1.12 RIB Jaarverslag 2021 commissie bezwaarschriften.pdf (bespreking commissie SBBV 21 juni)
Tekst van het document
RAADSINFORMATIEBRIEF
VAN HET COLLEGE VAN B&W VOOR
de gemeenteraad
CC DATUM ONDERWERP
10 mei 2022 jaarverslag 2021 Commissie bezwaarschriften
Beste meneer, mevrouw, Op grond van artikel 19 van de Verordening commissie bezwaarschriften Krimpenerwaard 2021 brengt de Commissie bezwaarschriften verslag uit van haar werkzaamheden in het voorgaande kalenderjaar. Het jaarverslag over het 2021 wordt u hierbij ter kennisneming aangeboden. In het jaarverslag is weergegeven hoeveel bezwaarschriften zijn behandeld, wat de uitkomsten zijn en om welke onderwerpen het gaat. Daarmee wordt inzichtelijk hoeveel besluiten van de gemeentelijke bestuursorganen (raad, college en burgemeester) ter discussie zijn gesteld door er bezwaar tegen te maken en of die besluiten stand hielden in bezwaar. Het jaarverslag bevat een aantal aanbevelingen. Die zijn inmiddels binnen de ambtelijke organisatie uitgezet met het verzoek hieraan uitvoering te geven. Bijlagen RIB: Jaarverslag 2021 Commissie bezwaarschriften Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Krimpenerwaard, de secretaris,
de burgemeester,
J. Hennip
P.L. Paans
1 van 1 1931834102 / 834204
Jaarverslag 2021 Commissie bezwaarschriften
Inhoud 1.
Inleiding en doelstelling ................................................................................................................................ 2
2.
Taak Commissie bezwaarschriften............................................................................................................... 3
3.
Werkwijze Commissie bezwaarschriften ...................................................................................................... 4
4.
Inzicht in aantallen en onderwerpen bezwaarschriften ................................................................................ 5 Algemeen .......................................................................................................................................................... 5 Kamer Sociale Zaken........................................................................................................................................ 7 Kamer Algemene Zaken ................................................................................................................................. 10
5.
Beslistermijnen ........................................................................................................................................... 15 Kamer Sociale Zaken...................................................................................................................................... 15 Kamer Algemene Zaken ................................................................................................................................. 15
6.
Opmerkingen en aanbevelingen vanuit de kamers .................................................................................... 16 Kamer Sociale Zaken...................................................................................................................................... 16 Kamer Algemene Zaken ................................................................................................................................. 16
1
1. Inleiding en doelstelling Op grond van artikel 19 van de Verordening commissie bezwaarschriften Krimpenerwaard 2021, brengt de Commissie van advies voor de bezwaarschriften (hierna: Commissie) jaarlijks aan de bestuursorganen van de gemeente Krimpenerwaard verslag uit van haar werkzaamheden in het voorafgaande kalenderjaar. De Commissie biedt u hierbij het jaarverslag over het kalenderjaar 2021 aan. Met het jaarverslag geeft de Commissie inzicht in het aantal behandelde bezwaarschriften, de onderwerpen van de bezwaarschriften en de afhandeling ervan. Daarmee wordt inzichtelijk gemaakt tegen hoeveel besluiten van de bestuursorganen – de raad, het college of de burgemeester – bezwaar is ingediend en hoeveel van die besluiten al dan niet standhielden in de bezwaarprocedure. De bezwaarprocedure biedt niet alleen een onafhankelijke toetsing en zo terugkijkend een waarborg voor een zorgvuldige besluitvorming, maar biedt daarnaast ook vooruit kijkend handreikingen om de dienstverlening, regelgeving en het beleid van de gemeente te optimaliseren. Om die reden vindt u aan het eind van dit verslag ook opmerkingen en aanbevelingen. Ten slotte worden in dit jaarverslag vergelijkingen gemaakt met de jaarverslagen van de Commissie over de kalenderjaren 2019 en 2020. De Commissie bestond in 2021 uit twee kamers:
Kamer Sociale Zaken, bestaande uit: de heer mr. R. Lagrand LL.M., MLC (voorzitter), de heer mr. J.W. de Lange (lid en plaatsvervangend voorzitter), mevrouw dr. S.A. Hoogendoorn, mevrouw mr. T.S.I. van den Broeck-Oosterhoff (tot 1 april 2021), mevrouw mr. D.W. de Blaauw-Logcher, mevrouw mr. E.M. Jacquemijns (vanaf 1 april 2021), de heer mr. D. Lier (vanaf 1 april 2021) en mevrouw mr. W.M.A. der Weduwe-de Groot (vanaf 1 april 2021). De kamer Sociale Zaken behandelt de bezwaarschriften op het gebied van sociale-, welzijns- en onderwijswet- en regelgeving.
