Raadsvoorstel MeerjarenPerspectief Grondexploitaties (MPG) 2026
Tekst van het document
Raadsvoorstel Datum collegevergadering: Portefeuillehouder: Behandelend team: Zaaknummer:
7 april 2026 Wubbo Tempel Financieel Beleid en Advies 2182060
Onderwerp MeerjarenPerspectief Grondexploitaties (MPG) 2026 Gevraagd raadsbesluit: MPG 2026 1. Het MPG 2026 vast te stellen als financieel kader voor het verkennen en realiseren van gebieds- en locatieontwikkeling; 2. De financiële gevolgen van geactualiseerde grexen via een begrotingswijziging te verwerken in de begroting 2026; 3. Het project Hof van IJssel af te voeren uit het MPG, het negatieve saldo à € 4.461 te dekken uit de reserve grondexploitaties en te verwerken in de jaarrekening 2025. 4. Het project De Noord 102 af te voeren uit het MPG, de verliesvoorziening van dit project met € 988.210 te verlagen tot € 0, deze vrijval toe te voegen aan de reserve Opvang en Asiel en te verwerken in de jaarrekening 2025. 5. Voor project Centrum-Zuid actief volgens de percentage of completion (POC) methode een winstbedrag à € 186.738 te nemen, dit bedrag toe te voegen aan de reserve grondexploitaties en te verwerken in de jaarrekening 2025. 6. Het saldo van de algemene kosten en het saldo van de groene projecten, beiden van het jaar 2025, à € 272.717 in de jaarrekening 2025 ten laste te brengen van de reserve grondexploitatie; De Noord 102 7. Een investeringskrediet à € 1.694.293 incl. BTW (€ 1.400.242 excl. BTW) voor bouw- en woonrijp maken voor de realisatie van de opvanglocatie aan De Noord 102 beschikbaar te stellen. 8.
De transitiekostenvergoeding van het Rijk te (blijven) gebruiken ter dekking van dit krediet. Aanleiding Jaarlijks bieden wij uw raad een bijgesteld MeerjarenPerspectief Grondexploitaties (MPG) aan. Uw raad wordt gevraagd de grondexploitaties (van de ‘rode’ en ‘gele’ projecten) en bijbehorende besluiten vast te stellen en daarmee ons college financiële kaders te geven voor de betreffende ruimtelijke projecten. Tevens vormt het MPG de onderbouwing voor de voorraad grond die op de balans is opgenomen. Om deze reden wordt het MPG aangeboden in het voorjaar, nog voordat de jaarrekening van het laatste jaar aan de orde is. Tenslotte biedt het MPG inzicht in de (‘groene’) projecten waarvan de haalbaarheid in 2026 verkend zal worden. Bij besluitvorming en informatieverstrekking over grondexploitaties wordt geheimhouding opgelegd. Door geheimhouding op te leggen wordt beter geborgd dat gevoelige informatie uit het MPG niet naar buiten komt. De beslispunten rondom De Noord 102 (beslispunten 4, 7 en 8) zijn financieel-technisch van aard, het betreft hier niet de verruiming van kredieten/middelen maar een wijziging van financiële verwerkingswijze. Uw raad wordt met een raadsinformatiebrief hierover nader geïnformeerd. Deze brief wordt als bijlage toegevoegd bij de vergaderstukken.
1 van 5
Argumenten MPG 2026 1.1 Alle grondexploitaties zijn geactualiseerd De basis voor het MPG 2026 wordt gevormd door de geactualiseerde grondexploitaties. Alle bestaande besluitvorming is verwerkt en doorgerekend op grond van vastgestelde plannen. Hierdoor is het financiële en ruimtelijke beeld van de projecten gestoeld op dezelfde informatie. 1.2 De risico’s zijn in beeld Evenals in het vorige MPG zijn de risico’s per project geactualiseerd en gekwantificeerd. We beschikken daarmee over een risicoprofiel dat een groot deel van de gemeentelijke financiële risico’s beslaat. De weerstandscapaciteit van de gemeente is voldoende om deze risico’s af te dekken. In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing van de jaarrekening 2025 wordt hier verder op ingegaan. 1.3 Alle berekeningen zijn onderbouwd Op grond van bestaande besluitvorming en actuele plannen zijn de grondexploitaties opgesteld. Daarvoor zijn waar nodig taxaties verricht, civieltechnische berekeningen uitgevoerd en residuele grondwaarden berekend. Waar nodig is nader onderzoek gedaan om de cijfers zo scherp mogelijk te krijgen. Door per project een dossier te vormen is alle gebruikte informatie te herleiden. 1.4 De accountant stemt in met de werkwijze en controleert de boekwaarden De werkwijze is afgestemd met de accountant, deze kan instemmen met de aanpak en de uitgangspunten van het MPG.
