Bijlage 1. Koers omgevingsvisie Krimpen aan den IJssel
Tekst van het document
DE KOERS VAN KRIMPEN AAN DEN IJSSEL tussentijdse hoofdlijnen voor de omgevingsvisie – 30 april 2025
INHOUDSOPGAVE
1. Aanleiding en proces
2. Uitgangspunten voor de Krimpense omgevingsvisie 3. Visie op de toekomst
4. Vervolgproces
1. Aanleiding en proces
WAAROM EEN OMGEVINGSVISIE?
• Er spelen verschillende opgaven: wonen, het centrum, gezondheid, economie, energie, bereikbaarheid, … • Maar de ruimte is schaars en er komen bezuinigingen aan • Daarom: een realistische visie met duidelijke keuzes voor de toekomst
• Een visie van, voor en door alle Krimpenaren • Een verplicht instrument onder de Omgevingswet dat onze structuurvisie vervangt
IN VIJF STAPPEN NAAR EEN OMGEVINGSVISIE
OVERZICHT RONDJE KRIMPEN Fietstocht gemeenteraad en college
8 november +/- 15 raads- en collegeleden
Straatgesprekken • Weekmarkt • De Korf • De Tuyter • De Winterfair
Gesprek kindergemeenteraad en middelbare scholen
Bijeenkomst lokale organisaties
Koffiemomenten met de wijkwethouder
In gesprek bij het taalcafé en over mantelzorg
Tussen 10 en 14 december +/- 150 Krimpenaren
6 december / januari 20 kinderen en 60 jongeren
11 december 56 deelnemers van 42 organisaties
Januari – februari Ongeveer 50 Krimpenaren
21 januari Ongeveer 10 Krimpenaren
OVERZICHT RONDJE KRIMPEN
InIngesprek gesprekover over debezuinigingen bezuinigingen
Digitale vragenlijsten via Gemeentepeiler
In gesprek met ketenpartners en buurgemeenten
In gesprek met ondernemers
25 januari Januari Ongeveer 15 Ongeveer 60 jongeren Krimpenaren
December – februari Deel 1: 580 Krimpenaren Deel 2: 290 Krimpenaren
December – januari Ongeveer 10 deelnemers
20 februari Ongeveer 15 ondernemers
25 februari
2. Uitgangspunten voor de omgevingsvisie
WAT VINDEN WE BELANGRIJK? • Een makkelijk te gebruiken document voor initiatiefnemers en de gemeente • Toegankelijk, beknopt en uitnodigend voor inwoners, organisaties en ondernemers • Geeft de hoofdlijnen van wat we belangrijk vinden, zonder alles in detail vast te leggen
• Bouwt voort op onze bijzondere geschiedenis en ligging • Een logisch geheel met andere instrumenten van de Omgevingswet
3. Visie op de toekomst
OPBOUW VAN DE OMGEVINGSVISIE
1.
De Krimpense Waarden
2.
Het verhaal van Krimpen
3.
Zes opgaven
4.
De visie op de toekomst
5.
Uitwerking in deelgebieden
Inhoudelijke inventarisatie
Opbrengst participatie
DE KRIMPENSE WAARDEN Unieke ligging aan rivieren
Betrokken mensen
Rustige omgeving
Groene gemeente
Dorps karakter
In de Krimpenerwaard, Hollands polderlandschap omringd door dijken en rivieren
Sterke gemeenschappen
Rustig en veilig wonen
Groene openbare ruimte (aangelegde structuur)
Kindvriendelijke wijken
Krimpenaren kennen elkaar en kijken naar elkaar om
Waardering voor hoe de dingen nu zijn
Scheepvaart en maritieme maakindustrie
Vlakbij de stad en stedelijke voorzieningen
Doe-mentaliteit: veel vrijwilligers
Goede voorzieningen Groene omgeving van de Krimpenerwaard Waterrijke gemeente
Kleinschalig en compact
HET VERHAAL VAN KRIMPEN Tot 1950 – Kleinschalig Krimpen aan rivieren
1950 – 1970 - Algerakering en brug: start fikse groei
• Eerste bedijkingen en inpolderingen tussen 1000-1300 • Bewoning langs de dijken • Steenplaatsen (vanaf 15e eeuw), scheepswerven (vanaf 16e eeuw) en andere industrie • Economische stagnatie jaren ‘30 – aanleiding voor projecten waarbij de Sliksloot werd verbreed en verdiept
• Watersnoodramp – Algerakering als eerste deltawerk en brug waardoor een betere verbinding met de regio ontstaat • Bouw wijken als startpunt fikse groei van de gemeente • Oplevering eerste deel Crimpenhof
Krimpense waarden • Zelfredzaam en zelfvoorzienend (agrarisch) • Gericht op de polder en omliggende dorpen • Verbonden met de regio via het water (vrijheid!)
