1.2 RIB Regionale samenwerking Jeugdhulp - passend onderwijs 2023-2026

RAADSINFORMATIEBRIEF

VAN HET COLLEGE VAN B&W VOOR

de gemeenteraad

CC DATUM ONDERWERP

6 februari 2024 Regionale samenwerking Jeugdhulp – passend onderwijs 2023-2026

Beste meneer, mevrouw, leder kind en iedere jongere verdient het om gezond op te groeien en om een goede opvoeding en goed onderwijs te genieten. Het doel van passend onderwijs is om de mogelijkheden op goed onderwijs voor ieder kind en iedere jongere optimaal te benutten. De onderwijsbehoeften van het kind en de jongere staan hierbij centraal. De jeugdwet sluit hierop aan en beoogt een gezonde en veilige opgroei- en opvoedsituatie voor elk kind. Hiervoor zijn de gemeenten verantwoordelijk. Het benutten van de eigen kracht, preventie, demedicaliseren en normaliseren staan hierbij centraal. De Wet passend onderwijs en de Jeugdwet stellen het op overeenstemming gericht overleg (OOGO) verplicht als overleg tussen de samenwerkingsverbanden passend onderwijs en gemeentebestuurders binnen een regio. In de afgelopen jaren hebben gemeenten en samenwerkingsverbanden in de regio Midden-Holland de samenwerking en afstemming tussen onderwijs en jeugdhulp/zorg verder versterkt. Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2036 De gemeenteraad is kaderstellend ten aanzien van het beleid binnen gemeenten. In de voorliggende stukken wordt gesproken over 'kaderstellende samenwerkingsafspraken'.

Dit betreft geen kader op strategisch niveau, maar beschrijft de kaders waarbinnen gemeenten en samenwerkingsverbanden de onderlinge samenwerking ten uitvoer brengen, passend binnen bestaand beleid. De samenwerking ontwikkelt zich door langs twee lijnen, namelijk : 1. de route – ‘het gezamenlijk komen tot een passend aanbod voor elke leerling’; 2. dekkend netwerk – ‘het kunnen bieden van passend aanbod voor elke leerling’. De route betreft de ontwikkeling gericht op het vroegtijdig signaleren van problematiek, het op het juiste moment betrekken van de juiste personen en het in gezamenlijkheid bedenken, maken en uitvoeren van een passend ondersteuningsaanbod (‘integraal arrangeren’). Het dekkend netwerk betreft de ontwikkeling gericht op een dekkend aanbod van voorzieningen die op of aan het snijvlak van passend onderwijs en de gemeentelijke verantwoordelijkheid liggen. Daarbij valt bijvoorbeeld te denken aan ontwikkeling naar een collectief zorgaanbod op scholen voor speciaal basisonderwijs en de doorontwikkeling van Jeugdondersteuning op School (JOS). De thema's die hierbij uitwerking vragen, worden jaarlijks vastgelegd in een ontwikkelagenda passend onderwijs.

Voor het huidige schooljaar betreffen dat de volgende twee hoofdthema's: - Collectieve inzet van zorg in onderwijstijd; - Thuiszitters en risicoleerlingen Daarnaast houden we gezamenlijk aandacht – ieder vanuit zijn eigen taak en verantwoordelijk – voor integraal 1263691 / 1263887 gemeente Krimpenerwaard Postbus 51 2820 AB Stolwijk www.krimpenerwaard.nl

arrangeren (vroegtijdige samenwerking op de werkvloer tussen ouders, school en gemeente), dyslexie, hoogbegaafdheid en doorontwikkeling Jeugdhulp op School (JOS). Achtergrond kaderstellende samenwerkingsafspraken Voortzetting van de samenwerking tussen samenwerkingsverbanden passend onderwijs, regionaal opererend mbo en gemeenten is nodig om uitvoering te geven aan de gezamenlijke opgave. Kaders voor deze samenwerking zijn noodzakelijk om te komen tot concrete verbeterslagen in onderwijs en de inzet van jeugdhulp voor de jeugdigen in onze regio. Deze kaders zijn vastgelegd in het document 'Kaderstellende samenwerkingsafspraken'. Het gemeenschappelijke doel van de samenwerking tussen onderwijs en gemeenten is om jeugdigen in een veilige en gezonde omgeving onderwijs te bieden en hen te laten opgroeien tot zelfstandige volwassenen, zodat zij naar vermogen actief deelnemen aan het sociale, economische en culturele leven. Hierbij is het van belang dat ouders of wettelijk vertegenwoordigers in een zo vroeg mogelijk stadium betrokken zijn als de ontwikkeling van kinderen en jongeren wordt bedreigd. Naast visie en doel worden in het document ook de uitgangspunten en de procesafspraken t.a.v. de samenwerking beschreven. Voor de inhoud van de kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2026 verwijzen wij u naar de bijlage.

