gewijzigd (geel gearceerd) na commissiebehandeling inz consultatie Beleidsplan politie 2024-2027-a.nota van toelichting

Nota van toelichting Nummer: 23Tl005

Kerkrade, 8 februari 2023

Onderwerp Horen van de raad over het concept Regionaal Beleidsplan Politie Eenheid Limburg 2024-2027. Beslispunten Kennis te nemen van de inhoud van het concept-Beleidsplan voor de Politie Eenheid Limburg voor de jaren 2024 tot en met 2027 en de burgemeester een inhoudelijke reactie mee te geven zoals voorgesteld wordt in de nota van toelichting, in casu dat: 1. er zorgen zijn over voldoende beschikbare capaciteit voor het Basisteam Kerkrade om een behoorlijke taakvervulling waar te kunnen maken, met als bijzondere aandachtspunten: a.

voldoende wijkagenten die ook daadwerkelijk en in voldoende mate (in fte en in tijd) beschikbaar zijn

voor de uitoefening van de gebiedsgebonden politietaak; b.

borging van een adequate invulling van een loketfunctie te behoeve van de burger;

c.

een optimale bijdrage aan het wijkgericht werken, met name het leveren van de daartoe benodigde

inzet; 2. als aan deze voorwaarden niet wordt voldaan elk plan slechts een papieren werkelijkheid is; 3. een heel belangrijk uitgangspunt is dat de Lokale Driehoek en daarmee de burgemeester een leidende positie houdt die stevig verankerd is. In dit verband dient helder te zijn wat de Driehoek concreet kan bepalen ten aanzien van de inzetbaarheid van de politie en welke lokale keuzes er gemaakt kunnen worden; 4. een gezamenlijke brief van alle burgemeesters in Limburg (al dan niet gesteund door hun raden) aan de Minister en de Tweede Kamer wordt gezonden, met het dringende verzoek tot een rechtvaardigere herverdeling en uitbreiding van de politiecapaciteit te komen. Voor Limburg gaat het daarbij om meer capaciteit om de dagelijkse praktijk in Limburg recht te doen. Mocht de gezamenlijke brief geen steun vinden, zal Kerkrade een eigen brief sturen. Behorend bij ontwerpbesluit nummer 23Rb006

Inleiding Ingevolge artikel 39 van de Politiewet dienen de burgemeesters en de Hoofdofficier van Justitie tenminste eenmaal in de vier jaren een Beleidsplan vast te stellen voor de desbetreffende regionale Eenheid van de politie (hier: de Eenheid Limburg). Het huidige Beleidsplan loopt af op 31 december 2023. Voor de periode 2024 tot en met 2027 is voor de Eenheid Limburg een concept-plan opgesteld dat u bij deze ter inzage wordt aangeboden. Zoals voorgeschreven in artikel 38b van de Politiewet horen de burgemeesters voorafgaand aan de vaststelling van het Beleidsplan hun gemeenteraad over de inhoud van het concept-plan, waarbij de raad de gelegenheid heeft om via de burgemeester op het plan te reageren. Voor u ligt het concept van het Regionaal Beleidsplan Politie eenheid Limburg 2024 – 2027 (hierna kortweg RBP genoemd). Dit plan is het resultaat van een zorgvuldig proces van de samenwerkende veiligheidspartners

(gemeenten, openbaar ministerie en politie) van de Eenheid Limburg. Het concept-plan is vanaf begin 2022 ‘bottom up’ tot stand gebracht door een ambtelijke werkgroep, onder regie van de politie. Opzet RBP 2024 - 2027 In dit Beleidsplan zijn ambities en doelstellingen uit de verschillende integrale veiligheidsplannen (IVP) van de Limburgse gemeenten samengebracht met landelijke beleidsdoelstellingen uit de nationale Veiligheidsagenda 2023 - 2026. Deze zijn bezien vanuit brede maatschappelijke ontwikkelingen en de specifieke Limburgse context, om zo tot regionale prioriteiten, doelstellingen en ambities te komen. Daarmee neemt dit RBP de verbindende positie in tussen het lokale en nationale veiligheidsbeleid. De opzet van het BRP laat aan de lokale driehoeken maximale ruimte om keuzes te maken voor de prioritering van de politie-inzet op de lokale thema’s. Een integrale aanpak van veiligheids- en overlastvraagstukken is daarbij het leidend principe, waarbij optimaal wordt samengewerkt onder regie van de eigenaar van het vraagstuk. Nog meer dan voorheen laten maatschappelijke ontwikkelingen zien dat een meerjarige beleidsontwikkeling om flexibiliteit vraagt. Het kunnen inspelen op actualiteiten is daarom noodzakelijk.

