Transcript raadsvergadering 14 december 2022.pdf

1 Opening dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Goedenavond. We zijn compleet, voor zover. Van harte welkom bij deze laatste vergadering van het jaar op 14 december 2022 aan het begin van deze vergadering, waarin wij samenkomen om de belangen van de gemeente Kerkrade en haar inwoners te dienen. Wij spreken de hoop uit dat onze inspanning vrucht zal dragen. Mogen wij kracht en inspiratie putten uit elkanders geloofs- en levensovertuiging met de juiste waardering voor elkanders mening. Van harte welkom bij deze raadsvergadering, deze is hierbij geopend. Een bericht van verhindering van mevrouw Anne Marie Fischer-Otten, de heer Essers, de heer Piefer, en de heer Ritterbeeks.

2 Vaststellen agenda dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dan zijn we bij agendapunt twee: vaststellen van de raadsagenda. Ik neem aan dat u allemaal kunt instemmen met de raadsagenda? Dan stel ik die ongewijzigd vast. Vandaag is wethouder Schlangen uitgenodigd voor de visie van de gemeenschapshuizen. Van harte welkom. Wethouder Roland is hier voor 'de overheveling restbudget zonnepanelen', als vervanger van wethouder van Drunen die we natuurlijk van deze plek ook veel steun toewensen met het verlies van zijn vader. Dat geldt ook voor Joëlle en de hele familie. Het lootje: nummer tien. De heer Vleugels, u bent de gelukkige vanavond. U mag het spits afbijten.

3 Goedkeuring besluitenlijst raadsvergadering 17 november 2022 dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Ons Kerkrade. Dan zijn we bij agendapunt drie: goedkeuren van de besluitenlijst van 17 november jongstleden. We hebben geen opmerkingen ontvangen. Ik ga ook ervan uit ik deze besluitenlijst ongewijzigd kan vaststellen.

4 Ingekomen stukken dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Wat zo is. Dan de ingekomen stukken. Ik stel de lijst aan de orde. Heeft iemand nog iets over de wijze van afdoening van één van die stukken? Dat is ook niet het geval.

5 Akkoordstukken dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dan is de lijst vastgesteld. Dan hebben we agendapunt vijf: de akkoordstukken. Zeven akkoordstukken. Ik inventariseer graag of iemand bij één van de akkoordstukken een stemverklaring wil afgeven. Dat is niet het geval?

5.1 Ontwerpbesluit Tarievennota 2023 dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dan gaan wij beginnen met ontwerpbesluit 5.1: de Tarievennota 2023. Dat is het eerste akkoordstuk. We stellen zelf vast welke lokale belastingen we heffen en welke grondslagen, tarieven en

kwijtscheldingsnormen er gelden. Die zijn ook opgenomen in de verordeningen, en die verordeningen vormen samen de Tarievennota. BsGW voert dat allemaal voor ons uit. De gemiddelde OZB-lasten, de afvalstoffenheffing en het rioolrecht blijven gelijk in 2023. De gemiddelde woonlasten zullen naar de huidige inzichten in 2023 niet afwijken van die van 2022. Op individueel niveau zijn er natuurlijk wel altijd verschillen mogelijk. De raad besluit de volgende verordeningen voor 2022 in te trekken en de verordeningen voor 2023 vast te stellen: de verordening op de heffing en invordering van de onroerendzaakbelasting; de verordening op de heffing en invordering van de afvalstoffenheffing, inclusief de daarbijbehorende tarieventabel; de verordening op de heffing en invordering rioolheffing; de verordening op de heffing en invordering van de hondenbelasting; de verordening op de heffing en invordering van de parkeerbelasting, inclusief de daarbijbehorende tarieventabel; en de verordening op de heffing en invordering van de toeristenbelasting; de verordening op de heffing en invordering van leges, inclusief de daarbij behorende tarieventabel; de verordening op de heffing en invordering van marktgelden en markt promotiegelden gemeente Kerkrade; de verordening op de heffing en invordering van de lijkbezorgingsrechten, inclusief de daarbijbehorende tarieventabel; de verordening op de heffing

en invordering van de precariobelasting, inclusief de daarbijbehorende tarieventabel; de verordening op de heffing en invordering van reclamebelasting, inclusief de daarbijbehorende tarieventabel; en de regeling kwijtschelding gemeentelijke belasting, met tarieventabel. De datum van intrekking van de verordening is gelijk aan de datum van inwerkingtreding van de verordening, namelijk 1 januari 2023. Dat voorstel is aangenomen.

5.2 Ontwerpbesluit zienswijze inzake Functioneel Leeftijdsontslag (FLO) Veiligheidsregio ZuidLimburg (VRZL) dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Ontwerpbesluit 5.2 is de zienswijze inzake het Functioneel Leeftijdsontslag, afgekort met FLO, van de Veiligheidsregio Zuid-Limburg. Het algemeen bestuur van de veiligheidsregio gaat een besluit nemen over een extra structurele jaarlijkse bijdrage ter grootte van vijfhonderdzestigduizend euro met ingang van 2023. Dit dient om de hogere kosten te dekken die gemaakt worden in het kader van de voorziening functioneel leeftijdsontslag, FLO: een soort vroegpensioen voor functies die lichamelijk en/of psychisch te zwaar zijn om tot de pensioengerechtigde leeftijd vol te houden. Het FLO voor de beroepsbrandweer is wettelijk afgeschaft met ingang van 1 januari 2006, en voor het destijds zittende personeel in bezwarende functies is gelijktijdig dit overgangsrecht ingevoerd. Daarvoor is nu meer budget nodig. De raad kan een zienswijze geven. De veiligheidsregio heeft op één punt al gereageerd, namelijk dat de reactietermijn is verlengd, want daarover hadden wij ook opmerkingen. Nu zijn ook alle gemeenteraden in de gelegenheid om te reageren.

De raad van de gemeente Kerkrade besluit: één, conform bijgevoegde conceptbrief een positieve zienswijze af te geven ten aanzien van de gevraagde extra structurele bijdrage vanaf 2023 ten behoeve van de FLOvoorziening van de veiligheidsregio Zuid-Limburg; en twee, conform bijgevoegde conceptbrief een opmerking te plaatsen over de aan de raad geboden termijn om een zienswijze in te dienen.

5.3 Ontwerpbesluit intrekken APV 2022 en vaststellen APV 2023 dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dat voorstel is ook aangenomen. Ontwerpbesluit 5.3 is het intrekken van de algemene plaatselijke verordening - ik kort dat af met APV - van 2022 en het vaststellen van de APV van 2023. In de nieuwe verordening zijn diverse technische verbeteringen, correcties en actualiseringen aangebracht door de VNG. Dat hebben wij overgenomen. De raad besluit dan ook: één, om de APV van de gemeente Kerkrade 2022 in te trekken; en twee, de APV van de gemeente Kerkrade 2023 vast te stellen.

5.4 Ontwerpbesluit toestemming raad i.r.t. wijziging GR Omnibuzz per 2023 zienswijze begrotingswijziging 2023 en meerjarenperspectief 2024-2026 dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Ook dat voorstel is aangenomen. Agendapunt 5.4 is het ontwerpbesluit toestemming raad in relatie tot wijziging van de gemeenschappelijke regeling Omnibuzz per 2023, een zienswijze op de begrotingswijziging 2023 en het meerjarenperspectief 2024-2026. Dat is een voorstel in twee onderdelen. Als eerste geeft de raad toestemming om de regeling van Omnibuzz te wijzigen. Daarover heeft de raad eerder een positieve zienswijze afgegeven aan het college, en nu geeft de raad de daadwerkelijke toestemming. Een tweetrapsraket die nieuw is voor de wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen. Daarnaast geeft de raad een positieve zienswijze af aan Omnibuzz over de aangepaste begroting 2023 en het meerjarenperspectief. Het besluit luidt als volgt: één, het college van B&W toestemming te verlenen om de gemeenschappelijke regeling Omnibuzz te wijzigen in overeenstemming met het bijgevoegde concept wijzigingsbesluit; twee, kennis te nemen van de aangepaste begroting 2023-1 en het meerjarenperspectief 2024-2026; en drie, een positieve zienswijze in te dienen op de concept begrotingswijziging 2023 en het meerjarenperspectief 2024-2026. Dat voorstel is ook aangenomen.