Wij gaan er vanuit u hiermee voldoende geïnformeerd te hebben. Bijlagen RIB: 1. Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2026

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Krimpenerwaard, de secretaris,

de burgemeester,

J. Hennip

ir. J. Beenakker

pag. 2/2

GEMEENTEN JEUGDHULP – SAMENWERKINGSVERBANDEN PO- VO – MBO MIDDEN-HOLLAND Definitieve versie OOGO 20230619

Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland Gemeenten-Samenwerkingsverbanden passend onderwijs-MBO 2023-2026 Een sterke basis Steun waar nodig Arrangementen waar het moet

1. Inleiding Ieder kind en iedere jongere verdient het om gezond op te groeien en om een goede opvoeding en goed onderwijs te genieten. Het doel van passend onderwijs is om de mogelijkheden op goed onderwijs voor ieder kind en iedere jongere optimaal te benutten. De onderwijsbehoeften van het kind en de jongere staan hierbij centraal. De jeugdwet sluit hierop aan en beoogt een gezonde en veilige opgroei- en opvoedsituatie voor elk kind. Hiervoor zijn de gemeenten verantwoordelijk. Het benutten van de eigen kracht, preventie, demedicaliseren, en normaliseren staan hierbij centraal. Sinds de start van passend onderwijs met ingang van 1 augustus 2014 en de invoering van de jeugdwet per 2015 hebben gemeenten en samenwerkingsverbanden in de regio Midden-Holland de samenwerking en afstemming tussen onderwijs en zorg in gang gezet. Tegelijkertijd met de transities van passend onderwijs en de jeugdwet, zijn er destijds ook transities gestart voor de Wmo, de participatiewet, de Zorgverzekeringswet en de Wet langdurige zorg. Al die wettelijke regelingen dragen bij aan de transformatie in de zorg en ondersteuning van kinderen, jongeren en gezinnen die dat nodig hebben.

Voortzetting van de samenwerking tussen samenwerkingsverbanden (passend onderwijs), regionaal opererend mbo, gemeenten (Wmo, jeugdhulpverlening en participatiewet), zorgverzekeraars (zorg) en zorgkantoren (langdurige en intensieve zorg) is nodig. Juist ook met het oog op de landelijke beleidsontwikkelingen aangaande leerrecht, jeugdhulp plus, zorg in speciaal onderwijs en de weg naar een inclusievere samenleving en daarom inclusiever onderwijs blijven kaders voor deze samenwerking onontbeerlijk om te komen tot concrete verbeterslagen in de aansluiting van onderwijs en jeugdhulp voor de jeugdigen in onze regio. Voor dit kader vormen de uitgesproken ambities in het OOGO van februari 2018, de landelijke ontwikkelingen, waaronder de verbeteraanpak passend onderwijs1 en de inmiddels gemaakte afspraken en ervaringen in de regio, verwoord in het beleidsplan “Samen scherper aan de wind 2021-2024 (februari 2021) het uitgangspunt van handelen voor het dynamische traject. Mede op grond van landelijke ambities is het streven om op termijn te komen naar het realiseren van steeds inclusiever onderwijs. Daarbij hebben de samenwerkingspartners in wederkerigheid oog voor reële en verantwoorde financiële kaders. 2.

