 van 2 /

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Krimpenerwaard, de secretaris,

de burgemeester,

J. Hennip

P.J. Bouvy-Koene

Pag. 2/2

Rapportage Informatieve Huisbezoeken

2021

1 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

Inhoudsopgave 1

2

Het Informatief Huisbezoek ............................................................................................ 3 1.1

Doel van het Informatief Huisbezoek ...................................................................... 3

1.2

Doelgroep ............................................................................................................... 3

1.3

Werkwijze ............................................................................................................... 3

1.4

Rapportage ............................................................................................................. 4

Algemene informatie ...................................................................................................... 5 2.1

Afgelegde huisbezoeken 2021 van 87-jarigen......................................................... 5

3

Thema ‘Kwaliteit van leven’ ............................................................................................ 8

4

Thema ‘Meedoen’ ........................................................................................................ 10

5

Thema ‘Gezondheid’ .................................................................................................... 12

6

Thema ‘Dagelijks functioneren / Mantelzorg’ ................................................................ 14

7

Thema ‘Mentaal Welbevinden & Zingeving’ ................................................................. 16

8

Overzicht hulpvragen ................................................................................................... 18

9

Samenvatting & conclusies ......................................................................................... 20 9.1

Kwaliteit van Leven ............................................................................................... 20

9.2

Meedoen............................................................................................................... 20

9.3

Gezondheid .......................................................................................................... 21

9.4

Dagelijks functioneren & mantelzorg ..................................................................... 21

9.5

Mentaal welbevinden & zingeving ......................................................................... 22

9.6

Hoe verder? .......................................................................................................... 22

2 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

1 Het Informatief Huisbezoek Welzijn Krimpenerwaard voert in opdracht van de gemeente Krimpenerwaard de informatieve huisbezoeken uit. Getrainde vrijwilligers brengen een huisbezoek aan zelfstandig wonende ouderen van 75, 80, 85 en in de toekomst hopelijk ook 90 jaar en informeren hen over het welzijn in de gemeente Krimpenerwaard. De uitkomsten van deze huisbezoeken zijn verwerkt in deze rapportage.

1.1 Doel van het Informatief Huisbezoek Met de uitkomsten van de huisbezoeken krijgt WelZijn Krimpenerwaard informatie die zij kan verwerken in haar werkwijze ten aanzien van het huidige aanbod en/of verbetering van activiteiten en diensten. Ook kan deze informatie meegenomen worden in haar koersbepaling. De uitkomsten worden gedeeld met de gemeente Krimpenerwaard zodat zij waar nodig - deze informatie mee kan nemen in haar uitvoeringsprogramma’s c.q. beleidsvelden. Overige doelen van het Informatief Huisbezoek • Ouderen informeren over diensten en activiteiten voor nu en voor de toekomst. • Eventuele eenzaamheid bij ouderen bespreekbaar maken. • ‘Zorgmijders’ in beeld krijgen en mogelijk contact leggen. • Aanzetten tot nadenken over de toekomst en informeren waar men terecht kan indien er hulp of advies nodig is. • Indien gewenst de oudere in contact brengen met een welzijnsadviseur voor meer informatie over een bepaald onderwerp of gewenste ondersteuning. • Mantelzorgsituaties signaleren en eventueel bespreken. • Informeren over mogelijkheden voor praktische ondersteuning thuis.

1.2 Doelgroep In 2021 zijn de 87-jarigen (ouderen die in 1934 zijn geboren) bezocht. Deze huisbezoeken zijn vanwege de corona-maatregelen ruim een jaar later van start gegaan dan gepland waardoor de betreffende inwoners inmiddels de leeftijd van 87 bereiken of hebben bereikt. Vervolgens zijn ook (een deel van) de inwoners bezocht die dit jaar 85 jaar werden. Van deze leeftijdsgroep wordt een aparte rapportage gemaakt. Vanaf 2022 zal gestart worden met de inwoners die de leeftijd van 80 jaar bereiken.

1.3 Werkwijze Op verzoek van de gemeente is het gesprek van het Informatief Huisbezoek gebaseerd op de thema’s van Positieve Gezondheid, te weten: ✓ ✓ ✓ ✓ ✓

Dagelijks functioneren Meedoen Gezondheid Dagelijks functioneren & mantelzorg Mentaal welbevinden & zingeving

De huisbezoeken worden door 26 vrijwilligers uitgevoerd. Deze vrijwilligers zijn aan het begin van het jaar getraind in het aangaan van gesprekken, het doorvragen en het signaleren van bijzonderheden. Daarnaast zijn zij geïnformeerd over de diensten van

3 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

WelZijn Krimpenerwaard en op welke wijze zij inwoners - indien nodig - op zorgvuldige wijze in contact kunnen brengen met de welzijnsadviseur voor hulp, ondersteuning en/of andere vervolgacties.

1.4 Rapportage De uitkomsten van deze huisbezoeken zijn verwerkt in deze rapportage en zijn per thema weergegeven. Ieder thema is verwerkt met een overzicht van de uitkomsten per kern, gevolgd door de bijzonderheden, aandachtspunten en vervolgacties. Onder ieder thema is een korte samenvatting weer gegeven. Aan het einde van het verslag zijn alle hulpvragen in een overzicht opgenomen en onderverdeeld in praktische hulpvragen, vragen rondom mantelzorg, contact welzijnsadviseur en overige vragen. Ten slotte is er een algemeen overzicht van de thema’s uitgewerkt met adviezen, tips en aanbevelingen. Gebleken is dat we uit de rapportages niet alle gewenste informatie hebben kunnen halen. Enerzijds doordat de wijze van registratie niet door alle vrijwilligers op dezelfde wijze is uitgevoerd en/of het registratieformulier niet voldoende duidelijkheid heeft geboden om bepaalde zaken naar voren te krijgen. Voor dit jaar (2022) zullen we de vrijwilligers informeren over de (benodigde) werkwijze van het registratieformulier alsmede aanpassingen op het formulier aanbrengen waarbij we hopen dat de registratie dit jaar beter gaat verlopen. Daarnaast streven we ernaar cijfers te kunnen vergelijken met andere gemeenten. Wanneer onze registratie en rapportage op orde is, hopen wij ook deze vergelijkingen te kunnen gaan maken.