5.5 Ontwerpbesluit zienswijze op de tweede begrotingswijziging 2022 Gemeenschappelijke Regeling Werkvoorzieningschap Oostelijk ZuidLimburg en de tweede begrotingswijziging 2022 Gemeenschappelijke Regeling Werkgeversservicepunt Parkstad dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Punt 5.5 is het ontwerpbesluit inzake de tweede begrotingswijziging 2022 van de Gemeenschappelijke Regeling Werkvoorzieningschap Oostelijk Zuid-Limburg en de tweede begrotingswijzing 2022 van de Gemeenschappelijke Regeling Werkgeversservicepunt Parkstad. Afgekort gaat het hier om WOZL en WSP, en voor ligt een begrotingswijziging 2022. De raad kan een zienswijze afgeven en doet dat ook. Een positieve zienswijze omdat er geconstateerd is dat het saldo van de beide begrotingswijzigingen leidt tot een lagere bijdrage voor de gemeente Kerkrade. De raad besluit om een positieve zienswijze af te geven, zoals verwoord in het concept schrijven, aan de Gemeenschappelijke Regeling WOZL en aan de Gemeenschappelijke Regeling WSP Parkstad.

5.6 Ontwerpbesluit Verordening nadeelcompensatie dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Ook dat voorstel is aangenomen. Agendapunt 5.6 is het ontwerpbesluit van de Verordening nadeelcompensatie. Een gevolg van de Omgevingswet is dat de huidige procedureverordening dient te worden ingetrokken. Om voor toekomstige schadeclaims de beschikking te hebben over een verordening waarmee schadeclaims op uniforme wijze kunnen worden afgehandeld moeten wij een nieuwe verordening

vaststellen. De raad van de gemeente Kerkrade besluit: één, vast te stellen de Verordening nadeelcompensatie gemeente Kerkrade 2022; twee, in te trekken de Verordening voor advisering en tegemoetkoming in planschade 2009. Deze verordening treedt in werking op het tijdstip waarop de Omgevingswet en titel 4.5 van de Algemene wet bestuursrecht in werking treden.

5.7 Ontwerpbesluit zienswijze PIP veegplan Buitenring dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Ook dat voorstel is aangenomen. Punt 5.7 is het laatste akkoordstuk van vanavond: ontwerpbesluit zienswijze PIP Veegplan buitenring. Het zijn weer mooie afkortingen vanavond. Provinciaal inpassingsplan, voor degenen die erover zaten te denken wat dat ook alweer was. De provincie werkt aan een veegplan, dan worden gronden die nu niet meer van belang zijn voor de buitenring teruggegeven aan de betreffende gemeente. De feitelijke situatie wordt hiermee planologisch vastgelegd, en de gemeente kan ook hier een zienswijze afgeven. De raad besluit om in te stemmen om bijgevoegde conceptbrief naar gedeputeerde staten van Limburg te sturen, waarin een positief standpunt wordt ingenomen over het PIP Veegplan buitenring Parkstad Limburg 2022.

6 Bespreekstukken dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Ook dat voorstel is aangenomen. Dan ben ik bij agendapunt zes, dat zijn de bespreekstukken voor vanavond. Het zijn er twee. Het ontwerpbesluit één waarmee we beginnen is het beleidskader

6.1 Ontwerpbesluit beleidskader "visie gemeenschapshuizen Kerkrade" dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

van de 'visie gemeenschapshuizen Kerkrade'. Het huidige vigerende beleid van de gemeenschapshuizen is gedateerd, uit 2008, en voorgesteld wordt om dat beleid te actualiseren en in lijn te brengen met de huidige visie en doelstellingen van de gemeente. Daarvoor dient het beleidskader wat voorligt. Schriftelijke vragen zijn gesteld door het CDA en de SP en de beantwoording staat bij de agendastukken van dit agendapunt. Het is aan Ons Kerkrade om het spits af te bijten. M.M.K. Struver Ons Kerkrade

Dat is mooi op tijd! De heer Struver. Dank u wel, voorzitter. We hebben de antwoorden op de binnengekomen vragen in onze fractie doorgenomen. De antwoorden op de vragen hebben ons standpunt vanuit de commissie eigenlijk niet gewijzigd. In de commissie konden wij ons al vinden in de visie die is uitgestippeld in het stuk. De focus op de niet-commerciële doeleinden, zoals het geven van een samenkomstplek in de wijken en het uitrollen van de Vie-gedachte zijn dingen waar wij achter kunnen staan. Ook omdat de wethouder in de commissie heeft aangegeven dat wij bij verdere ontwikkelingen een terugkoppeling zullen krijgen als raad, hebben wij het idee dat er genoeg handvaten zullen zijn om over concrete wijzigingen in de toekomst te kunnen debatteren met z'n allen. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Wij kunnen akkoord gaan met het stuk zoals het voorligt. Dank u wel. M.A.K.J. Laumann SP

Dank u wel. De SP, mevrouw Laumann. Dank u wel, voorzitter. Eerst over het proces. Het blijkt toch heel moeilijk te zijn om vragen over financiën van gemeenschapshuizen te beantwoorden. Het CDA heeft vragen gesteld, daarop krijgen ze geen antwoord. De SP heeft nogmaals vragen moeten stellen om een beetje boven water te krijgen wat de subsidie is die een gemeenschapshuis krijgt, en waarom. De financiële cijfers zitten

niet bij de stukken ter voorbereiding, zoals het zou moeten horen, maar aansluitend moeten we daarover vragen stellen. We weten niet, met uitzondering van 't Westhoes, hoe de gemeenschapshuizen de afgelopen veertien jaar hebben gefunctioneerd. Of ze goed bezocht worden, of de burgers het gemeenschapshuis belangrijk vinden, welke activiteiten er plaatsvinden, et cetera. Er zijn op geen enkel moment evaluaties. De wethouder geeft in de nota van toelichting aan een rondje langs de besturen te hebben gedaan, en daar te hebben gehoord dat alles goed gaat. Wow, daarvan zijn we echt onder de indruk! Voorzitter, vanaf 2008 vraagt een gemeenschapshuis subsidie aan en krijgt dat ook elk jaar. Op basis waarvan? Mogen we ervan uitgaan dat voor het bepalen van de subsidie een soort begroting wordt overlegd door de gemeenschapshuizen waardoor de hoogte van de subsidie wordt bepaald? Wat houdt die begroting in? De huur, de stookkosten, het gebruik van ruimtes, enzovoort? We weten eigenlijk niks. We kunnen begrijpen dat de wethouder niet alles weet. Hij weet natuurlijk wel, want zo hebben we de afgelopen jaren samen opgetrokken en afgesproken, dat we voordat we nieuw beleid vaststellen het oude beleid moeten evalueren en op basis daarvan nieuwe doelen stellen.

Anders is dit beleid niets anders dan stuurloos ronddobberen en her en der blind een zak geld door de schoorsteen laten gooien door je hulppieten. Er zijn toch jaarverslagen, begrotingen, et cetera van de gemeenschapshuizen zelf? Hadden we niet op z'n minst een samenvatting of iets dergelijks kunnen krijgen, lang voordat we vandaag vragen beantwoord kregen over verslagen? Of belt de bestuursvoorzitter of de manager van een gemeenschapshuis met de wethouder en vraagt: "Kun je me honderdduizend-, nee honderdvijftigduizend euro overmaken op onze rekening?" Dan moet er toch een overzicht zijn waar een tekort vandaan komt? Het is per slot van rekening geld dat overgemaakt is en niet persoonlijk uitbetaald is. Het is geld van de burgers. Daarnaast staat in het beleidskader gemeenschapshuizen op pagina twee: "De nadelige exploitatiesaldi worden vooralsnog financieel gedekt door de gemeente." Dan moet de gemeente daarvoor toch verantwoording krijgen van een gemeenschapshuis? We weten nog steeds niet waaruit de financiële tekorten bestaan. De SP wil dan ook een toevoeging in het beleidskader. Het beleidskader heeft de doelen gesteld, maar we willen graag dat de gemeenschapshuizen jaarlijks een jaarverslag en een financieel jaarverslag aanreiken waarin we kunnen zien hoe het gaat en hoe het financieel gaat.

