(oud) Bijlage 2. Concept accountantsverslag
Tekst van het document
Accountantsverslag 2023 Gemeente Krimpen aan den IJssel
Versie voor bespreking, versie 16-5-2024 Openstaande punten: 1. 2. 3.
SiSa Lopende discussie omtrent verantwoording GR JR Enkele overige vragen en afwikkelpunten
Aan de gemeenteraad van gemeente Krimpen aan den IJssel Postbus 200 2920 AE KRIMPEN AAN DE IJSSEL Onderwerp Accountantsverslag 2023 Datum XX juni 2024 Kenmerk 312021005.24.292
Geachte leden van de gemeenteraad, Wij hebben de controle van de jaarrekening 2023 van uw gemeente afgerond. De jaarrekening van gemeente Krimpen aan den IJssel is opgesteld onder verantwoordelijkheid van het college van burgemeester en wethouders. Met dit accountantsverslag informeren wij u over onze belangrijkste controlebevindingen. Op 15 mei 2024 hebben wij dit accountantsverslag afgestemd met uw coördinator jaarrekening en uw concerncontroller. Wij bespraken dit accountantsverslag op 5 juni 2024 met de Auditcommissie. Bij de jaarrekening 2023 hebben wij op XX juni 2024 een goedkeurende controleverklaring afgegeven. Ons accountantsverslag is bedoeld om u te ondersteunen in de beoordeling van de jaarrekening 2023. De bevindingen en beschouwingen in dit verslag komen voort uit onze controlewerkzaamheden en diverse besprekingen die wij met uw medewerkers hebben gevoerd. Voor de goede orde vermelden wij dat uw controlerende taak uiteraard verder gaat dan uitsluitend het financieel getinte perspectief vanuit de accountantscontrole. Wij maken u erop attent dat voor dit accountantsverslag een beperkte verspreidingskring geldt. Het accountantsverslag is uitsluitend bestemd voor de gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders.
Wij geven u toestemming om dit accountantsverslag (zonder de persoonlijke handtekening) te publiceren via de agenda’s van de raadscommissies en de gemeenteraad.
Met vriendelijke groet, Publieke Sector Accountants B.V.
Was getekend:
Publieke Sector Accountants B.V. is ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel te Utrecht onder nummer 69411409.
Inhoudsopgave
Contact
1. Onze controleaanpak en de uitkomsten daarbij ... 4
De volgende personen kunnen benaderd worden bij vragen met betrekking tot dit accountantsverslag:
2. Financiële positie en resultaat ........................... 10 3. Bevindingen eindejaarscontrole ......................... 15 4. Interne beheersing ............................................ 26 5. Overige aangelegenheden ................................. 28 6. Verplichte tabel SiSa .......................................... 34
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 2
1.
Onze controleaanpak en de uitkomsten daarbij
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 3
1. Onze controleaanpak en de uitkomsten daarbij Reikwijdte van de controle
Met de opdrachtbevestiging van 7 september 2023 (kenmerk 312021005.23.342) heeft u ons de opdracht gegeven tot het controleren van de jaarrekening 2023. De reikwijdte van onze controle staat omschreven in deze opdrachtbevestiging. Er is gedurende het verloop van de controle op geen enkele wijze sprake geweest van een beperking in de reikwijdte van onze controle. De doelstelling van de controle is het afgeven van een controleverklaring bij de jaarrekening van gemeente Krimpen aan den IJssel. In dit accountantsverslag geven wij een toelichting op de bevindingen naar aanleiding van de controle. Onze controle wordt verricht in overeenstemming met Nederlands recht, waaronder de Nederlandse controlestandaarden, het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado), het door de gemeenteraad op 14 december 2023 vastgestelde ‘Controleprotocol 2023’ en het daarbij horende ‘Normenkader 2023’ en in overeenstemming met het Nederlands recht, waaronder de Nederlandse Controlestandaarden en de Regeling Controleprotocol Wet normering topinkomens (WNT). Tijdens de uitvoering van de oorspronkelijke controleplanning hebben zich geen wijzigingen van materieel belang in de reikwijdte voorgedaan. Wij achten de reikwijdte van onze controle voor 2023 voldoende voor de doelstelling van onze controle.
Materialiteitsbepaling is bepaald overeenkomstig het Controleprotocol 2023 voor de jaarrekeningcontrole 2023
De wijze waarop wij de materialiteit bepaald hebben is gebaseerd op de maximaal toe te passen marges voor de accountantscontrole, zoals deze zijn vastgelegd in het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (het Bado). Bij onze controle van de jaarrekening 2023 hebben wij daarom de volgende goedkeuringstoleranties gehanteerd:
Bron: jaarrekening 2023 (versie 13 mei 2024)
Fouten
Onzekerheden
Goedkeuringsmaterialiteit
€ 1.057.000
€ 3.171.000
De gemeenteraad heeft in het ‘Controleprotocol 2023’ zoals vastgesteld door de gemeenteraad d.d. 14 december 2023 de rapporteringstolerantie vastgesteld op € 100.000.
Onze aanpak is gericht op risico’s
Voor de jaarrekeningcontrole 2023 onderkennen wij een aantal risico’s en aandachtspunten, die een verhoogd (bruto) risico met zich mee (kunnen) brengen op een materiële fout in uw jaarrekening en die een mogelijke impact op de bedrijfsvoering kunnen hebben. De risico’s en aandachtspunten zijn hieronder weergegeven. Opname van een risicogebied of aandachtspunt in deze opsomming betekent niet dat er sprake is van risico’s die zich daadwerkelijk voordoen, maar zijn enkel bedoeld om aan te geven dat wij hier tijdens onze controle (extra) aandacht aan hebben besteed. VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 4
Risico’s voor deze jaarrekening ▪ Bestaan en waardering van activa als gevolg van schattingselementen (inschatting van levensduur en restwaarden). ▪ De waardering en risico inschatting met betrekking tot lopende grondexploitaties, inclusief de geldende regels rondom het tussentijds winstnemen. ▪ Verwerking van reservemutaties als gevolg van wijzigingen in de Kadernota rechtmatigheid van de commissie BBV in 2018. ▪ De verantwoording en waardering van voorzieningen (personeelsvoorzieningen en onderhoudsvoorzieningen) in relatie tot de aanwezigheid van actuele beheerplannen en andere onderbouwingen. ▪ Uw fiscale positie in het kader van de vennootschapsbelasting (Vpb). ▪ “Management override of controls”. Dit betreft de mogelijkheid die het management heeft om specifieke controlemaatregelen te omzeilen, bijvoorbeeld door memoriaalboekingen of het schattingsproces. De specifieke aandacht voor dit risico is voorgeschreven vanuit de controlestandaarden en is niet uniek voor de gemeente Krimpen aan den IJssel. ▪ De naleving van de (Europese) aanbestedingsregels. ▪ Risico’s en onzekerheden in het sociaal domein, waaronder prestatielevering Wet Maatschappelijke Ondersteuning (hierna: Wmo) en de Jeugdwet. ▪ Vaststellen van de prestatielevering op inkoopfacturen, voorafgaand aan de betaling. ▪ Handmatige betalingen. ▪ Corruptierisico bij aanbestedingen.
