transcript B&S 27 juni 2023

Commissieleden kunnen voorafgaand ook vragen stellen. Stuur uw vragen naar de griffie. Vragen en antwoorden worden ook opgenomen bij het betreffende agendapunt. A. Gramsma voorzitter

Goedenavond, dames en heren.

1 Opening door de voorzitter A. Gramsma voorzitter

Het is weer zeven uur en wij gaan starten. Iedereen van harte welkom, ook de kijkers thuis. Voordat wij gaan beginnen, heb ik eerst enkele afmeldingen van mevrouw Iris Wiermans, mevrouw Iris Wiermans van BurgerBelangen, de heer Mark Meijer van CDA en mevrouw Nicole Heijltjes. Ik mis nog twee mensen van PvdA. Oké, dat wordt nu even genoteerd. U vertegenwoordigt vandaag de PvdA. Toen jullie binnenkwamen, lag er een formulier op tafel. De vraag is om dit alsjeblieft gaandeweg de vergadering - als daar enigszins tijd voor is - in te vullen en bij de griffie in te leveren. Vanavond zijn wethouders Van Drunen en Roland uitgenodigd. Ik trek een lootje: nummer 14 en dat is Corry Kroon-Schoonhen. Dus we beginnen vandaag bij BurgerBelangen. Er zijn vandaag geen vragen ingediend voor het vragenuurtje.

2 Vragenuurtje A. Gramsma voorzitter

Voor de spreektijd voor het publiek heeft er zich ook niemand gemeld.

4 Vaststelling van de agenda A. Gramsma voorzitter

Dan gaan wij door naar agendapunt vier en dat is de vaststelling van de agenda. Kan iedereen instemmen met de agenda zoals die nu voorligt? Mooi, dan is die bij deze vastgesteld. Agendapunt vijf: de vaststelling van de besluitenlijst van de commissievergadering B&S van 16 mei 2023.

5 Vaststelling van de besluitenlijst van de commissie B&S van 16 mei 2023 A. Gramsma voorzitter

Wij hebben geen opmerkingen gekregen over die besluitenlijst. Ik stel het integraal aan de orde. Is er nog iemand van jullie die een opmerking of vraag heeft naar aanleiding van de besluitenlijst? Ook niemand. Dank u wel aan diegene die het opgesteld heeft. Agendapunt zes: ontwerpbesluit zienswijze pro forma

6 Ontwerpbesluit zienswijze pro forma begroting GGD 2024 en meerjarenbeleidsplan GGD 2024-

2027 A. Gramsma voorzitter

begroting GGD 2024 en meerjarenbeleidsplan '24-'27. Voor dit agendapunt is de heer Van Drunen, de heer Klaasen, en Mariëlle Driessen en Imke Consten. Het Dagelijks Bestuur van de GGD Zuid-Limburg heeft de Zuid-Limburgse gemeenteraden uitgenodigd om hun zienswijzen ten aanzien van de Begroting 2024 en het Meerjarenbeleidsplan 2024-2027 kenbaar te maken. Voorgesteld wordt van deze uitnodiging gebruik te maken en een zienswijze aan het Dagelijks Bestuur van de GGD kenbaar te maken. Daarbij wordt door het college voorgesteld om een neutrale zienswijze af te geven ten aanzien van de begroting 2024 en een positieve zienswijze af te geven op het meerjarenbeleidsplan 2024-2027. Inhoudelijk wordt erbij voorgesteld om uit te spreken dat de gemeenteraad zich kan vinden in de koers voor de komende jaren en dat de raad zich ervan bewust is dat hier extra investeringen en inspanningen voor nodig zijn. Deze zijn fors en de arbeidsmarkt is krap. Daarom wordt voorgesteld om in de zienswijze aandacht te vragen voor een reële fasering, opbouw, kritische inschatting en beheersing van de kosten. Na deze inleiding kijk ik even naar links naar de wethouder. Heeft u nog een toevoeging of inleiding voor de commissie. M.M.L. van Drunen wethouder

De wethouder. Net zoals in elke GR waar de begroting aan bod komt, wil ik hiernaar verwijzen en als u inhoudelijke vragen heeft, kan u ze nu stellen. Wat belangrijk is, is dat dit de begroting van '24 is en deze is gelijk aan die van '23 plus indexatie. Maar nog veel belangrijker is, is het meerjarenplan waarbij er kantelingen beschreven zijn van ziekte en zorg naar gezondheid en preventie. Dat is iets wat we bij Vie ook al hebben gedaan. Dat zijn de belangrijkste stukken en ik zie uw vragen - als die er zijn - tegemoet. A. Gramsma voorzitter