Bronnen: Krimpen in beeld, Historische Kring Krimpen
Krimpense waarden • Dorpse identiteit wijzigde in snel tempo • Wijkgedachte (doorzonwoning, voorzieningen, groenstructuur) • Meer scheiding tussen werken en wonen + inwoners zijn forenzen
HET VERHAAL VAN KRIMPEN 1970 – 1990 – Aanhoudende groei van wijken
1990 – 2024 – Compact dorp tussen stad en landschap
• • • •
• • • •
Scheepvaartindustrie krijgt het moeilijk Sterke groei van Krimpen zet zich door Ontstaan fileprobleem rondom de Algerabrug Spanningen (wonen, industrie (verontreinigingen)> politiek)
Krimpense waarden • Ontstaan cultuurverschillen (nieuwe vs oude Krimpenaren?) • Iedere wijk eigen voorzieningen & groenstructuren • Relatief weinig samenhang in de gemeente
Bronnen: Krimpen in beeld, Historische Kring Krimpen
Lansingh-Zuid als laatste grootschalige uitbreiding van de gemeente Aanhoudend fileprobleem rondom de Algerabrug Compacte opzet, meer aandacht voor fietsen en wandelen Crimpenhof (en wijken) voelen ondertussen verouderd aan
Krimpense waarden • Nog steeds een groene en rustige gemeente met een goede ligging • Scheepvaart speelt nog steeds een belangrijke rol (maritieme maakindustrie en defensie industrie)
ONZE VISIE: KRIMPEN AAN DEN IJSSEL IN 2040 “In 2040 is Krimpen nog steeds een fijne plek, waar Krimpenaren goed en gezond wonen in een groene omgeving. Het centrum van Krimpen is een écht hart geworden. De bijzondere ligging aan de IJssel geeft karakter: met levendige woon- en werkgebieden in verbinding met de regio. In de gemeente benutten we onze schaarse ruimte slim en hebben we oog voor elkaar. Er is volop ruimte voor initiatief en ontmoeting.”
ZES OPGAVEN Goed wonen in Krimpen
Kansrijk Krimpen
Gezond Krimpen
Vergroot het woningaanbod in een groene omgeving
Goed onderwijs en (maritieme) werkgelegenheid
Een gezonde en veilige leefomgeving voor jong en oud
Levendig Krimpen
Toekomstbestendig Krimpen
Bereikbaar Krimpen
Versterk karakter en beleving en stimuleer actieve betrokkenheid
Slim omgaan met klimaatverandering en bodemdaling
Inzet op een veilig en bereikbaar dorp voor iedereen
Goed wonen in Krimpen Krimpen aan den IJssel is een dichtbevolkte gemeente We zijn een compacte gemeente waar mensen fijn wonen. Er zijn relatief veel eengezinswoningen en weinig appartementen. Een groot deel ervan is verouderd. De vraag naar woningen is groot ‘Wonen’ is voor veel mensen een onderwerp waar ze zich zorgen over maken. Vooral jongeren en ouderen kunnen moeilijk een (passende) woning vinden. De groene leefomgeving is van groot belang Het groen in en rondom Krimpen is heel belangrijk volgens veel inwoners. Ze willen graag méér ruimte voor groen. Daarom geven mensen ook de voorkeur aan hoger en compacter bouwen of op bedrijventerreinen.
Goed wonen in Krimpen In Krimpen willen we dat er voor iedereen een goede woning te vinden is. En dat de leefomgeving groen en prettig is. Daarom… •
Zetten we in op het vernieuwen van verouderde wijken en woningen dit is en blijft het grootste deel van onze woningvoorraad.
•
Bouwen we vooral voor jong en oud – dit brengt doorstroming op gang.
•
Bouwen we compacter en hoger - passend bij de locatie en het karakter van de buurt. Door concentratie van bedrijven en winkels ontstaat ruimte.
•
Behouden en versterken we de groenstructuur (1e orde) en voegen groen toe in straten en pleinen. Ook water is hierbij belangrijk.
Twee mogelijke richtingen Dorps Krimpen • • •
We bouwen de komende 10 jaar 700-1000 woningen Hiermee voegen we woningen toe voor onze jongeren, jonge gezinnen en ouderen We volgen daarmee de huidige woonvisie en regionale ‘Realisatieagenda’
Waarom? We behouden hiermee ons dorpse karakter.
