Bijlage 1. Nota Vrijwilligerswerkbeleid Krimpen aan den IJssel 2024-2027

Nota Aanpak Vrijwilligerswerkbeleid

Vrijwilligerswerkbeleid Krimpen aan den IJssel 2024-2027 Geven aan de ander is blijdschap voor jezelf!

29 april 2024

Inhoudsopgave 1. Inleiding....................................................................................................................................3 1.1. Aanleiding .........................................................................................................................3 1.2. Divers in soort en omvang ................................................................................................3 1.3. Uitdagingen voor gemeenten – onderzoek Vereniging NOV ............................................4 1.4. Trends en ontwikkelingen .................................................................................................5 2. Wetten en vrijwilligerswerkbeleid ..........................................................................................8 2.1. Verdrag voor rechten van mensen met een beperking als paraplu ..................................8 2.2. Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) ...................................................................8 2.3. Jeugdwet ...........................................................................................................................8 2.4. Participatiewet ...................................................................................................................9 2.5.

Gezond en actief leven akkoord (GALA)...........................................................................9 2.6. Lokaal beleid .....................................................................................................................9 2.7. Beleidskader .....................................................................................................................9 2.8. Begrippen Vrijwilligerswerk .............................................................................................10 3. Krimpense vrijwilligers .........................................................................................................11 4. Ambassadeurs Vrijwilligers .................................................................................................13 4.1. Taken van ambassadeurs ...............................................................................................13 5. Aanleiding herijken vrijwilligerswerkbeleid ........................................................................14 5.1. Participatieproces............................................................................................................14 5.2. Bijeenkomst 21 februari 2023 met professionals ............................................................14 5.3. Bijeenkomst 18 april 2023 en 26 juni 2023 met vrijwilligers ............................................14 6.

Doelstelling Vrijwilligerswerkbeleid ....................................................................................16 6.1. Visie op vrijwilligerswerkbeleid ........................................................................................16 6.2. Rol van de gemeente ......................................................................................................17 6.3. Arbeidsmarktverdringing .................................................................................................17 7. Wat gaan we de komende jaren doen? ...............................................................................18 8. Evaluatie.................................................................................................................................22 Bijlage 1: Enquête Vrijwilligers ................................................................................................24 Bijlage 2: Organisaties die een bijdrage hebben geleverd....................................................29

2

1. Inleiding 1.1. Aanleiding Veel Krimpenaren zetten zich belangeloos en onbetaald in voor een ander. Hier zijn we heel trots op! Dankzij hen is Krimpen aan den IJssel een dorp waarin mensen elkaar kennen, naar elkaar omzien en zorgdragen voor hun omgeving. Actief meedoen aan de maatschappij (bijvoorbeeld door vrijwilligerswerk of lidmaatschap van een vereniging) levert positieve gezondheidseffecten op. De maatschappelijke participatie van ouderen is vergelijkbaar met die in de regio. Het aandeel volwassen vrijwilligers is in Krimpen aan den IJssel hoger dan in de regio (26% versus 21%, vanuit Integraal Plan van aanpak GALA 2024-2026). Het doel van deze nota is het verder versterken van het vrijwilligerswerk dat door vele Krimpense inwoners wordt uitgevoerd. Dit is hard nodig omdat er meer dan ooit behoefte is aan nieuwe vrijwilligers. Ook kan de waardering voor vrijwilligers beter en kan het positieve effect van vrijwilligerswerk nog beter op de kaart worden gezet. De gemeente Krimpen aan den IJssel heeft een lange traditie in het ondersteunen van vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties. Dit is het tweede actieprogramma/nota dat we op hebben gesteld en gaan uitvoeren. Dit is onze wettelijke taak vanuit de Wmo, maar we doen dit vooral omdat vrijwilligers enorm waardevol zijn.

Het coalitieakkoord zegt hierover: “Mantelzorg en vrijwilligers Onze inwoners zijn vanouds zeer betrokken op elkaar. De bestaande programma’s voor mantelzorgers en vrijwilligers zetten wij met kracht en enthousiasme voort. Ook bouwen wij verder aan Krimpen aan den IJssel als dementievriendelijke gemeente.” Het doen van vrijwilligerswerk heeft daarbij ook vele positieve effecten voor de vrijwilliger zelf. Vrijwilligers krijgen waardering en zijn belangrijk voor een ander. En vrijwilligerswerk is een leuke tijdsbesteding die je bovendien helpt om je vrienden- en kennissenkring uit te breiden. Het draagt bij aan persoonlijke ontwikkeling en voor sommigen is het dé opstap naar een betaalde baan. In de tijd van de coronapandemie kwam de kracht van onze vrijwilligers nog sterker naar boven. Veel Krimpense inwoners hebben de handschoen opgepakt om hun steentje bij te dragen voor hun naasten of voor onbekende buurtgenoten. Met veel creativiteit ontstaan nieuwe initiatieven, mensen kijken extra naar elkaar om en zoeken naar manieren om de ander plezier te brengen in tijden van eenzaamheid. De hoofdlijnen van deze nota zijn samen ontwikkeld met belangrijke vrijwilligersorganisaties en natuurlijk de vrijwilligers zelf. De hoofdlijnen zijn: (1) stimuleren, (2) waarderen, (3) faciliteren. 1.2. Divers in soort en omvang Het werk dat vrijwilligers doen is divers in soort en omvang.

Van bestuurslid van een vereniging tot het maatje in de buurt, de taalcoach, de verkeersregelaar, de inwoner die het adoptiegroen bijhoudt, zich inzet bij een evenement, of de inwoner die werkervaring opdoet of met een beperking zijn talent inzet. Voor een paar uur per jaar tot iedere dag. Zeker 1 op de 3 inwoners zet zich binnen de gemeente Krimpen aan den IJssel in als vrijwilliger (geregistreerd en ongeregistreerd). Daar zijn we blij mee en trots op!

3

1.3. Uitdagingen voor gemeenten – onderzoek Vereniging NOV In 2021 heeft Verwonderzoek voor Vereniging NOV onderzoek gedaan naar gemeentelijk beleid rond vrijwilligerswerk. De onderzoekers concluderen dat het een levend beleidsterrein is waar politiek gezien breed waarde aan wordt gehecht. Dat maakt het echter nog geen eenvoudig onderwerp. De onderzoekers van NOV hebben van de gemeenten zelf een aantal uitdagingen vernomen. De belangrijkste zijn: - Het werven/behouden van vrijwilligers (met name voor bestuursfuncties), het werven van jonge vrijwilligers en het weer opstarten van vrijwilligerswerk na de coronacrisis. - Er is te weinig budget om goed vrijwilligerswerkbeleid te voeren. Tegelijkertijd is nog onduidelijk waar gemeenten extra budget voor nodig hebben. - Gemeenten willen vrijwilligers(organisaties) graag serieus nemen en herkennen het risico dat vrijwilligers worden ‘ingekapseld’ of ‘geïnstrumentaliseerd’. Volgens de onderzoekers besteden gemeenten echter in hun beleid onvoldoende aandacht aan dit risico. - Gemeenten worstelen ook met het vrijwillige karakter van tegenprestaties en andere participatie-inspanningen in de bijstand. Is het wel wezenlijk vrijwillig? En gaat het ten koste van betaalde banen? Ook hier wordt nog te weinig aandacht aan gegeven in het beleid, stellen de onderzoekers.