Regionale en landelijke ontwikkelingen Algemeen In de regio Midden Holland zijn in de afgelopen jaren op verschillende thema’s stappen gezet in het realiseren van samenwerking tussen onderwijs en zorg2. Dit varieert van beleidsmatige afspraken op 1 2

https://www.tweedekamer.nl/kamerstukken/moties/detail?id=2020Z20529&did=2020D44085 Met zorg wordt bedoeld: alle (preventieve) zorg en jeugdhulp vanuit de Wpg, de jeugdwet, de Wlz en de Wmo. 1

Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2026

GEMEENTEN JEUGDHULP – SAMENWERKINGSVERBANDEN PO- VO – MBO MIDDEN-HOLLAND uitvoeringsniveau (o.a. de (herziene) notitie Onderwijszorgarrangementen van mei 2021 en de gemaakte afspraken voor Integraal Arrangeren) tot concrete samenwerkingsvormen in de praktijk (o.a. Jeugdhulp op School op het voortgezet onderwijs) en de regionale uitwerking van landelijk ingezette ontwikkelingen (thuiszitterspact). De hieronder beschreven landelijke ontwikkelingen helpen de regio om deze thema’s door te ontwikkelen. Thuiszitterspact In 2016 is het landelijk thuiszitterspact aanvaard dat zich ten doel stelt dat in 2020 geen enkel kind langer dan 3 maanden thuiszit zonder passend aanbod van onderwijs en/of zorg. Landelijk is vastgesteld dat de ambitie spijtig genoegd niet is gehaald. Niettemin blijft de ambitie landelijk overeind. De samenwerkende partners in Midden-Holland sluiten zich hierbij aan. Leerrecht Vooralsnog is dit een initiatiefwetsvoorstel dat de Leerplichtwet 1969 wijzigt en diverse sectorwetten om zo het leerrecht in wetgeving te verankeren en de realisatie van het leerrecht mogelijk te maken. Het leerrecht – het recht van het kind op onderwijs dat gericht is op een zo volledig mogelijke ontplooiing van diens persoonlijkheid, talenten en geestelijke en lichamelijke vermogens – staat voortaan expliciet in de wet.

Daarnaast past het wetsvoorstel de onderwijswetgeving dusdanig aan dat het leerrecht ingezet kan worden om werkelijk tot onderwijs en ontwikkeling voor elk kind te komen. Zo maakt de wet flexibele oplossingen mogelijk wat betreft de onderwijstijd, de locatie en het programma. Zowel Rutte-3 als 4 meent dat dit moet worden gerealiseerd. Inmiddels ligt er een wetsontwerp bij de Raad van State. Verbetermaatregelen passend onderwijs3 De Tweede Kamer heeft in november 2020 het passend onderwijs geëvalueerd. Naar aanleiding daarvan heeft het Kabinet, met goedkeuring van de Tweede Kamer, een 25-tal verbetermaatregelen geformuleerd. Een selectie van de geformuleerde maatregelen die de samenwerking tussen onderwijs en gemeenten/jeugdhulp raken: - Leerrecht veranderen in de wetgeving; - Er komt een landelijke norm voor de basisondersteuning op de scholen - De zorgplicht voor de scholen wordt strakker geformuleerd; - Ouder- en jeugdsteunpunten worden verplicht (verantwoordelijkheid samenwerkingsverbanden4) - Thuiszitten voorkomen en verruiming van de mogelijkheden voor leerlingen met een ernstig meervoudige beperking (EMB-leerlingen) en Hoogbegaafde leerlingen; - Veilig Thuismeldingen niet gebruiken voor een geschil tussen school en ouders over passend onderwijs; - Expertise van jeugdhulp in de school benutten.

Aanvullend is de weg naar Inclusiever onderwijs binnen een termijn van 15 jaren genoemd. Tot slot is in een aparte paragraaf aangegeven dat onderwijs en gemeenten samen moeten optrekken om de verbinding tussen onderwijs en jeugdhulp te verbeteren. Coalitieakkoord “Omzien naar elkaar, vooruitzien naar de toekomst” 2021-20235 Op 15 september 2021 is het coalitieakkoord van het kabinet Rutte IV 2021-2023 gepresenteerd. De ambities voor onderwijs is als volgt samen te vatten: 3

https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2020/11/04/slob-verbetert-passend-onderwijs-met-25maatregelen 4 Deze zijn reeds gerealiseerd door de samenwerkingsverbanden in Midden-Holland 5 https://www.rijksoverheid.nl/documenten/publicaties/2022/01/10/coalitieakkoord-omzien-naar-elkaarvooruitkijken-naar-de-toekomst

Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2026

2

GEMEENTEN JEUGDHULP – SAMENWERKINGSVERBANDEN PO- VO – MBO MIDDEN-HOLLAND Het is belangrijk dat iedereen een goed bestaan heeft. Dat begint bij het bieden van dezelfde kansen aan alle kinderen, jongeren en studenten. Dit doet het kabinet door:       

leerachterstanden te voorkomen; de basisbeurs voor alle studenten in te voeren; goede leraren en schoolleiders op te leiden; salarisverschillen tussen leraren in basisonderwijs en middelbaar onderwijs kleiner te maken; de kwaliteit van mbo-opleidingen te verbeteren; goedkopere kinderopvang aan te bieden; meer aandacht te geven aan cultuur en muziek op school.