Groot Krimpen • • •
We bouwen de komende 10-15 jaar 1500-2000 woningen (dit is de lijn uit het Gebiedsbod Krimpenerwaard) Hiermee geven we meer mensen de kans om een woning te vinden We voegen méér woningen toe in Krimpen en gaan ook in overleg met de Krimpenerwaard
Waarom? Zo zetten we in op behoud van voorzieningen en mogelijk op een nieuwe oeververbinding.
Kansrijk Krimpen Stormpolder heeft een belangrijke regionale functie Er is veel watergebonden bedrijvigheid. De maritieme maakindustrie op de Stormpolder is hier een belangrijk onderdeel van. De verandering naar een circulaire en duurzame economie biedt kansen. Er zijn nu relatief weinig banen in Krimpen Veel mensen geven aan het geen probleem te vinden om te reizen voor hun werk. Maar ze ervaren de bereikbaarheid van de gemeente wél als knelpunt. Veel Krimpenaren hebben het goed, maar er zijn verschillen Niet alle Krimpenaren hebben een stabiel en veilig leven. Met basisbehoeften (voeding, huis, onderwijs en inkomen). De kosten van sociale voorzieningen stijgen. En er is bijzondere aandacht voor kinderen en de jeugd nodig.
Kansrijk Krimpen In Krimpen willen we dat iedereen kansen heeft: op goed onderwijs, een baan en een goed bestaan. En dat het er voor bedrijven goed ondernemen is. Daarom… •
Willen we meer ruimte maken voor werk in Krimpen aan den IJssel
•
Vinden we goede voorzieningen voor kinderen en jongeren belangrijk zoals brede scholen met een combinatie van functies
•
Willen we bedrijventerreinen toekomstbestendig en efficiënter inrichten met meer werkgelegenheid en slim en compact ruimtegebruik
•
Juiste bedrijf op de juiste plek - met een goede zonering en stimuleren van verplaatsing van bedrijven naar Stormpolder en de drie detailhandelscentra (zoals aangewezen in de detailhandelsvisie).
Twee mogelijke richtingen* Krimpen als centrum van de maritieme maakindustrie • • •
Stormpolder versterken als gebied met watergebonden bedrijven en een hoge milieucategorie Verbinding maritieme industrie met scholen (kennis) Aansluiten op NOVEX** Haven en NOVEX Zuidelijke Randstad: inzet op de transitie naar maakindustrie, circulaire economie en haven (innovatief, duurzaam, inclusief)
Waarom? We versterken hiermee onze identiteit, unieke ligging en economie
Levendige productieve wijken • • •
Stormpolder als levendig en veilig gebied met werken en andere functies Toevoegen van kleine, passende bedrijven in woonwijken (ZZP, ambacht, creatief, zorg) Aansluiten bij NOVEX Zuidelijke Randstad: meer ruimte voor werk in woongebieden
Waarom? meer werk dichtbij huis, levendigheid van wijken en beperken verkeersbewegingen * Ook een combinatie van beide richtingen is mogelijk ** Het Rijk heeft 16 Novex gebieden aangewezen waar een samenhangende aanpak voor gemaakt wordt
Gezond Krimpen: opgaven Veel mensen hebben het goed in Krimpen Een groot deel van de 30.000 inwoners woont hier graag, is gezond en veilig. Het aantal misdrijven is de laatste jaren sterk gedaald. Volgens de burgerpeiling is 95% gelukkig. Méér inwoners en steeds meer ouderen De komende jaren gaat het aantal inwoners groeien. Ongeveer 25% van de inwoners is 65+. Dit aantal groeit, en mensen worden ook steeds ouder. Krimpenaren vinden het belangrijk om lang zelfstandig te blijven. Er zijn ook zorgen over gezondheid en veiligheid Veel mensen bewegen weinig of hebben overgewicht. Er zijn zorgen over verwarde personen en de kosten voor (jeugd)zorg. De zorgvraag groeit en wordt complexer. Polarisatie en het gevoel van onveiligheid neemt toe.
Gezond Krimpen Met meer inwoners en bedrijven wordt een gezonde omgeving steeds belangrijker. Daarom werken we aan een gezond en veerkrachtig Krimpen, waar je fijn kunt opgroeien, wonen, werken en (zelfstandig) oud worden:
•
Een gezonde, sociaal veilige en inclusieve leefomgeving een groene omgeving waar mensen zich thuis voelen, met kansen en mogelijkheden voor jong en oud. Met aandacht voor gezond groen en water.
