1.13 Bijlage - Huis van Krimpenerwaard, EctorDoor Definitief Ontwerp
Tekst van het document
Huis van Krimpenerwaard
Nieuwbouw Gemeentehuis Krimpenerwaard
Exterieur Defenitief Ontwerp 2023
Architectonische verschijningsvorm Formeel én informeel, stedelijk én landschappelijk Het gemeentehuis is de belichaming van de gemeente Krimpenerwaard. Daarom krijgt de architectuur langs de provinciale weg het meer stedelijke en formele karakter van de oude gemeentehuizen in de kernen en sluit het tegelijk aan bij de traditie van agrarische architectuur: zorgvuldig gedetailleerde baksteen kopgevels van boerderijen aan de wegkant. Aan de zuidkant daarentegen staat de informele architectuur met houten gevels en horizontale lijnen, veranda’s en groene gevels volledig in het teken van de aansluiting bij het natuurgebied. Groen ingebed De openbare ruimte om het gemeentehuis is zo groen en natuurlijk mogelijk ingericht, met zo min mogelijk verharding. Met de landschapsarchitect wordt één geheel van gebouw en omgeving ontworpen, met ruimte voor activiteiten, bewegen en ontmoeten en een groene inrichting tegen hittestress, die water vasthoudt en biodiversiteit stimuleert. Herkenbaar en transparant De kappendaken maken het een onderscheidend gemeentehuis: modern én traditioneel, passend in de omgeving. Het dak wordt onder bouwkundigen ook wel de 5e gevel genoemd: een kap biedt de mogelijkheid om ook het dak onderdeel van de architectuur te maken. De architectuur is bescheiden en ingetogen, passend in de Krimpenerwaard.
En tegelijk herkenbaar, zodat inwoners en gebruikers zich met het gebouw zullen identificeren. De uitnodigende, transparante gevels laten zien hoe hard er binnen gewerkt wordt voor de inwoners. Het democratisch hart van de gemeente, de raadzaal, ligt prominent in het hart van het gemeentehuis en vormt tijdens de raadsvergaderingen een lichtend baken langs de provinciale weg. De entree Prominent in de oostgevel ligt de hoofdentree, die de breedte heeft van het atrium en met een dubbele verdiepingshoogte bezoekers en gebruikers uitnodigt in het gebouw. Door de transparante gevel sta je direct in de centrale ontvangst en boven de entree zie je van buiten al het werkcafé. De transparantie van de hoofdentree wordt versterkt door enkele gesloten gevelvlakken aan weerszijden en is daardoor nóg uitnodigender. Oriëntatieafhankelijk De gevels zijn oriëntatieafhankelijk ontworpen, reagerend op de zonnestand want benodigde actieve koeling - die veel energie kost - wordt zoveel mogelijk voorkomen, terwijl uitzicht en daglichttoetreding juist worden behouden. De warmte van de hoogstaande zon aan de zuidkant wordt geweerd door de overstekken, die tegelijk functioneren als balkons waardoor de werkomgeving op een fijne en functionele manier wordt verbonden met het natuurgebied.
In de oost- en westgevel wordt de warmte van de laagstaande zon geweerd door zonweringsscreens in combinatie met zonwerend glas en diepe neggen. De noordgevels tenslotte hebben mooie grote transparante ramen, zeker voor de raadzaal. Ongewenste lichtinstraling wordt geweerd met individueel regelbare lichtwering aan de binnenkant. Baksteen, hout en glas De drie hoofdmaterialen in de gevels en daken zijn baksteen, hout en glas. De smalle opstaande nokken van de drie kappen in de ontwerpvisie, ter plaatse van de noordgevels, zijn verbreed omdat hierachter de luchtbehandelingsinstallaties inpandig zijn geïntegreerd. Door die verbreding geven deze nokken ook een vanzelfsprekende logica aan het gevelbeeld. De daken, die volledig gebruikt worden voor energieopwekking, worden hier ‘omhoog geknikt’, waardoor ook al van verre te zien is dat het gemeentehuis volledig voorziet in zijn energiebehoefte en maximaal bijdraagt aan de energietransitie. De atriumgevels tussen de bouwdelen zijn volledig van glas, zowel de gevels als de daken. Hier wordt door middel van een zeefdruk op het glas of zonnecellen in het glas gezorgd voor een reductie in de warmtelast Een fraaie detaillering Een belangrijk gebouw als een gemeentehuis moet zorgvuldig gedetailleerd te worden.