Voor wat betreft de ambities op het gebied van passend onderwijs wordt aangegeven dat de verbeteraanpak passend onderwijs zal worden voortgezet en dat gestreefd zal worden naar inclusiever onderwijs. Daarnaast wordt aangegeven dat het aantal onnodige thuiszitters naar 0 moet door elk kind een vorm van onderwijs te geven, onder meer door het vormgeven van de Digitale School. Feitelijk wordt in de kern het beleid zoals in het regeerakkoord “Vertrouwen in de toekomst” (2017) voortgezet. Programma Zorg voor de jeugd Dat samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp cruciaal is voor het slagen van de transformatieopgaven wordt bekrachtigd door het Actieprogramma Zorg voor de Jeugd 20186. Hierin worden zorg en onderwijs aangespoord tot het maken van een meerjarig plan voor flexibele onderwijszorgarrangementen waarin wordt aangegeven hoe de inzet van onderwijs- en zorgmiddelen beter op elkaar wordt afgestemd. In de derde Onderwijs-zorgbrief van OCW van 10 november 2020 wordt hieraan een vervolg gegeven7. In een reactie op een kamermotie geven de minister van VWS en de minister voor basis-, voortgezet onderwijs en medio hoe zij de intentie hebben te ontschotten.8 Daarnaast wordt nogmaals benadrukt dat we ernaar streven dat geen enkel kind langer dan 3 maanden thuis zit zonder passend aanbod uit onderwijs, zorg of beide.

In november 2020 hebben OCW en VWS de derde onderwijs- en zorgbrief aan de Kamer gestuurd waarin maatregelen worden aangekondigd dat het voor professionals makkelijker wordt om passende combinaties onderwijs en zorg te gaan bieden aan kinderen die daar behoefte aan hebben. In de beleidsbrief aan de Kamer van 12 juli 2021 geven de bewindslieden van VWS en OCW aan dat de volgende knelpunten moeten worden opgelost: verschillende stelsels met verschillende maatschappelijke opgaven, verschillende regio-indelingen, ontbreken van regie, discussie wat onder onderwijs valt en wat onder zorg, verschillende toezichthouders op locaties van onderwijs en zorg, knelpunten middelbaar beroepsonderwijs en knelpunten residentiële zorg. Benadrukt wordt dat het voor een effectieve aanpak nodig is dat de betrokkenheid van en de samenwerking met ouders en kind essentieel is.

6

https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2018/04/01/actieprogramma-zorg-voor-de-jeugd https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/passendonderwijs/documenten/kamerstukken/2020/11/10/derde-onderwijs-en-zorgbrief 8 https://open.overheid.nl/repository/ronl-f3e918a9-8af0-4b45-9f35-0999ad20777c/1/pdf/commissiebriefinzake-reactie-op-motie-van-meenen-over-ontschotten-van-de-middelen-voor-onderwijs-ondersteuningen-zorg.pdf 7

Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2026

3

GEMEENTEN JEUGDHULP – SAMENWERKINGSVERBANDEN PO- VO – MBO MIDDEN-HOLLAND Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland In deze kaderstellende samenwerkingsafspraken wordt ingegaan op de gezamenlijke visie op onderwijs, zorg en ondersteuning voor leerlingen in de regio Midden Holland. Dit is een voortzetting van de eerder kaderstellende notitie. Daarnaast wordt het verbindende en richtinggevende kader weergegeven waarbinnen gemeenten en onderwijs opereren om de transformatie op genoemde beleidsvelden door te ontwikkelen en te concretiseren. Bij het bepalen van dit kader wordt mede voortgeborduurd op de reeds bestaande afspraken in de regio en bovengenoemde afspraken die landelijk zijn gemaakt over de afstemming tussen zorg en onderwijs. 2. Samenwerking in Midden-Holland De zes regionale samenwerkingsverbanden (PO en VO)9, samen met regionaal opererende mbo, en de vijf gemeenten op het niveau van Midden-Holland10 committeren zich aan hun gezamenlijke verantwoordelijkheid en opdracht. Visie De gemeenten en het onderwijs dragen een gezamenlijke verantwoordelijkheid ten aanzien van onderwijs en zorg voor kinderen en jongeren in de regio Midden-Holland. Genoemde partijen hebben afstemming en overeenstemming over de inhoudelijke vormgeving van onderwijs en zorg in de school, over tijdige inzet van passend aanbod en over regie en doorzettingsmacht.