Dank u wel. Dan geef ik het besprekingen en begin ik met BurgerBelangen, mevrouw Paul. Dank u wel voorzitter. We hebben al veel vragen gesteld vooraf aan deze vergadering en die vragen zijn uitvoerig beantwoord. Dank daarvoor. Wat ons betreft stond de gevraagde informatie rond de IZA helder verwoord in de raadsinformatiebrief van maart jongstleden. Dat hebben we nog even erop nageslagen. Deelname aan de IZA en GALA en trendbreuk aanpak sluiten zeker aan bij al onze ambities ten aanbieding van gezondheid en preventie in Kerkrade. We sluiten ons aan bij de voorgestelde zienswijze en wens u veel succes bij de uitvoering van al deze ingezette trajecten. Dank u wel. Dank u wel voor uw bijdrage. We gaan naar de VVD, de heer Creusen. Dank u wel, voorzitter. Ook wij hebben kennisgenomen van de stukken. Kortom een heldere onderbouwing en begrijpbare keuzes die gemaakt zijn. We hebben geen vragen voor dit moment. We begrijpen de dilemma's, de grote opgave die voor ons staat, de beoogde trendbreuk, de indexering en de huidige arbeidsmarkt. En zoals gezegd, die situatie leidt tot deze begroting en aanpassing. Dank u wel. Dank u wel. De heer Otten, Hart voor Vrijheid. Dank u wel, voorzitter. Wij hebben ook geen verder vragen. We stemmen in met de neutrale en positieve zienswijze. Dank. Dank u wel. De PvdA. Wij hebben verder geen vragen.

We hebben gezien dat dit een belangrijk stuk is, waarin moeilijke keuzes worden gemaakt. We zijn het eens met de zienswijze. Dan gaan we door naar Lokaal Alternatief, mevrouw Szalata. Dank u wel, voorzitter. Mijn voorgangers hebben het al gezegd: er ligt een heftige opgave en een goed beleidsplan. De financiële opgave is is zwaar. Het verzoek is om het kijken of er besparingen mogelijk zijn, onderschrijven wij helemaal. Maar gezien de situatie, snappen en onderschrijven we de beslispunten zoals die er staan. Dank u wel. Ons Kerkrade, de heer Krasovec. Dank u wel. We onderschrijven de twee zienswijzes, de neutrale en de positieve. We kunnen ons ook vinden in de twee kanttekeningen die in de brief vermeld staan. Dank je wel onzeker, de heer Krasovec ja dan! Wel, we onderschrijven de twee zienswijzes de neutrale en de positieve. We kunnen ze ook vinden. We wensen de GGD veel succes. Dank u wel. Mevrouw Wevers. Voorzitter, dank u wel. We hebben een vraag aan de wethouder, want wij begrijpen het tweede aandachtspunt niet waarbij we de GGD opdracht geven om uit te zoeken of er nog besparingen mogelijk zijn, en in hoeverre er nog efficiënte voordelen gehaald kunnen worden uit de schaalvergroting. In de hele nota van toelichting vind ik daar geen uitleg over, en dus viel dat voor mij uit de lucht. Zou u dat kunnen uitleggen? Dank u wel. Dank u wel. De Ouderenpartij, de heer Schlenter.

Dank u wel, voorzitter. De Ouderenpartij kan zich vinden in de zienswzijen die door het college zijn uitgesproken, daarbij inbegrepen de geplaatste kanttekeningen. Zeker ook omdat de doelstellingen in koers liggen met Vie en et cetera. Dank u wel. Dank u wel. Het CDA. Dank u wel, voorzitter. Wij hebben ook geen verdere vragen. Dank u wel. Helder. Dan ga ik naar mijn linkerkant, meneer Van Drunen. De inhoudelijke vraag geef ik even aan Frank Klaassen, de directeur van de GGD. Het gaat over projecten die we samenvoegen met meerdere gemeentes.