Alleen op die manier kan de raad haar controlerende functie uitoefenen met betrekking tot de uitvoering, evaluatie en eventueel bijstelling van het beleidsplan. Kan de wethouder dat toezeggen? dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Tot zover de eerste termijn, voorzitter. Dank u wel. Met uw laatste zin maakt u het zelf al goed. We kunnen niet het beleidskader wijzigen, hetzij u het formuleert in een amendement. U vraagt om een toezegging van de wethouder om de jaarlijkse stukken aan te laten leveren. L.H.J.F. Schlenter Ouderenpartij Kerkrade

Ja, helder. Dank u wel. De Ouderenpartij Kerkrade. Dank u wel, voorzitter. In de commissievergadering hebben wij ingestemd met het conceptbesluit. Ook met de aanvullende stukken is dat niet gewijzigd. Wij stemmen nog steeds in. We kennen eigenlijk een doorslaggevende betekenis toe aan het gegeven dat we het ook erg belangrijk vinden dat je voor het uitdragen van Vie in de wijken die gebouwen nu eenmaal nodig hebt. We hebben ook gevoel bij het verzoek van de SP om, laat ik het misschien iets anders formuleren, na te denken in de toekomst over hoe die bijdragen misschien verminderd kunnen worden. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Daarbij wil ik het in de eerste termijn laten. Dank u wel. Volgens mij heeft de SP die nuance niet gegeven. U wilt om andere redenen graag die financiële stukken. U ondersteunt die vraag naar de toezegging van de wethouder van de SP. L.H.J.F. Schlenter Ouderenpartij Kerkrade

Het gaat mij niet zozeer om het inzien van financiële stukken, maar wel om het ook naar de toekomst toe blijven nadenken over hoe we die tekorten kunnen verminderen. Wat kan er alsnog gebeuren om de gemeenschapshuizen in een financieel prettigere constellatie te laten functioneren? dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Daarvoor heb je die stukken nodig, dus u ondersteunt wel de vraag naar de toezegging. L.H.J.F. Schlenter Ouderenpartij Kerkrade

Prima. Toch, of ben ik nu te streng? Nee, goed. Ja. Dan hebben we dat in ieder geval helder. M. Meijer CDA

De fractie van het CDA. Dank u wel, voorzitter. Wij willen ons ook in hoofdlijnen aansluiten bij het verhaal van de SP. We zijn blij met de beantwoording die we hebben gekregen in eerste instantie. Blij ook dat er

vervolgvragen zijn gesteld. Wat ons wel verontrust en waarin we enigszins teleurgesteld zijn, is dat we nu beleid gaan maken maar dat we vervolgens niet alle stukken voorhanden hebben. Althans, dat gevoel bekruipt ons in ieder geval. Als er structureel verliezen worden gedraaid-- Ik noem dat bijna een gedoogconstructie, dat is iets van tijdelijke aard. Als dat blijft continueren, dan moet je uiteindelijk een oplossing ervoor gaan vinden en het beleid erop gaan aanpassen. Dus een dubbel gevoel. Je moet een nieuw beleid of een nieuwe visie maken, en dat gaan we doen, waardoor we de gemeenschapshuizen hopelijk wel enigszins rendabel kunnen maken. Als wij dat als raad of als college vinden. Anderzijds, als deze vragen niet waren gesteld wisten de 29 raadsleden hier waarschijnlijk niet dat deze verliezen gedraaid werden. Ik ben dan ook benieuwd, en ik doe ook een oproep aan alle andere partijen, om stuk voor stuk te reageren wat ze van deze verliezen vinden en hoe zij daarin staan. Ik ben oprecht benieuwd daarnaar. Ik kan me ook voorstellen dat iemand die in de commissie heeft ingestemd nu weer instemt met het stuk. Ik denk wel dat deze verheldering, of deze beantwoording, wellicht een nieuwe blik daarop werpt.

Als je over de visie gaat nadenken, maar je gaat niet naar het heden kijken, naar deze verliezen die er nu tot deze mate zijn, en dat niet duidelijk is waarom die verliezen er zijn en of er in het verleden al gesprekken zijn geweest om dat te gaan verminderen-- Wij zien dat echt als een structureel probleem en niet als een incidenteel probleem, waarvan hier sprake is. We doen ook zeker een oproep om de gegevens voorhanden te krijgen, en we hopen dat in de toekomst dit soort eigenlijk onmisbare stukken, dat vinden wij, bij voorbaat ter beschikking worden gesteld. Hoe kunnen wij een stuk goed beoordelen als wij deze belangrijke gegevens-- We hebben het niet over tien of duizend euro, maar we hebben het bijna over tweehonderdvijftigduizend euro jaarlijks wat naar gemeenschapshuizen gaat. Dan mogen wij ons rustig de vraag stellen of die gemeenschapshuizen nog toekomstbestendig zijn. Moeten we niet naar verenigingen gaan die een verenigingsgebouw hebben wat misschien voor 30 procent in gebruik wordt genomen? Kunnen we daar niet een rol vervullen? Misschien gaan we nu te snel overstag en zeggen we: "We gooien Vie hierheen, we gaan andere maatschappelijke onderdelen bij de gemeenschapshuizen toevoegen, wellicht om het gat iets te dichten." Wij zijn echt benieuwd naar de beantwoording daarvan. Wij maken ons wel zorgen.

Even ter verduidelijking: wij vinden het belangrijk dat we in de wijken voorzieningen hebben. We vinden het belangrijk om verenigingen te ondersteunen. Ja, daarvoor moeten faciliteiten zijn. Ja, dat mag de gemeenschap wat kosten. Maar dit mag veel duidelijker zijn. Enerzijds benieuwd wat het college hiervan vindt, anderzijds ben ik echt benieuwd wat de andere partijen hiervan vinden. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dank u wel. Volgens mij hadden de partijen die voor u aan het woord waren een helder standpunt daarover ingenomen. Dat maakt het wat makkelijker. Tenminste over die financiële situatie, en het verzoek van de toezegging komt daaruit voort. Het verzoek is aan partijen om te reageren op de vraag van het CDA. C.E. Paul-Ubachs Burgerbelangen

BurgerBelangen, mevrouw Paul. Dank u wel, voorzitter. Allereerst zijn wij in de commissie al akkoord gegaan met het beleidskader zoals het voorligt. Gezien de vraag van de heer Meijer: er is een nieuw beleid gemaakt ten aanzien van de gemeenschapshuizen, dat beleidskader. Men gaat nu werken aan de invulling van een uitvoeringsbeleid. Wij denken dat als je straks naar dat uitvoeringsbeleid gaat kijken, dat het zeker aan de orde komt en het wordt ook op maatwerk toegepast, dat daaruit de acties worden uitgezet om in ieder geval datgene waarvoor we nu bang zijn, dat het in de toekomst verbeterd gaat worden. Dat is mijn antwoord op de vraag van de heer Meijer. A.R.J. Otten Hart voor Vrijheid

Dank u wel, helder. Hart voor Vrijheid, de heer Otten. Dank u wel, voorzitter. In de commissievergadering zijn we het al ermee eens geweest. Gezien de vragen van diverse partijen om meer inzicht te krijgen en de toezegging van de wethouder over de financiële jaarstukken, stel ik het ook op prijs dat we dat in de toekomst van tevoren ontvangen. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dat was het, dank u. R.F.A.C. Creusen VVD

Helder, dank u wel. De VVD, de heer Creusen. Dank u wel, voorzitter. Ook wij waren eerder al akkoord in de commissievergadering. Ik merk nu dat er spanning is rondom de opbrengsten van gemeenschapshuizen. Ik wil hierbij het sociale belang van deze gemeenschapshuizen nog eens benadrukken, die zijn er ontegenzeggelijk. We maken ons vooral zorgen over de financiële opbrengsten. Ik denk dat het goed is om de vraag nu te stellen: wat zijn gemeenschapshuizen ons daadwerkelijk waard? Dat is de cruciale vraag. We

weten allemaal dat ze nooit kostendekkend zullen zijn. Het is goed om daar wel een principiële uitspraak aan te koppelen, zodat we uit deze discussie blijven. Het lijkt me erg belangrijk. Waar wij als VVD altijd voor beducht zijn geweest, is hoe gemeenschapshuizen zich in de wijk verhouden met de commerciële partijen. Ik denk toch aan de horeca. Daarop zullen we altijd alert blijven. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dat wil ik wel meegeven, maar voor de rest geen vragen. Dus de uitvoering, zoals mevrouw Paul aangeeft, moet ook op die vragen meer duidelijkheid geven. S.H.G. Gorissen PvdA