Deze afstemming en overeenstemming bestaat op drie niveaus: 1. Schoolniveau/uitvoerend niveau 2. Niveau van de samenwerkingsverbanden en gemeenten (beleidsadviseurs) 3. Bestuurlijk niveau (wethouders en directeuren/bestuurders swv of mbo) De betrokken partijen dragen er elk voor zorg dat hun achterban dan wel de organisaties waar zij binnen de reikwijdte van deze kaders een relatie mee onderhouden actief geïnformeerd en betrokken worden en daarbij een gemeenschappelijke boodschap uitdragen. Doel Het gemeenschappelijke doel van de samenwerking tussen onderwijs en gemeenten is om jeugdigen in een veilige en gezonde omgeving onderwijs te bieden en hen te laten opgroeien tot zelfstandige volwassenen, zodat zij naar vermogen actief deelnemen aan het sociale, economische en culturele leven. Hierbij is het van belang dat ouders of wettelijk vertegenwoordigers in een zo vroeg mogelijk stadium betrokken zijn als de ontwikkeling van kinderen en jongeren wordt bedreigd. 3. Thema’s planperiode 2023-2026 In deze paragraaf staat beschreven hoe de samenwerking in de regio doorontwikkeld wordt. Dit wordt weergegeven aan de hand van de twee elementen van passend onderwijs, namelijk: 1) de route – ‘het gezamenlijk komen tot een passend aanbod voor elke leerling’ ; 2) dekkend netwerk – ‘het kunnen bieden van passend aanbod voor elke leerling’.

9

De twee landelijke samenwerkingsverbanden op reformatorische grondslag (PO en VO) participeren in meerdere regio’s en dienen hun beleid ook op deze regio af stemmen. De intentie is om maximaal aan te sluiten bij de regionale afspraken. Ten aanzien van het SWV VO/VSO MH&R, het SWV Aan den IJssel en KoersVO moet worden opgemerkt dat zij ook in andere regio’s vertegenwoordigd zijn, waar ze betrokken zijn bij overeenkomstige ontwikkelingen in de intergemeentelijke regio. 10 Zie bijlage 1 voor een overzicht van de samenwerkingsverbanden, mbo, gemeenten.

Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2026

4

GEMEENTEN JEUGDHULP – SAMENWERKINGSVERBANDEN PO- VO – MBO MIDDEN-HOLLAND Bij de doorontwikkeling wordt rekening gehouden met de ondersteuningsplannen van de afzonderlijke samenwerkingsverbanden11 en met de regionale12 beleidsnotitie jeugd “Scherper aan de wind” 2021-202413. De route

Het vroegtijdig signaleren van problematiek, het op het juiste moment betrekken van de juiste personen en het in gezamenlijkheid bedenken, maken en uitvoeren van een passend ondersteuningsaanbod (‘integraal arrangeren’) zijn cruciaal om leerlingen te bieden wat ze nodig hebben. In Midden-Holland zijn beleidsafspraken gemaakt over onderwijszorgarrangementen (mei 2020). Hierin wordt weergegeven hoe de werkprocessen voor de verschillende disciplines eruit zien. Vervolgens is voor de werkvloer een nadere uitwerking voor het proces en de rollen en taken van de betrokkenen gemaakt, verwoord in de brochure Integraal Arrangeren “In negen stappen naar een arrangement vanuit de behoefte van de leerling” – 2022. Met behulp van de genoemde notitie OZA en de concrete uitwerking voor de werkvloer wordt het integraal arrangeren deze planperiode actief geïmplementeerd. Gericht aandacht wordt besteed aan: - de overgang van voorschoolse opvang naar het primair onderwijs, van het primair onderwijs naar het voortgezet onderwijs en van het voortgezet onderwijs naar het mbo. - het effectief inzetten van het duo Intern Begeleider (po) of zorgcoördinator VO en medewerker sociaal team/bureau toegang/loket samenleving en zorg14. Dit duo vormt de spil van Integraal Arrangeren en is gezamenlijk verantwoordelijk voor het realiseren van een aanbod van onderwijs en zorg voor leerlingen die dit nodig hebben.