In het kader van de jaarrekeningcontrole doet de accountant jaarlijks onderzoek naar de boekwaarden van de grondexploitaties. De accountant heeft in februari een controle op de grondexploitaties uitgevoerd. Het MPG is opgesteld op basis van de door de accountant recent uitgevoerde controle. Een definitieve controle voert de accountant gelijktijdig uit met de overige werkzaamheden voor de jaarrekeningcontrole. Dit betekent dat bij het opstellen van dit raadsvoorstel de definitieve controle nog niet is afgerond. 1.5 In de grondexploitaties is steeds terughoudend gerekend Bij het kiezen van uitgangspunten wordt steeds het voorzichtigheidsprincipe in acht genomen. Voorbeelden daarvan zijn het hanteren van een gemiddelde index op de opbrengsten, voorzieningen worden getroffen op eindwaarde, groene projecten worden in principe afgeboekt en risico’s groter dan 50% worden volledig in de grondexploitaties verwerkt. 1.6 De vastgestelde werkwijze uit het MPG is toegepast. In het MPG is vastgelegd hoe we in Krimpen omgaan met grondexploitaties. Volgens deze transparante werkwijze hebben wij in het afgelopen jaar gehandeld en is ook het MPG 2026 opgesteld. 2.1 De actualisatie heeft ook gevolgen voor de begroting 2026 De bijgestelde grexen met als startdatum 1 januari 2026 bevatten nieuwe planningen en gewijzigde ramingen voor de komende jaren.
Via een begrotingswijziging wordt de begroting 2026 hierop aangepast.
2 van 5
3.1 Initiatiefnemer trekt plan Hof van IJssel in De initiatiefnemer van plan Hof van IJssel heeft aangegeven de beoogde ontwikkeling van woningbouw op die locatie te beëindigen. Het project wordt daarom afgevoerd uit het MPG en financieel afgewikkeld. 4.1 Project De Noord 102 is geen grondexploitatie meer In uw raadsvergadering van 17 juli 2025 heeft u ingestemd met de realisatiefase grondexploitatie en investering De Noord 102. Op dat moment was nog niet helemaal zeker dat de gemeente Krimpen aan den IJssel de transitiekostenvergoeding van het Rijk zou krijgen. Inmiddels is hier wel duidelijkheid over. Daarnaast heeft uw raad in een amendement het beslispunt gewijzigd in: “Na de periode van opvang van Oekraïense ontheemden een voorstel aan de raad te doen met verschillende mogelijkheden (inclusief financiële consequenties en in hoeverre deze marktconform zijn) om het vastgoed te verkopen aan een nader te bepalen partij en voor een nader te bepalen doelgroep.” Binnen het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) is er sprake van een grondexploitatie (GREX) wanneer een gemeente actief grond ontwikkelt met het doel om deze (uiteindelijk) uit te geven of te verkopen. Omdat er geen sprake is van overdracht van grond voor een bepaald bedrag en binnen een afgebakende termijn na afloop van de opvang van de ontheemde Oekraïners, is er ook geen sprake meer van een grondexploitatie.
Dit blijkt uit de notitie grondbeleid in begroting en jaarstukken 2023 van de commissie BBV. Wel is het zo dat de gemeente de in de grondexploitatie opgenomen (investerings)kosten gaat maken. In overleg met de accountant is besloten dat de kosten uit de grondexploitatie omgezet dient te worden naar een investeringskrediet (zie beslispunt 7 inclusief argumentatie) en dat de grondexploitatie De Noord 102 afgevoerd wordt uit het MPG. 4.2 De eindwaarde van de grex De Noord 102 was negatief In datzelfde raadsvoorstel was de verliesvoorziening verder bijgesteld tot € 988.210 totaal. Deze verliesvoorziening is gevoed vanuit de reserve Opvang en Asiel. Met het afvoeren van de grondexploitatie valt deze verliesvoorziening vrij en vloeien deze middelen terug in de reserve Opvang en Asiel. 5.1 Tussentijdse winstneming is verplicht Tussentijdse winstneming is conform de notitie grondbeleid in begroting en jaarstukken (2023) van de commissie BBV verplicht voor gemeenten. Dit betekent voor de grondexploitatie Centrum-Zuid dat een bedrag van € 186.738 moet worden overgeboekt naar de programma’s in de jaarrekening. Deze winst wordt, conform de nota reserves en voorzieningen 2023 en § 2.9 rapport MPG 2026, gestort in de reserve grondexploitaties. 6.1 Conform werkwijze Ieder jaar is € 300.000 voor algemene kosten en kosten groene projecten beschikbaar, dekking via de reserve grondexploitatie.