Helder. De PvdA, de heer Gorissen. Dank, voorzitter. Allereerst zouden wij willen aansluiten bij het verhaal van de heer Creusen. Het gaat niet alleen om kostenposten, in de zin van er zijn tekorten en we moeten iets gaan verminderen, maar dat het ook gaat om een investering in wijken, om een investering in burgers. Het is wel goed om niet alleen het kostenaspect te belichten, maar ook de investering. Dat wil niet zeggen dat je niet naar die kosten of investering moet kijken. De hoogte van de bedragen is een hele andere vraag. Dan is niet alleen de vraag: wat is het me waard? Maar ook: wat kunnen we doen om dit in de toekomst te verbeteren? Nu wordt er gesproken over evaluaties. In de commissie hebben we het ook daarover gehad. In de commissie bleek dat evaluaren niet zo eenvoudig was omdat niet op een vergelijkbare manier overal wordt gemonitoord, maar dat het de bedoeling is om dat in de toekomst te gaan verbeteren. Voor die uniformiteit hebben we volgens mij met een aantal fracties gepleit in de commissie. Die uniformiteit moet de toekomst gaan brengen. Wij hebben ook aangegeven dat we benieuwd zijn naar het financiële kader zoals dat er dadelijk komt te liggen als we van beleid naar uitvoering gaan, als we van het beleidskader overgaan naar het in de praktijk willen gaan brengen.

Het is goed dat we daarvan op de hoogte worden gehouden, dat we allemaal aan de bal kunnen blijven. Tot slot van onze inbreng hechten we waarde eraan dat we herhalen wat we in de commissie hebben aangegeven, en dat is dat gemeenschapshuizen er allereerst zijn voor de wijk, voor de samenleving, voor de maatschappij. We kunnen ons heel goed kunnen voorstellen dat een gemeenschapshuis moeite heeft om het financieel goed te kunnen doen als er erg wordt beknot op de commerciële mogelijkheden. We hebben ervoor gepleit, dat blijven we doen, om in ieder geval een goede balans te zoeken. Dat wil niet zeggen dat je commercieel de voorkeur moet geven boven de samenleving, absoluut niet. In de uitvoering zijn we benieuwd hoe die balans tot uiting komt. Hoe gaan we dadelijk om met dat spanningsveld tussen samenleving en commercieel? Tussen het spanningsveld: kom ik met mijn planning in de war en moet een vereniging wijken? Aan de andere kant: hoe kan ik financieel garen daarbij spinnen? Die balans zouden wij graag terugzien in de uitvoering die gaat komen. Voor de rest kunnen we instemmen met het ontwerpbesluit dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

en wachten we de verdere beraadslaging af. C.J.A. Szalata-Thomas Lokaal Alternatief

Dank u wel. Tot slot van de eerste termijn Lokaal Alternatief, mevrouw Szalata. Dank u wel, voorzitter. Ook wij hebben in de commissie aangegeven dat we het heel begrijpelijk vinden dat er een nieuw beleid geformuleerd wordt. De beleidskaders die hier gesteld zijn, daarin kunnen wij ons vinden. Er zijn veel ontwikkelingen geweest de laatste jaren, zowel in de zorg, welzijn, burgerparticipatie, noem het maar op. Het is heel belangrijk dat die gemeenschapshuizen daarvoor worden ingezet en dan ook zo optimaal mogelijk bezet worden. Als het gaat over inzicht in de financiën, dat vinden wij ook belangrijk. Deze bedragen zeggen ons niet zoveel, want het is inderdaad: wat staat er tegenover? Ik ben het wel eens met wat de heer Gorissen zegt, en ook door de VVD is aangegeven, dat het de vraag is of je dit ooit helemaal kostendekkend krijgt. Van belang is wat er tegenover staat. Wat betekent dit voor onze samenleving? Daarnaar zullen we goed moeten kijken. Nogmaals, voor ons is het belangrijk: wat houden die bedragen in? Wat zijn de inkomsten in een gemeenschapshuis? Daarin hebben we nu helemaal geen inzicht. Wij vinden dat zeker van belang. Het stukje evenwicht, commercieel en maatschappelijk is ook heel belangrijk. Ik kan me trouwens herinneren dat in het oude gemeenschapshuizenbeleid daarover regels stonden opgenomen.

Ik denk alleen dat die door de jaren heen verwaterd zijn en niemand meer weet dat ze er waren, maar die waren er wel degelijk. Misschien moeten we die nog eens boven tafel krijgen. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dat was de eerste termijn. Dank u wel voor uw mooie en goede inhoudelijke bijdrages op dit dossier. Altijd natuurlijk, maar hier worden vooral goede punten aangeraakt. Alle fracties ondersteunen het belang van gemeenschapshuizen maar er zijn ook wat zorgen. Die gaan gepaard, wethouder, met dit nieuwe

beleidskader. In ieder geval zorg voor een goede monitoring en uniformiteit zodat we de vinger aan de pols kunnen houden. De toezegging die gevraagd wordt van tenminste de SP, de Ouderenpartij Kerkrade en Hart voor Vrijheid om de jaarstukken te geven, zodat u goed inzicht krijgt. Ook om een balans te vinden tussen commerciële en niet-commerciële activiteiten. Dat zijn meer zorgen richting de toekomst over hoe we borgen dat die plekken, die alle fracties zo belangrijk vinden, ook die plek in die samenleving kunnen houden. Niet direct vragen, maar wel uw visie daarop, en hoe u de raad hierin gerust kunt stellen hoe we dat proces met elkaar goed gaan volgen, dat we die weg goed afleggen. Dat is wat ik aan u zou willen voorleggen. J.H. Schlangen wethouder

Ik mag reageren, voorzitter? Dank u wel met uw permissie. U heeft het heel mooi samengevat, voorzitter. Dat maakt voor mij de beantwoording een stuk makkelijker. Ik wil beginnen te zeggen dat mij het gemeentehuizenbeleid ook zorgen gebaard heeft. Ik kan de vragen van mevrouw Laumann heel goed begrijpen. Het is een - wat maak ik ervan - brij of een mooie soep, of wat dan ook. Zeg het maar. Ik had het ook niet meer voor ogen. Ik heb begrepen dat, toen ik welzijn in mijn portefeuille kreeg, er iets moest gebeuren. We hebben zes gemeenschapshuizen, waarvan vier er direct een exploitatiebijdrage krijgen. De subsidie noemen we een exploitatiebijdrage om dat tekort wat ontstaat op verschillende plekken-- Dat is trouwens zeer divers. Ik heb in de beantwoording naar u toe aangegeven waaraan het kan liggen. Openingsuren, gebruikers, horeca, noem maar op. Ook de bijdrage van de huurpenningen. Ik heb daarnaar gekeken en ik zeg: "Het kan niet zo verder doorgaan, we moeten meer uniformiteit gaan krijgen en inzicht krijgen." Dat is alles wat u vraagt, daarmee ben ik het helemaal eens. In de toekomst, heb ik gezegd, willen we ook die bedrijfsvoering gaan bekijken. Zoals wij het kunnen zien en controleren mag u het ook meekrijgen. Alleen, om de bedrijfsvoering niet op straat te leggen, zal het vaak onder vertrouwelijkheid moeten. Dat moet u ook begrijpen.

We delen het wel met de raad, en met elke fractie van de raad. Dat zeg ik ook toe. Alleen staan tegenover financiële inspanningen natuurlijk ook maatschappelijke opbrengsten. Ik heb in de commissie tegen jullie gezegd dat ik ook zeg wat de maatschappelijke opbrengst kan zijn: om verenigingen een goede rol te geven in een gemeenschapshuis. Ik benadruk de naam 'gemeenschapshuis'. Geen MFA maar gemeenschapshuis, het huis van de gemeenschap. Dat er evenwicht moet komen tussen extra opbrengsten door commerciële activiteiten, dat mag zo zijn, maar het mag niet zo zijn dat commerciele activiteiten verdringend zijn voor de maatschappelijke activiteiten, want het zijn onze verenigingen, en het is voor de samenleving, die daar gehuisvest zijn nota bene. We zien het ook aan de energieproblematiek. Als wij de gemeenschapshuizen niet helpen, dan gaan ze daar de huren verhogen en de contributies van de verenigingen moeten ook omhoog waardoor leden afvallen. Dat is een sneeuwbaleffect. We moeten goed daarnaar kijken. Ik wil wel toezeggen dat we ook kijken naar commercie waar het mogelijk is. Wat de VVD zegt en de PvdA in het verlengde daarvan ook nadrukkelijk, daarmee ben ik het ook eens.