Februari 2022 WelZijn Krimpenerwaard

4 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

2 Algemene informatie 2.1 Afgelegde huisbezoeken 2021 van 87-jarigen Het ‘aantal adressen’ betreft hier alleen het aantal adressen dat is overgedragen van de gemeente Krimpenerwaard aan WelZijn Krimpenerwaard. De inwoners die vooraf bij de gemeente hebben aangegeven dat hun adres niet mocht worden overgedragen, zijn niet in dit overzicht opgenomen. De mensen die bezocht zijn, zijn zelfstandig wonende ouderen. Ouderen in een zorginstelling zijn niet bezocht en zijn hieronder meegeteld in de kolom ‘woonachtig zorgcentrum/verhuisd/overleden’.

Woonkern Ammerstol Bergambacht Berkenwoude Haastrecht Stolwijk Vlist Tot. 6 kernen Gouderak Krimpen ad Lek Lekkerkerk Ouderkerk Schoonhoven Totaal

Aantal adressen

Afgelegde bezoeken

Bezoek afgezegd

woonachtig in zorgcentrum/ verhuisd/overleden

Overig/ geen reactie*

77 8 26

1 14 2 8 8 33 6 19

28 0 4

9 2 1

7** 0 2*

29 15 37

19 8 25

1 5 9

4 2 3

5** 0 0

192

110

47

21

14

Gegevens van deze kernen niet bekend.

Gegevens van deze kernen niet bekend

Aanvullingen/opmerkingen Er zijn 110 huisbezoeken afgelegd door 26 vrijwilligers verdeeld over de 11 kernen van de Krimpenerwaard. Van de 6 kernen (Ammerstol, Bergambacht, Berkenwoude, Haastrecht, Stolwijk) zijn alleen per woonkern de afgelegde huisbezoeken aangegeven en zijn de overige gegevens niet (meer) bekend. In de kern Vlist waren geen 87-jarigen en hebben dus geen huisbezoeken plaats gevonden. * Bij 1 persoon drie keer aan de deur geweest. Kwam erg verward over. Uiteindelijk geen gesprek geweest en het niet-pluis gevoel doorgegeven aan welzijnsadviseur voor verdere actie. 1 persoon gaf bij de deur aan toch geen prijs te stellen op het bezoek; gelukkig toch nog kort gesproken over hoe het met hem ging. ** 2 vrijwilligers hebben vanwege ziekte respectievelijk door de coronamaatregelen de huisbezoeken (5 adressen Lekkerkerk en 7 adressen Krimpenerwaard-Midden) niet kunnen uitvoeren. In het nieuwe jaar zullen deze mensen telefonisch benaderd worden met de vraag of zij alsnog prijs stellen op een informatief huisbezoek.

5 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

Woonkern

Aantal bezoeken

Vrouw

Man

Onbekend/ niet ingevuld

Ammerstol Bergambacht Berkenwoude Gouderak Haastrecht Krimpen ad Lek Lekkerkerk Ouderkerk Schoonhoven Stolwijk Vlist

1 14 2 6 8 19 19 8 25 8 -

0 6 2 4 6 12 11 6 13 3 -

1 9 0 2 2 2 7 2 5 5 -

5

Totaal

110

63

35

12

Burgerlijke Staat

Aantal bezoeken

Ammerstol Bergambacht Berkenwoude Gouderak Haastrecht Krimpen ad Lek Lekkerkerk Ouderkerk Schoonhoven Stolwijk Vlist

1 14 2 6 8 19 19 8 25 8 -

Gehuwd/ geregistreerd partnerschap 0 6 0 1 4 8 9 3 16 4 -

Totaal

110

51

Weduwe/ Weduwnaar 1 7 2 5 4 9 8 3 5 4 48

7 -

Ongehuwd/ gescheiden/ alleenstaand

Anders

1

1 1 1

1* 1* 1* 4*

-

-

4

7

* 1 persoon woont samen met haar zus; 1 persoon woont samen met dochter; 1 persoon woont samen met zoon en van 4 personen is dit niet ingevuld.

Samenvatting Onder de respondenten is het aantal vrouwen groter dan de mannen. Het aantal personen dat is bezocht is voor ruim 57% vrouw. Dit komt overeen met de landelijke verdeling tussen mannen en vrouwen, waar ruim 56% vrouw is (leeftijd 80-85 jarigen). In Nederland zijn op hogere leeftijd het aantal vrouwen in de meerderheid. Mannen leven korter dan vrouwen vanwege hun gedrag maar ook vanwege genetische aanleg. Hoe hoger de leeftijd, hoe groter het verschil in percentage tussen mannen en vrouwen.

6 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

Landelijke cijfers van het CBS – 2018

Van de 192 adressen zijn op 110 adressen huisbezoeken afgelegd. Dat is een percentage van ruim 57% en lijkt een mooi resultaat; echter we missen hierin de gegevens van vijf kernen waardoor het resultaat dus geen objectief beeld weergeeft. Nadat inwoners onze afspraakbrief ontvangen voor het Informatief Huisbezoek, kunnen zij nog afzeggen. 47 personen hebben dit gedaan. De redenen voor het afzeggen van een bezoek zijn onvoldoende bekend. Belangrijk dat we onze telefoonmedewerkers informeren om het komende jaar door te vragen naar de reden van afzegging. Dit punt zullen we bespreken met de betreffende medewerkers van WelZijn Krimpenerwaard.