▪ De actualiteit van de gevoerde administratie(s), gericht op de betrouwbaarheid van de (tussentijdse) informatievoorziening. ▪ De getrouwheid van de rechtmatigheidsverantwoording. Risico’s voor de komende jaarrekeningen ▪ De follow-up ten aanzien van eerder gerapporteerde aandachtspunten vanuit de interne en externe controle. ▪ De kwaliteit van de IT-beheersomgeving. Het inschatten als significant risico is inherent aan deze posten en is niet direct een gevolg van verwachte leemten in de interne beheersing van uw gemeente. Ook is sprake van inschattingen van bruto risico’s, alvorens eventuele beheersmaatregelen zijn genomen. Ter voorkoming van een materiële fout in de jaarrekening heeft u voor bovenstaande risicogebieden beheersmaatregelen getroffen. Wij hebben ons bij de controle gericht op de opzet en het bestaan van de door u ingerichte beheersingsomgeving, die deze risico’s moeten verkleinen. Voor een toelichting op een aantal onderkende risico’s en aandachtpunten verwijzen wij naar hoofdstuk 3. ‘Bevindingen eindejaarscontrole’. Daarnaast verwijzen wij u naar onze bevindingen in hoofdstuk 4. ‘Interne beheersing’.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 5
Risico op onrechtmatige betalingen
In december 2022 hebben zich een drietal onrechtmatige betalingen voorgedaan bij uw gemeente. De oorzaak hiervan is een “CEOfraude” van buitenaf. Inzake deze fraude is er een onderzoek ingesteld door een financiële recherche. Dit onderzoek laat zien dat er geen sprake is van interne fraude. Vanuit onze beroepsregels hebben wij de verplichting om specifieke werkzaamheden uit te voeren naar aanleiding van deze onrechtmatige betalingen, ook voor 2023. Deze werkzaamheden zijn specifieke toegespitst op betalingen, maar daarnaast hebben deze ook invloed over de hele breedte van onze controle. De reden hiervoor is dat de bevindingen vanuit het onderzoek betrekking hebben op de kwaliteit van uw interne beheersing. Dit leidt ertoe dat onze toleranties die we gebruiken in de controle verlaagd worden en onze controles daarmee omvangrijker. Naar aanleiding hiervan hebben wij voldoende en geschikte controle-informatie bij de controle van de jaarrekening 2023 verkregen om alsnog voldoende zekerheid te behalen om een controleverklaring af te geven.
De jaarrekening voldoet aan het BBV
Significante verslaggevingsgrondslagen en de toepassing hiervan zijn belangrijk voor de presentatie van de financiële positie en de baten en lasten van gemeente Krimpen aan den IJssel. Daarnaast vereisen zij van het college van burgemeester en wethouders het toepassen van oordeelsvorming ten aanzien van moeilijke, subjectieve en complexe posities, die vaak – vanwege de noodzaak om inschattingen te moeten maken over het effect van zaken – inherent onzeker zijn. De belangrijkste verslaggevingsgrondslagen van gemeente Krimpen aan den IJssel zijn uiteengezet in de jaarstukken 2023 in onderdeel ‘Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling’. Wij hebben het door het college van burgemeester en wethouders toegepaste proces voor belangrijke verslaggevingsgrondslagen geëvalueerd en hebben gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd. Wij hebben de toepassing van de juiste methodiek, de aannames, de berekeningen en de consistente toepassing van de betrokken modellen en/of de van toepassing zijnde financiële verslaggeving beoordeeld. Wij zijn van mening dat de verslaggevingsgrondslagen en de toegepaste inschattingen redelijk zijn en consistent zijn gebruikt: de jaarstukken voldoen aan het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV).
De baten en lasten, alsmede Op basis van uw controleprotocol en normenkader hebben wij de naleving van het financieel rechtmatigheidskader voor uw gemeente met betrekking tot de specifieke uitkeringen gecontroleerd. Hierbij zijn geen materiële bijzonderheden geconstateerd. Uw balansmutaties, met gemeente maakt gebruik van 24 specifieke uitkeringen, deze zijn verantwoord via de SiSa-bijlage in uw jaarrekening. bettrekking tot specifieke uitkeringen zijn rechtmatig Onze conclusie is derhalve dat de baten en lasten, alsmede de balansmutaties met betrekking tot specifieke uitkeringen, rechtmatig zijn weergegeven in de jaarrekening 2023.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 6
Uw rechtmatigheidsverantwoording
In de jaarrekening 2023 legt uw college van burgemeester en wethouders voor het eerst verantwoording af over een drietal rechtmatigheidscriteria die niet expliciet blijken uit het getrouw opnemen van de baten en lasten alsmede de balansmutaties. Dit betreffen het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium. In deze rechtmatigheidsverantwoording licht het college toe in hoeverre bij de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium zijn nageleefd. Dit houdt in dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties in overeenstemming zijn met door de gemeenteraad vastgestelde kaders zoals de begroting en verordeningen en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving. Bij de waarderingsgrondslagen in de jaarrekening is het door de gemeenteraad vastgestelde normenkader van de relevante wet- en regelgeving verder toegelicht. Deze verantwoording hanteert een grensbedrag, omdat alleen de van belang zijnde aspecten in de verantwoording hoeven te worden betrokken. Deze grens is door de gemeenteraad bepaald en bedraagt 2% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves en is daarmee vastgesteld op € 2,1 miljoen. Er zijn geen afwijkingen geconstateerd boven dit grensbedrag. De totale afwijking bedraagt € 1,3 miljoen.
Deze afwijking bestaat voor € 666.000 uit afwijkingen met betrekking tot het begrotingscriterium en € 663.000 miljoen heeft betrekking op het voorwaardencriterium.
Geïdentificeerde fouten in de jaarstukken
Naar aanleiding van onze jaarrekeningcontrole resteren er ongecorrigeerde afwijkingen. Door ons gerapporteerde bevindingen zijn niet materieel (dus hebben geen invloed op de strekking van onze controleverklaring). De overige bevindingen zijn naar onze mening van belang voor uw beoordeling van de jaarstukken en de verdere kwaliteitsverbetering van de administratieve organisatie en interne beheersing. Voor de (niet materiële) fouten en tekortkomingen in de jaarstukken verwijzen wij u naar de diverse onderdelen van dit rapport.
Goedkeurende controleverklaring voor getrouwheid
Wij zijn van oordeel dat de jaarrekening 2023 van gemeente Krimpen aan den IJssel een getrouw beeld geeft van het eigen vermogen op 31 december 2023 en het resultaat over 2023. Hierbij geldt als voorwaarde dat de door ons gecontroleerde jaarrekening ongewijzigd door de gemeenteraad wordt vastgesteld. Wij verzoeken u derhalve ons een door voorzitter en de griffier ondertekend besluit van de vastgestelde jaarrekening te verstrekken. Mochten nog wijzigingen worden aangebracht in de definitieve versie van de jaarrekening dan dienen wij deze te beoordelen alvorens onze controleverklaring hierbij mag worden opgenomen. Aard van de fouten en onzekerheden
Rechtmatigheid SiSaregelingen
Getrouwheid
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 7
Fouten Getrouwheidsfout indexatie crediteurenfacturen
40.900
Debiteurenpositie onjuist weergegeven
27.000
(Sub)totaal getrouwheidsfouten
67.900
XXX XXXX Totaal rechtmatigheidsfouten
0
Totaal fouten
67.900
Onzekerheden prestatielevering WMO
92.000
Onzekerheden prestatielevering inkopen
234.000
Onzekerheden i.v.m. ontbrekende documentatie dossiers Jeugdwet
476.000
Totaal onzekerheden
802.000
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 8
2.