Kamer Algemene Zaken, bestaande uit: de heer mr. B. Huizenaar (voorzitter), mevrouw mr. E.M. van der Wal (lid en plaatsvervangend voorzitter tot 25 mei 2021), mevrouw mr. C.W. de Jong, de heer drs. H. van Dijk, mevrouw mr. L. Brand, de heer mr. J.M. Smits (lid en vanaf 25 mei 2021 plaatsvervangend voorzitter), de heer mr. J.B van Doorn en de heer mr. R. Brandwijk (lid en vanaf 25 mei 2021 plaatsvervangend voorzitter). De kamer Algemene Zaken behandelt de bezwaarschriften die niet door de kamer Sociale Zaken worden behandeld. Dit zijn bijvoorbeeld de bezwaarschriften op het gebied van handhaving, omgevingsvergunningen of verkeersbesluiten.
2
2. Taak Commissie bezwaarschriften Op grond van de Algemene wet bestuursrecht kan tegen een appellabel besluit beroep worden ingesteld bij de rechtbank. Voordat beroep wordt ingesteld moet, in beginsel, eerst bezwaar worden gemaakt bij het bestuursorgaan dat het besluit heeft genomen. Naar aanleiding van dat bezwaar heroverweegt het bestuursorgaan het besluit. De gezamenlijke bestuursorganen van de gemeente Krimpenerwaard hebben voor de behandeling van bezwaarschriften een Commissie ingesteld, waarmee eenduidigheid, structuur, kwaliteit en onafhankelijkheid worden gewaarborgd. De werkzaamheden van de Commissie bestaan uit het adviseren van het bestuursorgaan over de te nemen beslissing op bezwaar. In de Verordening commissie bezwaarschriften Krimpenerwaard 2021 is de advisering over bezwaarschriften inzake belastingen of de Wet waardering onroerende zaken echter niet aan de Commissie opgedragen. De Commissie van advies voor de bezwaarschriften is een onafhankelijke externe adviescommissie als bedoeld in artikel 7:13 van de Algemene wet bestuursrecht. De Commissie houdt hoorzittingen en brengt adviezen uit in de samenstelling van een voorzitter en twee leden. De voorzitter en de leden van de Commissie zijn niet in dienst van de gemeente en mede daardoor onafhankelijk van de gemeente. Er zijn voldoende leden benoemd om een bezetting van drie personen te kunnen garanderen.
De leden hebben bij toerbeurt zitting. De Commissie wordt ondersteund door een ambtelijk secretaris, dit is een juridisch medewerker die in dienst is van de gemeente. De secretaris maakt geen deel uit van de Commissie, maar staat de Commissie bij. De adviezen van de Commissie zijn niet bindend. Als het bestuursorgaan echter van een advies wil afwijken, dient deze afwijking goed te worden gemotiveerd.
Regeling noodprocedure behandeling bezwaarschriften Krimpenerwaard Door coronamaatregelen konden ook in 2021 diverse zittingen van de Commissie bezwaarschriften niet doorgaan. Om vertraging in de behandeling van de bezwaarschriften te voorkomen hebben het college en de burgemeester aan het begin van de coronacrisis besloten in afwijking van de Verordening commissie bezwaarschriften de Regeling noodprocedure behandeling bezwaarschriften Krimpenerwaard vast te stellen. Deze Regeling voorziet in het instellen van een bijzondere Commissie bezwaarschriften die belast is met de advisering over beslissingen op bezwaren die zijn ingediend tegen besluiten van het college of de burgemeester. Lid van de bijzondere Commissie bezwaarschriften zijn de leden van de reguliere commissie bezwaarschriften en tevens de secretarissen. Een bezwaarschrift wordt behandeld door drie leden, namelijk een secretaris van de reguliere Commissie bezwaarschriften en twee leden van de reguliere Commissie bezwaarschriften. De secretaris van de reguliere Commissie bezwaarschriften is voorzitter van de bijzondere Commissie. Het horen vindt zo veel mogelijk telefonisch dan wel via elektronische weg plaats. Verder is de procedure gelijk aan de
3
procedure bij de reguliere commissie, met dien verstande dat bij het staken van de stemmen de stem van de onafhankelijke leden de doorslag geeft, in plaats van die van de voorzitter. Hierdoor is de onafhankelijkheid van het advies extra gewaarborgd. De adviezen die in de eerste helft van 2021 zijn uitgebracht zijn in de regel afkomstig van de bijzondere Commissie bezwaarschriften. Vanaf september 2021 heeft de reguliere Commissie bezwaarschriften weer geadviseerd over de bezwaren.