7 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

3 Thema ‘Kwaliteit van leven’ De onderwerpen die hierbij aan de orde komen, zijn: • • •

•

Voelt men zich veilig in de wijk/ in huis/ in persoonlijke sfeer; Is men op de hoogte van oplossingen of waar men heen kan? Kan men zelfstandig de administratie/financiën bijhouden of heeft men hulp? Reden: niet vaardig / geen overzicht / in de war / onvoldoende taalbeheersing Wens om vaardigheden te leren? Niet-pluis-gevoel? Is men bekend met financiële ondersteuning en/of is er ondersteuning nodig?

Thema ‘Kwaliteit van Leven’ Woonkern

Voldoende

Onvoldoende

Ammerstol Bergambacht Berkenwoude Gouderak Haastrecht Krimpen ad Lek Lekkerkerk Ouderkerk ad IJssel Schoonhoven Stolwijk Vlist

1 13 2 6 6 18 18 8 20 6 -

1 2 1 1 0 5 2 -

Totaal

98

12

Genoemde knelpunten/bijzonderheden per kern Haastrecht Diverse klachten over slecht begaanbare trottoirs en hinder van geparkeerde auto's voor begaanbaarheid voor ouderen (al dan niet met de rollator). Pluspunt: de huisarts houdt goed contact met de ouderen in de kern. Gouderak Onveilig gevoel in huis i.v.m. trap op en af. Krimpen aan de Lek 1 persoon is onlangs verhuisd maar heeft het niet naar haar zin. Geen prettig sfeer. Pluspunt: meerdere keren werd gemeld dat de POH van de huisartsenpraktijk eenmaal per drie maanden telefonisch contact legt om te vragen hoe het gaat. Lekkerkerk 1 persoon geeft aan zich niet altijd veilig te voelen in haar woning vanwege diverse ruzies. Staat ingeschreven voor andere woning.

8 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

Ouderkerk ad IJssel Vraag over onderhoud groenstrook naast huis. Schoonhoven De gegeven onvoldoendes komen voort uit diverse klachten over openbare ruimte, te weten: 2 personen geven aan: trottoir nabij Sola Gratia ongelijk en gevaarlijk. 1 persoon ervaart overlast hangjongeren in het park, 1 persoon ervaart te veel straatverlichting in woonomgeving. 1 persoon ervaart veel stress door de reuma en beoordeelt daarom met ‘onvoldoende’. Samenvatting Opvallend in de gesprekken is dat veel mensen ondersteuning krijgen bij hun financiën en administratie met name vanuit kinderen. De vraag om hulp of ondersteuning op het gebied van financiën en administratie komt in het Informatief Huisbezoek weinig aan de orde. In de aangepaste vragenlijst zal deze vraag apart worden opgenomen. De onvoldoendes die worden gegeven op het thema ‘Kwaliteit van Leven’ betreffen voornamelijk zaken die betrekking hebben op de woonomgeving. Gesproken is over overlast in de buurt en ongemakken zoals ongelijke tegels op trottoir en parkeren van auto's op het trottoir, voor mensen die moeilijk lopen wordt dit als hinderlijk ervaren. In de meeste gevallen is niet duidelijk dat men een melding kan doen en hoe dit te doen. De betreffende personen zijn geïnformeerd hoe dit op te pakken of is gedaan via de welzijnsadviseur. Eenmaal is er een melding gedaan van een niet-pluis gevoel.

Deze zaak is door de welzijnsadviseur i.s.m. het zorgnetwerk opgepakt.

9 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

4 Thema ‘Meedoen’ De onderwerpen die hier aan de orde komen, zijn: •

Belemmeringen bij het meedoen aan activiteiten & onderhouden van contacten: o Mobiliteit / interessegebieden / kosten / lichamelijke beperkingen / taal / afstand/ anders, namelijk ….

• • • •

Mist men activiteiten in hun leven, omgeving of woonkern. Weet men het lokale activiteiten-voorzieningenaanbod te vinden? Is men op de hoogte van de OV-AOW-pas vanuit de gemeente Krimpenerwaard? Digitale ondersteuning nodig?

Thema ‘Meedoen’ Woonkern

Voldoende

Onvoldoende

Ammerstol Bergambacht Berkenwoude Gouderak Haastrecht Krimpen ad Lek Lekkerkerk Ouderkerk ad IJssel Schoonhoven Stolwijk Vlist

0 11 2 6 7 18 13 8 21 7 -

1 3 0 0 1 1 6 0 4 1 -

Totaal

93

17

Genoemde knelpunten/bijzonderheden per kern Ammerstol De OV-AOW pas heeft geen zin; de bushalte is veel te ver vanaf de kern. Stolwijk Twee personen geven aan niet te begrijpen hoe de OV-AOW pas werkt. Gouderak Vier keer wordt aangegeven dat de sociale contacten in het dorp erg goed zijn. 2x wordt aangegeven dat de ouderensoos (1x per maand) een fijne ontmoetingsplek is. Hulp bij aanvraag gehandicaptenparkeerkaart (1x). Haastrecht 1 keer aangegeven blij te zijn met de ontmoetingsgroep in de Thuishaven. Geen opmerkingen verder geplaatst.