Afhankelijk van de inrichting van de structuur binnen het samenwerkingsverband, speelt ook het samenwerkingsverband een rol binnen Integraal Arrangeren waar het zwaardere onderwijsondersteuning betreft. - het voeren van regie over de onderwijs- en of zorgondersteuning. - het beleggen van doorzettingsmacht. Dekkend netwerk Er wordt door alle betrokkenen gestreefd naar maatwerk voor iedere leerling, echter is dit niet altijd mogelijk of gewenst. Niet elke onderwijssetting is thuisnabij aanwezig, niet elke onderwijsvorm heeft voldoende capaciteit in de regio en voor sommige problematiek kampen zorgaanbieders met wachttijden. We zien steeds vaker dat dit maatwerk zich ook kan vertalen naar onrust in de school en onrust in de klas. Zowel aan de onderwijskant als aan de zorgkant spelen aldus een aantal factoren die invloed hebben op het dekkend netwerk. Voorts wordt opgemerkt dat de naweeën van de coronapandemie ook nog merkbaar zijn in scholen en samenleving. Extra aandacht wordt besteed aan: - Collectief aanbod speciaal (basis- en voortgezet) onderwijs i.c.m. leerrecht het verhelderen van de problematiek op het s(b)o en het vso en onderzoeken of hier een andere inzet en financiering van de zorg ten goede komt aan de kwaliteit, efficiëntie en effectiviteit.

Hiervoor is inmiddels een ondersteunend dashboard ontwikkeld, waarin de ondersteuningsmiddelen onderwijs en jeugdhulpmiddelen zijn samengebracht. Hierbij wordt 11

Over de ondersteuningsplannen van de swv’en PO MH, land. Ref. swv vo en vo/vso MHR is op bestuurlijk niveau OOGO gevoerd op 17 maart 2022 en op 16 maart 2023 is dit gebeurd voor de plannen van de swv’en Berséba en Aan den IJssel. Over het ondersteuningsplan van Koers VO is separaat OOGO gevoerd met de gemeente Krimpen aan den IJssel en Zuidplas. 12 Onder de regio Midden Holland vallen de gemeenten Gouda, Krimpenerwaard, Zuidplas, BodegravenReeuwijk en Waddinxveen. 13 Regionale beleidsnotitie Scherper aan den wind 2021-2024, vastgesteld oktober 2021 14 Afhankelijk van de gebruikte naam in de gemeente

Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2026

5

GEMEENTEN JEUGDHULP – SAMENWERKINGSVERBANDEN PO- VO – MBO MIDDEN-HOLLAND

-

-

-

-

-

mede uitwerking gegeven aan het thema leerrecht, door onderwijs in zorg mogelijk te maken voor leerlingen met een vrijstelling onder 5a15. Doorontwikkelen JOS16 het (eventueel) doorontwikkelen van JOS (jeugdhulp op school) als collectief aanbod voor leerlingen in het voortgezet onderwijs met een lichte ondersteuningsvraag en het doorontwikkelen van de aansluiting met het preventief aanbod (waaronder de JGZ). Leerlingenvervoer17 vervoer integraal onderdeel uit laten maken van het onderwijs- en zorgaanbod dat wordt samengesteld voor de leerling. Flexibele onderwijszorgarrangementen als onderdeel van het Integraal Arrangeren Het organiseren van flexibele onderwijszorgarrangementen (o.a. voor thuiszitters) met een afgestemde inzet van onderwijs- en zorgmiddelen. Hierbij richten we ons in het bijzonder op kwetsbare voorzieningen in het onderwijs en het zorglandschap (bijvoorbeeld onderwijs en zorg voor jeugdigen met GGZ problematiek) en op arrangementen voor leerlingen op het mbo die vroegtijdig school dreigen te verlaten zonder startkwalificatie. Hoogbegaafdheid Hoogbegaafdheid (HB) moet binnen de basisondersteuning tijdig gesignaleerd en erkend worden. Voor (een kleine groep) leerlingen die dubbel bijzonder zijn (zeer hoogbegaafd i.c.m. een ontwikkelings- en/of gedragsstoornis) dienen gerichte programma’s te worden ontwikkeld. OCW komt hiervoor met dwingende regelgeving.