•
In de openbare ruimte stimuleren we een gezonde leefstijl ruimte voor ongeorganiseerd sporten, bewegen, spelen en ontmoeten
•
Zien we een actieve rol voor verenigingen en netwerken – en blijven we dit als gemeente aanmoedigen
•
Zetten we in op diverse woonvormen voor oudere inwoners – ontmoeting en voor elkaar zorgen
Gezondheidsfactoren Fijnstof
Hitte
Geluid
Versterken groenstructuren gaat hitte tegen • Behoud van de groene structuren • Vergroenen van het centrum, Stormpolder, woongebieden
Concentratie en gerichte maatregelen voor geluid en fijnstof • Concentratie van zware bedrijven • Verlagen van snelheid op wegen • Geluidssanering • Schone Lucht Akkoord
Levendig Krimpen Krimpen aan den IJssel heeft van oudsher een bijzondere ligging aan de Hollandsche IJssel en Nieuwe Maas Langs de IJsseldijk liggen veel monumenten. Krimpenaren waarderen het water: om langs te wandelen of fietsen. Maar er zijn weinig plekken om het water echt te beleven. Het dorp is in de jaren ‘60-’80 explosief gegroeid Er werden nieuwe wijken gebouwd, met het centrum en buurtwinkelcentra. De (functioneel aangelegde) voorzieningen zijn van belang voor inwoners. Maar er is ook behoefte aan meer levendigheid, beleving en verbinding. Sommige mensen noemen het ‘saai’. Met name het centrum is verouderd en de inrichting niet uitnodigend. Veel Krimpenaren zijn actief en betrokken Er is een levendig verenigingsleven en actieve inwoners. Belangrijk voor de levendigheid en de sociale cohesie. Maar dit staat onder druk: er zijn bijvoorbeeld minder vrijwilligers en leden van sportclubs of kerken.
Levendig Krimpen We willen een aantrekkelijke en fijne gemeente zijn, waar mensen trots op zijn en zich mee verbonden voelen. Een plek waar mensen graag komen en elkaar ontmoeten. Daarom zetten we in op meer levendigheid en beleving, door… •
onze historie en ligging meer beleefbaar en zichtbaar te maken – met monumenten, zicht op de rivier en routes. Krimpen als startpunt in de Krimpenerwaard: van natuur, cultuur en recreatie.
•
het centrum te ontwikkelen als écht hart van het dorp – met winkelen, horeca, cultuur, bestuur én met een groen en gezellig karakter
•
sterke wijk-ontmoetingsplekken waar verschillende groepen elkaar ontmoeten - De Korf en De Olm, buurtkamers, verenigingen en kerken
•
de groenstructuur in te richten als ontmoetingsplek - groenblauwe slinger door Krimpen met Zwaneneiland, Middenweteringpark en Moderato park
Toekomstbestendig Krimpen Van oudsher leven we dichtbij het water We wonen en werken in een kwetsbaar gebied. Dijken en de stormvloedkering zorgen voor veiligheid. Maar we moeten ons blijven beschermen tegen overstroming, bodemdaling en wateroverlast. Het klimaat verandert Door klimaatverandering krijgen we vaker te maken met hitte, droogte en wateroverlast. Op dit moment is een groot deel van de openbare ruimte verhard. Dat kan voor problemen zorgen. We stappen over op duurzame energie Bijna 7% van de energie in Krimpen is duurzaam opgewekt. Maar we zijn met een inhaalslag bezig! We moeten de komende jaren overstappen op duurzame energie en warmte. En meer materialen hergebruiken.
Toekomstbestendig Krimpen We werken aan een toekomstbestendig dorp, voorbereid op klimaatverandering. Waar we duurzaam met energie en materialen omgaan. •
Beschermen tegen het water blijft belangrijk – met HHSK en RWS nemen we maatregelen tegen bodemdaling, overstroming en wateroverlast
•
We stappen over op schone en hernieuwbare energie – en werken samen aan slimme oplossingen voor netcongestie
•
Aanmoedigen van duurzame manieren van vervoer fietsen, wandelen, openbaar vervoer, deelmobiliteit en laadpalen
•
Minder afval en korte, lokale kringlopen (water, grondstof, voedsel) – met name veel potentie bij Stormpolder en bij wijkvernieuwing
•
Robuuste groene en blauwe structuren – minder verharding en meer ruimte voor opvang van water, tegen hittestress
Bereikbaar Krimpen Krimpen ligt gunstig en is compact Krimpen ligt gunstig: vlakbij metropool en landschap. Veel dagelijkse voorzieningen zijn op fiets- en loopafstand. Er zijn ook goede fietsverbindingen naar andere gemeenten.