- Gemeenten zoeken naar manieren om goed om te gaan met bewonersparticipatie. Dit vereist soms ook een cultuuromslag waarbij de gemeente niet bang moet zijn voor initiatieven van bewoners en hier ruimte voor moeten maken. De onderzoekers constateren dat dit beter lukt in het beheer van de openbare ruimte dan in het sociaal domein. In hun zoektocht naar antwoorden op de vraag wat goed vrijwilligerswerkbeleid is, komen de onderzoekers tot de slotsom dat goed beleid onderkent dat vrijwilligers hun werk niet doen omdat de gemeente dat fijn vindt, maar omdat ze zelf iets goeds willen doen. Goed beleid onderkent daarmee dat het grondmotief van vrijwilligerswerk de liefde [voor een bepaald onderwerp] is. Goed beleid spant deze liefde niet voor het karretje van gemeentelijke doelstellingen. Het waardeert, faciliteert en kanaliseert deze liefde. De onderzoekers zien ook dat dit belangrijker is geworden sinds de decentralisaties en de huidige tekorten in het sociaal domein. Deze tekorten dragen namelijk het risico in zich dat gemeenten delen van hun taken ‘afwentelen’ op vrijwilligers en het vrijwilligerswerk daarmee instrumenteel maken aan gemeentelijke doelstellingen. Een link naar het onderzoeksrapport vindt u hier https://vrijwilligerswerk.nl/PageByID.aspx?sectionID=172153&contentPageID=2094312. Deze bevindingen zijn meegenomen in deze nota.

Tekst ervaring spoken word Niet voor het geld, Niet voor een ster, Niet voor een compliment. Niet voor het licht, Niet voor mezelf, Niet voor een ander. De bijzaken zijn mooi; Maar uiteindelijk, voor betrokkenheid, Voor de glimlach, Voor betekenis. Uiteindelijk: zinvol.

4

Neem mijn handen en kneed iets moois, Neem mijn ogen ik help je zien, Neem mijn benen we lopen samen. Niet voor het geld, Niet voor een ster, Niet voor een compliment. Maar gewoon, omdat ik kan, Helpen. Heb je ze al gezien? De lichtpuntjes? Zijn verspreid door de hele stad, een avondhemel ondersteboven. Van kinderboerderij tot zorginstelling, Van vluchteling tot sportveld, Voor ieder een ster. Maar op kantoor is het donker, Zoeken al maanden naar de volgende sterren En weten ze niet te vinden. Op kantoor is het donker, Niet de buidel om het licht aan te zetten, Niet de ruimte om een lamp op te hangen. Dus komen we samen, Een raadzaal vol; in momenten van stilte worden vragen beantwoord, stemmen belicht. Allen achter één zaklamp, Opzoek, niet naar een compliment, niet naar onszelf of roem. Maar naar de volgende ster, en de middelen om hen in stand te houden.

1.4. Trends en ontwikkelingen Landelijk zien we een aantal ontwikkelingen die van invloed zijn op de mate en manier waarop inwoners vrijwilligerswerk verrichten. Doordat steeds meer inwoners langer zelfstandig thuis willen of moeten wonen, wordt het beroep op vrijwilligers steeds groter. Daarnaast zijn er ontwikkelingen op de arbeidsmarkt. Denk hierbij aan flexibilisering, meer ZZP-ers, veranderingen in de Participatiewet en verdringing van bestaande arbeid door vrijwilligerswerk. We willen als gemeente vrijwilligerswerk verder stimuleren. Bijvoorbeeld door een inwoner die een beroep doet op een (gemeentelijke) voorziening ook aan te spreken om naar vermogen bij te dragen aan de samenleving en zich in te zetten voor anderen.

5

In Krimpen aan den IJssel stimuleren we ook bewonersinitiatieven en zien we steeds meer initiatieven die zonder organisatie of steun van de overheid aan de slag gaan. Vooral via sociale media, maar ook in buurten weten mensen elkaar te vinden. Als gemeente moeten we deze initiatieven ondersteunen door te helpen met praktische zaken (vergunning en, materiaal, afzettingen etc.). Voor dit vrijwilligerswerkbeleid zullen we deze groep niet apart behandelen, maar zien we ze als vrijwilligersorganisatie. Redenen voor vrijwilligerswerk: - van betekenis of behulpzaam zijn voor een ander - een zinvolle tijdsbesteding - andere mensen ontmoeten - kwaliteiten en vaardigenheden inzetten - een goed gevoel overhouden aan het doen van vrijwilligerswerk Voor specifieke doelgroepen gelden specifieke motieven. Jongeren gaan voor beleving, uitdaging en flexibiliteit (denk aan festivals, evenementen en buitenland). Jonge ouders kiezen voor vrijwilligerswerk vaak in school-, sport-, cultuur- of buurtverband, dat gebonden is aan de activiteiten van de kinderen. Werkzoekenden zoeken naar bezigheden die een opstap bieden naar nieuwe baan en ervaring opdoen. Ouderen richten zich op onderlinge hulpverlening. Uit landelijke gegevens blijkt dat vrijwilligers steeds meer behoefte hebben aan het doen van kortdurend vrijwilligerswerk. Of projectmatig vrijwilligerswerk.

Bijvoorbeeld: Ïk ben nu taalcoach, voor drie maanden, daarna wil ik me inzetten bij de Belbus”. Dit blijkt overigens niet uit de enquête die in het najaar van 2022 is afgenomen onder Krimpense vrijwilligers, maar is wel een trend om op in te spelen. Bij de 2 vrijwilligersbijeenkomsten zijn de aanwezige vrijwilligers gevraagd wat hun motivatie is om vrijwilligerswerk te doen. Zij verwoordden het in een aantal kernwoorden: Betrokkenheid Verrijking Voldoening Plezier

Zinvol Leuk Sociale contacten Dienstbaarheid

Waardevol Betekenis Behulpzaam zijn

Ook is een trend het doen van “lummel”klussen. Dit zijn klussen die tussen “neus en lippen” door gedaan kunnen worden, zoals het insteken van enveloppen op een tijdstip en plaats dat het de vrijwilliger uitkomt. Maar ook het spontaan doen van vrijwilligerswerk zonder intermediair, is een trend. Hierbij kan gedacht worden aan het doen van kortstondig vrijwilligerswerk op een asielboot.

6

Uitkomst bijeenkomst Vrijwilligersbeleid voor vrijwilligers van 26 juni 2023 Inwoners staan er nog vaak genoeg voor open om een keertje een bardienst te draaien in de sportkantine of een keer een schoonmaakdienst te doen, maar het gebeurt steeds minder dat iemand ‘ervoor tekent’ om dit structureel iedere week te doen. Verenigingen en organisaties worstelen hiermee. De huidige trend dat mensen liever kiezen voor incidenteel werk in plaats van langduriger werk, vraagt om een andere aanpak om genoeg vrijwilligers te blijven vinden en actief te houden. Om ervoor te zorgen dat het werk dat om vrijwillige inzet vraagt toch gedaan wordt, is het van belang om na te gaan wat voor andere mogelijkheden er zijn. Krimpen aan den IJssel kent ontzettend veel vrijwilligers, in allerlei sectoren. Al deze vrijwilligers zijn een onmisbare schakel binnen het verenigingsleven en spelen een belangrijke rol in onze samenleving. Terecht dat vrijwilligers ook wel het ‘cement van de samenleving’ worden genoemd. We realiseren ons dat vrijwilligers steeds meer te maken krijgen met een veranderende samenleving en mogelijk ook met meer complexe(re) vraagstukken dan voorheen. Daar willen we als gemeente, samen met maatschappelijke partners, actief op inspelen. Daarom hebben we de acties in dit programma in samenspraak met vrijwilligers zelf opgesteld. Want: Krimpen aan den IJssel zijn we samen!