Financiële positie en resultaat
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 9
2. Financiële positie en resultaat De vermogenspositie van uw gemeente neemt in absolute zin toe
In het BBV, de verslaggevingsregels voor gemeenten, wordt een duidelijk onderscheid gemaakt tussen resultaatbepaling en resultaatbestemming. Alle baten en lasten dienen via het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening te lopen. Er mogen geen baten of lasten rechtstreeks in het eigen vermogen (dat bestaat uit de algemene reserve en de bestemmingsreserves) worden gemuteerd. De mutaties in het eigen vermogen vinden plaats door middel van de resultaatbestemming. Het gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten in 2023 bedraagt € 3,0 miljoen voordelig. Per saldo is tussentijds € 3,7 miljoen aan de reserves toegevoegd, zodat het uiteindelijk gerealiseerde resultaat over 2023 € 6,7 miljoen voordelig bedraagt. Dit resultaat is afzonderlijk vermeld onder het eigen vermogen in de balans. Eigen vermogen (in € 1.000.000)
2023
2022
2021
2020
Eigen vermogen per 1 januari
60,7
48,7
47,8
18,7
Tussentijdse resultaatbestemming
3,7
3,2
-/- 1,1
30,0
Gerealiseerd resultaat
6,7
8,7
2,0
-/- 0,9
Totaal (‘gerealiseerd saldo van baten en lasten’)
3,0
11,9
0,9
29,1
Eigen vermogen per 31 december
63,7
60,7
48,7
47,8
De tussentijdse resultaatbestemming bestaat uit de toevoegingen aan en onttrekkingen uit de reserves, in overeenstemming met de besluiten van uw gemeenteraad. De omvang van het eigen vermogen bedraagt ultimo 2023 42% van het balanstotaal (op 1 januari 2022 45% van het balanstotaal). In de toelichting op balans bij het onderdeel eigen vermogen van de jaarrekening geeft het college van burgemeester en wethouders een nadere toelichting op de mutaties in het eigen vermogen over het jaar 2023. Wij verwijzen u naar deze toelichting. Als signaalwaarde voor de solvabiliteitsratio geldt volgens de VNG een percentage van 20%. Bij een solvabiliteitsratio lager dan 20% bevindt de gemeente zich op glad ijs. In de begroting 2023 heeft de gemeenteraad de solvabiliteit bepaald op 39% en op basis van de jaarrekening 2023 bedraagt de solvabiliteit 42%. De solvabiliteit is derhalve 3 procentpunten hoger dan begroot. Ter vergelijking VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 10
hebben wij de solvabiliteit van een aantal gemeenten opgenomen. Daaruit blijkt dat de solvabiliteit van uw gemeente per 31 december 2022 (45%) net iets boven het niveau van de gemeenten in Nederland ligt en ook boven het gemiddelde van de gemeenten in uw grootteklasse ligt. Ter vergelijking over 2022: Gemeente Nederland Zuid-Holland Gemeenten groter dan 25.000 inwoners en kleiner dan 50.000 inwoners
Solvabiliteit 2022 40% 46% 40%
Gorinchem Krimpenerwaard Capelle aan den IJssel Zuidplas
41% 36% 61% 29%
Bron: www.waarstaatjegemeente.nl
Resultaat 2023 is beïnvloed door reservemutatie(s)
Het feitelijke saldo van baten en lasten in een boekjaar wordt weergegeven als het gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten. Daarnaast kent de gemeente ook het gerealiseerd resultaat. Dit is het gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten plus of min de tussentijdse resultaatbestemmingen. Deze bestemmingen bestaan uit in de loop van het boekjaar gedane onttrekkingen uit reserves minus de tussentijdse toevoegingen aan reserves. De toevoegingen aan dan wel onttrekkingen uit reserves vinden plaats op basis van de door u genomen besluiten. Het gerealiseerde resultaat is dus mede het gevolg van de bestuurlijke besluitvorming. Concreet betekent dit voor uw gemeente het volgende: Het overzicht van baten en lasten over 2023 laat een voordelig gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten van € 3,0 miljoen zien, ten opzichte van een begroot (na wijziging) voordelig saldo van € 1,7 miljoen. Het gerealiseerd resultaat ad € 6,7 miljoen voordelig is afzonderlijk op de balans onder het eigen vermogen opgenomen.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 11
In de jaarstukken wordt op diverse plaatsen een nadere toelichting gegeven op de totstandkoming van het gerealiseerd resultaat en worden de verschillen tussen de begroting (na wijziging) en de gerealiseerde baten en lasten verklaard. Wij verwijzen u naar deze toelichtingen. Exploitatieresultaat (in € 1. 000) Totale baten
99.502
Totale lasten
96.479
Gerealiseerde saldo van baten en lasten (voordelig)
3.023
Af: toevoegingen aan reserves
9.174
Bij: onttrekkingen uit reserves
12.836
Saldo mutaties reserves (per saldo onttrekking)
3.662
Gerealiseerd resultaat (voordelig)
6.685
Het voordelige saldo van baten en lasten 2023 (resultaat vóór bestemming) is mede ontstaan na een aantal incidentele baten en lasten. Door het effect van de incidentele baten en lasten buiten beschouwing te laten, ontstaat meer inzicht in de reguliere baten en lasten. Het inzicht in de reguliere baten en lasten is van belang, omdat het een betere indicatie geeft van de toekomstige baten en lasten, overigens zonder rekening te houden met beleidswijzigingen. In de toelichting op het overzicht van baten en lasten is eveneens inzicht in de incidentele baten en lasten gegeven. Kortheidshalve verwijzen wij u naar deze uiteenzetting.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 12
Het college van burgemeester en wethouders kwalificeert het weerstandsvermogen als uitstekend om de onderkende risico’s af te kunnen dekken
Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen de beschikbare weerstandscapaciteit en de benodigde weerstandscapaciteit vanwege ingeschatte risico’s. De beschikbare weerstandscapaciteit heeft het college van burgemeester en wethouders bepaald op € 20,4 miljoen. De inventarisatie van risico’s die in de paragraaf “Weerstandsvermogen en risicobeheersing” (in het jaarverslag) is opgenomen, geeft een indicatie van de financiële omvang van de belangrijkste (specifieke) risico’s, inclusief een kans inschatting van het zich voordoen van het geïdentificeerde risico, om zo de benodigde weerstandscapaciteit te kunnen bepalen. Daarbij wordt een doorlopend inzicht gegeven in de grootste risico’s (qua kans en financiële impact) voor uw gemeente, en wordt aangegeven welke risico’s zijn verdwenen en/of nieuw zijn geïdentificeerd. Ook wordt een inhoudelijke toelichting gegeven op nieuw gedefinieerde en gewijzigde risico’s in de top 10 van de grootste risico’s. Hieruit volgt een bedrag aan gewenste weerstandscapaciteit (risico-omvang) van afgerond € 4,5 miljoen. De weerstandscapaciteit bedraagt € 20,4 miljoen. De weerstandsratio bedraagt 4,6 en is naar de mening van het college van burgemeester en wethouders uitstekend. Wij verwijzen u voor de onderkende risico’s en de kwantificering daarvan naar de paragraaf “Weerstandsvermogen en risicobeheersing”.
Overigens merken wij hierbij op dat de gewenste weerstandscapaciteit, de weerstandscapaciteit en de weerstandsratio niet aan accountantscontrole of een beoordelingsopdracht zijn onderworpen.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 13
3.
Bevindingen eindejaarscontrole
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 14
3. Bevindingen eindejaarscontrole Oplevering voor 2023 is in goed overleg gelopen
De controle van de jaarrekening 2023 is het eerste jaar van de rechtmatigheidsverantwoording. Dit heeft extra inspanning gekost voor uw gemeente in de oplevering. Daarnaast hebben wij vooraf afspraken gemaakt over het intern op kwaliteit beoordelen van informatie die aan ons wordt aangeleverd. Dit vergt tevens extra inspanning van uw gemeente. Voor deze beoordeling bent u afhankelijk van een beperkt aantal personen binnen de organisatie met voldoende kennis om een gedegen beoordeling uit te voeren. Mede als gevolg van (gedeeltelijke) uitval van een aantal van deze medewerkers was de oplevering bij de start van de jaarrekeningcontrole niet volledig volgens afspraak. In overleg met uw gemeente zijn wij wel gestart met de jaarrekeningcontrole en zijn de resterende stukken gedurende onze controle opgeleverd. Ondanks een constructieve samenwerking met de organisatie heeft dit toch voor enige vertraging in de controle gezorgd. Voor de verdere controle van de jaarrekening 2023 hebben wij de volledige en constructieve, prettige medewerking gehad van uw organisatie.