De politie wil als geen ander, in gezamenlijke afstemming met het bevoegd gezag, de wendbare organisatie zijn die kan inspelen op wat een continu veranderende omgeving en samenleving van haar vraagt. Met deze gekozen opzet is er de nodige ruimte en flexibiliteit om in te kunnen spelen op de actualiteit. De inhoudelijke thema’s en ambities zijn benoemd op de pagina’s alwaar de highlights zijn weergegeven. Daarnaast maakt de verdeling van de beschikbare politiecapaciteit voor de Eenheid Limburg standaard deel uit van het RBP. Conform de gemaakte afspraken in het RBO van 14 oktober 2021 zijn de uitkomsten en de opvolging van het AEF werklastonderzoek verwerkt in de formatie van de Eenheid Limburg. Highlights uit het concept-plan. Het nieuwe Beleidsplan bevat de strategische focus voor het politiewerk in Limburg. Anders dan tot dusverre werden thema’s geselecteerd waarop gezamenlijke ambities zijn opgesteld om vanuit een collectieve en gedeelde verantwoordelijkheid een bijdrage te leveren aan een veiliger Limburg. Daarmee is dit RBP congruent aan, en de verbindende schakel tussen, het lokale veiligheidsbeleid van de verschillende Limburgse gemeenten en de nationale Veiligheidsagenda.

Gezamenlijke ambities die bijdragen aan de inzet op de regionale thema’s zijn: ▪ (inter)gemeentelijke samenwerking op gemeente overstijgende veiligheidsvraagstukken versterken; ▪ slimmer samenwerken door innovatie op intelligence. In het voorliggend concept RBP worden een reeks maatschappelijke veiligheidsvraagstukken geadresseerd op het gebied van de georganiseerde en ondermijnende criminaliteit, te weten: o

georganiseerde en ondermijnende criminaliteit

o

verdovende middelen

o

witwassen

o

mensenhandel

o

excessief geweld.

Maar ook vraagstukken met betrekking tot de verdeelde samenleving, zoals: o

maatschappelijke onrust

o

extremisme, radicalisering en terrorisme

o

kwetsbare personen met onbegrepen gedrag.

Verder zijn in het concept RBP zijn een aantal “rode draden” herkenbaar die door talloze maatschappelijke (veiligheids-)vraagstukken heen lopen zijn, steeds terugkeren en waarvan de onderlinge verwevenheid steeds

sterker wordt. Ze zijn van grote invloed op de gekozen thema’s, maar hun reikwijdte gaat in Limburg veel verder. Die rode draden zijn: o

cyber- en gedigitaliseerde criminaliteit

o

jeugdcriminaliteit

o

internationalisering.

Doelstelling Het horen van de raad over de inhoud van het concept RBP 2024 t/m 2027 en eventuele reacties van de raad naar aanleiding daarvan ter kennis te brengen van de Regioburgemeester voor de Eenheid Limburg van de politie. De ultieme doelstelling van het RBP zelf is het lokaal gezag in positie te brengen en te houden, waarbij in de uitwerking voldoende ruimte wordt gelaten om vanuit de lokale context focus aan te brengen en te prioriteren teneinde tot de meest betekenisvolle aanpak te komen. Concretisering op de uitvoering vindt dan plaats in het Jaarplan politie.

Argumenten Het door de burgemeester horen van de raad over het concept RBP is wettelijk voorgeschreven in artikel 39 lid 2 van de Politiewet. Daarnaast hecht de burgemeester er vanuit een goede bestuurlijke taakopvatting sowieso aan om de raad de gelegenheid te geven zijn zienswijze te geven.

