Bijlage 3 - Toelichting begrotingsrechtmatigheid

Toelichting begrotingsrechtmatigheid Begrotingsrechtmatigheid is een van de criteria op basis waarvan het college in de jaarrekening verantwoording aflegt over de rechtmatigheid. Gewijzigde regelgeving over en de uitleg daarvan hadden impact op de hoogte van de bruto rechtmatigheidsfouten bij de jaarrekening 2023. Daarom zetten wij, voorafgaand aan de jaarrekening 2024, de afspraken hierover nog eens op een rij en stellen wij een aanvulling voor. Daarmee willen wij onduidelijkheid over de afspraken bij de behandeling van de jaarstukken voorkomen. In oktober is de Kadernota rechtmatigheid 2024 van de commissie BBV verschenen. Hierin is nader toegelicht welke aandachtspunten er voor gemeenten zijn en welke afspraken over begrotingsrechtmatigheid tussen college en raad gemaakt kunnen/moeten worden. Er zijn altijd verschillen tussen begroting en realisatie. Gedurende het begrotingsjaar bieden wij u begrotingswijzigingen aan om de geautoriseerde budgetten bij te stellen op basis van wat nodig is voor uitvoering van het vastgestelde beleid. Dat geldt zowel voor het beleid dat in de begroting is opgenomen als ook voor beleid(swijzigingen) waartoe uw raad besluit. Zoals in de financiële verordening 2023 is vastgelegd autoriseert uw raad op beleidsthema niveau.

Bij het opstellen van de jaarrekening wordt de begrotingsrechtmatigheid beoordeeld door per beleidsthema voor de lasten en de baten afzonderlijk de verschillen tussen realisatie en begroting (na wijzigingen) te analyseren. De Kadernota rechtmatigheid maakt het volgende belangrijke onderscheid: 1. Overschrijdingen op de lasten zijn in principe onrechtmatig 2. Over- en onderschrijdingen van baten en onderschrijdingen van lasten zijn niet onrechtmatig als deze tijdig worden gemeld. Ad 1: Met betrekking tot het eerste punt zijn in de Financiële verordening 2023 nadere afspraken gemaakt in artikel 13 lid 4: Afwijkingen worden als acceptabel aangemerkt in de volgende situaties: a. Er is sprake van een overschrijding waarbij direct gerelateerde inkomsten de overschrijding compenseren. b. Er is sprake van een overschrijding op een open-einde regeling. c. Er is sprake van een overschrijding na afloop van het boekjaar als gevolg van nader onderzoek door een externe partij. d. De overschrijding is geautoriseerd door middel van de vaststelling van een tussentijdse rapportage. Het laatste punt betreft de eerder genoemde begrotingswijzigingen gedurende het begrotingsjaar. Ook acceptabele afwijkingen worden betrokken bij de rechtmatigheidsverantwoording.

Via de begrotingswijzigingen in de eerste maanden van 2025 informeren wij u zoals gebruikelijk over omvangrijke overschrijdingen, vooruitlopend op de jaarrekening. Ad 2: De afwijkingen op de baten en onderschrijding van de lasten zijn in principe niet onrechtmatig indien deze tijdig worden gemeld. Uiteraard worden deze wel meegenomen in de begrotingswijzigingen. Voor de resterende verschillen geeft de Kadernota rechtmatigheid 2024 het volgende aan:

Voor afwijkingen van de begroting als gevolg van overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten, investeringen en baten die ontstaan na de laatste tussenrapportage en 31 december kan het melden en verantwoorden in de jaarrekening als tijdig worden geduid. Het element “tijdigheid” vraagt om nadere afstemming. Wij zeggen u toe dat wij u over omvangrijke afwijkingen zoveel als mogelijk informeren via de begrotingswijzigingen die begin 2025 worden aangeboden. Aanpassing van de begroting 2024 is dan uiteraard niet meer mogelijk, maar vooruitlopend op de jaarrekening brengen wij u op de hoogte van belangrijke ontwikkelingen in de begrotingsrechtmatigheid. Naast de informatielijn via de begrotingswijzigingen in 2025 zullen wij u, wanneer daar een financiële en/of inhoudelijke aanleiding voor is, in bijzondere gevallen informeren via een raadsinformatiebrief. Met deze afspraken opereren we binnen het kader van het volgende in de Kadernota rechtmatigheid 2024 opgenomen schema:

Resumerend: • •

Overschrijdingen op lasten zijn altijd onrechtmatig, maar in een aantal gevallen acceptabel. Dit is vastgelegd in de Financiële verordening 2023. Afwijkingen op baten en onderschrijd van lasten zijn niet onrechtmatig, mits tijdig gemeld. Via de begrotingswijzigingen in 2025 wordt de raad geïnformeerd en in bijzondere gevallen wordt een raadsinformatiebrief verzonden.