7

2. Wetten en vrijwilligerswerkbeleid 2.1. Verdrag voor rechten van mensen met een beperking als paraplu Het VN-verdrag handicap (voor rechten van mensen met een beperking) is van belang. Dit verdrag kan gezien worden als een parapluwet voor alle wetten en beleidsterreinen van de gemeente. Dit impliceert dat ook vrijwilligerswerkbeleid inclusief moet zijn. 2.2. Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) Het gemeentebestuur draagt zorg voor ‘maatschappelijke ondersteuning’ vanuit de Wmo. Dit omvat onder meer het bevorderen van de sociale samenhang, de mantelzorg en het vrijwilligerswerk en de toegankelijkheid van voorzieningen, diensten en ruimten voor inwoners met een beperking. Maar ook de veiligheid en leefbaarheid in de gemeente, het ondersteunen van de zelfredzaamheid en de participatie van personen met een beperking of met chronische, psychische of psychosociale problemen. Dit alles zoveel mogelijk in de eigen leefomgeving. Gemeenten hebben de verantwoordelijkheid om de mogelijkheden van lokaal vrijwilligerswerk te bevorderen en beleid ten aanzien van de uitvoering van het vrijwilligerswerk te voeren. Artikel 2.1.2 van de Wmo geeft o.m.

als onderdelen van een gemeentelijk Wmo-plan aan: - de sociale samenhang, de toegankelijkheid van voorzieningen, diensten en ruimten voor mensen met een beperking te bevorderen, de veiligheid en leefbaarheid in de gemeente te bevorderen, alsmede huiselijk geweld te voorkomen en te bestrijden; - de verschillende categorieën van mantelzorgers en vrijwilligers zoveel mogelijk in staat te stellen hun taken als mantelzorger of vrijwilliger uit te voeren. Sociale samenhang ontstaat grotendeels vanuit ‘de inzet van de naaste omgeving, zoals familie, buren, vrijwilligers in de buurt of in kerkelijke verbanden of bijvoorbeeld de sport- of muziekvereniging’. De gemeente heeft de regierol bij het stimuleren van vrijwilligerswerk. In de Wmo hebben gemeenten de opdracht om aan te geven welke maatregelen ze nemen voor het ondersteunen en faciliteren van vrijwilligers. De gemeente heeft ook de wettelijke opdracht aandacht te besteden aan de wijze waarop mantelzorgers en vrijwilligers worden ondersteund. Bij de vormgeving van het beleidsplan dient de gemeente (lokale organisaties van) mantelzorgers en vrijwilligers en vertegenwoordigers van cliënten en professionals te betrekken. De Wmo richt zich op vrijwillige inzet als vorm van maatschappelijk participatie. Daarbij zijn onderlinge hulp van mensen en het versterken van de eigen verantwoordelijkheid en zelfredzaamheid belangrijke pijlers.

Vrijwillige inzet, gericht op het ondersteunen van mensen in een kwetsbare positie, vormt een essentiële bijdrage aan de participatiesamenleving. 2.3. Jeugdwet Sinds 1 januari 2015 is de Jeugdwet van kracht. Het doel van deze wet is dat alle jeugdigen gezond en veilig opgroeien en zich zo goed mogelijk ontwikkelen. Als opgroeien of opvoeden niet vanzelf gaat, is hulp nodig. De gemeente heeft een brede taak in de Jeugdwet. Wij zijn verantwoordelijk voor het versterken van het opvoedkundig klimaat in gezinnen, wijken, buurten, scholen en kinderopvang. De gemeente geeft vorm aan de toegang tot jeugdhulp. Daarnaast zorgt de gemeente ervoor dat kinderen en ouders goede en toegankelijke jeugdhulp krijgen door contracten aan te gaan met jeugdhulpaanbieders. De gemeente voorziet in een kwalitatief en kwantitatief toereikend aanbod van jeugdhulp. We bieden compensatie wanneer kinderen en jongeren beperkt zijn in hun zelfredzaamheid of in de mate waarin zij kunnen deelnemen aan de maatschappij en ouders niet zelf in staat zijn om ondersteuning te bieden. In de Jeugdwet is ook de uitvoering van het VN-verdrag handicap verankerd.

8

2.4. Participatiewet In de Participatiewet (PW) is vastgesteld dat een onkostenvergoeding voor het verrichten van vrijwilligerswerk van ten hoogste bij ministeriële regeling vast te stellen bedrag niet als (inkomens)middel moet worden gezien van de belanghebbende (PW, artikel 32,2.k.). 2.5. Gezond en actief leven akkoord (GALA) Het doel van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) is een gezonde generatie in 2040. Het GALA richt zich daarvoor op het investeren in preventie van zorg, in samenhang met lokale partners op het gebied van gezondheid, sport en bewegen. Uitgangspunt is het bestaan van een stevige sociale basis. De vergrijzing en de toenemende vraag naar zorg en ondersteuning vraagt om een focus op het bevorderen van gezond ouder worden, het stimuleren van mantelzorg en vrijwilligerswerk. Inmiddels is het Integraal Plan GALA 2024-2026 vastgesteld en zal het gerealiseerd gaan worden. 2.6. Lokaal beleid In het huidige beleidsplan “Krachtig Verder” 2020-2025 van de gemeente staat beschreven: “We voeren een actief vrijwilligersbeleid, voor de waardering van vrijwilligers en mantelzorgers en het stimuleren van vrijwilligerswerk door de inwoners van Krimpen aan den IJssel. Het actieprogramma Vrijwilligerswerk en het actieprogramma Mantelzorgondersteuning voeren we uit“. “Inwoners zetten zich belangeloos in voor een ander. Ze doen bijvoorbeeld vrijwilligerswerk.

Mantelzorgers helpen hun naasten om zoveel mogelijk mee te kunnen blijven doen aan onze samenleving en om zelfredzaam te zijn. KrimpenWijzer ondersteunt hen waar nodig. We willen dat meer mantelzorgers geregistreerd staan bij KrimpenWijzer”. “IJsselgemeenten werkt samen met de KrimpenWijzer om, waar nodig en mogelijk voor uitkeringsgerechtigden met een lange afstand tot de arbeidsmarkt, vrijwilligerswerk te vinden in de eigen gemeente”. “Statushouders gaan zo snel mogelijk vrijwilligerswerk doen binnen de mogelijkheden van het inburgeringsprogramma“. “We stimuleren vrijwilligerswerk als onderdeel van de aanpak in het kader van de nieuwe Wet inburgering”. Hierin ligt onze basis voor de verdere uitwerking van deze nota. 2.7. Beleidskader Een vrijwilliger is iemand die iets uit ‘vrije wil’ en ‘onbetaald’ doet. De beweegredenen en motivatie om vrijwilligerswerk te doen zijn heel divers. Van opdoen sociale contacten, een ander helpen, ervaring opdoen, willen leren, trots, erkenning krijgen en ervaren, normen en waarden uitdragen en in een veilige omgeving tot persoonlijke groei komen. De wijze waarop vrijwilligers zich inzetten en aangestuurd worden verschilt per organisatie.

