2025-12-10 Beantwoording toezegging vragen gratis ov Begrotingswijziging december 2025
Tekst van het document
Beantwoording toezegging/vragen beeldvormende commissie 2 Samen voor Krimpen | Raadsvoorstel Begrotingswijziging december 2025 | 10 december 2025 Vraag 1 In eerder bericht zou gesteld zijn dat er geen extra kosten zouden komen voor het gratis OV voor minima over 2024? Hoe kan er nu toch nog sprake zijn van extra kosten? Antwoord vraag 1 In het raadsvoorstel “Gratis openbaar vervoer voor minima”, waarmee de raad op 15 februari 2024 heeft ingestemd, is in de kanttekeningen opgenomen dat de kostenraming is gebaseerd op een geschat gebruikspercentage. Deze inschatting voor 2024 is gebaseerd op het daadwerkelijke gebruik in eerdere, vergelijkbare projecten van de RET. In hetzelfde raadsvoorstel is daarbij expliciet vermeld dat de kosten hoger kunnen uitvallen wanneer het gebruik van het gratis openbaar vervoer hoger is dan vooraf was voorzien. Verder is in de afspraken met de RET vastgelegd dat wordt gewerkt met een bandbreedte, waarbinnen meer- of minderkosten als gevolg van afwijkend gebruik worden verrekend. Voor het eerste jaar (2024) is afgesproken dat er in principe geen nacalculatie plaatsvindt, tenzij sprake is van een afwijking groter dan 35%. Indien een dergelijke afwijking zich voordoet, wordt deze door de RET verwerkt in de offerte voor het daaropvolgende jaar.
Daarnaast is aangegeven dat eventuele wijzigingen buiten deze bandbreedte via de reguliere P&C-cyclus aan de raad worden voorgelegd. Voor het jaar 2024 blijkt het gebruik dermate veel hoger, dat het de marge van 35% overschrijdt. Daarom is er sprake van een nacalculatie over 2024. Vraag 2 Hoeveel mensen waren beoogd en hoeveel hebben er gebruik van gemaakt? Antwoord vraag 2 Het beoogde aantal deelnemers voor het eerste jaar werd ingeschat op 825 unieke gebruikers. Het daadwerkelijk aantal deelnemers kwam uit op 989 unieke gebruikers. Daarbij is het in het licht van de kostenoverschrijding relevant om op te merken dat ook aantal gemaakte ritten en kilometers per deelnemer hoger is dan vooraf was voorzien. Vraag 3 Waarom horen we nu pas van de overschrijding? Antwoord vraag 3 Een eventuele overschrijding wordt pas inzichtelijk nadat de RET het volledige gebruik over het voorgaande jaar definitief heeft vastgesteld. Eerst worden alle ritten en gereden kilometers over het jaar afgerond, waarna de nacalculatie plaatsvindt en op basis daarvan een nieuwe offerte wordt opgesteld. Dit proces verloopt jaarlijks via een vaste cyclus en vindt plaats in oktober/november. De gemeente ontvangt de definitieve cijfers daarom ook pas op dat moment.
Vanaf dat moment wordt, zoals beschreven in het raadsvoorstel, het gebruikelijke proces gestart om de raad via de reguliere P&C-cyclus te informeren en om besluitvorming te vragen. Dit vindt plaats middels de voorliggende begrotingswijziging.
1 van 2
Vraag 4 Sinds wanneer wist het college zelf van de overschrijding? Antwoord vraag 4 Op 28 augustus 2025 zijn wij door de RET geïnformeerd dat er sprake was van een overschrijding. Op 29 oktober 2025 heeft de RET de definitieve offerte uitgebracht waarin de kostenoverschrijding inzichtelijk is gemaakt. Daarmee werd op dat moment de definitieve omvang van de overschrijding bekend. Vraag 5 In een eerder stadium was er een plafond het begint nu te lijken op een openeindregeling. Hoe kunnen we er meer grip op krijgen? Antwoord vraag 5 Bij de regeling voor het gratis openbaar vervoer voor minima is er altijd een risico op kostentoename. We zijn namelijk afhankelijk van het aantal deelnemers, het aantal ritten en het aantal kilometer dat zij maken. De enige manier om te sturen op deze kosten is het aanpassen van de doelgroep, het beperken van de overige voorwaarden zoals het reisgebied of het stopzetten van de regeling. De opdracht aan de RET wordt jaarlijks verstrekt, dus het aanpassen van de regeling of het stopzetten ervan kan jaarlijks. Omdat er op basis van de huidige informatie geen signalen zijn dat er minder gebruik gemaakt gaat worden van het gratis openbaar vervoer, is in de begroting 2026-2029 het budget voor de regeling structureel verhoogd.
2 van 2