Voortgeborduurd wordt op datgene wat al ingang is gezet. Ontwikkeling van Dyslexie Een gezamenlijke ketenaanpak tussen schoolbesturen, aanbieders en gemeenten zal worden nagestreefd. Het terugdringen van het hoge deelname percentage ED (Ernstige Dyslexie) wordt als gemeenschappelijke opdracht ervaren.

Bij renovatie en nieuwbouw van schoolgebouwen zullen gemeenten, schoolbesturen en samenwerkingsverbanden het element “inclusiever onderwijs” meenemen in de planvoorbereiding. Dit geldt ook voor een herziening of herijking van de verordening leerlingenvervoer. 4. Uitgangspunten en procesafspraken Het concretiseren van bovenstaande ambities vereist afspraken over het proces en over de manier waarop we werken. Uitgangspunten De gemeenten, de samenwerkingsverbanden en het mbo kiezen, ter concretisering van de hierboven beschreven thema’s, voor een ontwikkelagenda (zie bijlage I). De uitwerking en het op te leveren resultaat verschilt per thema, afhankelijk van de inhoud en het niveau waarop uitwerking nodig is (uitvoeringsniveau, niveau van samenwerkingsverbanden en ambtelijk niveau, of bestuurlijk niveau). Het trekkerschap van elk thema bestaat minimaal uit een duo van gemeente en onderwijs. Voor het onderwijs wordt desgewenst nog rekening gehouden met een mogelijk onderscheid tussen primair onderwijs en voorgezet onderwijs. De trekkers hebben de opdracht de uitwerking te verzorgen, namens de andere deelnemers. Het staat de trekkers vrij om aan het afstemmingsoverleg voorstellen te doen over 15

In het OOGO van 12 januari 2021 is overeengekomen dat de gemeente i.c. leerplicht altijd advies zal vragen aan het betrokken samenwerkingsverband. Hiervoor is een regeling vastgesteld. 16 JOS is gegarandeerd voor de periode 2021 – 2026, overeengekomen in het OOGO d.d. 20 mei 2021 17 Voor het leerlingenvervoer moet rekening gehouden worden met het leerrecht, waarover wetgeving in de nabije toekomst in het verschiet ligt en streven “Naar inclusiever onderwijs”

Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2026

6

GEMEENTEN JEUGDHULP – SAMENWERKINGSVERBANDEN PO- VO – MBO MIDDEN-HOLLAND -

De invulling van het thema Het op te leveren resultaat van de werkgroep De voorbereiding van (eventuele) bestuurlijke besluitvorming.

De thema’s op de ontwikkelagenda zijn gericht op een goede samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp. Op leerlingniveau betekent dit dat het uitwisselen van gegevens noodzakelijk is om te komen tot een adequate ondersteuningsstructuur. Het uitgangspunt in de regio is dat alle betrokken partners vanuit hun eigen organisatie werken conform de AVG en dat gegevensuitwisseling proportioneel en doelgericht plaatsvindt, gericht op het adequaat helpen van het kind of de jongere. Het delen van informatie gebeurt zo veel mogelijk met toestemming van de jongeren en de ouders. In complexe cases waar de ontwikkeling of de veiligheid van het kind of de jongeren in het geding is, kan de afweging worden gemaakt om gegevens uit te wisselen zonder toestemming. Werkwijze en overlegstructuur In de onderwijswetgeving is opgenomen dat elk samenwerkingsverband over het vierjaarlijkse ondersteuningsplan “op overeenstemming gericht overleg” (OOGO) voert met de gemeenten in het werkgebied. In de jeugdwet is eveneens opgenomen dat een gemeente overleg voert met de betrokken samenwerkingsverbanden passend onderwijs over het jeugdbeleid.