De doelstelling van de organisatie, de verhouding beroepskrachten en vrijwilligers, de afhankelijkheid van vrijwilligers en de beschikbare middelen zijn belangrijk voor het bepalen van de visie van de organisatie op het inzetten van vrijwilligers en het vrijwilligersbeleid. Begeleiding, intervisie, waardering en zorg voor de vrijwilliger zijn belangrijk en soms is een VOG noodzakelijk. Voor de gemeente en de samenleving is vrijwilligerswerk een instrument voor het bevorderen van maatschappelijke participatie, sociale samenhang en integratie en het bevorderen van de

9

leefbaarheid van de woonomgeving. En ook een middel om beleidsdoelen en taken te halen, al dan niet ondersteund door of gestimuleerd met subsidie. Als gemeente zijn we wel partij maar niet alléén verantwoordelijk voor een zorgzame samenleving. Daar waar in de wet vrijwilligerswerk wordt genoemd, is het opgenomen vanuit het perspectief van die wet (bijvoorbeeld in de werkloosheidswetten). In de Wet maatschappelijke ondersteuning staat dat de gemeente moet aangeven hoe zij vrijwilligers en mantelzorgers ondersteunt als deze worden ingezet voor de uitvoering van de Wmo. Mantelzorg overkomt iemand in de familie of vriendenkring. Een mantelzorger rolt er niet ‘uit vrije wil’ in. Een vrijwilliger kan wel aan iemand zorg verlenen en is daarmee vrijwilliger informele zorg. Vanwege de verschillen tussen mantelzorg en vrijwilligerswerk is er voor beiden afzonderlijk beleid. 2.8. Begrippen Vrijwilligerswerk Vrijwilligerswerk is niet nieuw. AI eeuwen zetten mensen zich in om onbetaald iets voor anderen of de samenleving te betekenen. Met de komst van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) is de basis gelegd voor de ondersteuning van vrijwilligers.

De definitie van vrijwilligerswerk in Krimpen aan den IJssel luidt: werk dat in enig verband of op basis van individuele inzet onverplicht en onbetaald (buiten eventuele onkostenvergoedingen) wordt verricht ten behoeve van anderen of de samenleving in haar geheel. Vrijwilligerswerk kan overal plaatsvinden en is maatwerk per vrijwilliger. Dit houdt in dat vrijwilligerswerk zowel in georganiseerd verband als ongeorganiseerd verband kan plaatsvinden, individueel en in groepsverband. Vrijwilligerswerk onderscheidt zich van regulier werk doordat er geen financiële vergoeding (in de vorm van salaris) ter beschikking wordt gesteld. Doordat er bij vrijwilligerswerk sprake is van een vrijwillige basis, bestaat er in principe altijd de mogelijkheid om met het vrijwilligerswerk te stoppen. Maar ook de keuzevrijheid van een vrijwilliger -hoe hij of zij de tijd vorm geeft- is hier een onderdeel van. Een uitzondering op bovenstaande definitie van vrijwilligerswerk is de tegenprestatie naar vermogen. Vrijwilligerswerk wordt verricht op initiatief van de betrokkene, waar de tegenprestatie als verplichting is gekoppeld aan het hebben van een uitkering. Het verrichten van vrijwilligerswerk mag echter wel worden beschouwd als invulling van de tegenprestatie.

Doordat de tegenprestatie naar vermogen als verplichting wordt opgelegd, is er in dat kader niet zozeer sprake van vrijwilligerswerk op vrijwillige basis. Immers, het staat de uitkeringsgerechtigde niet vrij om geen tegenprestatie te leveren. Wel biedt deze doelgroep kansen op het gebied van vrijwilligerswerk. Er wordt een nieuw potentieel aangeboord die ten goede komen aan de principes van de participatiesamenleving. Er is specifiek beleid ontwikkeld op het gebied van de tegenprestatie. In dat kader wordt er in deze nota niet nadrukkelijk stilgestaan bij de ontwikkeling en de kansen van deze doelgroep. Deze doelgroep wordt in deze nota nadrukkelijk genoemd, om te voorkomen dat vrijwilligers die in het kader van de tegenprestatie vrijwilligerswerk uitvoeren, niet anders mogen worden behandeld dan vrijwilligers die onverplicht vrijwilligerswerk doen: een ieder wordt gelijk behandeld.

10

3. Krimpense vrijwilligers In het najaar van 2022 heeft er een enquête plaats gevonden onder de vrijwilligers in Krimpen aan den IJssel. De enquête is breed verspreid onder zorg/welzijn-vrijwilligers, sportvrijwilligers, cultuurvrijwilligers, vrijwilligers die binnen de kerken actief zijn, etc. Er werd door 250 vrijwilligers een enquête ingevuld, wat een goed beeld geeft van ‘de Krimpense’ vrijwilliger.

Opmerking: in tegenstelling tot landelijke trend hebben vrijwilligers in Krimpen aan den IJssel behoefte aan langdurig vrijwilligerswerk

Opmerking: als 10% van de inwoners van Krimpen aan den IJssel vrijwilligerswerk doet (3.000 inwoners), dan kun je concluderen dat er wekelijks een enorme inzet aan vrijwilligerswerk is in Krimpen aan den IJssel!

11

Opmerking: de grootste groep in Krimpen aan den IJssel zijn de 61- tot 80-jarigen. Een uitdaging voor de toekomst is om de mensen met leeftijden daaronder meer te motiveren voor vrijwilligerswerk.

Voor de verdere uitkomsten van de enquête verwijzen wij u naar bijlage 1.

12

4. Ambassadeurs Vrijwilligers Een Ambassadeur Vrijwilligers vertegenwoordigt het vrijwilligerswerk in Krimpen aan den IJssel op een positieve manier vanuit zijn of haar rol als vrijwilliger en functioneert onder de verantwoordelijkheid van de vrijwilligerscoördinator van de KrimpenWijzer. 4.1. Taken van ambassadeurs Een vrijwilliger ambassadeur: • geeft advies hoe vrijwilligers nog beter kunnen worden gewaardeerd • geeft advies hoe om te gaan met nieuwe trends binnen vrijwilligerswerk • denkt mee als KrimpenWijzer of gemeente Krimpen aan den IJssel iets organiseert met betrekking tot vrijwilligers • vertelt bij gelegenheid iets over zijn of haar eigen vrijwilligerswerk aan inwoners die overwegen vrijwilligerswerk te gaan doen • geeft gevraagd of ongevraagd zijn of haar mening over vrijwilligerswerk