3. Werkwijze Commissie bezwaarschriften De hoofdstukken 6 en 7 van de Algemene wet bestuursrecht geven de algemene kaders voor het behandelen van bezwaarschriften. De werkwijze van de Commissie is nader gepreciseerd in de Verordening commissie bezwaarschriften Krimpenerwaard 2021 en de Regeling noodprocedure behandeling bezwaarschriften Krimpenerwaard. Het uitbrengen van een advies over een ingediend bezwaar houdt voor de Commissie ook in dat zij de bezwaarmaker hoort in verband met het door hem of haar ingediende bezwaar. Horen blijft achterwege bij een kennelijk niet-ontvankelijk of kennelijk ongegrond bezwaar, in het geval volledig aan het bezwaar tegemoet wordt gekomen en indien een bezwaar wordt ingetrokken. Tijdens de hoorzittingen wordt de bezwaarmaker in de gelegenheid gesteld het bezwaar nader toe te lichten. De verweerder krijgt vervolgens gelegenheid het bestreden besluit toe te lichten. Ook eventuele derde belanghebbenden hebben de mogelijkheid om hun belangen te bepleiten. De Commissie zal zo nodig elk van de partijen de vragen stellen die nodig zijn om de feiten helder te krijgen en uiteindelijk een zorgvuldig en weloverwogen advies te kunnen uitbrengen. De hoorzitting van de kamer Algemene Zaken is in principe openbaar. De hoorzittingen van de kamer Sociale Zaken vinden achter gesloten deuren plaats.
Sinds medio 2016 vindt geen schriftelijke verslaglegging van de hoorzittingen meer plaats, maar wordt van elke zitting een digitale geluidsopname gemaakt. De geluidsopname wordt op verzoek aan de belanghebbende verstrekt. Indien een schriftelijk verslag vereist is, bijvoorbeeld ten behoeve van een ingediend beroepschrift tegen de beslissing op bezwaar, dan stelt de secretaris alsnog een schriftelijk verslag op. Dit laatste komt zelden voor. De Commissie beraadslaagt na afloop van de hoorzitting achter gesloten deuren, formuleert het advies en biedt dit vervolgens, voorzien van een motivering, aan het betreffende bestuursorgaan aan. Het bestuursorgaan neemt vervolgens een beslissing op het bezwaarschrift en neemt daarbij het advies van de Commissie in acht. Het bestuursorgaan is niet gebonden aan het advies van de Commissie, maar kan daarvan afwijken (de zogenoemde contraire beslissing). Bij afwijking van het advies rust op het bestuursorgaan een zware motiveringsplicht. Het advies van de Commissie wordt als bijlage bij de beslissing op het bezwaarschrift aan de bezwaarmaker en eventuele belanghebbenden toegestuurd.
4
De contraire beslissing op bezwaar wordt ter kennis van de leden van Commissie bezwaarschriften gebracht. Ook een uitspraak in beroep of hoger beroep wordt ter zelftoetsing en lering onder de aandacht van de Commissie gebracht.
4. Inzicht in aantallen en onderwerpen bezwaarschriften Algemeen Aantal Op 1 januari 2021 is gestart met een werkvoorraad van 77 bezwaarschriften, die in 2020 zijn ingediend. Hiervan waren er 45 bestemd voor behandeling door de kamer Algemene Zaken. De overige 32 dossiers waren bestemd voor behandeling door de kamer Sociale Zaken. In 2021 zijn 193 nieuwe bezwaarschriften ontvangen. Hiervan waren er 91 bestemd voor de kamer Algemene Zaken en 102 voor de kamer Sociale Zaken. Van de in totaal 270 te behandelen bezwaarschriften zijn er in het verslagjaar 96 afgedaan zonder dat er een besluit op bezwaar is genomen. In 94 zaken is het bezwaar ingetrokken. In één geval is het bezwaarschrift ter behandeling doorgestuurd naar de rechtbank. Eén bezwaar bleek bij nadere beschouwing toch geen bezwaar te betreffen. In 2021 heeft de Commissie over 128 bezwaren advies uitgebracht; zie tabel A1 voor een overzicht van de inhoud van deze adviezen. De overige 451 bezwaarschriften waren op 31 december 2021 nog in behandeling: 24 bestemd voor de kamer Algemene Zaken en 21 voor de kamer Sociale Zaken.