Daar komt dit uit. Voorzitter, volgens mij is dit een politieke vraag. Nee. Jawel, het is een keuze van de gemeente om de GGD de opdracht te geven tot schaalvergroting. Ik wil graag weten waarom wij als gemeente tegen de GGD zeggen om efficiënter en groter te gaan werken. De oplossing is dat we gezamenlijk met meerdere gemeentes gaan werken aan de verbetering van de gezondheid van de burgers in ZuidLimburg. Wij zijn de voorloper van 'Keigezond' en we hopen dat andere gemeenten ook meedoen. Onze opdracht aan de GGD is: zorg dat de goede projecten die overal plaatsvinden verspreid worden. Hierdoor komt er een grotere samenwerking waardoor je dus ook efficiëntievoordelen kan krijgen. En dat is een politieke vraag. Ik geef toch even het woord aan meneer Klaassen. Ik had de indruk dat hij daar nog iets aan wilde toevoegen en dan wordt het misschien een stukje helderder. Naast het feit dat ik volledig buiten de politieke discussie wil blijven, schaalvergroting is niet bedoeld naar fusie of organisatorische opschaling. De focus blijft op de gemeente, de wijken en de regio. In de meeste gemeenten - en dat geeft uw raad ook aan zie je dat er een positief beeld op de inhoud is. Tegelijkertijd ligt in deze beleidsrijke begroting een forse financiële paragraaf. Daar is vervolgens bij meerdere gemeenten de vraag: kijk nog eens kritisch. Daar waar dingen slimmer kunnen, doe dat.

Er komen ook bijvoorbeeld Rijksmiddelen voor bepaalde projecten, en misschien kan je dan dingen combineren. Opschalen wil zeggen - zoals de wethouder zegt - dat je met een aantal gemeenten dingen samen doet. Bij GALA is het zo dat alle 16 gemeenten de handen in elkaar slaan en dit samen met de GGD oppakken. Het is niet bedoeld om te bezuinigen, maar wel om slim om te gaan met het geld. Schaalvergroting is niet bedoeld als één of andere fusie of vergroting, maar meer als een slim samenwerkende regio. Dat is het inhoudelijke antwoord, en er zijn verschillende voorbeelden waaruit blijkt dat het slimmer kan. Dat is het. Dank u wel voor uw toelichting. Eén vraagje nog. Is het dan niet handiger om dat ook in de zienswijzen te zetten, want dit zorgt voor verwarring. Efficïenter werken naar schaalvergroting wil zeggen meerdere bij elkaar. Ik denk: laten we de letterlijk de opdracht geven zoals we het bedoelen, wethouder Van Drunen, namelijk samenwerken met instanties die er nu al zijn en proberen een efficiëntieslag te maken. Dat lijkt me helderder dan dit. Bent u dat met mij eens? Ik wil niet in een semantische discussie gaan treden, want de bedoeling is zoals het net gezegd werd. Misschien kan ik nog een stukje verduidelijking geven. Alle gemeenten worstelen met die vraag. Er moet een heleboel geld komen om de inhoud die we met z'n allen zo graag willen, over de bühne te brengen.

Gemeentes worstelen met de financiële opgave. Het is dus altijd verstandig om te kijken hoe we slim met ons geld omgaan. Het woordje schaalvergroting komt hier uit het project Keigezond, wat wij nu doen als één van de weinige pilotgemeentes in Zuid-Limburg. We hebben daar nu een projectleider voor aangenomen die wij in dienst hebben samen met de gemeente Heerlen. Maar dit project gaan we straks uitrollen over 16 Zuid-Limburgse gemeentes. Nu betalen wij die projectleider met z'n tweeën. Als je die straks met 16 kan betalen, of je hebt er twee nodig voor 16, ben je een stuk goedkoper uit als we nu zijn met twee gemeentes voor één projectleider omdat die ook een heleboel werk moet doen. Dus er zijn, denk ik, verschillende voorbeelden te noemen waaruit je eventueel zou kunnen nadenken over slim omgang met geld. Schaalvergroting van projecten is er één, maar daar zijn nog een heleboel andere manieren om goed te kijken. Het komt voort uit het gevoel dat gemeentes zelf ook heel kritisch moeten kijken. Wij hebben zelf ook maar beperkte middelen en je wilt het zo goed mogelijk laten landen. En dan is de vraag aan een GR 'kun je alsjeblieft slim met je geld omgaan' denk ik niet een hele vreemde, maar dat is een persoonlijke mening. Dank u wel. Dan is mijn volgende vraag: is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is dan nog een vraag stellen in uw tweede termijn.