10 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

Krimpen aan de Lek 1 persoon vindt het openbaar vervoer naar activiteiten buiten de eigen kern (bijv theater) erg lastig. 1 persoon mist de levendigheid en activiteiten in het wooncomplex in coronatijd. Lekkerkerk 1 persoon voelt zich beperkt door slechte loopfunctie/mobiliteit. 2 personen zouden graag meer buitenshuis willen deelnemen maar hebben geen vervoer. 1 persoon wil graag informatie rolstoelvervoer plus vrijwilliger respijtzorg. 1 persoon wil graag meer digitale kennis opdoen (telefoon en computer). Ouderkerk aan den IJssel 3x wordt aangegeven dat men door lichamelijke beperkingen niet veel meer kan meedoen maar er ook geen behoefte (meer) aan heeft. Schoonhoven 1 persoon slechtziend daardoor beperkt in erop uit gaan, is nog wel goed ter been. 1 persoon door mobiliteitsproblemen minder deel kunnen nemen aan activiteiten. 1 persoon te veel mantelzorg. 1 persoon mist een gespreksgroep over levensbeschouwelijke onderwerpen. Samenvatting Op dit thema zijn 17 onvoldoendes gegeven. Dat is 15,4% van de respondenten. Het grootste struikelblok is de beperkte mobiliteit van mensen en/of het bijbehorende vervoer naar de activiteit. Meer aandacht voor vervoer binnen en tussen de kernen is helaas een terugkerend probleem en blijft aandacht behoeven. Wanneer de OV-AOW pas aan de orde kwam, was deze in de meeste gevallen niet bekend.

In de nieuwe vragenlijst zal deze vraag apart beantwoord worden. Het activiteitenaanbod in alle kernen is over het algemeen voldoende; de ontmoetingsgroepen (waaronder ook de dorpssoos) worden regelmatig genoemd als belangrijke en prettige ontmoetingsplek. Gemist worden digitale cursussen en een gespreksgroep over levensbeschouwelijke onderwerpen. Deze twee onderwerpen blijven actueel en kunnen moeilijk weggezet worden bij een andere organisatie. Ook is het afgelopen jaar het SCO in Ouderkerk gestopt met het aanbieden van digitale activiteiten waardoor mensen hier niet meer naar toe verwezen kunnen worden.

11 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

5 Thema ‘Gezondheid’ De onderwerpen die hier aan de orde komen, zijn: • • • •

Wat is de reden van een slechte gezondheid? Alcoholgebruik / medicatie / anders ... Ziet men mogelijkheden om zelf de gezondheid te verbeteren? Wat zou helpen om gezonder te leven?

Gezondheid Woonkern

Voldoende

Onvoldoende

Ammerstol Bergambacht Berkenwoude Gouderak Haastrecht Krimpen ad Lek Lekkerkerk Ouderkerk ad IJssel Schoonhoven Stolwijk Vlist

1 12 2 6 8 18 14 8 20 6 -

2 1 5 0 5 2 -

Totaal

95

15

Genoemde knelpunten/bijzonderheden/reden per kern Ammerstol 1 persoon geeft aan door ouderdom minder mobiel te zijn, moeilijk te accepteren. Bergambacht 1 persoon wil hulp bij het huishouden. Berkenwoude 1 persoon vindt het moeilijk de afnemende mobiliteit en hulp van anderen te accepteren. Haastrecht 1 persoon zoekt een wandelmaatje. 1 persoon wil meer huishoudelijke hulp. Krimpen aan de Lek 1 persoon geeft aan dat de invloed van neuropatische voetaandoening zorgt voor een onvoldoende op dit thema. Lekkerkerk Er worden verschillende lichamelijke gezondheidsklachten gegeven waardoor de desbetreffende personen een onvoldoende hebben gegeven, te weten: uitbehandelde

12 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

prostaatkanker te hebben en partner met reuma; slechte lichamelijke gesteld waardoor slechte mobiliteit; fors afnemend gezichtsverlies en hevige darmstoornis plus partner met beginnende alzheimer; Parkinson. Schoonhoven 2 personen door veroudering en reuma is huis onveilig geworden (echtpaar). 2 personen ervaren overbelasting vanwege ouderdom en toenemende mantelzorg. 1 persoon wenst hulp bij het huishouden. Stolwijk 1 persoon is blij met de vaste bezoeken met de POH. 1 persoon wil op den duur meer huishoudelijke hulp. Samenvatting 13% van de respondenten beoordeelt dit thema met een onvoldoende. Het gaat met name om achteruitgang van de lichamelijke gesteldheid door ouderdom. Dit wordt ook door veel respondenten aangegeven die dit thema wel met een voldoende beoordelen, maar geven direct aan dit te accepteren omdat het bij de leeftijd hoort. Het doen van het huishouden valt voor mensen zwaar(der) en meerdere malen wordt de vraag voor (meer) huishoudelijke hulp gesteld.

13 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

6 Thema ‘Dagelijks functioneren / Mantelzorg’ De onderwerpen die hier aan de orde komen, zijn: • • • •

Is er voldoende informele zorg? Is er sprake van overbelastbaarheid van de mantelzorger. Weet men de weg te vinden voor ondersteuning? Wat mist men (nog) aan zorg?

Dagelijks functioneren/mantelzorg Woonkern

Voldoende

Onvoldoende

Ammerstol Bergambacht Berkenwoude Gouderak Haastrecht Krimpen ad Lek Lekkerkerk Ouderkerk ad IJssel Schoonhoven Stolwijk Vlist

1 14 2 5 8 19 17 7 19 7 -

0 0 0 1 0 0 2 1 6 1 -

Totaal

99

11

Genoemde knelpunten/bijzonderheden per kern Gouderak Mantelzorger (dochter) raakt overbelast door eigen problematiek. Krimpen aan de Lek 4 personen hebben een praktische vraag over: personenalarm, aanvraag huishoudelijke hulp, vervoer buiten de regio en hulp aanvraag QR-code 1 persoon geeft aan dat corona invloed heeft op haar dagelijks functioneren en dat moeilijk vindt. Lekkerkerk 1 persoon geeft aan onvoldoende zorg te ontvangen 1 persoon geeft aan dat de mantelzorg te veel tijd vergt en graag meer hulp/ruimte hierin zou willen. Ouderkerk ad IJssel 1 persoon geeft aan dat de mantelzorg voor partner (te) zwaar is maar dit wel wil blijven