Grondexploitaties
Een belangrijke post in de jaarrekening van de gemeente Krimpen aan den IJssel betreft de voorraden (grondexploitaties). Door de schattingscomponenten die samenhangen met de waardering van de grondexploitaties, besteden wij hier tijdens de controle bijzondere aandacht aan. De risico’s voor de grondexploitaties zijn in essentie terug te brengen tot de zogenoemde vijf P’s: • •
• • •
Planning: is de tijdsplanning van de projecten afgestemd op de (on)mogelijkheden in de markt. Immers, de marktbehoefte bepaalt welke projecten op welk moment te realiseren zijn. Programmering: in de afgelopen jaren hebben economische ontwikkelingen geleid tot belangrijke wijzigingen in woningbehoefte en vraag naar bedrijventerreinen. Is er een kritische analyse van de ‘mix’ van aanbod van bedrijventerreinen en woningen (huur, koop, vrije kavels, appartementen, etc.) in de projecten, in relatie tot de huidige marktvraag in de gemeente? Prijs: de verkoopprijzen van woningen zijn momenteel enorm hoog. Hoe vertaalt dit zich in grondprijzen en wat zijn de verwachtingen op de (middel-)lange termijn? Plankosten: zijn de geraamde kosten die voor de grondexploitaties gemaakt moeten worden realistisch? U kunt hierbij denken aan de totstandkoming van de ramingen van bijvoorbeeld civieltechnische werken en interne plankosten. Parameters: zijn de gehanteerde kosten- en opbrengstenindexaties in lijn met de actuele marktontwikkelingen en zijn de renteparameter en disconteringsvoet in overeenstemming met de voorschriften in het BBV. VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292 - 15
De grondexploitaties zijn door uw gemeente voor de jaarrekening 2023 opnieuw doorgerekend (geactualiseerd), en waar nodig zijn door u de verwachtingen bijgesteld, waarmee tevens is beoordeeld of het onderhanden werk in de jaarrekening op een juiste wijze is gewaardeerd en of er mogelijk een (aanvullende) verliesvoorziening moet worden getroffen of winstnames moeten worden verwerkt. In exploitatie genomen gronden De portefeuille van in exploitatie genomen bouwgronden bij uw gemeente is beperkt. Per 31-12-2023 heeft uw gemeente 5 in exploitatie genomen bouwgronden. In 2023 is er één nieuwe grondexploitatie vastgesteld door de gemeenteraad (Kerkdreef). De totale boekwaarde per 31 december 2023 bedraagt €9,5 miljoen. Hierbij is sprake van een verliesvoorziening van in totaal € 2,3 miljoen waardoor de in exploitatie genomen bouwgronden een netto boekwaarde hebben van € 7,2 miljoen. Voor twee projecten (Werf aan den IJssel en KOAG) is een verliesvoorziening getroffen, welke er beiden voor zorgen dat de projecten per 31-12-2023 een negatieve boekwaarde hebben. Deze projecten zijn met hun saldo per 31-12-2023 onder de voorzieningen verantwoord, in overeenstemming met het BBV. Voor het project Centrum-Zuid wordt er een winst verwacht. Uw gemeente heeft op basis van de POC-methode een winst toegerekend aan 2023. Dit is in overeenstemming met het BBV.
De onzekerheden die met de resultaten van grondexploitaties samenhangen ontstaan doordat de waardering (en daarmee de te nemen winsten en verliezen) gebaseerd zijn op schattingen. De omvang van de in de toekomst nog te realiseren opbrengsten en kosten is hier een belangrijke factor in. In de huidige portefeuille van bouwgronden in exploitatie verwacht uw gemeente de komende jaren nog € 17,1 miljoen aan kosten te maken en moet er nog € 26,1 miljoen aan opbrengsten gerealiseerd worden. Veruit de meeste kosten zijn nog te realiseren bij het project Stormpolderdijk (€ 9 miljoen). De opbrengsten moeten met name nog worden gerealiseerd bij het project Stormpolderdijk (€ 12,4 miljoen). Wij hebben vastgesteld dat de uitgangspunten die zijn gehanteerd bij de waardering van de grondexploitaties aanvaardbaar zijn. Wel constateren wij een aantal zaken die wij graag bij u onder de aandacht brengen. Parameters De parameters die uw gemeente hanteert voor de kosten- en opbrengstenstijgingen binnen de grondexploitaties zijn vastgelegd in de uitgangspuntennotitie MPG 2024. Voor de stijging van de kosten (GWW) wordt een parameter gehanteerd van 3,0% in 2024 en 2,0% voor 2025 en verder. Voor plankosten 5% in 2024 en 4% voor 2025-2026 en 2.0% voor 2027 e.v. Voor de woningbouwkosten wordt een parameter gehanteerd voor 3,0% voor 2024 en 2,0% voor 2025 e.v.
Voor de opbrengsten wordt voor de woningmarkt een parameter gehanteerd van 1,5% voor 2024 en 2% voor 2025 en verder. Voor bedrijventerrein wordt een opbrengstenstijging van 1,5% gehanteerd in 2024, 2025 en
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 16
206 en 2% voor 2027 en verder. Wij hebben deze parameters als passend aangemerkt. De berekening van de renteparameter (1,5%) en de doorrekening naar de grondexploitaties is in overeenstemming met het BBV. Risico’s bij tussentijdse winstneming In 2019 heeft de commissie BBV de ‘notitie grondexploitaties’ gepubliceerd. Hierin is opgenomen dat voor tussentijdse winstneming de ‘percentage of completion methode’ moet worden toegepast. Hierbij geldt dat, indien aan een aantal voorwaarden is voldaan, er winst moet worden genomen. Voor toepassing van de POC-methode is het van belang dat het resultaat betrouwbaar kan worden geschat. Bovendien moet sprake zijn van verkochte grond en gerealiseerde kosten. Uw gemeente heeft de POC-methode op een juiste manier toegepast. Bij de berekening van de winstname is het toegestaan om het resultaat van het project te verlagen voor project specifieke risico’s. Hierdoor wordt de uiteindelijke winstname lager en blijven er binnen het project middelen gereserveerd om deze risico’s op te vangen wanneer deze zich voordoen. Wij constateren dat u bij dit specifieke project projecten geen specifieke risico’s heeft geformuleerd.