13

5. Aanleiding herijken vrijwilligerswerkbeleid Er is sprake van een dubbele vergrijzing. Het aantal ouderen neemt toe en mensen worden steeds ouder. Dit betekent dat kinderen ook ouder zijn op het moment dat ouders behoefte hebben aan ondersteuning. Daarnaast moeten mensen langer doorwerken. Dit kan betekenen dat er eerder sprake zal zijn van een tekort aan vrijwilligers. De toenemende druk op vrijwilligers door de hervormingen in de zorg van de afgelopen jaren en de demografische ontwikkelingen maken het noodzakelijk om ons huidige vrijwilligerswerkbeleid te herijken. 5.1. Participatieproces Om te komen tot deze nota hebben wij de navolgende stappen gezet: Stap 1: Aanleiding en vraagstelling naar aanleiding van evaluatie (basis enquête) Stap 2: Enquête onder vrijwilligers Stap 3: Bijeenkomst met professionals op dinsdag 21 februari 2023 Stap 4: Gesprek met vrijwilligers op dinsdag 18 april en maandag 26 juni 2023 Stap 5: Mail van concept nota naar alle aanwezigen en verwerken feedback Stap 6: Voorlopige vaststelling door college van actieprogramma 19 december 2023 Stap 7: Formele inspraak door Adviesraad Sociaal Domein en Seniorenplatform Stap 8: Opstellen inspraaknota “Inspraakreacties nota vrijwilligerswerkbeleid maart 2024” Stap 9: Nota naar college en raad voor definitieve vaststelling De opgenomen acties (in hoofdstuk 7) zijn het resultaat van de uitkomsten van het

gehele proces rondom het vormen van vrijwilligerswerkbeleid. Het participatieproces heeft er voor gezorgd dat dit een breed gedragen nota is geworden. 5.2. Bijeenkomst 21 februari 2023 met professionals In deze bijeenkomst werden coördinatoren van (vrijwilligers)organisaties uitgenodigd en gevraagd om mee te denken aan het vrijwilligerswerkbeleid van de komende vier jaar. De enquête die vorig jaar onder Krimpense vrijwilligers is gehouden, werd gepresenteerd en door middel van de Mentimeter werden coördinatoren gevraagd input te leveren. Bijvoorbeeld hoe vrijwilligers nog beter gewaardeerd, gefaciliteerd en gestimuleerd kunnen worden. Het was een prettige en leerzame bijeenkomst. De nota is mede gebaseerd op de uitkomst van deze bijeenkomst. 5.3. Bijeenkomst 18 april 2023 en 26 juni 2023 met vrijwilligers In twee bijeenkomsten werd aan de vrijwilligers die actief zijn in Krimpen aan den IJssel gevraagd mee te denken met het vrijwilligerswerkbeleid voor de komende vier jaar. De enquête die vorig jaar onder Krimpense vrijwilligers is gehouden, werd gepresenteerd en door middel van de Mentimeter werden vrijwilligers gevraagd input te leveren. Bijvoorbeeld wat vrijwilligerswerk voor een vrijwilliger betekent, hoe vrijwilligers nog beter gewaardeerd kunnen worden, hoe vrijwilligers denken over hoe vrijwilligers het best geworven kunnen worden.

Omdat er te veel aanmeldingen waren voor de bijeenkomst van 18 april, is er een tweede bijeenkomst georganiseerd op 26 juni. Beide bijeenkomsten waren in een goede sfeer en leverden waardvolle input op. De nota is mede gebaseerd op de uitkomsten van deze twee bijeenkomsten.

14

Vrijwilligers bijeenkomst op 26 juni 2023 door: Jeffrey Ik heb jaren waar iemand iets mee kan, een hart en een leven die iemand kan gebruiken, Laat me wat betekenen. Vol leven, Vol zin, Vol doen. Laat mij wat betekenen. Mentimeet mijn bijdrage, en zoek de weg naar het mogelijke werk. Er wordt genoeg gegeven, genoeg gedaan. Elk pakket een klinker op het pad, En hoor ons zingen terwijl we lopen, werken. In ruil vragen we niks anders dan dat je het mogelijk maakt, En dan blijven wij, zo lang het kan altijd vrij, en zeker willig.

15

6. Doelstelling Vrijwilligerswerkbeleid 6.1. Visie op vrijwilligerswerkbeleid Visie: Vrijwilligerswerk in Krimpen aan den IJssel is een gemeengoed dat door veel inwoners als vanzelfsprekend wordt gezien en gewaardeerd wordt. Vrijwilligers voelen zich gesteund door de gemeente en betrokken partijen uit het maatschappelijk middenveld bij het uitvoeren van hun vrijwilligerswerk. We zijn er graag voor elkaar: op het gebied van zorg, welzijn, sport, cultuur of natuur, voor organisaties, kerken, verenigingen, scholen of gewoon voor onze familie, vrienden en buren. Structureel of incidenteel. Jong en oud, iedereen draagt zijn steentje bij. Mede daardoor is er sprake van een bloeiend verenigingsleven en een sterke sociale infrastructuur. Er is oprechte betrokkenheid vanuit de gemeente naar haar inwoners die zich vrijwillig inzetten. Ideeën van vrijwilligers krijgen de ruimte. Samen zorgen we voor een krachtig Krimpen! Uit deze visie blijkt op welke wijze vrijwilligerswerk van belang is voor de sociale vitaliteit van onze gemeente en vanuit welke rol en ambitie alle betrokkenen daar naar handelen. De visie geven we vorm rond drie facetten: stimuleren, waarderen en faciliteren. Stimuleren De gemeente stimuleert haar inwoners zich als vrijwilliger in te zetten. Hierdoor komt men er achter hoe prettig het is om iets voor een ander te betekenen.

Het doen van vrijwilligerswerk kan een zinvolle tijdsbesteding zijn, waardoor iemand zich (weer) midden in het leven voelt staan. Het kan ertoe leiden dat men een bepaalde mate van eigenwaarde en verantwoordelijkheid voelt en op die manier zijn/haar eigen talenten (weer) weet te benutten en te verbreden. Dit kan een positief effect hebben op het welzijn van onze inwoners. Het is belangrijk dat de hulpvragen aansluiten bij de affiniteit en de talenten van vrijwilligers. Dit zorgt er niet alleen voor dat de vrijwilligers het werk met plezier uitvoeren en mogelijk structureel inzet blijven plegen. Het leidt er ook toe dat de hulpvragers op een prettige manier geholpen worden en op die manier een positieve ervaring opdoen. Zo wordt optimaal gebruik gemaakt van de eigen kracht en burgerkracht en wordt de leefbaarheid gestimuleerd. Waarderen De waardering voor het werk dat zij verrichten is voor vrijwilligers erg belangrijk. Waardering zorgt er, als vorm van stimulans, voor dat vrijwilligers zich blijvend willen inzetten, omdat ze zien dat hun inzet op waarde wordt erkend. Vaak gebeurt dit vanuit het (georganiseerd) verband van waaruit het vrijwilligerswerk wordt gepleegd. Maar ook de gemeente zal die waardering uiten. De wijze waarop iemand zich gewaardeerd voelt, verschilt per persoon.