1 Het betreft geen 46 bezwaarschriften omdat in één bezwaarzaak zonder advies van de Commissie een
besluit op bezwaar is genomen. Zie pagina 14. 5
Tabel A1: Totaaloverzicht uitkomst bezwaarschriften 2019
2020
2021
TOTAAL
224
255
193
Ingetrokken
75
71
94
Via een andere procedure afgehandeld
1
0
0
Doorgestuurd naar ander bestuursorgaan
0
1
0
Doorgestuurd naar rechterlijke instantie Geen formeel bezwaar
1
2
1
1
0
1
Anoniem bezwaar
1
0
0
Uitgebrachte adviezen
97
102
128
Gegrond
17
22
12
Ongegrond
51
44
49
Niet-ontvankelijk
24
20
29
Herroepen
0
2
0
Deels gegrond/ deels ongegrond
5
14
38
48
79
45
Afhandeling in het volgende kalenderjaar
In Tabel A2 wordt een vergelijking gemaakt tussen de jaren 2019, 2020 en 2021 wat betreft de aantallen jaarlijks ontvangen nieuwe bezwaarschriften per kamer. Bij de kamer Sociale Zaken blijft het aantal bezwaarschriften relatief hoog. Het aantal bezwaarschriften van de kamer Algemene Zaken lijkt een dalende trend te hebben, maar daarbij moet worden aangetekend dat in 2020 enkele besluiten een groot aantal bezwaarschriften hebben gegenereerd. Daardoor is 2020 geen representatief jaar.
6
Tabel A2: Aantal nieuw ingekomen bezwaarschriften per kalenderjaar, per kamer 110
107
105
102 100
100
97
95 91
91
90 85 80 Kamer Sociale Zaken
Kamer Algemene Zaken 2019
2020
2021
Besluit op bezwaar
In 2021 heeft het bestuursorgaan in circa 98% van de gevallen het advies van de Commissie gevolgd. Het bestuursorgaan is twee keer contrair gegaan aan het advies van de Commissie. In beide gevallen betrof het een advies van de kamer Algemene Zaken. In de navolgende paragrafen B en C vindt u per kamer een overzicht van de werkzaamheden en een uitleg over de gevallen waarin contrair is gegaan aan het advies van de Commissie. Kamer Sociale Zaken Aantal De kamer Sociale Zaken heeft het afgelopen kalenderjaar 102 nieuwe bezwaarschriften ontvangen over diverse onderwerpen. Dat zijn er iets minder dan in 2020, maar nog steeds aanzienlijk meer dan in de daaraan voorafgaande jaren. De oorzaak van het hoge aantal bezwaren is de coronacrisis. Om zelfstandigen te helpen die zijn getroffen door de gevolgen van de maatregelen ter bestrijding van het coronavirus, is de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandige ondernemers (Tozo) in het leven geroepen. Het college heeft de uitvoering van de Tozo gemandateerd aan de gemeente Rotterdam. De Tozo heeft een groot aantal bezwaarschriften gegenereerd. In 2021 waren dat 51 bezwaarschriften. Ook een andere coronagerelateerde regeling, de TONK (Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten), heeft geleid tot enkele bezwaarschriften. Daarnaast zijn nog 32 bezwaren, die in het voorgaande jaar zijn ingediend, in 2021 afgehandeld.
Alle bezwaarschriften waren gericht aan het college.
7
In Tabel B1 vindt u een overzicht van de in de jaren 2019, 2020 en 2021 ontvangen bezwaarschriften, geordend op onderwerp. Tabel B1: Aantal nieuw ingekomen bezwaren 2021, kamer Sociale Zaken
Aantal nieuw ingekomen bezwaren in 2021 Kamer Sociale Zaken AANWIJZEN CONTACTPERSOON
0 0
TONK
0 0
1 3
0
BIJSTAND ZELFSTANDIGEN VERLENGEN BESLISTERMIJN
0 0
SCHULDHULPVERLENING
0 0
51 51
1 1
BIJZONDERE BIJSTAND
9
INDIV. INKOMENSTOESLAG
2
7
3
WMO
10 11
6 5
SUBSIDIE
1
6 9
BIJSTAND JEUGDWET
2
BOETE / MAATREGEL
2 1
5 4
TERUGVORDERING 0
REGELING MEEDOEN / MINIMAREGELING
1
23
10
5 5 2 2
0
13
3
0
LEERLINGENVERVOER
11
6
0
RE-INTEGRATIE
15 10
3 10 2019
20 2020
8
2021
30
40
50
60
Mogelijke verklaring opmerkelijke wijzigingen aantal bezwaarschriften
Afname bezwaarschriften re-integratie
Door coronamaatregelen konden fysieke (groeps) re-integratietrajecten vaak niet doorgaan. Tegen dergelijke trajecten is nog wel eens weerstand. Mede door de coronamaatregelen is er maatwerk verricht. Per individu is bekeken wat mogelijk en haalbaar is.