Dit jaar zijn er minder kosten gemaakt die op deze wijze afgeboekt moeten worden. De Noord 102 7.1 Krediet is gelijk aan lasten in de grex De Noord 102 In de grondexploitatie De Noord was voor € 1.400.242 excl. BTW) aan lasten opgenomen voornamelijk voor civieltechnische werkzaamheden (ontsluiting, bouw- en woonrijpmaken). Deze kosten zal de gemeente wel maken; echter niet meer binnen een grondexploitatie, maar als investering (vergelijkbaar als bij realisatie van schoolgebouwen). De BTW wordt toegevoegd, maar wordt volledig gedekt door de transitiekostenvergoeding (zie 8.1).
3 van 5
8.1 Transitiekostenvergoeding ontvangen voor dit doel De in de grondexploitatie opgenomen kosten zijn allemaal opgevoerd als transitiekosten. Het Rijk heeft positief op onze aanvraag besloten. Hierdoor kan de transitiekostenvergoeding nu verrekend worden met het krediet in plaats van de grex. Kanttekeningen 1.1 Projectrisico’s Gebiedsontwikkeling gaat vrijwel altijd gepaard met (financiële) risico’s. In het MPG wordt hier in een apart hoofdstuk op ingegaan. Bovendien wordt in de (geheime) bijlagen per project inzicht gegeven in de belangrijkste risico’s. De benodigde weerstandscapaciteit (€ 1,24 miljoen) wordt meegenomen in de totale verhouding van gemeentelijke risico’s en beschikbare weerstandscapaciteit, waaronder ook de Algemene Reserve Grondexploitatie. De paragraaf weerstandsvermogen en risicomanagement in de jaarrekening 2025 gaat hier verder op in. Financiële gevolgen MPG 2026 De financiële effecten van het MPG worden waar nodig verwerkt in de jaarrekening 2025. Een toelichting treft u in het MPG 2026 aan. Daarnaast worden de gevolgen van het MPG voor de begroting 2026 via een begrotingswijziging verwerkt. De Noord 102 In een eerstvolgende begrotingswijziging wordt uw besluit voor het investeringskrediet en de transitiekostenvergoeding verwerkt. Vervolg / Geheimhouding Het college heeft besloten conform art.
87 en 88 van de Gemeentewet met inachtneming van artikel 5.1, lid 1 onder c respectievelijk artikel 5.1 lid 2, onder b en f, van de Wet Open Overheid voor een periode van vijf (5) jaar geheimhouding op te leggen op: Bijlage 2. Bijlagen rapport MPG 2026 – projectbladen. De afweging daarbij is dat het openbaar maken van deze informatie een onevenredige bevoordeling voor derden geeft als deze informatie openbaar wordt gemaakt. De behandeling in de beeldvormende commissie vindt daarom bij voorkeur in beslotenheid plaats. Bijlagen 1. Rapport MPG 2026 2. Bijlagen rapport MPG 2026 – projectbladen (geheim) Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Krimpen aan den IJssel, drs. V.L. Dobbe
mr. H.D. Westerdijk
gemeentesecretaris
burgemeester
4 van 5
Raadsbesluit Onderwerp MeerjarenPerspectief Grondexploitaties (MPG) 2026
De raad van de gemeente Krimpen aan den IJssel; Besluit, na het lezen van het voorstel van burgemeester en wethouders van 7 april 2026, om: MPG 2026 1. Het MPG 2026 vast te stellen als financieel kader voor het verkennen en realiseren van gebieds- en locatieontwikkeling; 2. De financiële gevolgen van geactualiseerde grexen via een begrotingswijziging te verwerken in de begroting 2026; 3. Het project Hof van IJssel af te voeren uit het MPG, het negatieve saldo à € 4.461 te dekken uit de reserve grondexploitaties en te verwerken in de jaarrekening 2025. 4. Het project De Noord 102 af te voeren uit het MPG, de verliesvoorziening van dit project met € 988.210 te verlagen tot € 0, deze vrijval toe te voegen aan de reserve Opvang en Asiel en te verwerken in de jaarrekening 2025. 5. Voor project Centrum-Zuid actief volgens de percentage of completion (POC) methode een winstbedrag à € 186.738 te nemen, dit bedrag toe te voegen aan de reserve grondexploitaties en te verwerken in de jaarrekening 2025. 6. Het saldo van de algemene kosten en het saldo van de groene projecten, beiden van het jaar 2025, à € 272.717 in de jaarrekening 2025 ten laste te brengen van de reserve grondexploitatie; De Noord 102 7. Een investeringskrediet à € 1.694.293 incl. BTW (€ 1.400.242 excl. BTW) voor bouw- en woonrijp maken voor de realisatie van de opvanglocatie aan De Noord 102 beschikbaar te stellen. 8.
De transitiekostenvergoeding van het Rijk te (blijven) gebruiken ter dekking van dit krediet Dit besloot de raad van de gemeente Krimpen aan den IJssel in zijn openbare vergadering van 28 mei 2026.
voorzitter
griffier
mr. H.D. Westerdijk
L. van der Linden MSc