Waardering is het meest effectief wanneer ze wordt afgestemd op de motivatie, wensen en behoeften van de vrijwilligers. Daarom is het van belang om waardering op verschillende wijzen vorm te geven en op die manier maatwerk te kunnen bieden. Faciliteren Vrijwilligerswerk moet praktisch zijn, zonder onnodige regelgeving waardoor de vrijwilliger voor de voeten wordt gelopen. De gemeente heeft hierin een belangrijke rol. Door de wet- en regelgeving die vanuit de gemeente wordt opgelegd of uitgevoerd zoals het aanvragen van een VOG of vergunning, wordt het vrijwilligers soms (onnodig) lastig gemaakt. Daar waar mogelijk is, moeten deze drempels verdwijnen. Niets is zo demotiverend als het in de kiem smoren van nieuwe ideeën. Daarnaast is het van belang dat vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties op professionele wijze worden ondersteund bij de uitvoering van hun taken. Door het verbeteren van de informatievoorziening, deskundigheidsbevordering en een meedenkend karakter worden vrijwilligers ondersteund om hun taken nóg beter uit te voeren. Het is hierbij van belang aan te sluiten op de (informatie)behoeften van de vrijwilligers zelf. Informeren moet aanbod en vraag verduidelijken, waardoor mensen met een hulpvraag sneller geholpen kunnen worden.

16

Samenwerking tussen de gemeente en organisaties die vrijwilligers ondersteunen (en deze organisaties onderling) is hierbij ook van belang. 6.2. Rol van de gemeente De gemeente heeft een stimulerende, waarderende en faciliterende rol binnen het vrijwilligerswerkbeleid. De gemeente heeft een open houding en is een duidelijke gesprekspartner die meedenkt en waar mogelijk, los durft te laten. Ook moet de gemeente ruimte geven om nieuwe initiatieven te kunnen ontwikkelen. 6.3. Arbeidsmarktverdringing Het is niet wenselijk als vrijwilligerswerk in Krimpen aan den IJssel in de plaats komt van betaald werk. De vrijwilligerscoördinator van KrimpenWijzer ziet erop toe dat aangeboden vrijwilligersvacatures niet voormalige betaalde arbeidsplekken zijn. Indien dit wel het geval is, zal de vrijwilligerscoördinator met deze (vrijwilligers)organisatie hierover in gesprek gaan.

17

7. Wat gaan we de komende jaren doen? Dit hoofdstuk geeft antwoord op de vraag van de nota: ‘Welke acties kunnen we als gemeente ondernemen om het vrijwilligerswerkbeleid in Krimpen aan den IJssel te versterken?’. Op basis van de resultaten, ervaringen, ideeën en adviezen afkomstig van de enquête, de bijeenkomsten en het overleg met de ambassadeurs zijn hieronder kansen voor verdere optimalisatie geformuleerd in de vorm van concrete acties. Dit om als gemeente actief in te spelen op de wensen en behoeften die er onder vrijwilligers zijn en om vrijwilligers(organisaties) meer te stimuleren, faciliteren en waarderen. Daarnaast is rekening gehouden met de representativiteit van de onderzoeksresultaten en is in het opstellen van de acties getracht te denken vanuit álle vrijwilligers(sectoren). Binnen het vrijwilligerswerk onderscheiden we de volgende actielijnen: 0. Behouden van bestaande activiteiten en voorzieningen 1. Stimuleren 2. Waarderen 3. Faciliteren Hierna volgt een nadere uitwerking per actielijn. Actielijn 0: Behouden van bestaande activiteiten en voorzieningen Uit de bijeenkomsten komt naar voren dat de vrijwilligers tevreden zijn met het huidige aanbod van KrimpenWijzer en dat de huidige inzet gecontinueerd moet worden.

Vrijwilligerscoördinator Een vrijwilligerscoördinator heeft de volgende taken: bemiddelen van vrijwilligerswerk (vacaturebank en toeleiding nieuwe vrijwilligers), ondersteunen van vrijwilligersorganisaties, deskundigheidsbevordering vrijwilligersorganisaties en promoten van vrijwilligerswerk. De vrijwilligerscoördinator van KrimpenWijzer helpt individuele inwoners van Krimpen aan den IJssel bij het vinden van een vrijwilliger en/of bij het vinden van vrijwilligerswerk. Hij werft vrijwilligers voor KrimpenWijzer en andere (vrijwilligers)organisaties, hij leidt vrijwilligers op, ‘plaatst’ vrijwilligers en begeleidt vrijwilligers. Daarnaast adviseert de vrijwilligerscoördinator vrijwilligersorganisaties bij het werven en begeleiden van vrijwilligers. Deskundigheidsbevordering Met de ‘Beleidsregel deskundigheidsbevordering van vrijwilligers’ die door het college van burgemeester en wethouders is ingesteld, kan de gemeente organisaties ondersteunen bij het bevorderen van de deskundigheid van deze vrijwilligers. Waar moet bij deze regeling aan gedacht worden: een sportvereniging zoekt vrijwilligers voor de bemensing van de bar in de kantine. Als er alcoholhoudende dranken worden verkocht, is het noodzakelijk dat er minimaal 1 persoon aanwezig is die in het bezit is van het diploma Sociale Hygiëne.

De kosten voor het halen van dit diploma zouden kunnen worden vergoed door de gemeente. Per jaar is voor deskundigheidsbevordering in totaal € 15.000,- beschikbaar. Organisaties kunnen 1 keer per jaar subsidie aanvragen voor deskundigheidsbevordering. Per aanvraag wordt maximaal € 600,- subsidie toegekend. Jaarlijks kunnen organisaties dus maximaal € 600,euro van de gemeente ontvangen. Aan de regeling zijn geen moeilijke procedures verbonden en aanvragen worden snel afgehandeld. Vrijwilligersregeling Bent u als vrijwilligersorganisatie actief binnen zorg of welzijn? Dan kunt u per vrijwilliger een vergoeding aanvragen van € 50,- . Er is een totaalbudget van € 20.000,- euro.

18

Krimpens Kompliment Elk jaar organiseert gemeente Krimpen aan den IJssel in december het Krimpens Kompliment. Vrijwilligersverzekering Elke vrijwilliger die in Krimpen aan den IJssel actief is, is via de gemeente Krimpen aan den IJssel verzekerd. Een vrijwilliger aanmelden is niet nodig. De vrijwilliger doet eerst een beroep op zijn eigen WA-verzekering. Is dit niet voldoende, dan kan er een beroep worden gedaan op de verzekering van de gemeente. Verklaring omtrent gedrag (VOG) De gemeente adviseert om voor elke nieuwe vrijwilliger een VOG aan te vragen. De aanvraag moet zelf worden voorgeschoten en kan worden gedeclareerd als een kopie van de VOG wordt ingeleverd. Vrijwilligersvacaturekrant Elk voorjaar geeft de KrimpenWijzer een vrijwilligersvacaturekrant uit met vrijwilligersvacatures van alle organisaties binnen Krimpen aan den IJssel die op zoek zijn naar nieuwe vrijwilligers. Door deze vacatures te bundelen kan er een breed scala aan vrijwilligersvacatures worden aangeboden, wat de kans vergroot om een passende vrijwilligersvacature aan te bieden aan een potentieel nieuwe vrijwilliger. Deze krant wordt huis-aan-huis bezorgd.