Het definitief ontwerp voorziet onder meer in meerdere toepassingen van hydrothermisch verduurzaamd houten latten ter plaatse van de borstweringen in de oost-/westgevels en de balustrades aan de zuidkant. Zowel de vrijstaande constructieve kolommen en schaaldelen worden in Larikshout vervaardigd om een gelijke uitstraling te realiseren. De baksteendetaillering krijgt diepte, door een verticale geleding die overeenkomt met de achterliggende houten constructie. De baksteengevels worden uitgevoerd in een droog stapelsysteem, zodat ze op termijn demontabel zijn. In de technisch ontwerp fase wordt verder ondezocht of dit met hergebruikte stenen(toleranties) mogelijk is. Natuurinclusief bouwen Het nieuwe gemeentehuis zal ook plek bieden voor vogels en vleermuizen. In de Technisch ontwerpfasen zal samen met de betrokken ecoloog gekeken worden naar de inpassingen van nestkasten bij de houten latten, de nissen tussen de bouwdelen en de bakstenen noordgevels.
Architectonische verschijningsvorm Formeel én informeel, stedelijk én landschappelijk.
Opwarming beperken en uitzicht behouden Screens houden de warmte buiten, en laten tegelijk zoveel mogelijk daglicht binnen.
Houten kanaalplaatvloer en installatiestroken De opzet voor de vloeren en plafonds bestaat uit zichtwerk houten kanaalplaten afgewisseld met installatiestroken. Constructief worden de installatiestroken opgebouwd uit balken met een vloerplaat erboven waardoor er aan de onderzijde ruimte ontstaat voor inpassing van de installaties: klimaatplafond, verlichting en sprinkler etc.
Kruisingen en aftakkingen De afwisseling van houten kanaalplaatvloeren met installatiestroken zorgt voor extra ruimte t.b.v. het kruisen of aftakken van installaties waardoor de hoogte van de backbone beperkt kan blijven.
Backbone De middelste beuk van de driebeukige bouwvolumes wordt ingezet als backbone voor de installaties. Deze zone takt aan op de vertikale hoofdschachten naar de technieklaag.
Natuurlijke ventilatie De werkplekken aan de gevel krijgen te openen delen per 2,4m breedte.
Hoogwaardig isoleren De houtskeletbouwelementen met biobased isolatie zorgen voor een zeer goede isolatiewaarde van de gevel
Akoestische scheiding tussen verdiepingen Bovenop de constructieve vloer komt een akoestisch gescheiden vloer die ervoor zorgt dat er geen contactgeluidoverlast is naar de andere verdiepingen. Deze laag is demontabel en bestaat uit egelisatiekorrels, steenwol beplating en tapijttegels.
Ruimteakoestiek De houten kanaalplaten zorgen samen met de akoestische klimaatplafonds voor een goede ruimteakoestiek. De kanaalplaten worden aan de onderzijde geperforeerd en krijgen in de kanalen akoestische isolatie.
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Nieuwbouw Gemeentehuis Krimpenerwaard
Kleur- en materiaalconcept Interieur Definitief Ontwerp, Juli 2023
Het nieuwe gemeentehuis van Krimpenerwaard wordt een bijzondere en unieke huisvesting in drie bouwdelen, verbonden met een atrium. Een kennislandschap waarin de verschillende diensten van de gemeente optimaal kunnen (samen-) werken, de dienstverlening aan inwoners en ondernemers optimaal is, met een centrale plek voor het democratisch hart van de gemeente. Als onderdeel van het Definitief Ontwerp vertellen we in deze bijlage meer over het kleur- en materiaalgebruik van het interieur van het gemeentehuis.