Voorzitter, ik snap wat er gezegd wordt. Ik ben het er mee eens, maar dan nog zou ik willen vragen om het anders te formuleren. De opdracht aan de GGD is om bestaande projecten te gebruiken en te kijken hoe die samen kunnen werken. Dat is duidelijker dan schaalvergroting in het algemeen als opdracht aan de GGD in zijn algemeenheid. Die GGD is al zo groot, hoezo nog groter dan? Het moet concreter zijn. Efficiëntie an sich is ook een open deur. En hoef je niet te zeggen tegen een organisatie die de afgelopen jaren continu de opdracht heeft gekregen om efficiënter te werken. Dat is een lege huls. Maar het gaat nu om de vraag die u stelt om dit eventueel aan te passen. Ik leg de vraag daar nog een keer voor. Nog een keer: er staat 'onder andere' schaalvergroting. Dus dat is één van de voorbeelden. Er zijn misschien nog andere mogelijkheden om met het weinige geld dat we hebben meer kunnen bereiken. Dus ik zou het zo laten staan. Goed. Kan dit als Akkoordstuk door naar de raad? Ja, dank u wel. Dan sluiten wij dit onderwerp af. Heel hartelijk dank. Dan gaan we door naar agendapunt zeven: ontwerpbesluit inzake zienswijze

7 Ontwerpbesluit inzake zienswijze Gemeenschappelijke Regeling Beschermd Wonen

Parkstad Limburg Gemeenschappelijke Regeling Beschermd Wonen Limburg. Voor dit agendapunt is wethouder Roland uitgenodigd. Ambtelijke ondersteuning wordt gegeven door mevrouw Hanane Zarhbouch. In Parkstad is een gemeenschappelijke regeling getroffen waarbij Heerlen verantwoordelijk is voor het vormgeven van opvang en beschermd wonen voor de overige gemeenten. Vanaf 2024 moeten de regelingen worden aangepast vanwege landelijke ontwikkelingen, zoals de overheveling van budget naar de Wet langdurige zorg en decentralisatie van beschermd wonen naar alle gemeenten. Er is een overeenstemming bereikt over een compromisregeling voor de jaren 2024-2027, met de mogelijkheid tot uitstel. De raad wordt verzocht om aan het college toestemming te verlenen om de Centrumregeling Regionale Samenwerking Parkstad Opvang en Beschermd Wonen WMO 2020 te wijzigen overeenkomstig de bij de stukken gevoegde conceptregeling. Dan geef ik het woord even aan meneer Roland. Als u nog een toevoeging heeft, graag. Dank u wel, voorzitter. U heeft dat fantastisch verwoord. De directe aanleiding is de doorcentralisatie beschermd wonen en dat betreft de Rijksmiddelen. Voortaan zal dat Rijksmiddelen voor Beschermd Wonen heten. Tot nu toe kreeg de gemeente Heerlen die Rijksmiddelen, en zoals het er nu uitziet - met een slag om de arm - krijgt iedere gemeente dit vanaf 2025.

De verdere samenwerking rondom beschermd wonen blijft inhoudelijk ongemoeid. Het gaat puur om hoe de Parkstadgemeenten bijdragen aan het beschermd wonen in Parkstad. Hiervoor zijn er twee procedures vereist, voorzitter, zijnde het wijzigen van de centrumregeling, een zienswijze- en een toestemmingsprocedure. Vandaag hebben we het over de zienswijzeprocedure. En aangezien de doorcentralisatie weer met een jaar uitgesteld is, zal Heerlen in 2024 veel geld overhouden voor het taakveld beschermd wonen. Ze zullen dit in de algemene reserve stoppen. Daar krijgen wij jammer genoeg niets van. De deelnemende gemeentes hebben de gemeente Heerlen opgeroepen om het overschot eerlijk te verdelen onder de andere deelnemers of het geld opzij te zetten voor 2020 en dat te labelen voor beschermd wonen. De gemeente Heerlen heeft ons te kennen gegeven daar - helaas - geen medewerking aan te willen verlenen. Wij hebben juridisch laten toetsen of we nog iets konden, maar dat geld gaat helaas in de kast van Heerlen. Hier moet u het jammer genoeg mee doen. Tot zover. Dank u wel. Dank u wel. Dan gaan we naar BurgerBelangen, mevrouw Paul. Dank u wel, voorzitter. Ik dacht net dat ik antwoord ging krijgen op mijn maar dat ging niet op, want meneer Roland sprak over het overschot wat we zouden krijgen.