Zij zeggen: "Het moet niet zo zijn dat de plaatselijke horeca de taken afgenomen krijgt, die in het gemeenschapshuis op een andere manier misschien goedkoper kunnen plaatsvinden, waarmee je de plaatselijke horeca ondermijnt." Dat moet ook niet het geval zijn. Dat moge duidelijk zijn. De financiële consequenties van de gemeenschapshuizen zoals die opgenoemd zijn in de beantwoording zijn jaarlijks in de gemeentebegroting opgenomen. Dat de raad dat niet ziet of heeft meegekregen kan ik me misschien voorstellen, maar ze staan er wel benoemd. Het is niet vreemd. Ik heb geschreven: "Het bedrag van 't Westhoes met name." U weet ook dat 't Westhoes per 1 januari 2023 de eerste keer de gebruikers huur gaan betalen. We hebben bij de start van 't Westhoes gezegd: "Vijf jaar lang betaalt geen vereniging die overgaat van een andere plek naar 't Westhoes een huurbijdrage." Die hebben nu een exploitatiebijdrage van honderdvijfendertigduizend euro, waarvan een groot gedeelte voortkomt op het niet betalen van huur door de verenigingen. Dat zal komend jaar al direct anders zijn. Ik hou u ervan op de hoogte wat het verschil uitmaakt. Dan wordt het bedrag, meneer Meijer, van die tweehonderdzoveelduizend euro weer een stuk lager op de begroting. Ik blijf erbij, het belang van de maatschappelijke inzet is gigantisch, dat moeten we zeggen.

Als we dat niet gaan doen, dat we die mensen niet laagdrempelig in de wijkcentra's c.q. gemeenschapshuizen opvangen en gaan horen en spreken, en weet ik wat we allemaal doen, dan gaat dat vele malen grotere gevolgen hebben, ook in financiële zin, dan de investering in de exploitatiebijdrage. Daarvan zijn we overtuigd, daarvan moet u uitgaan. Ik kan niet kwantificeren wat dat betekent aan de achterkant, zoals vele dingen niet in het sociaal domein. De sluiting van de gemeenschapshuizen leidt sowieso, dat merken we, door een toename in het minder beschikken van Wmo-aanvragen en van ook jeugdzorg, omdat het voorliggend veld daar veel vaker ingezet wordt om preventief zaken uit te rollen. Veel dagbestedingszaken van LEVANTO en Radar, ik noem een paar partijen op die daar ook terecht kunnen en daarmee ook die exploitatie een beetje drukken want die betalen daarvoor ook geld, huur. Ook bezetting overdag is belangrijk. Nogmaals, we gaan in januari, daarnaar streven we, een studie maken om toch te kijken dat we op die gemeenschapshuizen meer uniform beleid kunnen toepassen. Het staat nu op zes plaatsen anders ingericht. We moeten meer kijk hebben op uniformiteit, dat ze onder een

bepaalde paraplu op dezelfde manier functioneren. Dan nog heb je verschillende bezettingsgraden, heb je verschillende openingsuren, en er zal ook een verschil zijn in de bijdrage. Ik zeg het nogmaals heel nadrukkelijk: "Het blijft een utopie om te denken dat een gemeenschapshuis rendabel gaat worden." Ik hoor die naam even noemen, rendabiliteit. Dat gaat het zeker nooit worden, daarvan moet u uitgaan. We kunnen natuurlijk wel kijken, en dat zeg ik toe en daarvoor hebben we ook de nota geschreven-- Mevrouw Paul zegt netjes: "Er komt een uitvoeringsrapport of nota onder, die moet laten zien waar en hoe het anders kan, zodat er weer evenwicht gebracht kan worden en de kosten wat verlaagd worden." Maar ik zal nooit een gemeenschapshuis rendabel kunnen maken. Daarvoor is de commerciële horeca, om daar het bestaan in te hebben. Die moeten het op hun manier doen. Dat kun je nooit verwachten van een gemeenschapshuis. Dat moet je niet zo noemen, dan moet je ze sluiten en er horeca van maken en een kastelein erin zetten. Dat willen we juist niet. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Mand, voorzitter. Sorry, 'in de mand' betekent dat ik genoeg heb gepraat, denk ik. Sorry. Ik zal op de Kerstborrel graag nader specificeren waar dit vandaan komt, maar niet in een openbare vergadering. Wethouder, ik hoor u ook wel de zorgen van de raad delen en ook aangeven dat u daarmee aan de slag gaat. Ik ga misschien nu een beetje ver, maar ik kan me voorstellen als u een jaar ongeveer met dit plan bezig bent, dat we zeggen: "We gaan ook als raad op werkbezoek bij één van de gemeenschapshuizen." We hebben daar een informatieavond waarop u de raad meeneemt op die punten van de verschillende gemeenschapshuizen. Dan hebben we ook met elkaar vinger aan de pols, en dan hebt u een jaar de tijd om werk daaraan te verrichten. Zou dat een suggestie zijn? Een werkbezoek combineren met een informele sessie over hoe het staat met het uitvoeringsplan, zodat alle vragen die u gesteld heeft daar ook een plek krijgen? Anders wordt het weer zo'n formele vraag en antwoord. Je wilt ook J.H. Schlangen wethouder

een beetje voelen, denk ik. Ik ben er een heel groot voorstander van, voorzitter, maar dan wel ook een gesprek aangaan en een ontmoeting hebben met de besturen of het overkoepelend orgaan, maar ook met de gebruikers van een gemeenschapshuis. Dat ook de gebruikers aan het woord komen om te vertellen hoe ze het ervaren en beleven. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Daarvan ben ik echt een voorstander. Graag! We gaan dat inplannen via de griffie en dan komen alle vragen ook op een informele sessie terug, buiten de reguliere instrumenten die de raad altijd ter beschikking staan. Ja? Dan naar de tweede termijn. De toezegging is in ieder geval gedaan. Er wordt een informele informatiesessie georganiseerd bij één van de gemeenschapshuizen waar de wethouder dan informeert over een jaar werken aan die punten, en ook combineert met contact met de besturen en de verenigingen. Behoefte aan een tweede termijn? Ja? Ik begin bij Ons Kerkrade. Nee, wij hebben niks meer. M.A.K.J. Laumann SP

Niet? Helder, dank u wel. De SP. Allereerst dank aan de wethouder voor de heldere toelichting, ondanks dat de burgemeester dat al had gezegd. Ik heb nog een vraag, want ik hoor hier commerciële activiteiten. Ik heb altijd begrepen dat commerciële activiteiten niet zijn toegestaan in gemeenschapshuizen. Ik wil zeker zijn wat wel en niet mag. Dan kom ik terug op dat rendabele. Wij zijn niet de partij die vindt dat een gemeenschapshuis rendabel moet zijn. Een gemeenschapshuis is een sociale lijm, wat ik in de commissie zei. Het moet niet zo zijn dat er maar geldstromen naartoe blijven gaan, en we weten niet waarom, hoe en wat, en we kunnen het niet verbeteren. Ik heb niet de verwachting dat een gemeenschaphuis rendabel gaat zijn. Of dat moet, vraag ik me ook af want het mag best een beetje kosten voor burgers om een goed onderkomen te bezorgen met activiteiten en alles. Maar het heeft grenzen voor ons. L.H.J.F. Schlenter Ouderenpartij Kerkrade

Dat bedoel ik, ja. Helder. De Ouderenpartij Kerkrade. Het betoog van de wethouder was erg duidelijk. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