Krimpen heeft een goede bereikbaarheid met de auto De afhankelijkheid van de brug maakt de verbindingen naar buiten kwetsbaar. Veel mensen maken zich zorgen over de bereikbaarheid. Hier wordt aan gewerkt (Algeracorridor). Er is een busverbinding met het metronetwerk Rotterdam Daarnaast hebben we de waterbus. Het openbaar vervoer is vaak wel trager dan de auto. Verschil tussen de gemeten en ervaren verkeersveiligheid Krimpen aan en IJssel is een van de meest verkeersveilige gemeenten van de regio. Mensen ervaren dit echter niet zo.
Bereikbaar Krimpen Bereikbaarheid is hét thema voor de toekomst, volgens de Krimpenaren. We werken aan een bereikbare gemeente voor iedereen: •
Slim: voorzieningen en werk dichtbij – door slim ruimtegebruik minder afhankelijk van auto of OV
•
Gezond: inzetten op goed lopen, fietsen en OV– met bredere fietspaden, betere routering (leidend bij ruimtelijke ontwikkelingen)
•
Veilig: inrichting openbare ruimte volgens 30km/u – zorgt voor veiligheid en gezondheid en ruimte voor groen, bewegen en spelen
•
Verbeteren doorstroming Algeracorridor en een nieuwe oeververbinding naar de regio (op de langere termijn)
UITWERKING IN DEELGEBIEDEN In elk gebied de juiste balans! Hart van Krimpen
Stormpolder
IJsseldijk Woongebieden
Stormpolder Stormpolder heeft van oudsher een sterke positie in de regio: onderdeel van het havengebied. Door in te spelen op nieuwe ontwikkelingen versterken we deze positie. Deze kansen willen we benutten: • Focus op (maritieme) maakindustrie • Transitie naar een circulaire en duurzame economie • Behoud en creëren van ruimte voor (zware/ watergebonden) bedrijven • Meer werkgelegenheid en koppeling met onderwijs • Opwek van duurzame energie • Versterken van gezondheid, groen en levendigheid, onder andere langs de Industrieweg
De IJsseldijk Het dijklint langs de Hollandse IJssel behoort tot de oudst bebouwde delen van Krimpen. Je vindt er monumenten en bedrijven. De IJssel is er niet goed beleefbaar. Deze kansen willen we benutten: • Versterken van de beleving en identiteit, met aandacht voor de historie en ligging aan het water • Onderzoek naar het verplaatsen van (een deel van de) bedrijvigheid naar Stormpolder • Toevoegen van bijzondere woon-werkmilieus • Versterken van groenstructuur, doorkijkjes en routes (naar centrum en buitengebied)
Hart van Krimpen Het centrum van Krimpen is in de jaren ‘60-’80 gebouwd als functioneel winkelgebied. We willen van dit gebied een echt Hart van Krimpen maken. Deze kansen willen we benutten: • Compact winkelgebied dat toekomstbestendig is • Versterken belevingswaarde (plein, verbindingen met parken en de IJssel) • Meer woningen toevoegen (verdichten) ook in combinatie met zorg • Maatschappelijke en culturele functies naar het centrum verplaatsen • Bereikbaarheid verbeteren (langzaam verkeer, OV) • Vergroenen en klimaatadaptief maken
Woongebieden De woongebieden zijn in verschillende periodes gebouwd. Elk gebied heeft daarom ook zijn specifieke opgaven.
Deze kansen willen we benutten: • Groenstructuur en buurtcentra versterken als levendige, gezonde ontmoetingsplekken met ruimte voor water, bewegen, ontmoeten • We maken ruimte: door concentratie van bedrijven, winkels en voorzieningen • Op vrijkomende plekken voegen we woningen en kleinschalig werken toe • We benutten de ruimte in straten slimmer voor groen, water, bewegen en spelen • Slim ruimtegebruik ondergronds • Bodemdaling is een aandachtspunt in alle wijken. We ontwikkelen ook een aanpak specifiek voor Oud-Krimpen
4. Vervolgproces
IN VIJF STAPPEN NAAR EEN OMGEVINGSVISIE April-juni • koers per gebied verder uitwerken samen met inwoners, ondernemers en organisaties • juni koers in gemeenteraad
Juli-december • na de zomer geeft college ontwerpomgevingsvisie vrij • zienswijze procedure • december besluitvorming raad: nota van beantwoording + omgevingsvisie