Europese aanbestedingen en naleving intern inkoopbeleid
Het normenkader voor de rechtmatigheidscontrole bevat onder andere de Europese aanbestedingswetgeving. Dit is vanaf 2023 onderdeel van de rechtmatigheidsverantwoording en wordt in de paragraaf bedrijfsvoering in de jaarrekening 2023 nader toegelicht. Wij hebben in het kader van onze controle op de rechtmatigheidsverantwoording tevens een controle uitgevoerd op de naleving van de Europese aanbestedingswetgeving. Daarnaast heeft u in uw controleprotocol expliciet aan ons gevraagd om te rapporteren over de naleving van interne en EU-aanbestedingsregels bij nieuwe contracten. Wij hebben aan de hand van de door uw gemeente uitgevoerde controle de volgende onrechtmatigheden in het kader van de Europese aanbestedingswetgeving geconstateerd: Doorlopende contracten / fouten vanuit voorgaand jaar: Soort
Rechtmatigheidsfout 2023
Verzekeringen
€ 64.000
Leasing
€ 100.000
Dienstverlening
€ 325.000
Totaal
€ 489.000
Nieuwe constatering: VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 17
Soort
Rechtmatigheidsfout 2023
Bomen beheer
€ 138.000
Totaal
€ 138.000
Dit betreft overigens geen nieuw aangegaan contract, maar het betreft werkzaamheden die in 2023 de EU grens voor diensten is overtreden. Voor zover wij hebben geconstateerd zijn er geen nieuwe contracten onterecht niet Europees aanbesteed. Naast deze bevindingen inzake de naleving van de Europese aanbestedingsregels, speelt vanaf 2022 ook nog de situatie dat er bevindingen inzake het niet naleven van de Europese aanbestedingsregels zijn aangetroffen bij de GR IJsselgemeenten. Deze bevindingen wegen ook mee in ons oordeel, omdat de GR IJsselgemeenten in mandaat werkzaamheden uitvoert voor de gemeente Krimpen aan den IJssel. De fout die doorwerkt vanuit de GR IJsselgemeenten hebben wij overgenomen vanuit een bevestiging van de GR IJsselgemeenten over het boekjaar 2023: Soort GR IJsselgemeenten
Rechtmatigheidsfout 2023 € 36.000
De totale rechtmatigheidsfout op Europese aanbestedingen bedraagt derhalve € 663.000 Intern inkoopbeleid De VIC heeft tevens voor alle crediteuren boven de € 50.000 in 2023, of de crediteuren die over 4 jaar spend meer besteed is dan € 200.000 vastgesteld of deze conform het interne beleid zijn aanbesteed. In het inkoopbeleid van de gemeente Krimpen aan den IJssel zijn de volgende eisen hieromtrent opgenomen:
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 18
Bron: Inkoopbeleid 2023 gemeente Krimpen aan den IJssel Uit de door de gemeente gemaakte analyse blijkt dat er 4 contracten zijn die niet conform het interne inkoopbeleid zijn ingekocht, waar tevens geen uitzonderingsregel voor is (bijvoorbeeld dwingende spoed). Het betreft één nieuw contract en drie lopende contracten. Het betreft een totaal aan uitgaven van € 226.000. Deze inkopen wegen niet mee in het rechtmatigheidsoordeel van het college, of in ons getrouwheidsoordeel.
Controle SiSa
De SiSa verantwoording wordt steeds omvangrijker. Hier hebben wij u ook over geïnformeerd in de brief van 14 februari 2024. Daarnaast is de SiSa verantwoording nu niet meer alleen maar onderdeel van onze controleverklaring, maar ook onderdeel van de rechtmatigheidsverantwoording. Zowel wij, in onze controleverklaring, als uw gemeente, in de rechtmatigheidsverantwoording, rapporteren over eventuele onrechtmatigheden in de SiSa bijlage. Voor 2023 heeft uw VIC in overleg met ons geen dossier opgesteld voor de SiSa bijlage, maar is gesteund op interne uitgevoerde werkzaamheden en op onze werkzaamheden. Voor 2024 maken wij afspraken waarbij uw VIC hier ook een rol in gaat spelen. Wij hebben geconstateerd tijdens de controle van de SiSa bijlage dat de oplevering van de onderbouwingen voor de SiSa bijlage erg wisselt in kwaliteit, afhankelijk van de opsteller. Dit zorgt voor een inefficiënte controle. Tevens zijn er achteraf veel correcties gedaan in de concept SiSa bijlage, evenals in de daarmee samenhangende overlopende posten in de jaarrekening 2023.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 19
Kwaliteit van de totstandkoming van de rechtmatigheidsverantwoording
Vanaf 2023 moet het college in de jaarrekening verantwoording afleggen over de rechtmatigheid. Alhoewel sprake is van imperfecte regelgeving, heeft het ministerie van BZK er voor gekozen om deze vernieuwing toch door te voeren in 2023. Met de imperfecte regelgeving bedoelen wij dat de Gemeentewet wel is aangepast, maar het verslaggevingstelsel (BBV) nog niet. In dit onderdeel van het accountantsverslag evalueren wij deze eerste rechtmatigheidsverantwoording in 2023. Verantwoording Op basis van de jaarstukken 2023 zijn er geen rechtmatigheidsafwijkingen groter dan de verantwoordingsgrens (2%), € 2.113.051. Er zijn dan ook geen bevindingen opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording. In de paragraaf bedrijfsvoering heeft het college een toelichting opgenomen rondom de interne controlewerkzaamheden inzake rechtmatigheid en haar bevindingen hierbij. De gemeenteraad heeft de rapporteringsgrens vastgesteld waarboven rechtmatigheidsafwijkingen in de paragraaf bedrijfsvoering moeten worden toegelicht. Deze rapporteringsgrens is € 100.000. Evaluatie aanpak Het college heeft voorafgaand goed nagedacht over haar plan van aanpak om voldoende waarborgen te treffen om een rechtmatigheidsverantwoording te kunnen opnemen in de jaarrekening die geen materiële afwijkingen bevat.
Hiertoe is onder andere een risicoanalyse uitgevoerd, processen geactualiseerd en een intern controleplan opgesteld. Daarnaast heeft het college zorggedragen voor het tijdig actualiseren van verordeningen en het in kaart brengen van de risico’s en maatregelen rondom Misbruik & Oneigenlijk gebruik. Evaluatie uitvoering Wij hebben de uitgevoerde interne controleprogramma’s beoordeeld. Op basis van onze werkzaamheden komen wij niet tot een andere conclusie dan de verbijzonderde interne controle. Bij aanvang van de controle waren nog niet alle interne controleprogramma’s gereed en waren de teksten rondom de rechtmatigheidsverantwoording nog niet volledig beschikbaar. Wij vragen voor 2024 uw specifieke aandacht voor de tijdige uitvoering van de geplande werkzaamheden. Wij doelen hierbij ook op de analyse van de begrotingsrechtmatigheid. Begrotingscriterium Het totaal aan begrotingsonrechtmatigheden bedraagt € 666.000. Hiervan heeft het college een bedrag van € 425.000 als acceptabele begrotingsonrechtmatigheden aangemerkt. Het acceptabel zijn van begrotingsonrechtmatigheden vindt zijn oorsprong in de afspraken tussen uw gemeenteraad en het college in bijvoorbeeld de financiële verordening. Het saldo aan onacceptabele begrotingsonrechtmatigheden bedraagt € 241.000. Het college heeft hier een analyse op uitgevoerd en toegelicht wat de aard van deze begrotingsonrechtmatigheden is.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 20
Wat anders is dan voorgaande jaren is dat de begrotingsafwijkingen over 2022 en eerder door ons netto moesten worden geëvalueerd, terwijl het college voor de rechtmatigheidsverantwoording uit moet gaan van de bruto begrotingsafwijkingen. Daar is dus sprake van een ander uitgangspunt. Ondanks dit andere uitgangspunt in 2023, leidt dit voor uw gemeente niet tot een andere conclusie dan voorgaande jaren. Europese aanbestedingen Het college heeft door middel van een zogenoemde spendanalyse inzicht gekregen in de wijze waarop inkopen rechtmatig hebben plaatsgevonden. Zie ook onze evaluatie hierboven bij het kopje “Europese aanbestedingen en naleving intern inkoopbeleid”. Uit deze analyse blijkt dat voor een bedrag van € 663.000 inkopen ten onrechte niet Europees zijn aanbesteed. Formele rechtmatigheidsfouten Het college heeft tevens werkzaamheden uitgevoerd die kunnen leiden tot formele rechtmatigheidsfouten. Dit is het geval binnen het treasuryproces. Het college heeft geconstateerd dat de autorisatie bij uitgezette geldleningen niet is verlopen conform het vastgestelde treasurystatuut. De formele rechtmatigheidsfout is toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering. Wij hebben geen overige formele rechtmatigheidsfouten geconstateerd. Conclusie De rechtmatigheidsafwijkingen zijn bruto € 1,3 miljoen en netto € 0,9 miljoen.
De afwijkingen zijn kleiner dan de verantwoordingsgrens van € 2,1 miljoen en hebben dus geen plek gekregen in de rechtmatigheidsverantwoording, maar zijn wel nader toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering.