Per 1 januari 2019 zijn mbo-scholen wettelijk verplicht aan te sluiten bij het Op Overeenstemming Gericht Overleg (OOGO) tussen gemeenten en samenwerkingsverbanden passend onderwijs voor het voortgezet onderwijs (vo) in de regio van het samenwerkingsverband waar ze één of meer vestigingen hebben. Op hun beurt hebben die samenwerkingsverbanden vo de taak om mbo-scholen uit te nodigen voor dit overleg. Het is begrijpelijk, omdat een groot aantal van de studenten op mbo’s de leeftijd van 16 tot 18 heeft. Daarbij moet er aandacht zijn voor de overgang 18-min/18-plus. De overlegstructuur is als volgt georganiseerd: - Het bestuurlijk overleg Hierbij zijn de colleges van burgemeester en wethouders van de gemeenten (vertegenwoordigd door de wethouders), de besturen van de samenwerkingsverbanden passend onderwijs en de besturen van de mbo-instellingen aanwezig. Aan dit overleg neemt altijd minimaal één beleidsadviseur vanuit de vijf gemeenten deel. Indien geagendeerde beleidsstukken in het bestuurlijk overleg worden vastgesteld, mogen de samenwerkingspartners er over en weer van uitgaan dat dit gebeurt met mandaat vanuit het college van de gemeente dan wel het bevoegd gezag van het samenwerkingsverband dan wel college van bestuur van de mbo-instelling, of dat het beleidsstuk aansluitend bekrachtigd wordt door deze organen.

- Het afstemmingsoverleg Hierbij zijn de samenwerkingsverbanden, mbo en gemeenten Midden-Holland op beleidsmatig niveau aanwezig. Dit overleg is belast met regie op de voortgang en het inhoudelijke invullen van de thema’s op de ontwikkelagenda. Ook volgen deze partijen de landelijke ontwikkelingen op het gebied van onderwijs en zorg en worden voorstellen ter bijstelling van beleid gedaan. Indien nodig worden voorstellen voor het bestuurlijk overleg voorbereid. De agendacommissie bestaat uit een vertegenwoordiger van de samenwerkingsverbanden/mbo en van de gemeenten.

Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2026

7

GEMEENTEN JEUGDHULP – SAMENWERKINGSVERBANDEN PO- VO – MBO MIDDEN-HOLLAND -

De themagroepen De themagroepen werken, onder leiding van een trekkersduo, aan de uitvoering, concretisering en implementatie van de thema’s uit de ontwikkelagenda. Het trekkersduo koppelt terug over de voortgang aan de leden van het afstemmingsoverleg. Uitgangspunt is dat voorstellen aan het OOGO zijn besproken in het afstemmingsoverleg.

Alle bovengenoemde activiteiten worden voortdurend getoetst aan de kaderstellende samenwerkingsafspraken Voor procesmatige ondersteuning wordt gebruik gemaakt van een externe partner.

Bestuurlijk overleg Bestuurlijk overleg over de thema’s uit de integrale ontwikkelagenda

Afstemmingsoverleg samenwerkingsverbanden passend onderwijs, MBO en gemeenten  Voorbereiding bestuurlijk overleg  regie op en verantwoordelijkheid voor de voortgang en doorontwikkeling van de integrale ontwikkelagenda  Thema’s bepalen en opdracht formuleren voor themawerkgroepen

Thematische werkgroepen  Deelnemers met relevante expertise  Praktische uitwerking van de afspraken uit de integrale ontwikkelagenda passend onderwijs  Doorontwikkeling van de integrale ontwikkelagenda op verzoek van het afstemmingsoverleg samenwerkingsverbanden passend onderwijs, MBO en gemeenten  Terugkoppeling naar afstemmingsoverleg samenwerkingsverbanden passend onderwijs, MBO en gemeenten

Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2026

8

GEMEENTEN JEUGDHULP – SAMENWERKINGSVERBANDEN PO- VO – MBO MIDDEN-HOLLAND BIJLAGE 1

Samenwerking in Midden-Holland

Vijf gemeenten - Gemeente Bodegraven-Reeuwijk - Gemeente Gouda - Gemeente Krimpenerwaard - Gemeente Waddinxveen - Gemeente Zuidplas Zes samenwerkingsverbanden (PO en VO) - Samenwerkingsverband PO Midden-Holland - Samenwerkingsverband PO Aan den IJssel - Reformatorisch samenwerkingsverband PO Berséba - Samenwerkingsverband VO/VSO Midden-Holland & Rijnstreek - Reformatorisch Samenwerkingsverband VO - Samenwerkingsverband Koers VO Twee mbo - mboRijnland - mbo Hoornbeeck

Kaderstellende samenwerkingsafspraken Midden-Holland 2023-2026

9