14 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

doen. 1 persoon ontvangt erg veel mantelzorg van partner waardoor het goed gaat en het dagelijks functioneren als voldoende beschouwd. Schoonhoven 4 personen geven aan zorgen te hebben omtrent het huishouden; in 1 situatie weigert de echtgenoot hulp van buitenaf. 1 persoon ervaart overbelasting van mantelzorg (partner wacht op plek in verpleeghuis). 1 persoon wil graag extra hulp bij zware huishoudelijke taken. 3 personen willen geregistreerd worden als mantelzorger. Samenvatting Veel mensen geven aan lichamelijke (ouderdoms-)klachten te hebben, maar beoordelen het thema gezondheid toch met een voldoende. 10% van de respondenten geeft op dit thema een onvoldoende. Ongeveer de helft van deze antwoorden betreft de (over)belasting van mantelzorgers. In een aantal gevallen betrof het de ondersteuning of informatie over praktische hulpmiddelen zoals aanvraag van een personenalarm, rollator, QR-code, aanvraag huishoudelijke hulp, informatie vervoersmogelijkheden.

15 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

7 Thema ‘Mentaal Welbevinden & Zingeving’ De onderwerpen die hier aan de orde komen, zijn: • • • •

Te weinig contacten / nergens bij horen. Welke eenzaamheid ervaart men? Iemand voor ondersteuning, dag invulling, gesprekken. Wat zou helpen dat men zich minder eenzaam te voelt? Wil men iets betekenen voor anderen of voor de leefbaarheid in de kernen (vrijwilligerswerk).

Mentaal welbevinden & zingeving Woonkern

Voldoende

Onvoldoende

Ammerstol Bergambacht Berkenwoude Gouderak Haastrecht Krimpen ad Lek Lekkerkerk Ouderkerk ad IJssel Schoonhoven Stolwijk Vlist

1 13 2 5 8 18 17 8 19 7 -

0 1 0 1 0 1 2 0 6 1 -

Totaal

98

12

Genoemde knelpunten/bijzonderheden per kern Ammerstol 1 persoon voelt zich eenzaam doordat er weinig mogelijk is, wil graag dat het Zanenhuis weer open mag gaan na Corona. Verder geen opmerkingen. Gouderak Voor 2 personen veroorzaakt Corona eenzaamheid. Voor corona daar geen last van. 1 persoon veel verdriet en wil daarin hulp maar durft niet. Haastrecht Zou graag weer een gymclub in het complex willen hebben. Krimpen aan de Lek 1 persoon mist aanspraak; heeft weinig contacten. Wil daar nu geen actie op. 1 persoon mist door corona haar (gezellige) contacten.

16 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

Lekkerkerk 2 personen geven een onvoldoende; ze voelen zich niet fijn en zien de toekomst zwaar. Deze personen hebben op voorgaande vragen ook met “onvoldoende” beantwoord. Schoonhoven: 2 personen vragen naar lezing, verdieping als studiekring. 1 persoon veel zorg om kinderen en kleinkinderen. 1 persoon heeft (te) weinig tijd voor contacten i.v.m. zorg om partner en wacht met smart opname verpleeghuis. 1 persoon mist de contacten met vriendinnen die helaas zijn overleden. Samenvatting 11% van de respondenten beoordeelt dit thema met een onvoldoende. Bijna alle reacties betreffen hier het gemis aan contacten. In deze periode was er sprake van een ‘lockdown’ en coronamaatregelen waardoor mensen aangaven dat ze hun gebruikelijke contacten misten. Het gebrek aan contacten is in deze rapportage dus grotendeels beïnvloed door de coronamaatregelen. Echter, dit blijft een zeer belangrijk aandachtspunt. Voor drie personen voelt de zorg voor partner of voor (klein)kinderen (te) zwaar en drukt op hun leven. Voor deze mensen is een luisterend oor belangrijk en te weten waar ze terecht kunnen. Overigen Onderstaande vraag wordt het aan het einde van het gesprek gesteld. Echter, we mogen er van uit gaan dat men dan voldoende op de hoogte is gebracht door de vrijwilliger waar men terecht kan voor vragen, advies of ondersteuning. De vraag is niet door iedereen ingevuld.

In de nieuwe vragenlijst zullen we deze vraag ook weglaten omdat er geen toegevoegde waarde uit naar voren komt.

Weet u waar u terecht kunt mocht u (in de toekomst) hulp nodig hebben, advies willen en/of ondersteuning wilt aanvragen? Woonkern

Ja

Ammerstol Bergambacht Berkenwoude Gouderak Haastrecht Krimpen ad Lek Lekkerkerk Ouderkerk ad IJssel Schoonhoven Stolwijk Vlist

1 14 2 6 8 15 15 4 16 6 -

Totaal

87

Nee

Niet ingevuld

-

4 4 4 9 2 23

17 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

8 Overzicht hulpvragen Naar aanleiding van de huisbezoeken zijn er 63 hulpvragen naar voren gekomen waarbij verdere actie nodig was. Deze vragen zijn verdeeld zoals in het schema weergegeven. De drie grootste, gekleurde vlakken betreffende vragen rondom verstrekking van de welzijnsgids, mantelzorgvragen en vervoersvragen.