Maar in de centrumregeling op pagina drie staan de bedragen verdeeld onder de gemeentes: in het eerste jaar hebben wij een bijdrage van 174.000 euro, vanaf het tweede jaar al over 1,1 miljoen. Het derde jaar is dat ook dat getal. Kunt u ons het verschil uitleggen? Waarom is dat het eerste jaar zo laag en die twee andere jaren zo hoog? Dank u wel. Dat was het. De VVD, de heer Creusen. Op dit moment hebben we geen vragen. Dank u wel. Wij ook niet, voorzitter. PvdA. Nee, wij ook niet. Lokaal Alternatief. Geen vragen. Ons Kerkrade, meneer Moonen. Ook geen vragen. SP, Mevrouw Laumann. Wij hadden ook die vraag over het bijleggen. Maar als ik het goed begrepen heb, gaat de gemeente het zelf doen mettertijd. Wij zijn voorstander dat de gemeente dit zo snel mogelijk zelf zou kunnen doen, want dan bespaar je omdat je niet bij een andere gemeente moet bijleggen. We hebben zelf genoeg kennnis en kunde in dit huis. Wat ons betreft zo snel mogelijk zelf, maar ik hoor graag of dat al dan niet kan. Dank u wel. Meneer Schlenter. Wij hebben geen vragen, voorzitter. Wij ook niet. Dat is snel. Dan kijk ik naar links. Wethouder. Ik heb één van mijn beste medewerkers meegenomen, maar ze durft geen antwoord te geven, dus ik doe het voor haar. Het zijn fictieve bedragen als rekenmodel. De exacte bedragen komen later en die zullen wij u schriftelijk meedelen. En u moet ik helaas teleurstellen.

Wij moeten wachten op wat het Rijk wil. Voor hetzelfde geld gaat het weer helemaal niet door en moeten we de zaak opnieuw bekijken. Het is jammer dat de gemeente Heerlen zo reageert, want het is nu een beetje een springprocessie. In de afgelopen twee jaar hebben we drie stappen vooruit gedaan, maar door de houding van Heerlen zijn we nu weer stappen achteruit. Dat is jammer. We willen het ook liefst morgen proberen, maar we hebben toch nog een samenwerkingsverband. Alleen is Heerlen niet meer de centrumgemeente en gaat niet meer over het geld. Wij gaan beschikken over het geld. Wij zouden ook liefst morgen starten, maar dat gaat helaas niet. Dank u wel, wethouder. Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat snap ik. Maar kunt u bij de stukken die er nu zijn erbij zetten dat het fictief is? Het is een officieel stuk, toch? Als u het stuk goed gelezen hebt, staat het er exact in dat het over fictieve bedragen gaat. Dan is dat bij deze geregeld. Het staat erin. Goed, dan sluiten we dit onderwerp af. Het gaat ook als akkoordstuk door naar de raad. Het college krijgt de toestemming. Dan gaan wij door naar agendapunt acht: ontwerpbesluit inzake beleidskader Preventief Jeugdbeleid 2023-2027.

8 Ontwerpbesluit inzake beleidskader Preventief Jeugdbeleid 2023-2027 Voor dit agendapunt is wethouder Van Drunen uitgenodigd, en ambtelijke ondersteuning wordt gegeven door Gerben Brouwers. Op 2 juni 2021 heeft de Raad ingestemd met het overall plan Taskforce Jeugd 2.0. In het overall plan staan opdrachten uitgewerkt voor 4 verbeterpunten en 4 proeftuinen. Eén van deze proeftuinen is de proeftuin Preventie. Het voorliggend beleidskader is een “eindproduct” van deze proeftuin. Op 10 januari 2023 is de commissie Burgers en Samenleving reeds meegenomen in het preventieve jeugdbeleid. Nu gemeenten vanuit de jeugdwet verantwoordelijk zijn voor zowel preventie als jeugdhulp, ligt het voor de hand om meer aandacht te gaan besteden aan preventie. Dat vraagt om vooruit te kijken en te durven investeren in een preventieve aanpak die op termijn voordelen oplevert. Dit beleidskader geeft invulling aan de opdracht vanuit het Rijk om aandacht te richten op preventie. Preventie is een taak van de gemeente. Ik kijk even naar links of de wethouder daarop nog een aanvulling heeft. Dit stuk is een beleidskader en een soort toetsingskader. Wat ik heel belangrijk vind, is dat de jongeren en de jeugdigen gezond, veilig en kansrijk kunnen opgroeien. Daar gaat het om.