2
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Inhoudsopgave
3
ector hoogstad architecten
door architecten
Inleiding
2
Kleur- en materiaalconcept
4
Verwelkomen en vieren Atrium Sociaal domein Werkcafé Trouwzaal
10 12 14 16 18
Ontmoeten en overleg Raadzaal Ontvangsplekken
20 22 25
Werkgebied
26
Biofilish Ontwerpen
32
Gemeentehuis Krimpenerwaard
4
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Kleur- en materiaalconcept
5
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Kleurconcept Het gebruikte kleur- en materiaalconcept van het interieur richt zich sterk op op het architectonisch concept van het gebouw. Exterieur en interieur vertellen zo één verhaal. Het gebouw staat op een kruispunt van wegen, gesitueerd bij de stad maar ook in het groene landschap. Het gebouw heeft een formele kant maar richt zich ook sterk op het natuurgebied aan de zuidzijde.
Ontwerpconcept Drie gelijkwaardige bouwvolumes passend bij de kleinschaligheid en het slagenlandschap van de Krimpenerwaard. Verbonden door een centraal atrium voor medewerkers en bezoekers: ruimtelijk en sociale hart van het gebouw
6
ector hoogstad architecten
door architecten
Architectuur Formeel én informeel, stedelijk én landschappelijk
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Weidelandschap
7
ector hoogstad architecten
door architecten
Charmante kernen
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Kleurconcept Het kleurpalet dat we in het gemeentehuis gebruiken bestaat uit vier kleurgroepen, geïnspireerd op de omgeving van het gemeentehuis, waarbij we zowel kijken naar het landschap als naar de bebouwde omgeving van de Krimpenerwaard. De kleurgroepen omvatten rood-, groen- en blauwtinten, met neutrale (hout)tinten die als basis dienen. Per functie is een kleurgroep gekozen. Zo gebruiken we de roodtinten voor ruimtes waarin we verwelkomen en vieren, zoals het atrium, maar ook de ankerpunten op de werkverdiepingen. Groene ruimtes geven vertrouwen en neutraliseren; deze kleurgroep wordt gebruikt in de formele overlegruimtes maar ook in de raadzaal. Het groene landschap is hier een belangrijke drager. Blauw wordt met name toegepast op plekken waar rust en concentratie zijn vereist zoals in de werkomgeving. De blauwe luchten en het waterrijke landschap sluiten hier goed op aan. Hout vormt de structuur van het gebouw zoals de slagen structuur geven aan het landschap. Hout wordt in grotere vlakken toegepast in de kernen van de gebouwdelen en rode, groene en blauwe verder in de constructie.
geconcentreerd werken
plaats van ontmoeten en overleg
verwelkomen en vieren
verwelkomen en vieren
ontmoeten en overleg
geconcentreerd werken
8
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
De houten constructie in warme tinten vormt een solide basis en geeft structuur aan het gebouw.
Blauwtinten- geconcentreerd werken
9
ector hoogstad architecten
door architecten
Roodtinten- verwelkomen en vieren
Groentinten- plaats van ontmoeten en overleg
Gemeentehuis Krimpenerwaard
10
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Verwelkomen en vieren
11
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Atrium Sfeer en materiaalenbord
1
2
3 4
1. CNC gefreesde kaart in houten kastdeuren 2. Gerecycled vilt als akoestische achterwand en prikbord 3. Plaatmateriaal van Reclaimed eikenhout 4. Hergebruikte klinkerstrips
12
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
1 3
2 3 4
4
5 6
2
1 89
13
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Legenda Stadhuispassage ‘Archeologie’ raadzaal / fontein Mogeljk kunstobject Polderbomenlaan Laden/lossen Schakelplein
Sociaal domein
expositiemeubels
speelplek voor kinderen
entree raadzaal
vitrine kast- expositie Kaart van Krimpenerwaard
entree raadzaal
snelbalie
informatiewand
ontvangstplekken
entree werkcafé ontvangstzuil
14
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Voor het gebouw ligt een strook klinkerbestrating die als een ‘rode loper’ het atrium intrekt. In het atrium zijn de warme houtconstructie, de houten latten-afwerking en de hergebruikte rode klinkervloer goed zichtbaar.