Verdeling per hulpvraag

Informatie/hulp rond mantelzorg

Welzijnsgids/flyer ter informatie

Vervoersvragen

Vragen rondom woning/woonomgeving

Eenzaamheid/maatje

Informatie activiteiten

Vragen openbare ruimte

Overige vragen

Aantal vragen per thema Praktische hulpvragen Informatie/hulp rond mantelzorg WelZijnsgids/flyer ter informatie Vervoersvragen Vragen rondom woning/woonomgeving Eenzaamheid/maatje Informatie actviteiten Vragen openbare ruimte Overige vragen

11 11 9 9 4 4 5 5 5

Totaal

63

Het blijkt dat er veel praktische vragen zijn, zoals: aanvraag van hulpmiddelen, personenalarm, rollator maar ook ondersteuning voor hulp/informatie bij de aanvraag van een QR-code en invalidenparkeerkaart. Daarnaast zijn er 12 WelZijnsgidsen afgegeven zodat men zelf de benodigde informatie in bezit heeft om hier verder mee aan de slag te gaan. De WelZijnsgidsen zijn af te halen op veel centrale plaatsen in iedere kern; echter niet iedereen heeft de mogelijkheid deze gids op te halen of vergeet dit te doen. Hier ligt een aandachtspunt voor WelZijn Krimpenerwaard, met name de bekendheid en de bezorging aan ouderen die nog zelfstandig - en niet in een seniorencomplex - wonen.

18 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

Opvallend is dat mantelzorg hoog scoort op het totaal aantal vragen. Het betreft hier veel vragen over extra ondersteuning (respijtzorg) of (over)belaste mantelzorgers. Ook zijn meerdere mantelzorgers vervolgens door het huisbezoek bij WelZijn Krimpenerwaard geregistreerd als mantelzorger. De vervoersvragen lopen vrij uiteen. Van vragen over ziekenhuisvervoer, vervoer naar activiteiten als klachten over de Groene Hart Hopper. Alle vervoersvragen zijn door de betreffende welzijnsadviseur opgepakt. Indien blijkt dat vervoer een belemmering is om mee te kunnen (blijven) doen aan activiteiten en ontmoetingen in de samenleving, is dit een belangrijke taak voor WelZijn Krimpenerwaard om dit samen met de betreffende inwoner te bespreken. Een aantal inwoners geeft aan dat zij bepaalde activiteiten missen. Enkele activiteiten zijn vanwege corona stil komen te liggen. Ook is er een specifiek gemis aan een levensbeschouwelijke gespreksgroep. Bij WelZijn Krimpenerwaard merken we dat er een toename is naar dergelijke activiteiten en zullen we in de toekomst meer op moeten inspelen. De vragen betreffende de woning en/of openbare ruimtes hebben wij doorgespeeld naar de betreffende organisatie of naar de gemeente. Deze mensen waren niet op de hoogte waar zij een melding konden doen of hadden net een helpende hand nodig om het contact te kunnen leggen.

Wat betreft overige vragen, gaat het om vragen die men in de toekomst via een WelZijnspunt wil stellen, een niet-pluis-gevoel door een vrijwilliger of vragen die zijn doorgespeeld naar één van onze netwerkpartners zoals Team Sportservice Krimpenerwaard en de ergo-/fysiotherapeut. Voor een specifieke weergave van de vragen verwijzen wij naar de bijlage die onderaan deze rapportage is ingevoegd.

19 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

9 Samenvatting & conclusies Volgens het magazine “Oud worden in Nederland” bestaat een goede oude dag uit twee fundamentele elementen, namelijk: eigen regie en een gevoel van verbondenheid. Eigen regie spreekt voor zich: men vindt het belangrijk om in staat te zijn zelf te bepalen hoe zij leven. Gevoel van verbondenheid heeft juist te maken met het belang van relaties met anderen. Als welzijnsstichting kunnen wij ons vinden in deze elementen en hopen wij inwoners door middel van de Informatieve Huisbezoeken te kunnen informeren en/of helpen bij het behouden van deze twee elementen die op ieder thema van Positieve Gezondheid van toepassing. Hieronder treft u – per thema - een korte samenvatting aan, waar mogelijk met een advies of aanbeveling om deze zaken zo goed mogelijk op te pakken.

Grafiektitel per thema Voldoendes/onvoldoendes 120 100 80 60 40 20 0

Voldoende

Onvoldoende

9.1 Kwaliteit van Leven De onvoldoendes op dit thema betreffen voornamelijk zaken die betrekking hebben op de woonomgeving (openbare ruimte) alsook de ongemakken in de buitenomgeving zoals buurtoverlast, ongelijke tegels op trottoirs en parkeren van auto’s op het trottoir. In de meeste gevallen is niet duidelijk dat men een melding kan doen, hoe dit te doen en bij welke afdeling. Het advies van WelZijn Krimpenerwaard is om informatie betreffende melding klachten over openbare ruimtes zichtbaar op te nemen in de colofon van de gemeente in het lokale wijkkrantje. Voor verschillende klachten die vanuit de huisbezoeken naar voren zijn gekomen heeft de vrijwilliger of WelZijn Krimpenerwaard opgetreden als verbindende schakel tussen de betreffende organisatie of bedrijf met het verzoek contact op te nemen met de inwoner zodat deze zich gehoord voelt en zijn klacht kan bespreken.

9.2 Meedoen Naar voren komt dat het vervoer naar de activiteit(en) een probleem is. Wanneer er wordt gesproken over de OV-AOW-pas is deze bij veel mensen niet bekend, weet men niet hoe dit te regelen en/of de opstapplaats is te ver weg van de woning. Meer aandacht voor vervoer

20 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

binnen en tussen de kernen is helaas een terugkerend probleem; dit blijft een aandachtspunt voor zowel de gemeente Krimpenerwaard als voor WelZijn Krimpenerwaard. WelZijn Krimpenerwaard biedt praktische hulp door het zoeken naar oplossingen voor de individuele vervoersproblemen o.a. door inzet van vrijwilligers, lokale belbus of door de verbinding te zoeken/leggen met andere deelnemers zodat de cliënt mee kan blijven doen! Het activiteitenaanbod in alle kernen wordt over het algemeen als voldoende ervaren; gemist worden digitale cursussen op allerlei gebied en gespreksgroepen over levensbeschouwelijke onderwerpen. Beide zaken moeten door WelZijn Krimpenerwaard worden opgepakt. Zeker nu het SCO in Ouderkerk aan den IJssel ophoudt met haar digitale lessen/activiteiten. Individuele vragen worden door WelZijn Krimpenerwaard opgepakt en bekeken waar de cliënt met een specifieke vraag kan deelnemen. De medewerkers van WelZijn Krimpenerwaard hebben als taak om de lokale sociale kaart goed te kennen en bij te houden zodat zij een verbindende en/of ondersteunende schakel kunnen zijn naar activiteiten of bijeenkomsten die een antwoord/oplossing kunnen zijn voor de hulpvraag van de cliënt.