Dat kunnen we het best bereiken door ervoor te zorgen dat als ze vragen en/of problemen hebben - ook al zijn ze klein - zo snel mogelijk oppakt om te voorkomen dat die problemen steeds groter worden en daarbij vaak ook de kosten groter worden voor de gemeente. Dit beleidskader moet ervoor zorgen dat wij op tijd met de juiste interventies bezig zijn. Jullie hebben kunnen lezen en het is een keer aan de orde geweest tijdens een informatiebijeenkomst waar jullie vragen hebben kunnen stellen. Gerben was daar ook bij. Ik heb vragen gekregen van BurgerBelangen, die zijn beantwoord en hebben jullie, als het goed is, gekregen. Ik geef het nu vrij voor vragen. Dank je wel. Dan starten we bij BurgerBelangen, mevrouw Paul. Dank u wel, voorzitter. Meneer Van Drunen gaf het al aan: we hebben vragen gesteld en die zijn uitvoerig beantwoord. Dank daarvoor. We zien de beloofde evaluatie van de taskforce heel graag tegemoet en verder hebben we geen vragen meer. Dank u wel naar de VVD. Voorzitter, geen kind tussen wal en schip meer met behulp van vroegsignalering. Dat klinkt niet alleen goed, maar is ook goed voor alle betrokkenen. De vroegtijdige versterking van het gezin en zijn omgeving, de pedagogische basis dus, betekent dat door vroege kleine hulp, grote problemen kunnen worden vermeden.

Dit is niet alleen goed voor kinderen, jongeren en hun gezinnen, maar op lange termijn ook duidelijk effectiever en efficiënter. Met dit in het achterhoofd heb ik twee vragen voor de wethouder: op welke berekening is het jaarlijkse werkbudget van 25.000 euro gebaseerd? Bent u met mij eens dat een hoger budget de effectiviteit van de preventieve maatregelen nog zou vergroten? Maar hoe dan ook, dit beleidskader is een stap in de goede richting. Dat is het wat de VVD betreft. Dank u wel. De heer Otten. Wij hebben geen verdere vragen. De PvdA. Wij kunnen heel snel zijn. We hebben daar op dit moment ook geen vragen over. Dank u wel. Lokaal Alternatief, mevrouw Szalata. Dank u wel, voorzitter. We werden al eerder uitgebreid meegenomen in het preventief jeugdbeleid. Het is niet nieuw, maar wel belangrijk dat het er komt. Er zijn al een aantal interventies, maar wat zijn de wenselijke interventies? Hoe gaat dat eruit zien? Daar zouden wij graag van op de hoogte gehouden willen worden. Dank u wel. De heer Struver. Dank u wel, voorzitter. Wij steunen de visie in dit stuk. Wij denken ook dat preventief optreden uiteindelijk beter is dan achteraf te moeten handelen. Dus voor de rest hebben wij niet veel vragen. Ik heb één technische vraag en die mag ook achteraf schriftelijk beantwoord worden.

Tijdens het lezen van het stuk werden er enkele variabelen genoemd die van invloed zouden zijn op een verslechterde schoolcarrière bij kinderen en één daarvan was het spreken van een niet-Nederlandse taal thuis. Mijn vraag is: hoe zijn die variabelen die genoemd worden statistisch getest? Want ik kan me voorstellen dat daar misschien sprake is van multifocaliteit en dat enkele variabelen van invloed zijn op elkaar. Ik kan me bijna niet voorstellen dat het spreken van een andere taal zo slecht zou zijn voor de schoolcarrière. Dank u wel. Dank u wel. Ik heb weer een scrabble woord erbij. De SP, wie mag ik het woord geven? Mevrouw Schrijnemaekers. Dank u wel, voorzitter. Ik wil eerst even zeggen dat dit preventieplan er in alle facetten goed en doordacht uitziet. Als dit zo gevolgd kan worden, is het een verrijking voor de opgroeiende jongeren in probleem- en thuissituaties. We willen eerst een compliment geven voor de samenstellers. Maar dan komt er toch een maar, want missen een beetje een plan/procedure van uitvoering. Ergens in de tekst wordt melding gemaakt: begin bij de start, biedt hulp zo vroeg mogelijk, liefst al voor dat mensen beginnen aan een zwangerschap. Dat is een heel edel streven, maar de realiteit is toch dat er nog veel kinderen geboren worden in niet evenwichtige één- of twee oudergezinnen.