1 3
2 3 4
4
5 6
2
1 22 89
15
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Legenda Stadhuispassage ‘Archeologie’ raadzaal / fontein Mogeljk kunstobject Polderbomenlaan Laden/lossen Schakelplein
4. Werkcafe Sfeer en materiaalenbord
4
16
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Ook in het op het zuiden gelegen Werkcafé wordt de houtconstructie aangevuld met een basis van rode hergebruikte klinkerstrips. De uitgiftebalie wordt omzoomd door houten latten en is afgewerkt met een werkblad van kunstig samengebrachte hergebruikte kunststoffen 1. Plaatmateriaal van Reclaimed eikenhout 2. Hergebruikte klinkerstrips 3. Balieblad van hergebruikt kunststof
1 3
2 3 4
4
5 6
2
1 22 89
3
1
17
ector hoogstad architecten
door architecten
2
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Legenda Stadhuispassage ‘Archeologie’ raadzaal / fontein Mogeljk kunstobject Polderbomenlaan Laden/lossen Schakelplein
5. Trouwzaal Sfeer en materiaalenbord
18
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
De trouwzaal boven het Werkcafé is warm van kleur en krijgt een ceremoniële uitstraling. 1. demontabel houten lattenplafond 2. leemstuc achterwand 3. Biopolymeer gietvloer
1 3 1
2 3 4
4
5 6
2
2 1 22 89
3
19
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Legenda Stadhuispassage ‘Archeologie’ raadzaal / fontein Mogeljk kunstobject Polderbomenlaan Laden/lossen Schakelplein
20
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Ontmoeten en overleg
21
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Raadzaal Sfeer en materiaalenbord
22
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
1. geïntegreerde verlichting 2. gordijnen voor akoestiek en visuele afscherming besloten vergaderingen 3. Plaatmateriaal van Reclaimed eikenhout 4. Geperforeerde houten panelen met hierachter hergebruikte plafondplaten voor akoestische absorbtie 5. Nader te bepalen houten beeltenis (borstbeeld of wandgraphic) van de koning 1 3
2 3
1 4
4
Legenda Stadhuispassage ‘Archeologie’ raadzaal / fontein Mogeljk kunstobject Polderbomenlaan Laden/lossen Schakelplein
5 6
2
2
1
5
22 89 4
3
23
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
24
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Ontvangsplekken Sfeer en materiaalenbord
25
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
26
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Werkgebied
27
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Werkgebied Zonering
Groentinten- plaats van ontmoeten en discussiëren
Blauwtinten- geconcentreerd werken
28
ector hoogstad architecten
door architecten
De houten constructie met zijn natuurlijke lichtinval en warme tinten vormt de achtergrond voor accentkleuren in het hele gebouw.
Roodtinten- vieren en verwelkomende ruimte- ankerpunten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
De werkomgeving heeft kernen van hout, waar toiletten en trappenhuizen in zijn opgenomen. Deze zone heeft een verlaagd houten lattenplafond waaronder in het hart ook de ankerpunten zijn opgenomen. De ruimtes aan de gevel hebben een hoger plafond en veel natuurlijk licht. Hier worden meer blauwtinten toegepast die rust en concentratie stimuleren.
