bijlage 3 - Advies van de Adviesraad Sociaal Domein d.d. 19 april 2023

Aan: College van Burgemeester en Wethouders van Krimpen aan den IJssel Postbus 200 2920AE Krimpen aan den IJssel

Krimpen aan den IJssel, 19 april 2023

Betreft: Aanpassing integratieregeling Participatiewet

Geacht College,

De voorgenomen aanpassing van de integratieregeling Participatiewet is een onderdeel van het zogenaamde Breed Offensief. Dit is een initiatief van de Rijksoverheid dat wij steunen; het is erop gericht de positie van uitkeringsgerechtigden te versterken. De daaruit voortvloeiende activiteiten op lokaal niveau treden wij dan ook in beginsel positief tegemoet. Toch zijn onze ervaringen bij dit onderwerp niet goed, zoals uit het vervolg blijkt. Wij brengen daartoe het volgende onder uw aandacht. Allereerst een compliment voor het initiatief van een voorlichtingsavond. De aanpassing van de regeling betreft een ingewikkelde materie die is weergegeven in een omvangrijk document. De eerste concepten omvatten 12 dichtbedrukte pagina’s, een toelichting van 15 pagina’s en een ‘was-wordt-overzicht’ van 24 pagina’s. Gelet op de aard van de materie en de omvang van de documenten vonden wij het een goed idee dat er op 28 maart 2023 namens u, samen met Capelle aan den IJssel en Zuidplas, een voorlichtingsavond werd georganiseerd. Drie van onze leden namen daar actief aan deel. Ook was er de gelegenheid om vooraf per mail suggesties en opmerkingen in te dienen. Van die mogelijkheid is eveneens gebruik gemaakt. Deze werkwijze ondersteunen wij van harte.

-

De belangrijkste commentaarpunten waren de volgende: Bij het opgestelde concept is gebruik gemaakt van een modelregeling van de VNG. Op onderdelen is daarvan afgeweken, maar dit is niet nader toegelicht. Als er lokale belangen mee zijn gemoeid, zijn zulke afwijkingen uiteraard te billijken, maar waarom is niet volstaan met afwijkingen op grond van dergelijke specifieke en beargumenteerde overwegingen?

-

-

-

Afwijkend van de modelregeling wordt er op diverse plaatsen de mogelijkheid geopend van nadere regelingen, vast te stellen door het College van BenW (zonder goedkeuring van gemeenteraden). Te verwachten is dat dergelijke aanpassingen in overwegende mate zullen ontstaan door ervaringen bij de uitvoering en zullen worden voorgesteld door de GR. Daarbij zullen doelmatigheidsoverwegingen een centrale rol vervullen; belangen van uitkeringsgerechtigden zullen daarbij geleidelijk ondergeschikt zijn. Wij bepleitten deze mogelijkheid van nadere regelingen (die niet de modelregeling is vermeld) achterwege te laten. De bepaling waarin wordt aangegeven dat er een tweejaarlijkse bestuursrapportage zal zijn, is doorgestreept en wij gaven aan dit te betreuren. Deze rapportages zouden het mogelijk maken om Adviesraden inzicht te verschaffen in de gang van zaken. Bepalingen over menselijke maat e.d. werden gemist. De zogenaamde uitstroompremie werd (te) laag bevonden en geldt deze ook als iemand vanuit een langdurige ziekte-uitkering uitstroomt? Waarom geen gunstiger bepalingen bij de stagetijd? Op basis van het verloop van de voorlichtingsavond vertrouwden wij erop dat er rekening zou zijn gehouden met de input die er van ons is gegeven.

Gelet op onze adviesrol zou dit niet consequent tot aanpassing in de door ons bedoelde zin hebben hoeven te leiden, maar wat in elk geval aan de orde was, zou uitleg van de beweegredenen zijn: zowel waar het gaat om de afwijkingen van de modelregeling van de VNG, als wat betreft de handelwijze met betrekking tot onze inbreng.

-

-

-

En hier begint onze teleurstelling: Op 12 april 2023 ontvingen we een adviesaanvraag met een aanvulling op 13 april 2023. In de aanvraag staat ‘De verordening zal op 16 mei op de agenda van het college staan om hem in de raadsvergadering van 22 juni te kunnen behandelen. Wij leveren het twee weken van tevoren aan bij het college. Helaas hebben we te maken met een korte periode. Wij hopen het advies van de Adviesraad mee te kunnen nemen in dit proces.’ Enige vorm van verantwoording van het voorafgaande hebben we bij de stukken van 12 en 13 april 2023 niet aangetroffen. De gestelde termijn is niet in overeenstemming met hetgeen we daarover in het verleden hebben afgesproken. De stelligheid van de genoemde termijnen en de hoop dat ons advies kan worden meegenomen laat ruimte voor de mogelijkheid van een behandeling zonder advies. Artikel 6,5,b van onze instellingsverordening is niet in acht genomen: ‘De adviesaanvragen worden ondertekend door de burgemeester en de gemeente-secretaris.’ Het gaat daarbij uiteraard niet om de handtekeningen, maar om het belang dat u in staat bent uw rol van procesbewaker te vervullen.

Wij bespraken ons ongemak bij deze gang van zaken in het overleg met wethouder Jaarsma op 13 april 2023. Zij zegde nadere informatie toe over de eerdere werkwijze van de gemeenten. Wanneer we deze informatie zouden ontvangen, werd niet aangegeven. Aanpassing van de aan ons gegunde termijn bleef achterwege. Intussen ontvingen wij op 17 april 2023 een nazending. Het was in verband met onze vergadering d.d. 18 april 2023 niet meer mogelijk deze nazending (ongeacht de inhoud daarvan) in de besluitvorming te betrekken.

We hebben besloten af te zien van een artikelsgewijs commentaar. Immers, niet is gebleken dat onze inbreng bij dit onderwerp invloed heeft. Wij verwijzen daarom naar de eerder gemaakte algemene commentaarpunten op het eerdere concept; deze zijn hierboven vermeld.

Wij zijn benieuwd naar uw reactie. De Adviesraad Sociaal Domein,

P.L. Coté, Voorzitter.

H.A. Veenema, Secretaris.