VrijwilligersPlatform Krimpen (VPK) Het VrijwilligersPlatform Krimpen is een overlegvorm van vrijwilligersorganisaties binnen Krimpen aan den IJssel die actief zijn binnen zorg- en welzijn, met als doel elkaar te informeren over de uitgevoerde activiteiten en te onderzoeken waar samengewerkt kan worden. Ook worden er nieuwtjes en trends uitgewisseld. De vrijwilligerscoördinator van KrimpenWijzer zit dit overleg voor. Er wordt minimaal tweemaal per jaar overlegd. Ook een beleidsmedewerker van de gemeente Krimpen aan den IJssel neemt deel aan dit overleg, om input vanuit de gemeente Krimpen aan den IJssel te kunnen leveren. Vrijwilligersacademie De Vrijwilligersacademie Krimpen wil kennis en expertise van vrijwilligers in Krimpen aan den IJssel bevorderen door middel van het aanbieden van inhoudelijke workshop, trainingen en/of cursussen. Ook worden er ‘fun-activiteiten’ aangeboden zoals een workshop bonbons maken. Elke vrijwilliger in Krimpen aan den IJssel kan gratis deelnemen aan de activiteiten, ongeacht waar de vrijwilliger zijn of haar vrijwilligerswerk doet. Er wordt tweemaal per jaar een overzicht verspreid onder alle vrijwilligers in Krimpen aan den IJssel via de (vrijwilligers)organisaties.

Vertrouwenspersoon Als een vrijwilliger te maken krijgt met ongewenst gedrag tijdens zijn of haar vrijwilligerswerk, dan kan een vrijwilliger een gesprek aangaan met de vertrouwenspersoon. Met ongewenst gedrag bedoelen we de manier hoe leidinggevenden, werknemers, vrijwilligers, gasten en klanten met elkaar omgaan. Denk bijvoorbeeld aan pesten, agressie, discriminatie en (seksuele) intimidatie. De vertrouwenspersoon werkt onafhankelijk en kan met toestemming van de vrijwilliger het probleem melden en afwikkelen. Elke vrijwilliger in Krimpen aan den IJssel, ongeacht bij welke (vrijwilligers)organisatie hij of zij actief is, kan een beroep doen op de vertrouwenspersoon. Er is een flyer van de vertrouwenspersoon beschikbaar in de folderkast in het Gezondheidscentrum en de gegevens van de contactpersoon zijn te vinden op de website van de KrimpenWijzer.

19

Actielijn 1: Stimuleren Stimuleren gaat over het aantrekkelijk maken, aanmoedigen en bevorderen van vrijwilligerswerk. Acties die de gemeente gaat ondernemen om vrijwilligerswerk actiever te stimuleren: Actie Vergoten van de zichtbaarheid van vrijwilligerswerkbeleid Als gemeente en KrimpenWijzer gaan we actiever laten zien wat er allemaal gebeurt op het gebied van vrijwilligerswerkbeleid. Ervaringsverhalen/rolmodel in het Kontakt, Seniorennieuwsbrief en Vacaturekrant (Vacaturekrant niet in het jaar van de vrijwilligersmarkt). Overzicht van vacatures digitaal voor plaatsing website KrimpenWijzer

2024 2025 2026 2027

Vacatures plaatsen in de Klinker Promoten van vrijwilligerswerk op social media in samenwerking met team communicatie vanuit de gemeente. We posten op lokale media en sociale media regelmatig leuke, boeiende en mooie verhalen, voor en dóór vrijwilligers. Flyer maken voor promotie vrijwilligerswerk op scholen Markt organiseren voor werven vrijwilligers (1x per twee jaar) in samenwerking met het Seniorenplatform. Vrijwilligerswandeling organiseren van (vrijwilligers)organisatie naar (vrijwilligers)organisatie Op de jaarlijkse bloemenmarkt vrijwilligerswerk promoten bij een kraam Oprichten kerngroep ambassadeurs – eerst takenpakket en verwachtingen helder formuleren Stimuleren van het aanvragen van een VOG voor elke vrijwilliger die actief is in Krimpen (met name zorg- en welzijnsvrijwilligers) Onderzoek naar haalbaarheid van “lummel”klussen door vrijwilligers Een nader te bepalen actie om jonge vrijwilligers te werven

Actielijn 2: Waarderen Vrijwilligers vinden het fijn om gewaardeerd te worden voor al het werk wat ze vrijwillig verzetten. De gemeente en KrimpenWijzer gaan de volgende acties ondernemen zodat vrijwilligers zich gewaardeerd blijven voelen: Actie 2024 2025 2026 2027 Evalueren Krimpens Kompliment (KK) in de vorm van workshops of een presentie. Definitief besluit over vorm KK. Minimaal 1 keer per jaar vanuit de vrijwilligersacademie training of workshop aanbieden zoals: omgaan met dementie, voorlichting over gezonde voeding, grenzen aangeven, stoelmassage en timemanagement. Werkbezoeken organiseren voor wethouder(s), ambtenaren en medewerkers KrimpenWijzer. De rol van de gemeente en KrimpenWijzer in het waarderen van vrijwilligerswerk uit zich onder andere in het erkennen van wat er allemaal wordt gedaan op het gebied van vrijwilligerswerk. Om nog meer

20

betrokkenheid en belangstelling te tonen voor wat er allemaal in Krimpen aan den IJssel wordt gedaan door vrijwilligers gaan we een aantal keer per jaar langs bij verschillende vrijwilligersorganisaties. Actielijn 3: Faciliteren Faciliteren gaat over het ondersteunen van vrijwilligers(organisaties) zodat ze hun werk (goed) kunnen blijven doen. Acties die wij als gemeente en KrimpenWijzer gaan ondernemen om vrijwilligerswerk beter te faciliteren: Actie Onderzoek inzet van tolken

2024 2025 2026 2027

Vrijwilligerscafé oprichten (ontmoetingsplek voor vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties) Training organiseren in het kader van de alliantie veilig ouder worden – signaleren ouderenmishandeling De vacaturekrant 1x per jaar uitgeven (niet in het jaar van de Vrijwilligerskrant). Zichthouden op en voorkomen verdringing van arbeidsmarktplekken door de inzet van vrijwilligers. Pilot Vrijwilligersgroep “Helpende handjes” initiëren. Een groep vrijwilligers wordt via een groepsapp incidentele vrijwilligersklussen aangeboden, waarvoor zij zich kunnen aanmelden. Dit is een organisatie-overstijgend initiatief zowel qua hulpvragen als vrijwilligers. Onderzoek doen naar inzet buurtmaatjes op advies van het Seniorenplatform Onderzoek doen naar afdoende huisvestingsmogelijkheden voor vrijwilligersorganisaties binnen de gemeente

21

8. Evaluatie De resultaten van actielijn 1, 2 en 3 zullen worden beoordeeld op het behaalde resultaat. Dit doen we op basis van de SMART-systematiek. SMART-doelstellingen kunnen worden gebruikt om doelen voor projecten te stellen en te meten. Door specifieke, meetbare, haalbare, relevante en tijdgebonden doelen te stellen, kan de gemeente de voortgang van de projecten bijhouden en ervoor zorgen dat ze op schema blijven en binnen het budget blijven. Voorbeeld: er worden elke maand meerdere vacatures vanuit de vrijwilligersorganisaties geplaats in het Kontact. Op jaarbasis worden er dus minimaal 12 advertenties geplaatst voor de periode van de nota. Jaarlijks wordt gemonitord wat het plaatsen van deze advertenties oplevert aan nieuwe vrijwilligers. We willen hiermee minimaal 10 nieuwe vrijwilligers aantrekken. Voorbeeld: door het houden van werkbezoeken waarbij de wethouder aanwezig is, willen we bezien of de acties vanuit dit actieprogramma worden herkend en nog steeds voldoen. Vrijwilligerswerk