6
1. tapijt voor goede ruimte-akoestiek 2. hergebruikte glaspanelen uit bestaande gemeentehuizen (in onderzoek) 3. biobased wandsysteem 4. kantoormeubilair hergebruikt dan wel opgeknapt en/ of voorzien van nieuw blad 5. gependelde LED lichtstroken 6. geïntegreerd klimaatplafond
5
2
3
4
1
29
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Werkgebied Sfeer en materiaalenbord
30
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
1. houten systeenwanden waarin zo veel mogelijk hergebruikt glas wordt toegepast. 2. blauwtinten op de dichte wanden van de ruimtes 3. gestoffeerde banken voor ruimte-akoestiek; verschillende zittypologiën in het ankerpunt 4. beplanting in een bak op de kasten 5. fronten en werkblad van hergebruikt kunststof 6. wand voorzien van bulletin-boards/ whiteboard voor uitwisseling 7. karpet
1 3
2 3 4
4
5 6
2
5
2 1
6
4 1 22 89
3
7
31
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Legenda Stadhuispassage ‘Archeologie’ raadzaal / fontein Mogeljk kunstobject Polderbomenlaan Laden/lossen Schakelplein
32
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Biofilisch Ontwerpen
33
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Biofilisch Ontwerpen Tijdens onze gehele evolutie heeft het overgrote gedeelte van ons leven zich afgespeeld in de natuur. Buiten. In bossen, velden of grotten. Onze fysiologie heeft zich op deze omgeving aangepast. Tegenwoordig leven we anders. Nu speelt het grootste deel van ons leven zich binnen af. In huis, in de auto, in een werkomgeving. Maar nog steeds geeft de natuur ons de beste plekken waar we ontspannen en rust ervaren, zonder intense prikkels. Een goed biofilisch ontwerp stimuleert een zintuigelijke verbinding met natuur; de mogelijkheid om flora en fauna om je heen te zien, voelen en ruiken. Nabijheid van water kan hier een belangrijk onderdeel van zijn; door het geluid van zacht kabbelend water, de onvoorspelbare schittering van het licht, het zien van kleine golven of rimpels in het water of weerkaatsing van licht op de muren en plafonds. Verassende patronen maar bovenal rustgevend. Door gebouwen biofilisch te ontwerpen proberen we zo veel mogelijk relaties te leggen met de natuur om ons heen. Om op deze manier rust en ontspanning een onderdeel te maken van de bebouwde omgeving; zowel binnen als buiten. Een goede zintuigelijke relatie met natuur om ons heen maakt ons gelukkiger en verlaagt ons stress-niveau. Waardoor we prettiger kunnen leven en werken.
Biofilisch ontwerpen is een verbindend thema: het zegt niet alleen iets over het zicht op natuur, maar ook over hoe materialen in een gebouw worden gebruikt, hoe het binnenklimaat is geregeld en zelfs of je de mogelijkheid hebt om zelf een raam open te zetten.
Het gemeentehuis van Krimpenerwaard is ontworpen op Biofilische leest. Het gebruik van hout geeft bijvoorbeeld al veel warmte en het geurt. Door de kamstructuur met de ‘landschapskamers’ is natuur altijd dichtbij; buiten wordt hiermee zo veel mogelijk het gebouw ingebracht. Deze ruimtes tussen de gebouwdelen zorgen ook voor veel natuurlijk en direct dynamisch licht in het gebouw. De rondgang om het atrium is gemaakt om vanuit de werkomgeving in de gebouwdelen eenvoudig een ‘uitstapje’ te maken en de relatie met de omgeving nóg beter te ervaren. En de balkons aan de zuidkant maken het heel gemakkelijk om vanuit de werkomgeving even naar buiten te stappen. Ten slotte maakt de fantastische ligging van het gemeentehuis aan een natuurgebied een spontane kleine (of grote) wandeling wel heel toegankelijk!
34
ector hoogstad architecten
door architecten
Gemeentehuis Krimpenerwaard
1 2
BEPLANTING
3 4 5 6
DYNAMISCH LICHT
RUIMTELIJK EN LICHT
HOUT: WARMTE EN GEUR
TERRAS
35
ector hoogstad architecten
door architecten
BUITEN NAAR BINNEN
RUIM ZICHT OP BUITEN
Gemeentehuis Krimpenerwaard
Colofon © Ector Hoogstad Architecten Rotterdam, maart 2023 Laurence van Benthem Joost Ector Koen Klijn Wiktoria Mrozek Gijs Weijnen Joanna Wirkus Elisabeth Tukker DOOR Architecten David Aguilar Kim Hooiveld Saskia Oranje Wessel Roos
1528