9.3 Gezondheid Veel genoemde klachten zijn dat het huishouden vanwege ouderdom te zwaar valt, van invloed is op het verdere functioneren en mensen het lastig vinden om dit te accepteren. Zeker voor deze doelgroep zijn de informatieve huisbezoeken van grote waarde. Ouderen worden steeds ouder, zijn minder mobiel en krijgen lichamelijke klachten. De welzijnsadviseur van WelZijn Krimpenerwaard brengt - indien gewenst - een bezoek aan deze cliënten om te bekijken welke oplossingen er zijn en waar er hulp geboden kan worden bijvoorbeeld door de inzet van vrijwilligers, buren of familie. Het samen zoeken naar oplossingen en/of het bieden van ondersteuning is een belangrijke rol voor WelZijn Krimpenerwaard. Daarnaast wil WelZijn Krimpenerwaard zich op korte termijn richten op preventie en is bezig met het implementeren en opstarten van ‘Welzijn op Recept’. Wanneer bepaalde klachten je belemmeren om deel te nemen aan de samenleving, om de regie te (be)houden en/of zelfstandig te blijven wonen, is het goed om te weten dat vrijwillige ondersteuning vanuit WelZijn Krimpenerwaard mogelijk is, bijv. de klusjesdienst, boodschappenhulp, ziekenhuisvervoer.

9.4 Dagelijks functioneren & mantelzorg Opvallend is dat veel mensen vragen hebben over mantelzorg en soms overbelast dreigen te raken. In het gesprek met de vrijwilliger van het Informatief Huisbezoek wordt dit bespreekbaar maar in het dagelijks leven wordt nauwelijks gevraagd hoe het met de mantelzorger gaat. De situaties vanuit de huisbezoeken worden besproken met de betreffende welzijnsadviseur die in gesprek kan gaan met de mantelzorger. De vraag is hoe je overbelaste mantelzorgers kunt bereiken en ondersteunen; vaak is het ondersteuning op maat en wisselt dit per individu. Ook hierop speelt WelZijn Krimpenerwaard in met het bieden van een luisterend oor voor de mantelzorger, het meedenken over oplossingen en ondersteuning bij algemene en praktische zaken (bijv. formulierenhulp, administratieve zaken, het ontlasten van de mantelzorger, respijtzorg, etc. maar ook het oppakken van regelzaken met andere organisaties (bijv. zorgafspraken, woningbouw, maaltijdvoorziening, dagopvang, WMO). Dit behoeft een aandachtspunt voor de mantelzorgondersteuners van WelZijn Krimpenerwaard.

21 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

9.5 Mentaal welbevinden & zingeving Het gemis van contacten is de oorzaak van toenemende eenzaamheid. De coronaperiode heeft daar zeker een grote invloed op gehad. Hoewel we als welzijnsstichtingen diverse digitale en telefonische projecten hebben opgezet, merken we dat het niet voldoende is geweest voor veel mensen. Het meenemen van deze ervaringen is zeker van grote waarde. Daarnaast geldt ook hierbij dat WelZijn Krimpenerwaard i.s.m. andere organisaties het aanbod van digitale ontwikkelingen moet blijven stimuleren zodat mensen digitaal contact kunnen blijven zoeken met anderen. Ook het wegvallen of kleiner worden van hun naasten (familieleden, naaste vrienden) wordt door de respondenten als moeilijk ervaren en missen de persoonlijke contacten/gesprekken met hun naasten. WelZijn Krimpenerwaard legt in deze situaties een verbinding naar de gespreksgroepen van kerken, maatschappelijk werk of organisaties zoals de Zilverlijn waar men hierover in gesprek kan gaan. Een toenemende rol van WelZijn Krimpenerwaard is ook het vinden van en het matchen met maatjes; een luisterend oor en persoonlijk contact voor de cliënt. Hierin zien we een toenemende vraag waar WelZijn Krimpenerwaard steeds meer tijd en aandacht aan besteedt.

9.6 Hoe verder? Uit het bovenstaande blijkt dat het Informatieve Huisbezoek van groot belang is om met mensen in gesprek te gaan over hun persoonlijk welzijn, te informeren waar ze terecht kunnen als er vragen zijn en niet weten bij wie of welke instantie zij terecht kunnen en ondersteuning bieden bij het zoeken naar oplossingen. Daarnaast is het fijn dat zij via de vrijwilliger van het huisbezoek hun vragen kunnen stellen, kunnen aangeven hoe het daadwerkelijk met ze gaat en wat ze missen en/of nodig hebben. De vrijwilliger van het huisbezoek vormt een laagdrempelige verbinding tussen de inwoner en gemeente. Meerdere malen horen we dat de persoonlijke gesprekken met de vrijwilliger zeer op prijs wordt gesteld. Dat ziet WelZijn Krimpenerwaard ook terug in haar dagelijks werk: de vraag naar maatjes voor een goed gesprek en persoonlijk contact nemen toe. Daarnaast is WelZijn Krimpenerwaard ervan overtuigd dat de persoonlijke huisbezoeken een belangrijke bijdrage leveren aan het in beeld brengen van het welzijn van haar oudere inwoners, met name ter voorkoming van eenzaamheid. Dit is een belangrijke bijdrage voor zowel WelZijn Krimpenerwaard als de gemeente om mee aan de slag te gaan. Het gevoel van verbondenheid is belangrijk.