Kanttekeningen: formatie en sterkteverdeling Eenheid Limburg. Conform artikel 39 van de Politiewet 2012 wordt de verdeling van politiesterkte over de Basisteams en de districten in het RBP vastgelegd. Het vaststellen van deze formatie betreft een verantwoordelijkheid van het bevoegd gezag. Het voorliggend concept BP gaat uit van een gewijzigde formatieverdeling over de Basisteams. Dit is gebaseerd op het resultaat van het werklastonderzoek dat in opdracht van het bestuur is uitgevoerd binnen de Basisteams van de Eenheid Limburg. Dit heeft geleid tot een aanpassing van de formatie van de Basisteams gedurende de periode 2024 – 2027. Uitgangspunt is het eerlijk en daarmee opnieuw verdelen van de formatie van en over de Basisteams, waarbij de vastgestelde werklast als verdeelsleutel wordt gehanteerd. Bedoeling is de formatie van de Basisteams in overeenstemming te brengen met de uitkomsten van het werklastonderzoek en tevens de toekomstige politieformatie voor de Basisteams conform deze verdeelsleutel te verdelen (zie de raadsinformatiebrief van juli 2021). Deze herverdeling wordt feitelijk geëffectueerd bij het vaststellingsproces van dit RBP, met dien verstande dat de volledige looptijd van vier jaar wordt benut om de herverdeling te realiseren en de formatie van een Basisteam maximaal met 4% per jaar wordt gewijzigd.

Voor het Basisteam Kerkrade betekent dit een teruggang in formatie van ca 1,9 fte in 2024. Afgesproken is dat bestuurlijk structureel wordt ingezet op een strategische beïnvloedingsstrategie met als doel de formatie van de Eenheid Limburg uit te breiden. Reactie op het voorliggend concept van het RBP.

Met instemming van de raad wil ik de Regioburgemeester van de Eenheid Limburg de volgende reactie op het RBP doen toekomen. Dat in Kerkrade de beschikking is over voldoende politiecapaciteit blijft een stevig punt van aandacht. In het bijzonder moet de politie een betrouwbare partner zijn in het wijkgericht werken, met name voor wat betreft het feitelijk leveren van de inzet die hiervoor nodig is. Ook dienen er in Kerkrade voldoende wijkagenten in fte en in tijd te worden ingezet voor het gebiedsgebonden politiewerk. Tenslotte is het borgen van een behoorlijke bereikbaarheid van de politie in Kerkrade voor de burger (loketfunctie) een belangrijk punt van aandacht. Als aan deze voorwaarden niet wordt voldaan is elk plan slechts een papieren werkelijkheid. Een heel belangrijk uitgangspunt is tenslotte dat de Lokale Driehoek en daarmee de burgemeester een leidende positie houdt die stevig verankerd is. In dit verband dient helder te zijn wat de Driehoek concreet kan bepalen ten aanzien van de inzetbaarheid van de politie en welke lokale keuzes er gemaakt kunnen worden. De raad mag van de burgemeester verwachten dat zij zal toezien op het nakomen van dit uitgangspunt.

Naar aanleiding van de behandeling in de commissie Algemene Zaken en Middelen van 13 maart 2023, wordt hieraan toegevoegd dat alle burgemeesters in Limburg wordt gevraagd om (al dan niet gesteund door hun raden) een gezamenlijke aan de Minister en de Tweede Kamer te sturen, waarin het dringende verzoek om tot een rechtvaardigere herverdeling en uitbreiding van de politiecapaciteit te komen. Voor Limburg gaat het daarbij om meer capaciteit om de dagelijkse praktijk in Limburg recht te doen. Mocht de gezamenlijke brief geen steun vinden, zal Kerkrade een eigen brief sturen.

Rechtmatigheid Het horen van de gemeenteraad over het concept Regionaal Beleidsplan van de politie gebeurt overeenkomstig het bepaalde in art 38b, lid 2 van de Politiewet.

Uitvoering Zoals reeds opgemerkt is in de wet voorzien dat de burgemeester eventuele reacties van de gemeenteraad ter kennis brengt van de Regio-burgemeester van de Eenheid Limburg. De uitvoering hiervan namens de burgemeester komt voor rekening van de afdeling Openbare Orde en Veiligheid.