Deze kinderen verdienen ook een stabiele basis en een onbezorgde jeugd. Als SP zouden we het toejuichen als de ontwikkeling van een kleuter tot puber al vroeg gemonitord wordt, mogelijks door een coördinator of contactpersoon die melding kan maken bij het preventieteam om kinderen van wie men denkt

dat er problemen in de omgeving of thuissituatie zijn, te bekijken of te begeleiden. En dit zonder stigmatiserend op te treden of een etiketje te plakken van psychische, lichamelijke of motorische stoornis, maar dat ze wel ergens in het vizier zitten als er iets zou kunnen gebeuren. Die taak lag eerder - bij vermoedens van verwaarlozing, mishandeling of huishoudelijke geweld - bij de schoolarts, die dan de problemen aan de passende specialist doorgaf. Ik denk dat dit met de komst van een preventieteam niet meer nodig zal zijn. Omdat de betekenis van preventie voorkomen is, vinden we het daarom heel belangrijk om zo vroeg mogelijk in actie te komen, zodat de schade bij de kinderen en hun gezin zo snel mogelijk in de kiem gesmoord kan worden en blijven. Onze vraag is: vanaf welke leeftijd worden kinderen bekeken of wordt er iets doorgegeven in gedrag en de gevolgen van de thuissituatie? Bestaat er een volgsysteem voor potentiële probleemkinderen vanaf een kleuterschool of peuterspeelzaal, aangezien hier al vaak de eerste symptomen beginnen op te treden? Zijn de mensen die meewerken aan de preventie hiervoor gekwalificeerd, voor wat betreft opleiding? Is het dus een fulltime baan of zijn er slechts uren voor vrij geroosterd na een andere taak? Dat was het voor nu. Dank u wel. Dank u wel. Meneer Schlenter. Dank u wel, voorzitter.

Voorzitter, preventie is een taak van de gemeente en het voorleggen in het beleidskader is een gevolg van eerdere besluiten die ook in deze raad zijn genomen. We steunen dan ook de hier in dit stuk neergelegde visie en doelstellingen. De Ouderenpartij kan dan ook instemmen met het voorliggende beleidskader en de budgetten ten behoeve van het kernteam en ontwikkeling van een roadmap/webomgeving. We hebben verder geen vragen. Dank u. Dank u wel. Het CDA. We hebben geen verdere vragen en we wachten de evaluatie in oktober af. We zijn benieuwd. Dank u wel. Ik kijk naar de wethouder voor het beantwoorden van de gestelde vragen. Hoelang heeft u nodig, wethouder? Twee, drie minuten? Oké. Mensen, ik onderbreek jullie even bij het invullen van formulieren. Links aan de tafel werd aangegeven dat ze rond zijn, dus wij luisteren naar de wethouder. Gerben en ik hebben even gecontroleerd of we alle vragen hebben. De vragen van de SP gaan enorm ver, dus die gaan we even schriftelijk beantwoorden. Daar gaat dit niet, maar is een vergaande inhoudelijke kwestie die ik zeer interessant vind overigens. Gerben zal de rest van de vragen beantwoorden. Dank u wel. De eerste vraag: op welke berekening is het budget van 25.000 euro berekend? Zoals jullie in januari hebben gezien, hebben wij het beleidskader opgesteld met behulp van B&A, een beleids- en adviesbureau in Den Haag.

Op advies van hun hebben we gekeken naar wat erin andere gemeenten als werkbudget gevraagd werd. We hebben dan gezegd dat dit een reëel bedrag zou kunnen zijn. Er zit dus geen echte berekening achter. Het is wel zo dat wij ieder jaar kijken of we met dat budget zijn uitgekomen of te hoog hebben ingeschat. Dat weten we op dit moment nog niet. De tweede vraag was: is een hoger budget niet beter om betere resultaten te behalen? We hebben het op 25.000 euro gezet en dat is bedoeld voor de kleinere projecten en het onderhoud van de website en de roadmap, zoals dat ook in het stuk wordt genoemd. Worden er vanuit het kernteam jeugdpreventie grotere en duurdere projecten naar voren geschoven - zoals een steunouder waar we het eerder dit jaar ook al over hebben gehad - kom je er niet met 25.000 euro en zullen we bij het college moeten komen met een voorstel voor een ander project/interventie. Daar zullen dan waarschijnlijk hogere kosten mee gemoeid zijn, maar we hebben voor 25.000 euro gekozen als werkbudget. Ik weet niet of de vraag zo beantwoord is? Ja. Helder. Dan kan ik constateren dat de vragen van de SP schriftelijk worden afgehandeld. U had nog een paar vragen van Lokaal Alternatief en Ons Kerkrade. Eén van de vragen was: wat is de wenselijke situatie qua interventies? We hebben in het stuk opgenomen dat we gaan werken met bewezen effectieve interventies volgens het NJI.