Wet normering topinkomens (WNT)
De Wet normering topinkomens (WNT) is in werking getreden met ingang van 1 januari 2013. De WNT regelt niet alleen de openbaarmaking van topinkomens in de publieke en semipublieke sector, maar stelt ook maxima aan de hoogte van de bezoldiging van topfunctionarissen en tevens aan de ontslagvergoedingen. Met ingang van 1 januari 2013 is bij wet vastgelegd dat rechtspersonen of organisaties die volledig of in aanzienlijke mate uit publieke middelen zijn gefinancierd beloningen van topfunctionarissen openbaar dienen te maken, ook als deze de in de wet gestelde maximale bezoldiging over € 223.000 niet te boven gaat. Daarnaast dienen gemeenten het salaris openbaar te maken van overige medewerkers (inclusief – wanneer aan bepaalde voorwaarden is voldaan – ingehuurd personeel) die een bezoldiging ontvangen boven deze norm. Ten slotte stelt de WNT een aantal overige eisen, zoals een maximale ontslagvergoeding voor topfunctionarissen van € 75.000. In 2023 is voor geen van de topfunctionarissen en overige medewerkers sprake van een overschrijding van de grensbedragen.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 21
Bij de controle van de WNT-verantwoording 2023 stelden wij vast dat er geen sprake was van een zichtbaar gemaakte interne controle op de opgestelde WNT-verantwoording. Wij vragen uw aandacht voor de inhoudelijke controle, bijvoorbeeld het beoordelen van de juistheid van de looncodes die wel of niet zijn meegenomen en de zichtbare vastlegging van het uitgevoerde controlewerk. In het kader van de WNT attenderen wij u erop dat u de plicht heeft om uiterlijk 1 juli 2024 uw WNT-verantwoording over het kalenderjaar 2023 via internet op een algemeen toegankelijke wijze openbaar te maken. Indien op grond van andere op de verantwoordelijke van toepassing zijnde regelgeving of een besluit een later tijdstip waarop het financieel verslaggevingsdocument openbaar moet worden gemaakt geldt, is die latere datum de uiterlijke datum van openbaarmaking.
Geen fouten en onzekerheden met betrekking tot de SiSabijlage
Op grond van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden, artikel 5, lid 4, rapporteren wij in dit accountantsverslag over de fouten en onzekerheden van de specifieke uitkeringen die in 2023 onder SiSa vallen. Wij doen dit met een tabel, die ook opgenomen moet worden als er geen fouten of onzekerheden geconstateerd zijn. Per regeling is hierin aangegeven of, en zo ja welke financiële fouten of onzekerheden zijn geconstateerd. Wij hebben deze tabel in de bijlage opgenomen.
Onzekerheden in het sociaal domein
Het vaststellen dat de prestaties in het kader van Jeugdlokaal en Wmo Zorg in natura, zijn geleverd, kan op twee manieren worden gedaan, namelijk: ▪
▪
Enerzijds via de productieverantwoordingen van de zorginstelling die zijn voorzien van een controleverklaring met goedkeurend oordeel van de accountant van de zorginstelling. Zorginstellingen zijn op basis van het “Algemeen accountantsprotocol financiële productieverantwoording Wmo en Jeugdwet 2023” verplicht bij productieverantwoordingen boven de € 125.000 een controleverklaring van de accountant van de zorginstelling toe te voegen. De accountant stelt bij de controle onder andere vast dat de zorg is geleverd. Anderzijds door bij productieverantwoordingen zonder controleverklaring, of in die gevallen waar geen goedkeurende controleverklaring is verstrekt, het college van burgemeester en wethouders aanvullende controles uit te laten voeren om vast te stellen dat de prestatie zijn geleverd. Dit kan bijvoorbeeld door middels een telefonische enquête vast te stellen dat de cliënt de zorg heeft ontvangen.
In 2023 heeft uw gemeente een controle hierop ingericht. Dankzij deze aanvullende controles resteert een onzekerheid over van € 92.000.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 22
Onzekerheden prestatielevering
Voor de controle op de lasten stellen wij onder andere vast of de prestatie die ten grondslag aan de factuur werkelijk geleverd is. Dit geeft informatie over de getrouwheid van de lasten. Er vindt binnen het proces nog niet altijd een adequate vastlegging plaats van deze prestatielevering. Van een aantal facturen hebben wij achteraf ook niet kunnen vaststellen of de prestatie werkelijk geleverd is. De VIC van de gemeente Krimpen aan den IJssel had dit reeds geconstateerd. Wij hebben deze onzekerheid verder geëvalueerd. We komen hierbij op een totale getrouwheidsonzekerheid van: € 234.000. De organisatie is voornemens om in 2024 een beleid op te stellen rondom prestatieleveringen in overleg met ons. Dit beleid zal ervoor zorgen dat prestatieleveringen beter gedocumenteerd worden en achteraf makkelijker vast te stellen zijn.
Onjuiste debiteurenpositie
In het proces rondom handmatige uploads van verstrekkingen aan natuurlijke personen is sprake geweest van een (beperkt) aantal dubbele uploads. Dit heeft geleid tot een terugvordering van deze bedragen bij de betreffende personen. Aangezien het onzeker is of deze bedragen terugvloeien naar de gemeente, zouden wij verwachten dat deze vorderingen worden afgeboekt. Hierdoor ontstaat er een getrouwheidsfout van € 27.000.
Wijzigingen in het proces rondom de CEO-fraude
In 2022 is de gemeente Krimpen aan den IJssel getroffen door een zogenaamde CEO-fraude. Naar aanleiding hiervan heeft de gemeente het proces rondom (handmatige) betalingen aangescherpt. Deze wijzigingen zijn in het laatste kwartaal van 2023 doorgevoerd. Wij hebben geconstateerd dat het proces is aangepast en bestaat. Daarnaast hebben wij geconstateerd dat de genomen maatregelen afdoende zijn om het risico op dit soort betalingen in de toekomst tegen te gaan, mits het proces op de juiste manier wordt gevolgd. Het proces van betalingen kan nog steeds doorgang vinden zonder het doorlopen van de processtappen, echter is de kans minder groot omdat er meer in functiescheiding wordt betaald. In het nieuwe proces omtrent handmatige betalingen moet er een formulier worden ingevuld, waar goedkeuring van de (waarnemend) gemeentesecretaris benodigd is. Uw organisatie geeft aan dat na invoering van dit proces handmatige betalingen nog beperkt plaatsvinden.
Werkstroom memorialen
De gemeente Krimpen aan den IJssel maakt naast automatische boekingen, tevens binnen de financiële administratie een aantal handmatige boekingen: zogenaamde memoriaalboekingen. De VIC heeft geconstateerd dat voor een aantal specifieke boekingen nog geen correcte logging in het systeem plaatsvindt, waardoor de functiescheiding niet zichtbaar is bij het maken van deze boekingen. Dit is nu alsnog in het systeem ingeregeld. Dit heeft er echter wel voor gezorgd dat er extra werkzaamheden uitgevoerd zijn op deze specifieke boekingsgang.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 23
Ontbrekende ondersteuningsplannen Jeugd
Om vast te stellen of de lasten voor de Jeugdwet rechtmatig en getrouw zijn, hebben wij een controle uitgevoerd op de naleving van de verordening Jeugdhulp. Een onderdeel hiervan is de toetsing of is voldaan aan artikel 6, waarbij een ondersteuningsplan wordt gemaakt. Uit de controle is gebleken dat een ondersteuningsplan niet altijd aanwezig is. Dit heeft geleidt tot een getrouwheidsonzekerheid van € 476.000
Onjuiste toepassing indexatie
Bij de controle van de lasten is geconstateerd dat er voor een bedrag van € 40.900 een onjuiste indexatie is toegepast in het nadeel van de gemeente Krimpen aan den IJssel. Dit is niet geconstateerd in het factuurverwerkingsproces. Wij nemen deze fout mee in onze foutenevaluatie als een getrouwheidsfout.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 24
4.