Afname bezwaarschriften terugvorderingsbesluiten
Er was in 2021 minder aanleiding om bijstand terug te vorderen, onder meer omdat er als gevolg van coronamaatregelen minder huisbezoeken zijn afgelegd. Ook is er door een andere manier van werken meer zicht op de terugvorderingen en er wordt meer maatwerk toegepast.
Afname bezwaarschriften subsidies
Een mogelijke verklaring van de afname van het aantal bezwaren rond subsidies zou kunnen zijn dat er tijdens de behandeling van de aanvraag beter en intensiever wordt gecommuniceerd met de degene die subsidie vraagt. Dit kan een positieve invloed hebben op de kwaliteit van het besluit en/of het acceptatieniveau.
Afdoening In 2021 zijn 78 bezwaarschriften ingetrokken. In tabel B2 is te zien wat de reden van de intrekking is. De kamer Sociale Zaken heeft in het jaar 2021 over 35 bezwaarschriften advies uitgebracht. Zie tabel B2 voor een overzicht van de inhoud van deze adviezen. De resterende 21 bezwaarschriften waren op 31 december 2021 nog in behandeling. Tabel B2: Inhoud advies Commissie, kamer Sociale Zaken 2020 2021 2019 TOTAAL
106
123
134
Ingetrokken
52
53
78
Herzieningsbesluit
29
49
Informeel overleg
6
13
Na uitleg
10
13
Onbekende reden
7
3
Doorgestuurd naar ander bestuursorgaan
0
1
0
Uitgebrachte adviezen
38
36
35
9
Gegrond
5
2
2
Ongegrond
25
25
19
Niet-ontvankelijk
7
8
9
Deels (on)gegrond
1
1
5
16
32
21
Afhandeling in het volgende kalenderjaar
Besluit op bezwaar In alle gevallen waarin de Commissie in 2021 een advies heeft uitgebracht heeft het college het advies overgenomen. Er zijn in het verslagjaar geen contraire besluiten genomen.
Kamer Algemene Zaken Aantal De kamer Algemene Zaken heeft in het achterliggende jaar 91 nieuwe bezwaarschriften ontvangen. Daarnaast waren er nog 45 bezwaarschriften in behandeling die in 2020 zijn ontvangen. Van de bezwaarschriften die in 2021 zijn ingediend zijn er drie gericht aan de burgemeester en twee aan de gemeenteraad. De overige 86 bezwaarschriften zijn gericht aan het college. Uit Tabel C1 kan worden afgelezen op welke onderwerpen de in 2019, 2020 en 2021 ingediende bezwaarschriften betrekking hebben.
10
Tabel C1: Aantal nieuw ingekomen bezwaren 2021, kamer Algemene Zaken
Aantal nieuw ingekomen bezwaren in 2021 Kamer Algemene Zaken Ondertekening omgevingsvergunning
0 0
Weigering inzage en verstrekken documenten
0 0
Wet basisregistratie personen
0
Planschade
0 0
Ruimtelijke ordening
0 0
Handelen gemeenteraad
0 0
Verzoek informatie
0 0
Huisnummering
0 0
Plaatsing ondergrondse container
0 0
Gemeentelijk voorkeursrecht
0 0
Begraven
1 1 2 1 1 1 1 1 1 2 8
1 1
Huisvesting
0
Coronamaatregelen
0
Communicatielijn
0
0 0
2
1
4
1 1 1 1
Milieu WOB
1 0
Openbare orde Afval
2
1
3
0 2
Verkeer
11
3
1
Inrichting/gebruik openbare ruimte
9
2
0
Wet dwangsom en beroep
6 5
2
1
Wet op de kansspelen
3
2
0
Algemene plaatselijke verordening
5
5 13 14
7 10
Handhaving Wabo
11
18 36
Omgevingsvergunning
51
44
0
10
11
20 2019
30 2020
40 2021
50
60
Mogelijke verklaring opmerkelijke wijziging aantal bezwaarschriften
Toename bezwaarschriften huisvesting
De wooncrisis is ook voelbaar in de gemeente Krimpenerwaard. Als gevolg van deze crisis zijn er vermoedelijk meer aanvragen om een urgentieverklaring en daardoor ook vaker bezwaar tegen de besluiten op deze aanvraag.