We hebben geen verder vragen meer. M. Meijer CDA

Dank u wel. Dank u wel. Het CDA. Dank u wel, voorzitter. Heel kort. In ieder geval ook dank. Prettig om te horen dat die zorgen er zijn. Ook fijn van andere partijen dat te horen. Ook wij geloven niet dat een gemeenschapshuis rendabel kan zijn. We denken wel dat het goed is-- Als het structurele tekorten zijn, moet je dan niet een keer die begroting gaan aanpassen en daar op een goede manier over discussiëren? Eén punt

wat me in de eerste termijn ontvallen is, is dat er vijf gemeenschapshuizen zijn die verlies draaien. Vier krijgen wel financiële steun en één niet. Betekent het dat die ene op een gegeven moment gaat omkiepen, of moeten zij dat zelf hendelen? Daarnaar zijn we nog even benieuwd. Ik denk dat het goed is als wij die financiële cijfers krijgen, maar ook uiteindelijk als die verliezen blijven, dat daaraan een soort controlemechanisme gekoppeld wordt om het in ieder geval continu te verbeteren. Dank u wel. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Helder. BurgerBelangen, niet? A.R.J. Otten Hart voor Vrijheid

Nee, helder. Hart voor Vrijheid. Dank u wel, voorzitter. Ik had het liefst gezien dat we die zes gemeenschapshuizen hebben en dat we er volgend jaar een rondleiding krijgen of een inzicht. Mijn voorkeur ging dan uit naar het nieuwe concept van 't Westhoes, dat we dat met z'n allen zouden kunnen zien en dat we aan de andere kant zouden gaan kijken bij het gemeenschapshuis wat wel goed draait. Dat we daar een afweging kunnen maken en kijken wat daar gebeurt en wat een gemeenschapshuis draait zodat ze wel uit de kosten kunnen komen, dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

of althans dat het kostendekkend is. Dat was mijn vraag. Dat noteren we als suggestie voor de invulling. R.F.A.C. Creusen VVD

Ja? Heel mooi, dank u wel. VVD. Ik ben blij met de toezegging om samen de dialoog aan te gaan, en we zullen natuurlijk de voortgang met belangstelling vernemen. S.H.G. Gorissen PvdA

Helder. De PvdA. Voorzitter, de wethouder gaf aan dat wij ons aansloten bij het niet willen concurreren tussen horeca en gemeenschapshuizen. Ik heb dit in de commissie namens de PvdA iets anders verwoord, namelijk dat je de kracht moet zoeken in de samenwerking. Daarin geloven wij heilig. Zie het positieve en doe het samen, want daarvoor is het een samenleving. Dat geldt niet alleen voor burgers en verenigingen en gemeenschapshuizen, maar dat geldt ook voor ondernemers en gemeenschapshuizen. Ik denk dat je samen nog altijd verder komt in plaats van alleen kijken naar wat je vooral niet moet doen. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Maar dat als extra informatie. C.J.A. Szalata-Thomas Lokaal Alternatief

Helder. Lokaal Alternatief. Voorzitter, ik wil aansluiten op wat de heer Otten zegt. Er staan hier een aantal gemeenschapshuizen die een exploitatietekort hebben, maar er zijn er ook die dat niet hebben of in het verleden niet hebben gehad. Dat het helemaal niet bestaat, dat is niet zo. Het zou inderdaad wel goed zijn om te kijken waaraan dat ligt en of we iets daarvan kunnen leren. Is dat iets wat ook de maatschappelijke functie onderstreept? dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

We moeten goed daarnaar kijken. Dat wordt genoteerd voor de invulling van de avond. Dan resteren er nog twee specifieke vragen. Wethouder, één van het CDA die een opsomming maakt dat er één geen steun krijgt en andere wel. Waarom? De SP vraagt: hoe zit het met het toestaan J.H. Schlangen wethouder

van commerciële activiteiten? In het kader van de laatste vraag: we hebben antwoord in het kader van het bestemmingsplan. Het omgevingsplan geeft regels ervoor en die worden gehanteerd. Op die basis kun je wel of niet iets organiseren. Dat hangt daarmee samen. Dat ligt in verordeningen vast en daarop wordt gehanteerd. Je hebt in de APV verschillende gradaties, en gezien de omgeving en het bestemmingsplan van het gebouw en de omgeving wordt het gevolgd. Dat kan verschillend zijn op locaties. Dat is de vraag die ook gesteld wordt: ze kunnen wel commerciële activiteiten ontplooien. In welke orde en grootte, dat is de vraag. Mevrouw Szalata refereerde eerder aan het oude voorbeeld: "Dat zijn de regels om het wel of niet commercieel te doen." We moeten eens goed ernaar kijken en misschien wat terughalen. Ik heb het niet op mijn netvlies op dit moment, maar er zijn afspraken gemaakt over wat wel en niet kan. Ik heb de vorige keer in de commissie gezegd: "Als er een bruiloft mogelijk is in de programmering, en het is een bruiloft uit de wijk of aan iemand van de vereniging die in het lokaal zit gebonden, of een verjaardag, moet dat kunnen. Maar als je dan hoort dat in gemeenschapshuis [onhoorbaar 00:46:57] een bruiloft uit Merkelbeek gehouden

wordt, en daarvoor een maatschappelijke activiteit geweerd moet worden, vind ik dat desastreus. Dat kan in mijn ogen nooit het geval zijn. We moeten goed kijken naar dit soort dingen. Dan heb ik nog die locaties die niet in de negativiteit zitten, exploitatie. Daarop is natuurlijk een andere bedrijfsvoering losgelaten. Ik noem even de naam, de koe bij de hoorns, om dat even te zeggen. Heet dat zo? Dat bijvoorbeeld de Sport- en Cultuurstichting Eygelshoven op een hele andere manier het Socio Project exploiteert waardoor je die bijdrage niet hoeft te doen. Dat rendeert min of meer wel door de inzet van de activiteiten die daar gebeuren. We hebben ook een gemeenschapshuis, Heilust, die meer in het verleden een 'partycentrum' waren, maar commercieel notoir geweigerd werden ten opzichte van maatschappelijke [onhoorbaar 00:47:55] van feesten. Ik heb het meegemaakt in de gemeenschap dat er op één avond drie verschillende feestlocaties waren, en dat er geen maatschappelijke partijen in huis waren. Ik kan me voorstellen dat die geen bijdrage hebben behoeft. Dat is natuurlijk ook waarnaar we in de toekomst goed moeten kijken. Dat kan niet zo'n simpele zaak zijn. Dat is waarom we hier niet hoeven bij te dragen in de exploitatiesfeer. Zo simpel is dat, heel kort uitgelegd. Dan heb ik het concreet uitgelegd. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Teveel misschien nog. In ieder geval zijn de vragen beantwoord en het thema is nog niet afgerond. Dit is het beleidskader waarmee nu gewerkt wordt. J.H. Schlangen wethouder

We hebben afgesproken dat er eind volgend jaar dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

ergens op locatie - daarvoor zijn al suggesties gedaan - een avond komt waar inzicht gegeven wordt en dit thema ook door de raad zelf goed gevolgd kan worden. Volgens mij onderstreept iedereen het belang van gemeenschapshuizen. We hebben met elkaar de zorg dat we hen zo goed mogelijk helpen om die taak waar te maken. Volgens mij hebben we een heldere toezegging. Het beleidskader kan geaccordeerd worden? Ik kijk naar alle partijen. N. Krasovec Ons Kerkrade

Stemt u allemaal in? De heer Krasovec. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Ik onthoud mij vanuit mijn functie uiteraard van stemming. U stemt niet mee? Nee, dat is genoteerd. Of u volgt de lijn van de fractie, dat kan ook. Hij stemt niet mee. Helder. Zijn alle andere aanwezigen akkoord met dit beleidskader? Ja, dan wordt het unaniem vastgesteld en is genoteerd dat de heer Krasovec niet meegestemd heeft. Dan is dit aangenomen en is ook helder, via de griffie, wat de toezeggingen en afspraken zijn.