Indicator

Regio

2012

2016

2020

Doet vrijwilligerswerk, 18-23 jaar

Krimpen aan den IJssel GGD regio Rotterdam-Rijnmond

21% 17%

19% 21%

19% 18%

Doet vrijwilligerswerk, 18-64 jaar

Krimpen aan den IJssel GGD regio Rotterdam-Rijnmond

31% 20%

29% 25%

26% 22%

Doet vrijwilligerswerk, 65 jaar en ouder Krimpen aan den IJssel GGD regio Rotterdam-Rijnmond

24% 22%

28% 23%

25% 22%

2022 Bron Gezondheid in kaart: Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen Gezondheid in kaart: Gezondheidsmonitor 26% Volwassenen en Ouderen 19% Gezondheid in kaart: Gezondheidsmonitor 26% Volwassenen en Ouderen 23%

We willen het percentage dat vrijwilligerswerk gaat doen dus verhogen. Om dit te monitoren kunnen we gebruik maken van Gezondheid in kaart van de GGD. Samen met de ambassadeurs wordt een jaarlijkse evaluatie opgezet om te bezien of bovenstaande acties zijn uitgevoerd, maar ook of dit kwalitatief goed gebeurd is. Daarna zal in 2025 een eindevaluatie van deze nota plaatsvinden.

Bijeenkomst Vrijwilligersorganisaties op 21 februari 2023 door: Jeffrey Hoeveel waarde heeft een uur? Een kwartier, Een minuut Een dagdeel. Tel mijn tijd op in daden, Geopende deuren, Geleerde woorden, Vertelde verhalen, Bewandelde paden. Tel mijn bijdrage op in momenten, Glimlachjes, tranen, Knipoogjes, blikken van waardering. Ik lever mijn waarde in vrije tijd, En als je ons allemaal optelt, Ieder uur op een abacus, Ieder moment op je vingers, Elke locatie op een kaart.

22

Als je ons allemaal optelt, Elke wijzer, kalenderblad, Aardse omwenteling. Dan heb je het verschil, Een eeuw tijd per jaar, Een jaar tijd in geluk. Dan heb je ons, Opgeteld bij elkaar: Het verschil.

23

Bijlage 1: Enquête Vrijwilligers Enkele opvallende uitkomsten: Welk soort vrijwilligerswerk doet u (uitvoerende, coördinerende of bestuurlijke werkzaamheden)? • 73% uitvoerend • 13% coördinatie • 14% bestuurlijk • Waarbij opvalt dat de meeste coördinatoren en bestuursleden ook uitvoerend zijn Maak de volgende stelling af. Mijn vrijwilligerswerk is/wordt/was zinvol, omdat: Enkele antwoorden: • We daadwerkelijk onze doelen behalen! • Ik iets voor mijn medemens kan betekenen • Waardevol voor een ander en voor mijzelf • Met mensen omgaan • Omdat ik iemand kan helpen Wat betekent vrijwilligerswerk voor u persoonlijk? • Sociaal contact • Zinvolle tijdsbesteding • Betrokkenheid bij de samenleving • Leuk bezig zijn contact met andere mensen Het kan zijn dat u druk ervaart in de uitvoering van uw vrijwilligerswerk. Als u dit ervaart, kunt u ons dan uitleggen waardoor dat komt? 224 antwoorden, 16 personen ervaren druk (7%) Wat heeft u nodig om uw vrijwilligerswerk langdurig/kortdurend te blijven doen? • Goede gezondheid • Gezelligheid • Goede organisatie om mij heen • Trainingen KrimpenWijzer organiseert trainingen en workshops via de Vrijwilligersacademie voor alle vrijwilligers die actief zijn in Krimpen aan den IJssel.

Doet u weleens mee aan een activiteit van de Vrijwilligersacademie? • Ja: 86% • Nee: 14% Welke training of workshop zou u willen zien/volgen bij de Vrijwilligersacademie? • Creatieve workshops • Timemanagement • Omgang met dementerende mensen • Reanimatie training • Communicatie • Yoga

24

Gemeente Krimpen aan den IJssel waardeert vrijwilligerswerk. Hoe kunnen we dat volgens u het beste doen? • Een leuke jaarlijkse waardering in afwisselende vorm, bijv. een feest, een attentie etc. • Ik denk heel simpel door aandacht te geven aan de vrijwilliger • Goed ondersteuning en als je vragen hebt dat je bij iemand terecht kunt • Tegoedbon te besteden bij de middenstand in Krimpen aan den IJssel Voor 2022 (klopt deze datum?) staat er weer nieuw vrijwilligerswerkbeleid gepland. Weet u een goede titel voor dit actieprogramma? • Vrijwilligerswerk: echte aandacht voor en door Krimpen! • Geven aan de ander is blijdschap voor jezelf • Samen een beter Krimpen • VRIJWILLIGERSWERK ANNO NU • Jouw plezier is mijn beloning • Samen laten we Krimpen bruisen • Vrijwillig samen aan de slag Heeft u een suggestie waarmee wij het vrijwilligerswerk in onze gemeente kunnen verbeteren? • Meer via het Kontakt, mail of meer bekendheid via media • Vaste rubriek van maken in de Klinker • Actiever promoten en inzichtelijk maken waar de pijn het ergst is • Een vrijwilligersmarkt organiseren • Organiseer bijeenkomsten met organisaties onderling • Vlot reageren op aanmeldingen

25

26

27

28

Bijlage 2: Organisaties die een bijdrage hebben geleverd Adviesraad Sociaal Domein Bibliotheek aan den IJssel Centrum De IJssel (voorheen inloophuis) ContourdeTwern De Zellingen EHBO Krimpen aan den IJssel Gro-up (Jongerenwerk) Handbalvereniging De Treffers Hospice IJsseloever Inloophuis Crimpen-Inn KBO KrimpenWijzer Lelie zorggroep - verpleeghuis Tiendhove Leliezorggroep - Locatie Prinsessenhof. LOK NPV Krimpen aan den IJssel Pameijer Schuldhulpmaatje Seniorenplatform Speelotheek Reuzekeus Stichting Activiteiten oud Krimpen Stichting Belbus Stichting Fair Chance

Stichting Kringloop Krimpen Stichting Leergeld Stichting Mentorschap Rotterdam Stichting Natuurrijk Stichting Pameijer Stichting Philadelphia Stichting Trouw aan Oranje Stichting Veteranen Krimpen aan den IJssel Stichting Vrienden van Crimpenersteyn Stichting Vrienden van kinderboerderij Klein Boveneind Streekmuseum Krimpenerwaard Tennisclub Krimpen Veilig Verkeer Nederland, afdeling Krimpen Verkeersregelaars Vier het Leven Vluchtelingenwerk Nederland Voedselbank vv DCV Krimpen Wereldwinkel YMCA Krimpen Zonnebloem Zorgcentrum Crimpenersteyn

29