Toename bezwaarschriften openbare orde
In de strijd tegen ondermijning worden vaker besluiten genomen ter bescherming van de openbare orde. Het gevolg is een toename van het aantal bezwaarschriften op dit terrein.
Afname bezwaarschriften APV
In 2021 en 2020 zijn in vergelijking met 2019 weinig bezwaarschriften ingediend tegen besluiten op grond van de APV. Dit lijkt samen te hangen met de coronamaatregelen op grond waarvan activiteiten zoals evenementen in veel gevallen niet door konden gaan. Er zullen daardoor relatief weinig aanvragen en dus ook minder bezwaarschriften zijn geweest.
Afdoening In 2021 zijn er 16 bezwaren ingetrokken. In Tabel C2 is te zien wat de reden van intrekking was. In één geval was feitelijk sprake van een beroepschrift en is het bezwaarschrift ter behandeling doorgestuurd naar de rechtbank. Eén bezwaarschrift bleek bij nadere beschouwing niet als bezwaar te zijn bedoeld. De kamer Algemene Zaken heeft in het jaar 2021 over 93 bezwaarschriften advies uitgebracht. Uit Tabel C2 blijkt wat de strekking van deze adviezen was. De resterende 242 bezwaarschriften waren op 31 december 2021 nog in behandeling.
2 Het betreft geen 25 bezwaarschriften omdat in één bezwaarzaak zonder advies van de Commissie een
besluit op bezwaar is genomen. Zie pagina 14.
12
Tabel C2: Inhoud advies Commissie, kamer Algemene Zaken 2020 2021 2019 TOTAAL
116
132
136
Ingetrokken
23
18
16
Herzieningsbesluit
4
8
Informeel overleg
2
Na uitleg
4
4
Onbekende reden
8
4
2
1
Doorgestuurd naar rechterlijke instantie
1
Anoniem bezwaar
1
Niet als bezwaar behandeld Uitgebrachte adviezen
2 57
66
93
Gegrond
11
20
10
Ongegrond
26
19
30
Niet-ontvankelijk
17
12
20
Deels (on)gegrond
3
13
33
Herroepen Afhandeling in het volgende kalenderjaar
1
2 32
45
243
Beslissing op bezwaar In 2021 is in twee gevallen een besluit op bezwaar genomen dat afwijkt van het advies van de Commissie. In de overige gevallen heeft het bestuursorgaan de adviezen van de Commissie overgenomen. In een geval waarin is afgeweken van het advies van de Commissie ging het om de sluiting van een bedrijfspand vanwege de aanwezigheid van een hennepkwekerij. Anders dan de burgemeester oordeelde de Commissie dat geen sprake was van verzwarende omstandigheden waardoor een langere sluiting gerechtvaardigd was. In het besluit op bezwaar zag de burgemeester geen aanleiding om de sluitingstermijn naar beneden bij te stellen. Het tweede geval betrof een casus waarin de Commissie de bezwaren tegen een last onder dwangsom deels gegrond oordeelde en adviseerde een proceskostenvergoeding toe te kennen. Het college besloot geen
3 Het betreft geen 25 bezwaarschriften omdat in één bezwaarzaak zonder advies van de Commissie een
besluit op bezwaar is genomen. Zie pagina 14.
13
proceskostenvergoeding toe te kennen, omdat de bezwaren niet leidden tot een herroeping van het bestreden besluit. Verder kwam het besluit op bezwaar overeen met het advies van de Commissie.
Bijzondere vermeldingen Het college heeft een besluit op een bezwaar genomen zonder advies van de Commissie en zonder bezwaarmaker vooraf te horen. Bezwaarmaker had het college in gebreke gesteld vanwege het uitblijven van een beslissing op zijn bezwaar. Door snel een besluit op het bezwaar te nemen wilde het college voorkomen dat een dwangsom verbeurde. De handelwijze van het college is in strijd met de Algemene wet bestuursrecht. Tegen het besluit op bezwaar is beroep ingesteld. Dit beroep loopt nog. Bij de behandeling van een aantal bezwaren tegen enkele gelijksoortige omgevingsvergunningen werd in het verweerschrift bij het merendeel van de bezwaargronden aangegeven dat de betreffende belangen van bezwaarmakers niet zijn meegewogen bij de besluitvorming en dat deze belangen worden betrokken bij de heroverweging, zonder daarbij inhoudelijk te reageren op de bezwaargronden. Zonder inhoudelijke reactie van het bestuursorgaan kan de Commissie niet beoordelen of de bestreden besluiten in stand kunnen blijven. Feitelijk missen bezwaarmakers daardoor een rechtsgang. De Commissie heeft daarom aangegeven geen advies over de bezwaren te kunnen uitbrengen zolang het bestuursorgaan niet voor alle bezwaargronden gemotiveerd heeft aangegeven of deze naar zijn mening zouden moeten leiden tot herroeping van de bestreden besluiten.