Interne beheersing
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 25
4. Interne beheersing Kernboodschappen interim- Op 21 december 2023 hebben wij de managementletter 2023 aan u verstrekt. Deze managementletter is besproken met het management en met de Auditcommissie. Hieronder treft u de managementsamenvatting aan. controle
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 26
5.
Overige aangelegenheden
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 27
5. Overige aangelegenheden Geen meningsverschil met het college van burgemeester en wethouders
Er zijn geen meningsverschillen met het college van burgemeester en wethouders geweest en er waren geen beperkingen bij de uitvoering van onze controle. Naar onze mening is ons bij de uitvoering van onze controleopdracht door het college en de medewerkers van uw gemeente de volledige medewerking verleend en hebben wij volledige toegang tot de benodigde informatie gehad.
Bevestigingen van het college van burgemeester en wethouders ontvangen
Wij hebben namens het college van burgemeester en wethouders een ondertekende schriftelijke bevestiging bij de jaarrekening ontvangen d.d. XXXXXX.
Naleving van wet- en regelgeving
Wij hebben geen kennis van te rapporteren omstandigheden in verband met het niet-naleven van wet- en regelgeving met uitzondering van de bevindingen die elders in het rapport zijn opgenomen ten aanzien van met name EU-aanbestedingen.
Betrouwbaarheid en continuïteit van de automatiseringsomgeving
Onze jaarrekeningcontrole is gericht op het geven van een oordeel omtrent de jaarrekening zelf en is niet primair gericht op het doen van uitspraken omtrent de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking als geheel of van onderdelen daarvan. Onze bevindingen daaromtrent raken dan ook slechts die onderdelen die wij onderzocht hebben in het kader van de jaarrekening, wat wil zeggen dat wij ter zake geen volledigheid pretenderen. Uit de door ons uitgevoerde werkzaamheden zijn geen bijzonderheden gebleken waarop wij u via deze rapportage willen attenderen.
Geen aanwijzingen van fraude
In Nederland is de accountant wettelijk verplicht om alle ontdekte fraudegevallen te rapporteren aan het management van de organisatie. Wij merken op dat onze controle niet specifiek is ingericht op het ontdekken van fraude. De accountant is wel verantwoordelijk voor het betrekken van frauderisico’s in de planning en uitvoering van zijn controleopdracht. Wij hebben een fraudediscussie gevoerd met de directie, het financieel management en de concerncontroller van gemeente Krimpen aan den IJssel, waarbij wij de nadruk hebben gelegd op de vermoedens van materiële onjuistheden als gevolg van fraude in VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 28
de jaarstukken. Van het management en directie hebben wij de bevestiging ontvangen dat er geen onregelmatigheden zijn geconstateerd waarbij het management of werknemers die een belangrijke rol spelen bij de maatregelen van interne beheersing of anderen in het geval dat de fraude van materieel belang kan zijn op de jaarrekening, zijn betrokken. Tevens hebben wij zelfstandig werkzaamheden uitgevoerd die gericht waren op het risico van het ‘omzeilen’ van de interne beheersingsmaatregelen door het management te detecteren. Wij hebben specifieke controles uitgevoerd op memoriaalboekingen en schattingen en hebben significante en ongebruikelijke transacties met behulp van gegevensanalyses onderzocht. Hoewel wij op grond van de controle- en overige standaarden een kritische houding moeten hebben ten opzichte van risico’s van fraude in de jaarrekening, merken wij op dat onze controle niet specifiek is gericht op het ontdekken hiervan. Tijdens de uitvoering van onze controle van de jaarrekening 2023 hebben wij geen aanwijzingen verkregen dat er sprake is geweest van fraude. Tot slot merken wij op dat het college nog niet beschikt over een geactualiseerde en geformaliseerde frauderisicoanalyse. In 2024 is dit opgenomen in de planning van uw organisatie om verder te actualiseren (laatste actualisatie: eind 2022).
Inzicht in onze tijdsbesteding
In het rapport “In het publieke belang” van de NBA, de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountant, zijn maatregelen opgenomen die de kwaliteit en onafhankelijkheid van de controlerend accountant moeten waarborgen of verbeteren. Op basis van één van de maatregelen rapporteren wij de bestede uren van onze controlewerkzaamheden aan u. Hieronder treft u de opgave van onze tijdsbesteding aan., inclusief een schatting van nog te besteden uren voor de afronding van de jaarrekeningcontrole (waaronder het voeren van besprekingen en het archiveren van ons dossier. Uren geraamd
Tekenend accountant en manager
309
Uren besteed, inschatting per 14 mei 2024 312
Overige teamleden
464
490
Het hogere aantal bestede uren wordt voor een deel verklaard doordat het aantal SiSa-regelingen, waarover u met de jaarrekening 2023 verantwoording moet afleggen, significant is gestegen. Met onze brief van 14 februari 2024 hebben wij u daarover geïnformeerd. In de “geraamde tijdsbesteding” zijn hiervoor geen uren geraamd. Dat geldt ook voor de aanvullende werkzaamheden als gevolg van de onrechtmatige betalingen. VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 29
Bevestiging onafhankelijkheid
Bevestiging onafhankelijkheid In overeenstemming met Nederlandse wet- en regelgeving, waaronder de Verordening inzake Onafhankelijkheid (ViO) van de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (NBA), dient de externe accountant mogelijke conflicten met betrekking tot zijn onafhankelijkheid, zowel in wezen als in schijn, onder de aandacht te brengen van het college en de gemeenteraad. Wij bevestigen dat onze onafhankelijke positie ten opzichte van gemeente Krimpen aan den IJssel in overeenstemming met de Nederlandse wettelijke en beroepsvoorschriften is gewaarborgd. Wij zijn van mening dat onze objectiviteit gedurende het afgelopen jaar niet is aangetast. Stelsel van waarborgen om onafhankelijke positie te waarborgen Publieke Sector Accountants beschikt over een stelsel van maatregelen om onze onafhankelijke positie bij controlecliënten te waarborgen. Het stelsel van maatregelen is een integraal onderdeel van de bestuurlijke organisatie en van het voor de gehele organisatie van toepassing zijnde stelsel van kwaliteitsbeheersingsmaatregelen.
Bijgaande niet-limitatieve opsomming geeft u een indruk van de maatregelen die bijdragen aan het waarborgen van onze onafhankelijke positie: ▪ Schriftelijke onafhankelijkheidsbepalingen waarin alle bestaande onafhankelijkheidsvereisten en de risico’s ten aanzien van de bedreiging van de onafhankelijkheid en de daaraan gerelateerde waarborgen zijn verwerkt. ▪ Procedures voor tijdige bekendmaking van de voorschriften en de daarin aangebrachte wijzigingen aan alle partners en werknemers bij Publieke Sector Accountants. ▪ Procedures voor de organisatie van periodieke training inzake de toepassing van de onafhankelijkheidsvoorschriften. ▪ Procedures die erop gericht zijn dat onze gevolmachtigden en werknemers in specifieke casussen en omstandigheden de onafhankelijkheidsvoorschriften naleven. ▪ De benoeming van professionals op seniorniveau die verantwoordelijk zijn voor het continu actualiseren van de procedures en voorschriften, de tijdige bekendmaking ervan en het adequaat functioneren van het gehele stelsel van waarborgen.