6.2 Ontwerpbesluit Overheveling restbudget Zonnepanelenproject Parkstad naar Energie en Klimaat Fonds Kerkrade dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dan ben ik bij ontwerpbesluit 6.2, het tweede bespreekstuk van vanavond: overheveling van het restbudget Zonnepanelenproject Parkstad naar Energie en Klimaat Fonds Kerkrade. Dat is toegevoegd aan de raadsagenda nadat de commissies al waren geweest. Er is geen commissiebehandeling geweest. Een uitzondering die is te verklaren vanuit het spoedeisende karakter van dit voorstel. Immers, het uitstellen van de behandeling naar de raadsvergadering van 1 maart zou betekenen dat er tot die tijd geen duidelijkheid is over een eventueel vervolg van het fonds, en er dan ook geen leningen verstrekt kunnen worden aan burgers, verenigingen of ondernemers met een eigen pand. Er is ook een motie ingediend door de fractie van het CDA, die in het verlengde ligt van dit ontwerpbesluit. Voordat we beginnen met de beraadslagingen kijk ik naar de fractie van het CDA om de motie kort toe te lichten. Dan vraag ik wethouder Roland, ter vervanging van wethouder Van Drunen, daarop te reageren en dan start de eerste termijn. Dat doen we altijd zo. Dat mag u in de eerste termijn helemaal zelf gaan vertellen. Het CDA. M. Meijer CDA

Dank u wel, voorzitter. Ik zal dadelijk de motie formuleren hoe die staat, of voorlezen. Een toelichting daarop is dat hij hangt onder dit agendapunt. Dat betekent natuurlijk niet dat wij als CDA gelden van het Zonnepanelenproject niet naar het Energie en Klimaat Fonds willen duwen. Dit zijn andere gelden. Even voor de helderheid: er komt een bedrag vanuit het Rijk in het voorjaar van 2023 van driehonderd miljoen euro vrij per jaar om verenigingen, maatschappelijke- en culturele instellingen te helpen. Die gelden zijn niet geoormerkt maar wel bedoeld voor culturele- en maatschappelijke instellingen en verenigingen. Dat betekent niet dat het de bedragen zijn die we nu willen overhevelen, dat staat los ervan. Het heeft raakvlakken, vandaar dat het ook bij dit agendapunt is meegenomen. De bedragen die vrijkomen in het voorjaar van 2023- Ik heb ook met wethouder Schlangen van tevoren kort gespard. Het was onduidelijk of het bij wethouder Schlangen zat of bij de heer Roland. De opvolgende jaren wordt het bedrag zelfs nog meer. Het kan natuurlijk een druppel op een gloeiende plaat zijn, driehonderd miljoen euro, want we hebben meer dan 26.000 verenigingen in Nederland.

Deze motie is dan ook bedoeld, als we deze hier hopelijk unaniem kunnen aannemen, om een signaal en een harde vuist naar Den Haag te geven, om de kamerleden in Den Haag handvaten te geven om wellicht dat bedrag in de toekomst te verhogen. Nogmaals en samenvattend: driehonderd miljoen euro die in het voorjaar vrijkomt, die gemeentes kunnen gebruiken. Geen geoormerkte gelden, maar wel echt bedoeld om verenigingen, maatschappelijke- en culturele instellingen te ondersteunen. Ik denk dat die hiermee voldoende is toegelicht. Dank u wel. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Ik zag meteen een paar vingers. Dat komt allemaal in de eerste termijn, meneer Creusen. Het enthousiasme siert u. J. Roland wethouder

Wethouder Roland. Dank u wel, voorzitter. Laat ik me even beperken tot de kern van het raadsvoorstel. Het Zonnepanelenproject Parkstad is gestopt en er is een budget over. Het budget van het Energie en Klimaat Fonds Kerkrade is per begin van deze week op, of gereserveerd, en de animo voor het fonds is erg groot. Om het te kunnen continueren is de financiële ondersteuning van de inwoners bij het verduurzamen van hun woning of pand wenselijk. Het doel van beide regelingen is hetzelfde, namelijk het verduurzamen van panden. Het ligt dan ook voor de hand dat het restbudget van het Zonnepanelenproject overgeheveld wordt naar het Energie en Klimaat Fonds. Ja, het zou kunnen betekenen dat wellicht mensen niet kiezen om zonnepanelen neer te leggen, maar bij wijze van spreken triple glas of een andere vorm van verduurzaming van het huis. Het doel en de kern van het hele Energie en Klimaat Fonds is in wezen hetzelfde. Daarom, voorzitter, moeten we twee besluiten nemen. Eerst de budgetneutrale overheveling, en om uitvoering hieraan te kunnen geven moet de verordening Klimaat en Energie Fonds Kerkrade gewijzigd worden conform de bijgevoegde wijzigingsverordening in de tweede tranche Klimaat en Energie Fonds. We moeten instemmen met het intrekken van de verordening van het Zonnepanelenproject Parkstad van de gemeente Kerkrade per datum dat alle lopende aanvragen afgehandeld zijn.

Voorzitter, ik wil ook aangeven waarom we nu pas komen. Wij waren natuurlijk geconfronteerd met een stukje geheimhouding omdat Volta aangegeven had: "We willen stoppen met het project." We zitten in een Parkstadverband, dus we hebben ons moeten conformeren aan wat binnen Parkstad afgesproken is. Zodoende zo laat. Waarom vandaag op de agenda? Dat heeft de voorzitter duidelijk toegelicht. Als we het niet doen kunnen we tot maart niks doen. Dat is natuurlijk zonde. Ten aanzien van de motie heb ik de eer om dat door te schuiven naar wethouder Schlangen, want daarover ga ik niet. Wethouder Schlangen, aan u. J.H. Schlangen wethouder

Zoals zo vaak in dit college, wordt alles naar mij doorgeschoven. Voorzitter, het komt vrij laat binnen. Vanmiddag last minute de motie van het CDA, wat natuurlijk een sympathiek gebaar is. Ik heb net nog even ruggespraak gevoerd met financiën en de collega van financiën, want die gaan over uitkeringen en het innnen uitkeringen van Rijkswege, zeker als eerste instantie. Ik kan wel als portefeuille cultuur en sport wat zeggen. Het is zo dat die driehonderd miljoen euro die beschikbaar komen in het voorjaar van 2023 dadelijk in de voorjaarsnota worden meegenomen, en dan pas komt het geld beschikbaar. We weten ook nog niet hoeveel geld voor de gemeente Kerkrade sec beschikbaar gesteld wordt. Het zij-instromend principe, ook al wordt het zo benoemd in het voorstel van de Tweede Kamer-- Het zijn algemene middelen die wij kunnen besteden en kunnen labelen. Dat moet duidelijk zijn. Ik moet misschien niet voor de beurt klappen, maar u weet dat wij in het college ook bezig zijn om een werkbudget vrij te gaan maken om de culturele vereningen en de sportverenigingen te helpen met de energie-armoede. Daarvoor is al werk uitgezet, en dat wordt gepubliceerd de komende week. Dan worden mensen ook doorgeleid naar een loket waar het besproken en bekeken wordt in de kaderstelling die afgesproken is. Er gebeurt sowieso wat. We laten de verenigingen niet letterlijk in de kou staan.

Dan zeggen ze: "Laten we dan kijken hoe de situatie is, hoe de vlag erbij hangt in maart, in het

voorjaar. Het energieplafond komt eraan, andere ontwikkelingen hebben we weggezet, noem maar op. Dan kunnen we kijken hoe de situatie ervoor staat. Hebben ze nog meer problemen, dan moeten we kijken hoe we dat verder gaan oppakken. Dan kunnen we alsnog die toekenning doen. Je moet ook niet vergeten, zegt financiën aan de andere kant, en dat zeggen wij als college, dat ook de gemeente geconfronteerd wordt met veel hogere kosten op allerlei fronten. Het is niet alleen bij de verenigingen zo die we gaan helpen, maar ook intern, met anderen, en ook naar de burgers toe, waar de heer Roland mee te maken heeft, tot 130 procent van het bijstandsniveau. Zeg ik het goed? Daarnaar moeten we ook kijken. Het voorstel nu ad hoc zou zijn van onze kant om het te ontraden. Ik mag het hier niet zeggen, voorzitter - u mag het de raad wel zeggen - of de motie aan te houden om het alsnog te bekijken wanneer het aan de orde is. Dat zou mijn en ons voorstel zijn. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Toch, meneer Roland? Ja, dat klopt helemaal. J. Roland wethouder

De heer Roland had het afgeschoven, dus hij heeft geen recht van spreken meer. Het is het een of het ander en u kunt niet-- Heren! We hebben gemeenschappelijk bestuur. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Ik zeg het dan nogmaals. Ik ben nog altijd de voorzitter. Ja? Even wachten. U kunt niet ontraden en aanhouden. Het is ontraden of aanhouden. Ik adviseer u om de motie aan te houden. Dat is eigenlijk wat u zegt. J.H. Schlangen wethouder