Jullie zien in één van de bijlages de interventiematrix zoals we die op dit moment in Kerkrade hebben. Is die helemaal compleet? Dat is moeilijk te zeggen. Er zijn altijd wel interventies toe te voegen of te schrappen. Het is aan het kernteam om te bekijken welke interventies we behouden en welke we eventueel uitbreiden. Aan de hand van signalen die door het kernteam opgevangen worden, wordt er gekeken of we nog nieuwe interventies erbij kunnen pakken. Moeten het allemaal bewezen effectieve interventies zijn? Nee, want dan gooi je de deur dicht voor andere toch wel hele interessante projecten en goede interventies die nog niet bewezen effectief zijn, omdat daar een jarenlang proces aan vooraf gaat. Wat de wenselijke situatie is, daar wordt door het kernteam constant aan gepuzzeld en gekeken. Dan hadden we nog de vraag van de niet-Nederlandse taal die er thuis gesproken wordt. Dat is erg technisch, en daar kunnen we nog een keer op terugkomen. Wat ik er op dit moment over kan zeggen, is dat dit vanuit het NJI en landelijke onderzoeken als punt naar voren wordt gebracht. We hebben het niet zelf onderzocht of dat op dit moment daadwerkelijk hier in Kerkrade is, maar dit wordt vanuit een wetenschappelijk onderzoek in Nederland aangegeven als één van de oorzaken van onderwijsachterstanden voor de leerlingen. Dank u wel.

Zijn de vragen hier voldoende bij beantwoord? Mevrouw Schrijnemaekers. Dank u wel, voorzitter. Ik wil even reageren op het dialect. Er is een onderzoek geweest in het verleden waaruit bleek dat kinderen beter thuis dialect spreken en op school Nederlands, dan Nederlands met knobbels thuis, want dat schijnt een groter probleem op te leveren. Dat is wat ik me er nog van kan herinneren. Willen meneer Brouwers daar nog op reageren? Dat is wel een persoonlijke. Maar ik heb laatst een gesprek gehad met een professional die aangaf: als ze thuis een zuivere taal spreken en niet in het

Nederlands proberen bij te dragen, is het beter voor een kind dat ze op school het Nederlands leren. Maar dat is iets wat ik zelf heb vernomen. Kunnen we lang over discussiëren. We hebben het dialect een tijd terug in de commissie gehad. Ik kan me nog heel goed herinneren dat dat heel uitgebreid aan de orde is gekomen. Daar zijn voorbeelden gegeven over hoe het zou moeten. Ik wil toch nog even reageren op de vragen van de SP. Die vragen zijn erg inhoudelijk en gaan in de diepte. Dat is op dit moment niet de taak van het kernteam zoals die beschreven is in het beleidskader. De taak van het kernteam is zuiver om te kijken: welke interventies moeten we op de binnengekomen signalen aanschaffen, uitbreiden en noem maar op. Als er bij het kernteam het signaal binnenkomt: we zoeken naar een volgsysteem want dit en dit is het probleem, dan kan het kernteam samen gaan zitten om te kijken wat daar een goede interventie op zou kunnen zijn. Goed, er is een toezegging dat daar naderhand nog een schriftelijk antwoord op komt. Of zegt u dat deze vragen niet voor ons bedoeld waren en moeten ze ergens anders gesteld worden? Heb ik het zo goed begrepen? Even los van de vragen, kwam er een verhaal vanuit de SP waarin ik zeer geïnteresseerd ben. Ik wil graag met u een afspraak maken over hoe u dat ziet in het kader van preventie. Dat vind ik wel belangrijk.

U noemde het preventieteam en dat is wat anders dan het kernteam. Dat is geen toezegging maar een afspraak. Is er behoefte aan een tweede termijn? Dan is dit ontwerpbesluit ook een akkoordstuk.

9 Lijst van toezeggingen De lijst van toezeggingen. Heeft er iemand nog een opmerking over de lijst van toezeggingen? Niemand. Het laatste onderwerp is de rondvraag.

10 Rondvraag Iemand voor de rondvraag? Ook niet. Dan sluit ik de vergadering.

11 Sluiting Dank u wel. Fijn thuis!