Hoewel sindsdien een jaar is verstreken, heeft de Commissie de ontbrekende informatie nog niet ontvangen. Een bezwaarmaker heeft de dienstdoende voorzitter van de kamer Algemene Zaken gewraakt. De reden was dat de voorzitter familie is van iemand die directeur was van een adviesbureau dat eerder betrokken was bij de betreffende locatie. Het wrakingsverzoek is behandeld door de wrakingskamer, bestaande uit drie leden van de kamer Sociale Zaken. De wrakingskamer heeft het wrakingsverzoek afgewezen omdat er geen objectieve feiten of omstandigheden waren waaruit zou kunnen volgen dat de voorzitter vooringenomen zou kunnen zijn of zou kunnen worden belemmerd om een onafhankelijk advies te geven. Een bezwaarmaker heeft een klacht ingediend over de wijze waarop de commissieleden zich tijdens de hoorzitting tegenover hem hebben gedragen. Met name op basis van de geluidsopname van de hoorzitting heeft de burgemeester geconcludeerd dat bezwaarmaker ruim voldoende in de gelegenheid is gesteld zijn bezwaar toe te lichten. Voor zover de Commissie bezwaarmaker heeft beperkt in zijn inbreng past dat binnen de taak van de Commissie om de zitting op een goede wijze te laten verlopen. De beperking hield met name verband met zaken die bezwaarmaker naar voren bracht en die geen betrekking hadden op het bestreden besluit. De burgemeester heeft de klacht daarom ongegrond verklaard.
Een bezwaarmaker heeft een klacht over de dienstdoende voorzitter ingediend naar aanleiding van diens besluit om het verzoek van bezwaarmaker om de hoorzitting uit te stellen af te wijzen. Het ging om een drietal omgevingsvergunningen waartegen meerdere bezwaarschriften waren ingediend. Door het grote aantal betrokken partijen was het niet mogelijk binnen redelijke termijn een zitting te plannen waarbij alle partijen
14
aanwezig konden zijn. Bovendien had klager het college in gebreke gesteld vanwege het niet tijdig beslissen op zijn bezwaren. Het was daarom extra belangrijk de bezwaren voortvarend te behandelen. De zitting is dan ook op de geplande datum doorgegaan. Op verzoek van de klager is de behandeling van de klacht aangehouden totdat een besluit op de betreffende bezwaren is genomen. In verband hiermee is de klacht nog niet afgehandeld.
5. Beslistermijnen Op grond van de Algemene wet bestuursrecht geldt bij instelling van een adviescommissie een termijn van twaalf weken om te beslissen op het bezwaarschrift. Deze termijn start op de dag na die waarop de termijn voor het indienen van een bezwaarschrift is verstreken. Echter, voordat de beslistermijn is verstreken, heeft het bestuursorgaan – uit eigen beweging of op verzoek van de Commissie – de mogelijkheid de termijn waarbinnen op het bezwaar moet worden besloten eenmalig met zes weken te verlengen (‘verdagen’). Voor deze verlenging is geen instemming van de belanghebbenden vereist. Verder uitstel door het bestuursorgaan is mogelijk, maar alleen als alle belanghebbenden daarmee instemmen of de indiener van het bezwaarschrift daarmee instemt en andere belanghebbenden daardoor niet in hun belangen kunnen worden geschaad of als dit nodig is in verband met de naleving van wettelijke procedurevoorschriften. Verder geldt dat, indien uit de ontvankelijkheidstoets door het bestuursorgaan (de vakafdeling) of door de Commissie (de secretaris) blijkt dat het bezwaarschrift niet voldoet aan de criteria van artikel 6:6 van de Algemene wet bestuursrecht en de gebreken kunnen worden hersteld, de bezwaarmaker in de gelegenheid wordt gesteld het verzuim te herstellen binnen een daartoe te stellen termijn.