Dat heb ik ook gezegd. J. Roland wethouder

Voorzitter, we zijn met twee wethouders. De wethouder zegt: "Ik ontraad", en ik zeg: "We houden aan." dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Geachte raad, gelukkig gaat u zelf erover. Het college zegt eigenlijk met twee monden: "Die motie, laten we die aanhouden, dat we daarnaar kijken op het moment dat we daarvan een overzicht hebben. Dan kunnen we ook een goede afweging met elkaar maken." Ik kijk naar de indiener van de motie voordat ik de tweede termijn doe. M. Meijer CDA

Het is fijn om te weten wat uw gevoel daarbij is. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dat spaart een heleboel tijd. Zei ik tweede termijn? Dat is wishful thinking. M. Meijer CDA

Ik denk dat het inderdaad goed is om hem aan te houden. Het is wel jammer dat we pas in de derde maand een raadsvergadering hebben, maar tegen die tijd zullen die gelden ook vrij zijn gekomen. Laten we hopen dat het dan niet mosterd na de maaltijd is en andere gemeenten met de gelden er vandoor gaan. Ik proef wel uit het antwoord van de wethouder dat de gelden vrij zijn. Deze kunnen in de algemene middelen, wordt gezegd. Ze zijn inderdaad niet geoormerkt, dat merkte ik ook al op. En dat er ook meer uitdagingen liggen. Enerzijds denk ik: zou ik hem dan toch nu niet indienen? Maar goed, die kan dan waarschijnlijk niet op draagvlak rekenen. Dan vind ik het wel jammer dat gelden een labeltje hebben 'niet geoormerkt' voor verenigingen en cultuur, maar dat eigenlijk nu min of meer wordt gezegd: "We moeten ook andere instanties en zelfs de gemeente zelf helpen." dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dat vind ik wel jammer. Nee, dat wordt niet gezegd. Nu ben ik even scherp. Er wordt gezegd: "We houden de motie aan. Op het moment dat we die middelen hebben, kijken we op dat moment hoe we dat het meest zinvol besteden." Dan kunt u altijd nog zeggen: "We doen alles naar de verenigingen." Dan hebt u een overzicht ten koste van wat. Dat is wat de wethouder aangeeft. Er wordt nu nog geen keuze gemaakt. Ik zou u ook willen adviseren om de wethouder een toezegging te ontlokken op het tweede punt van de motie. Dat wilde de heer Creusen ook zeggen, dat als verenigingen zich nu al melden zij ook op het landelijke fonds gewezen worden. Als de wethouder dat kan toezeggen is in ieder geval het tweede punt van de motie voor de

acute situatie geborgd. Op het eerste punt wordt nog integraal teruggekomen. Er is nog geen keuze gemaakt. Het kan best zijn dat gezegd wordt: "Alle middelen gaan M. Meijer CDA

naar de verenigingen." Ja? dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Prima, een goede toevoeging. Wethouder, zegt u dat tweede punt toe? Ik zeg het toe. Mand! De heer Roland moet dat eigenlijk toezeggen. J. Roland wethouder

Voorzitter, collegiaal bestuur. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Namens mijn collega zeg ik u dat toe. Dan wordt de motie aangehouden en moeten we met elkaar goed vinger aan de pols houden wanneer dat momentum komt. Niet dat de raad later pas hoort van het college: "Het is allemaal al - ik zeg het maar even - besteed, en de raad is niet meegenomen." Dat vraagt de raad nu nadrukkelijk. Goed, helder. Ze hebben het opgeslagen. Ik begin aan de eerste termijn. J. Rozema Ons Kerkrade

Ons Kerkrade. Voorzitter, wij zijn natuurlijk blij dat het geld voor het Zonnepanelenproject overgeheveld worden naar het Energie en Klimaat Fonds Kerkrade. Wij waren natuurlijk ook, net als iedereen, verrast door het stoppen van het Zonnepanelenproject. Dan zie je dat je toch met je eigen succes toch het onderspit kunt delven. We zijn in ieder geval blij dat de inwoners van Kerkrade de mogelijkheid hebben om toch nog de woningen te kunnen verduurzamen met zonnepanelen. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Wij gaan akkoord met het stuk. M.A.K.J. Laumann SP

Helder, dank u wel. De SP. Dank u wel, voorzitter. De SP vindt het natuurlijk heel belangrijk dat burgers gebruik kunnen maken van leningen tegen een lager percentage dan de marktwaarde. Of het over dat potje gaat of dat potje, dat maakt niks uit. De wethouder heeft net uitgelegd waarom het zo laat is. Wij vinden het nog steeds een beetje vreemd. Op 24 of 25 november is het bekend geworden, dus het had ook nog in de commissies gekund. Ik vind dat heel belangrijk. In de commissie worden afwegingen gemaakt, en nu moet dat even in de raad gedaan worden. Dat vind ik erg jammer, maar het zij zo. Wat we een beetje rot vinden is dat, zoals de wethouder zelf al zei, mensen die eigenlijk zonnepanelen willen hebben minder aanvragen kunnen doen als er ook voor andere maatregelen van datzelfde geld gebruik wordt gemaakt. Dan kunnen minder mensen een beroep doen op zonnepanelen, omdat het eigenlijk was bedoeld voor het Zonnepanelenproject. Maar het zij zo. We hebben een paar vragen over het stoppen van het Zonnepanelenproject. Aan de ene kant bevreemdt ons. We hebben vandaag op internet kunnen lezen dat Parkstad in beroep gaat daartegen. Onze vraag is of Kerkrade dan ook bij Parkstad hoort en hoe dat in elkaar zit. We hebben begrepen dat mensen nog aanvragen hebben gedaan en hen is ook toestemming gegeven. Zij worden door Volta aan de kant gezet. Dat kan niet.

Ook met de service is van alles aan de hand. We krijgen klachten van mensen. Mijn collega heeft ook aangegeven in de algemene beschouwingen wat er gebeurd is. Hoe garandeert de gemeente nu dat ze Volta aansprakelijk blijven stellen, en dat ook goede service gebruikt wordt voor de mensen die zonnepanelen hebben of die nog aanvragen hebben gedaan en gehonoreerd hebben gekregen, waarvan Volta nu zegt: "Nee, dat kunnen we niet meer in behandeling nemen." Daarop wil ik graag een antwoord. Wij gaan natuurlijk akkoord met het overhevelen. We zouden geen burger in de kou willen laten staan, letterlijk en figuurlijk, om gebruik te maken van de regeling. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dank u wel. Twee heldere vragen die zijn genoteerd. L.H.J.F. Schlenter Ouderenpartij Kerkrade

Dank u wel. De Ouderenpartij Kerkrade. Voorzitter, de Ouderenpartij Kerkrade was akkoord en is nog steeds akkoord met alle onderdelen van dit ontwerpbesluit. Van belang is inderdaad dat de gelden beschikbaar blijven voor energie en klimaat. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester

Dat was het wat de Ouderenpartij Kerkrade betreft. Dank u wel.

R.T.A.L. Hoofs CDA

Kort en krachtig, dank u wel. Het CDA. Dank u wel, voorzitter. Wat ons betreft is het prima dat het restbudget van het Zonnepanelenproject overgaat naar het Energie en Klimaat Fonds. Dat past goed in de doelstellingen. Het ene project was bedoeld om energie op een andere manier op te wekken, niet meer vanuit fossiele brandstof. Het andere fonds is bedoeld om energie te besparen, en dat sluit goed op elkaar aan. Dat is prima wat ons betreft. Aanvullend op wat mevrouw Laumann net vraagt over het bericht in de pers, over de juridische stappen van Parkstad richting Volta, zijn we natuurlijk ook benieuwd naar eventuele kosten die voor Kerkrade daaruit voortvloeien als je die juridische stappen gaat zetten, en of daarop al zicht is. Verder lezen we vandaag op de website van de provincie dat de provincie een actieplan heeft om gemeenten te ondersteunen om energie-armoede op de middellange termijn aan te pakken. De provincie wil daarbij aanvullend te werk gaan op de maatregelen die al genomen worden, en zo hulp bieden aan gemeenten en woningcorporaties. De vraag is of dit al bij het college bekend is en of de gemeente gebruik gaat maken van de vijf sporen die in het bericht van de provincie zijn aangegeven. Ik ben benieuwd naar de antwoorden. dr. T.P. Dassen - Housen burgemeester