▪ Procedures voor een schriftelijke rapportage per controlecliënt waarin is vastgelegd of sprake is van omstandigheden die de onafhankelijkheid van de accountant die de controleopdracht uitvoert bedreigen, op welke wijze met potentiële bedreigingen is omgegaan en indien er bedreigingen zijn gesignaleerd, welke maatregelen dan zijn genomen om deze bedreiging voor de onafhankelijkheid weg te nemen. De vastlegging van deze beoordeling inclusief een gemotiveerde conclusie (de zogenoemde onafhankelijkheidsevaluatie) wordt in het dossier opgenomen. ▪ Procedures die vereisen dat een daartoe geëigende afdeling binnen Publieke Sector Accountants wordt geconsulteerd, als sprake is van een mogelijke aantasting van de onafhankelijkheid in relatie tot een specifieke cliënt. Wij zullen dan ook overwegen de gemeenteraad of de auditcommissie te raadplegen. ▪ Procedures voor het interne toezicht in relatie tot de toetsing en bewaking van de naleving van de onafhankelijkheidsvoorschriften. De opzet en werking van ons stelsel van maatregelen worden periodiek door de externe toezichthouder getoetst. VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 30
Interne roulatie Een te grote mate van vertrouwdheid of vertrouwen kan een bedreiging vormen voor de onafhankelijkheid van de accountant wanneer bepaalde leden van het controleteam geregeld en voor lange tijd aan de wettelijke controle van een controlecliënt meewerken. Wij beoordelen de bedreiging voor de onafhankelijkheid die kan voortvloeien uit de langdurige betrokkenheid van andere leden van het controleteam bij de controleopdracht. Waar nodig nemen wij maatregelen om de bedreiging weg te nemen. Wij merken op dat er in het kader van onze controleopdracht geen sprake is geweest van een dergelijke bedreiging. Persoonlijke, zakelijke of financiële relaties Wij hebben een evaluatie gemaakt van persoonlijke, zakelijke en financiële relaties tussen Publieke Sector Accountants, haar partners en haar medewerkers en de gemeente Krimpen aan den IJssel, die van invloed kunnen zijn op onze onafhankelijkheid. Bij deze evaluatie zijn ons geen zaken gebleken welke aan u gerapporteerd dienen te worden.
Geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid De Nederlandse onafhankelijkheidsregels vereisen dat de eindverantwoordelijke accountant de met governance belaste organen informeert over geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid die Publieke Sector Accountants, een bestuurder of interne toezichthouder van Publieke Sector Accountants of een lid van het controleteam heeft ontvangen van of verstrekt aan de gemeente Krimpen aan den IJssel of een bij de gemeente Krimpen aan den IJssel betrokken persoon. Hierbij is een drempel van € 100 opgenomen in de regels. Wij zijn van mening dat de verstrekte en ontvangen geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid gepast zijn en derhalve niet tot een bedreiging voor de onafhankelijke uitvoering van de controleopdracht hebben geleid. Volledigheidshalve merken wij op dat wij geen geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid hebben verstrekt/ontvangen die een (geschatte) waarde van meer dan € 100 hebben.
Aanvullende dienstverlening Een overzicht van de aanvullende dienstverlening hebben wij hieronder opgenomen. Aanvullende dienstverlening Controle financiële verantwoording Fietspad Vincent Van Goghlaan fase 2
Conclusie onafhankelijkheid De voorschriften in het kader van onafhankelijkheid zijn binnen de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (de NBA) opgenomen in de ‘Verordening inzake Onafhankelijkheid (ViO)’ en vormen een belangrijk onderdeel van het ‘normenkader’ waaraan VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 31
een accountant moet voldoen. De naleving van de ViO is binnen Publieke Sector Accountants ingebed. Op basis van onze toetsing concluderen wij dat onze onafhankelijkheid als certificerend accountant bij de gemeente Krimpen aan den IJssel in 2023 voldoende is gewaarborgd.
Controleverschillen
Voor het overzicht van de controleverschillen verwijzen wij naar hoofdstuk 1. Wij hebben van het college van burgemeester en wethouders een schriftelijke bevestiging bij de jaarrekening ontvangen, waarin het college bevestigt dat de niet-gecorrigeerde fouten, zowel individueel als in totaal, in het kader van de jaarrekening niet materieel zijn. Daarnaast is in de jaarrekening een aantal correcties doorgevoerd naar aanleiding van onze controle. Uw organisatie beschikt over een overzicht van deze correcties.
Disclaimer en beperking in gebruik
Dit verslag is alleen bestemd voor de gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders en mag niet in zijn geheel of gedeeltelijk worden verstrekt of aangehaald zonder onze schriftelijke toestemming vooraf. Er wordt geen verantwoordelijkheid aan een derde partij geaccepteerd, omdat dit verslag daar niet voor opgesteld en bedoeld is. Dientengevolge nemen wij geen enkele verplichting of plicht van zorg aan ieder ander persoon aan wie dit verslag getoond of in zijn handen komt, op ons. De in dit verslag aan de orde gestelde onderwerpen zijn door ons geconstateerd gedurende onze controleopdracht waarvan wij van mening zijn dat zij uw aandacht behoeven. Het is geen allesomvattend verslag van alle geconstateerde zaken en in het bijzonder kunnen wij niet verantwoordelijk worden gesteld voor het rapporteren van alle bedrijfsrisico’s of tekortkomingen in het systeem van interne beheersing. Elke conclusie, opinie of opmerking in dit verslag is verstrekt in de context van onze controleverklaring over de jaarrekening als geheel. Evenzo geldt dat de opmerkingen, bevindingen en aanbevelingen met betrekking tot het systeem van interne beheersing niet gelezen dienen te worden als een afzonderlijke opinie van het systeem van interne beheersing en haar werking.
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 32
6.
Verplichte tabel SiSa
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 33
6. Verplichte tabel SiSa Verplichte tabel fouten en onzekerheden SiSa-bijlage
In overeenstemming met hoofdstuk 7.2.1 van de Nota verwachtingen accountantscontrole SiSa 2023 is onderstaande tabel leeggelaten als er geen sprake is van fouten of onzekerheden die boven de rapporteringstoleranties uitkomen. Wij hebben geen fouten en onzekerheden met betrekking tot de SiSa-regelingen geconstateerd. Nr.
Specifieke uitkering of overig
A16
Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne
Fout
A16
Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne
Onzekerheid
B2
Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek
Fout
B2
Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek Aanpak energiearmoede Aanpak energiearmoede Specifieke uitkering aan gemeenten voor de bekostiging van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen van gedupeerden door de toeslagenaffaire Specifieke uitkering aan gemeenten voor de bekostiging van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen van gedupeerden door de toeslagenaffaire
C55 C55 C62
C62
Fout of onzekerheid
Financiële omvang in euro's
Toelichting fout/onzekerheid
Onzekerheid Fout Onzekerheid Fout
Onzekerheid
VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 34
C92 C92 C94
C94
C209
Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid Regeling specifieke uitkering verduurzaming slecht geïsoleerde woningen van eigenaar-bewoners en woningen van verenigingen van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties in het kader van het Nationaal Isolatieprogramma Regeling specifieke uitkering verduurzaming slecht geïsoleerde woningen van eigenaar-bewoners en woningen van verenigingen van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties in het kader van het Nationaal Isolatieprogramma Meerjarige regeling voor huisvesting aandachtsgroepen
Fout Onzekerheid Fout
Onzekerheid
Fout
C209
Meerjarige regeling voor huisvesting aandachtsgroepen
D8
Onderwijsachterstandenbeleid 2023-2026 (OAB)
Fout
D8
Onderwijsachterstandenbeleid 2023-2026 (OAB)
Onzekerheid
D14
Regeling specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen Regeling specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen
Fout
D14
Onzekerheid
Onzekerheid VERSIE AMBTELIJKE AFSTEMMING 312021005.24.292- 35
E3
Subsidieregeling sanering verkeerslawaai
Fout
E3
Subsidieregeling sanering verkeerslawaai
Onzekerheid
F28
Onzekerheid
G2
Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid Gebundelde uitkering op grond van artikel 69