De beslistermijn wordt opgeschort met een termijn gerekend vanaf de dag na die waarop de bezwaarmaker is verzocht het verzuim te herstellen tot de dag waarop het verzuim is hersteld of de daarvoor gestelde termijn is verstreken. Sociale Zaken In 2021 heeft het college op basis van de adviezen van de kamer Sociale Zaken 35 besluiten op bezwaar genomen. Hiervan zijn 21 besluiten binnen de termijn van twaalf of (in geval van verdaging) achttien weken genomen. Dat is 60%. Er zijn 14 besluiten op bezwaar na afloop van die termijn genomen (40%). Algemene Zaken In 2021 zijn op basis van de adviezen van de kamer Algemene Zaken 74 besluiten op bezwaar genomen. Hiervan zijn 32 besluiten binnen de termijn van twaalf (of in geval van verdaging) achttien weken genomen. Dat is ongeveer 43%. Er zijn 42 besluiten op bezwaar na afloop van die termijn genomen (circa 57%). De voornaamste oorzaak van de termijnoverschrijding is de late aanlevering van het procesdossier aan de Commissie. Om over een bezwaarschrift te kunnen oordelen, dient de Commissie te beschikken over het
15
procesdossier. In diverse bezwaarzaken was de beslistermijn al verstreken op het moment dat de Commissie het procesdossier ontving. Overigens zijn er meerdere zaken waarin de Commissie geruime tijd geleden advies heeft uitgebracht maar er nog geen besluit op het bezwaar is genomen. Bij de oudste zaken dateert het advies uit 2020.
6. Aanbevelingen vanuit de kamers Kamer Sociale Zaken Aanbevelingen
Bij het maken van beleidskeuzes dient het bestuursorgaan zich rekenschap te geven van het effect van die keuze op de rechtsbescherming. Een beleidskeuze kan tot gevolg hebben dat alleen privaatrechtelijk kan worden opgekomen tegen een besluit, hetgeen meer kosten voor de inwoner betekent dan bestuursrechtelijke rechtsbescherming.
Het aantal bezwaren waarop niet tijdig wordt beslist is relatief hoog. De doorlooptijd bij de Commissie bedraagt circa vier weken. Het knelpunt lijkt met name te zitten in de snelheid waarmee dossiers worden aangeleverd bij de Commissie. Onderzoek hoe dit kan worden verbeterd.
Er worden relatief veel bezwaren ingetrokken omdat er een herzieningsbesluit wordt genomen. Dit lijkt te impliceren dat de primaire besluiten voor verbetering vatbaar zijn. Het is raadzaam te onderzoeken wat de oorzaak hiervan is en welke maatregelen eventueel kunnen worden genomen.
Hoewel er in 2021 weinig fysieke zittingen zijn geweest, herinnert de Commissie graag aan de eerdere afspraak dat de locatie van de hoorzitting wordt afgestemd op de woonplaats van de bezwaarmaker. Dit kan voorkomen dat bezwaarmaker de hoorzitting niet kan bijwonen.
Kamer Algemene Zaken Aanbevelingen
De doorlooptijd van bezwaren is weliswaar verbeterd, maar nog steeds te lang. Het is belangrijk dat de Commissie snel beschikt over het procesdossier en dat na ontvangst van het advies van de Commissie voortvarend een besluit op het bezwaar wordt genomen. Neem zo nodig een verdagingsbesluit.
Ook als het voeren van verweer is uitbesteed aan een externe partij is het wenselijk dat verweerder fysiek bij de hoorzitting aanwezig is. Het komt regelmatig voor dat tijdens een zitting tekeningen en/of foto’s worden besproken ter verduidelijking van de zaak. Het is dan lastig als verweerder de hoorzitting digitaal bijwoont. Fysieke aanwezigheid van verweerder draagt er ook aan bij dat bezwaarmaker zich serieus genomen voelt.
Als naar aanleiding van een bezwaar blijkt dat ten onrechte niet alle relevante belangen zijn gewogen, doe dat dan alsnog. Afhankelijk van de uitkomst daarvan kan het besluit worden herzien of in het verweer worden vermeld waarom afweging van deze belangen niet tot een ander besluit leidt.
16
Het is belangrijk dat verweerder rekening houdt met de perceptie van bezwaarmaker. Verweerder dient een bezwaar niet alleen juridisch te beoordelen, maar ook het besluit toe te lichten op een manier die is afgestemd op de belevingswereld van bezwaarmaker.
Om onnodige vertraging te voorkomen is het van belang dat verweerder de context van de bezwaarzaak kent zodat hij vragen van de Commissie afdoende kan beantwoorden. Zo nodig neemt verweerder degene die betrokken was bij de totstandkoming van het bestreden besluit mee naar de zitting.
Zorg voor technische ondersteuning bij hybride hoorzittingen. Het komt steeds vaker voor dat bij een fysieke hoorzitting een of meer betrokkenen digitaal aanwezig zijn. Het is belangrijk dat er ondersteuning beschikbaar is in geval van technische problemen. Omdat hoorzittingen in de avond worden gehouden, is de reguliere ICT-ondersteuning dan niet beschikbaar.
17