Met een aanpak gericht op het voorkomen van eenzaamheid valt volgens deskundigen meer winst te behalen dan door een aanpak gericht op het verminderen van eenzaamheid. Het is belangrijk om tijdig signalen op te pakken, inwoners bewust te maken van bijv. het hebben of onderhouden van een netwerk en actief te blijven deelnemen aan activiteiten of bijeenkomsten. Wanneer mensen zich verbonden voelen met een ander/anderen, zal de kwaliteit van leven meer toenemen. WelZijn Krimpenerwaard moet hierin een rol blijven spelen door op de hoogte te zijn en te blijven van alle mogelijkheden in de Krimpenerwaard, verbindingen te leggen en de cliënt te kunnen ondersteunen door samen te zoeken naar oplossingen voor de (hulp)vraag. Het gaat daarbij niet om de kwantiteit maar om de kwaliteit van de contacten. WelZijn Krimpenerwaard kan zich richten op preventieve bijeenkomsten die de inwoners bewust maken van het voorkomen van eenzaamheid. Te denken valt aan workshops zoals: versterk je netwerk, zinvol ouder worden, digitale contactmogelijkheden, inloopprojecten waar mensen elkaar kunnen ontmoeten en spreken (bijv. kleinschalige eettafels, kleine wandelgroepen).

22 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

Bijlage 1 Toelichting vragen en acties per kern Ammerstol Omschrijving Vraag naar welzijnsgids

Aantal 1

Actie Gids verstrekt

Bergambacht Omschrijving Vraag naar welzijnsgids Andere woning in Gouda Rollator nodig

Aantal 1 1 1

Actie Gids verstrekt Contact welzijnsadviseur Contact welzijnsadviseur

Berkenwoude Omschrijving Vraag naar Welzijnsgids

Aantal 1

Actie Gids verstrekt

Aantal 1 1

Actie Contact welzijnsadviseur Contact welzijnsadviseur

1

Contact welzijnsadviseur

1 2

Contact welzijnsadviseur Contact welzijnsadviseur

Gouderak Omschrijving Hulp bij aanvraag invalidenparkeerkaart Advies traplift Advies financiële vergoeding benzine mantelzorger Overbelasting van mantelzorger Eenzaamheid door corona Haastrecht Omschrijving Informatie welzijnsspreekuren Scheef en losliggende tegels op het trottoir Overlast geparkeerde auto’s op de stoep Zou in het complex willen gymen

Aantal 1 1 1 1

Actie Doorgegeven Informatie hoe melding maken Informatie hoe melding maken Gemeld bij fysiotherapeut

Ouderkerk aan den IJssel Omschrijving Welzijnsgids Vraag onderhoud groenstrook gemeente

Aantal 3 1

Actie Gidsen verstrekt Doorgegeven Gemeente

Krimpen aan de Lek Omschrijving Hulp aanvraag QR-code Hulp aanvraag huishoudelijke hulp Niet-pluis-gevoel

Aantal 1 1 1

Gemis vervoer buiten de kern/regio

1

Informatie personenalarmering Welzijnsgids afgegeven Algemene informatie (sociale contacten) Informatie ziekenhuisvervoer/vervoer in het algemeen

1 1 1 1

Actie Aanvraagformulier afgegeven Contact welzijnsadviseur Contact welzijnsadviseur Contact welzijnsadviseur/ Folder Vier Het Leven Contact welzijnsadviseur Gids verstrekt Folder welzijnspunt Folder zh-vervoer & verwijzing naar welzijnspunt

23 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

Lekkerkerk Omschrijving Beperkingen activiteiten door slechte mobiliteit Vrijwilliger voor respijtzorg voor partner Melding slechte ervaringen GHH Gemis digitale kennis Informatie vervoer naar activiteiten/ ziekenhuisvervoer Vraag voor maatje Vraag voor gymactiviteit Overbelaste mantelzorger (dochter) Welzijnsgids afgegeven Informatie mantelzorgwaardering Zorg is onvoldoende Schoonhoven Omschrijving Klachten over openbare ruimtes (buiten) Beperking deelname door mobiliteitsproblemen Overbelaste mantelzorger Gemis levensbeschouwelijke gespreksgroep Onveilig gevoel in woning/woonomgeving

Aantal 1 2 1 1 2 1 1 1 1 1 1

Aantal 2 1 2 2 1

Informatie personenalarmering

1

Vragen/informatie over huishoudelijke hulp

3

Mantelzorgregistratie Vervoer

3 3

OV-AOW pas

1

Verhuizen

2

Stolwijk Omschrijving Vraag uitbreiding huishoudelijke hulp

Aantal 1

Behoefte aan een maatje voor een spelletje

1

Totaal aantal vervolgacties

Doorgespeeld St. De Zevender Contact welzijnsadviseur Contact adviseur mantelzorg Contact welzijnsadviseur Contact welzijnsadviseur Info versterkt en folder VOS, welzijnsadviseur 1x informatie verstrekt 2x aanvraag WMO Mantelzorgformulier verstrekt Contact welzijnsadviseur Contact Welzijnsadviseur aanvraagformulier ingevuld Contact welzijnsadviseur

Contact welzijnsadviseur Doorgegeven Lokale Commissie 63 hulpvragen

24 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021

Actie Informatie welzijnspunt Contact welzijnsadviseur Contact welzijnsadviseur Informatie welzijnspunt Folder Bus Dichtbij/folder ziekenhuisvervoer/Info OV-pas Contact welzijnsadviseur Doorgegeven TSK Contact welzijnsadviseur Gids verstrekt Contact welzijnsadviseur Contact welzijnsadviseur

WelZijn Krimpenerwaard Postbus 47 2860 AA Bergambacht info@welzijnkrimpenerwaard.com www.welzijnkrimpenerwaard.com

25 Rapportage Informatieve Huisbezoeken 2021