CDA Kerkrade Algemene beschouwingen 2021.docx

Gemeente Kerkrade

Algemene beschouwingen

Begroting 2022

Voorzitter, beste mensen, De begroting van Kerkrade voor 2022, in grote lijnen de plannen voor komend jaar. Hoe onzeker plannen echter kunnen zijn, heeft één enkel virus wereldwijd aangetoond. Onze samenleving werd totaal ontwricht op een wijze die tot dat moment niemand voor mogelijk had gehouden. Wat daarbij vooral bleek, is hoezeer we op elkaar zijn aangewezen en elkaar nodig hebben, bij trieste en bij mooie momenten. Het elkaar beperkt mogen bezoeken en de 1,5 meter afstand deed ons pijnlijk ervaren wat het woord samenleving écht betekent. Gelukkig zijn allerlei medische, sociale en financiële maatregelen genomen, helaas echter niet afdoende voor alle zieken, werknemers en ondernemers. We zijn er nog lang niet, maar hopelijk leidt de weg terug naar een samenleving die nog meer dan voorheen die naam ook werkelijk verdient. Tot zover deze, in mijn ogen, niet onbelangrijke beschouwing en nu de begroting 2022. Wat zijn de plannen, hoeveel gaan die kosten en waar halen we het geld vandaan? Worden de juiste uitdagingen opgepakt en gaan we het financieel weer redden? Dat laatste lijkt in ieder geval gegarandeerd door opnieuw prima werk van onze CDAwethouder van financiën Bert Bejas en zijn ambtenaren. Dit mag gerust een keer vermeld worden. Er ligt een sluitende meerjarenbegroting die een vrij solide beeld geeft voor de toekomst. De Algemene Reserves stijgen van ca 7 mln.

in 2019 naar 14 mln. in 2025 en we zien het weerstandsvermogen jaarlijks met driekwart mln. toenemen. De financiële ontwikkelingen binnen het Sociaal Domein blijven natuurlijk hét punt van aandacht maar gezien de toegezegde extra gelden van het Rijk, de opgebouwde reserves en het feit dat de herverdeling van het Gemeentefonds voor Kerkrade lijkt mee te vallen, mogen we, denk ik, de toekomst met vertrouwen tegemoet zien. Er is en wordt niet enkel gewerkt aan een vitale en mooie stad, maar ook een financieel gezonde en sterke stad. Het nieuwe stadsbestuur kan hier na de verkiezingen in ieder geval haar voordeel mee doen en op deze fraaie financiële basis voortborduren. À propos gezondheid, wat hebben Tristan, Elmar en Brian gemeen? Welnu, onlangs ontmoette ik dit drietal toevallig buiten bij een plaatselijke supermarkt, ’s morgens rond de klok van acht. Alle drie op weg naar school en alle drie bleken thuis niet te hebben ontbeten. Pagina 1 van 5

De een hoorde ik zeggen dat hij geen honger had, de ander had van thuis wat plakken ontbijtkoek meegenomen en de laatste haalde in de supermarkt een blikje cola en een zak chips XXL voor de middagpauze. Een triest maar zeker geen incidenteel tafereel. Des te meer wordt hiermee het belang van een van de meest wezenlijke programma’s van VIE, namelijk ‘De Gezonde Basisschool van de Toekomst’, onderstreept. Onze jeugd laten ervaren hoe belangrijk gezond eten is en de rol die de natuur hierbij speelt. Als CDA Kerkrade willen we daarom dat de schoolpleinen van onze basisscholen vergroenen. We hebben hierover al contact met verschillende basisscholen en straks stellen wij middels een motie voor dat de plannen zoals wij die voor ogen hebben, nader worden uitgewerkt. Maar daarbij moet het niet blijven. Neem de speeltuinen. Kinderen bewegen daar naar hartenlust, prima, maar kopen daar ook ongezonde snoep en snacks, soms omdat er niks anders te koop is. Vandaar onze oproep aan wethouder Jo Schlangen om met de speeltuinbeheerders in gesprek te gaan om te kijken hoe een gezonder aanbod kan worden gerealiseerd. Niks tegen een blikje cola maar een fruitdrankje is ook best lekker. En we hebben straks weer ongetwijfeld volwaardig Voortgezet Onderwijs in onze stad.

Daarbij zal, nee moet ons Martin Buber zich niet enkel onderscheiden door het unieke onderwijsconcept ‘Beleef wat je leert’ maar ook door de nadruk op gezond leven, eten en bewegen. Een gezonde jeugd vormt het fundament voor een gezonde en vitale samenleving en het mag intussen duidelijk zijn hoezeer wij als CDA Kerkrade het gedachtegoed van VIE onderstrepen. Vet onderstrepen doen we ook de veiligheid en het veiligheidsgevoel van onze burgers. Of het nu om ondermijning, drugscriminaliteit, openbare geweldpleging en woninginbraak gaat of over verkeersdelicten, bijstandsfraude of vandalisme. Al dit dient tot in de kiem bestreden te worden en daarvoor zijn, hoe je het wendt of keert, nu eenmaal voldoende en goed toegeruste, gekwalificeerde professionals nodig. Het is dan ook van de zotte dat Parkstad met zijn zware problematiek op het gebied van veiligheid bij de voorgenomen herverdeling van politiecapaciteit 47 fte’s moet inleveren. Als Kerkrade ontspringen we ogenschijnlijk de dans met min 2 fte’s. Echter, juist om al onze prima veiligheidsplannen en aanvalsplannen uit te voeren zijn we van mening dat geen enkele ordehandhaver gemist kan worden, integendeel. En al helemaal niet als we alle behaalde positieve resultaten ook naar de toekomst toe willen borgen.

Pagina 2 van 5

Ik citeer: Kerkrade koploper in Limburg met 17 inbraken per 10.000 inwoners en een gemiddeld Limburgs ophelderingspercentage van 16%. Misdaad voorkomen werkt dus efficiënter en effectiever dan misdaad oplossen. In dat kader zij opgemerkt dat onze BOA’s, onze handhavers van veiligheid, orde en netheid, steeds beter hun rol weten te pakken en voor onze burgers steeds zichtbaarder en makkelijker benaderbaar zijn. Formatie bij de politie kan een gemeente nauwelijks beïnvloeden, het aantal BOA’s daarentegen wel. Vandaar dat wij een motie indienen die uiteindelijk moet leiden tot formatie-uitbreiding bij de afdeling Handhaving. Nog bovenop de 2 fte’s die het ministerie van Justitie en Veiligheid via een extra subsidie beschikbaar heeft gesteld én bovenop de twee centralisten en de coördinator voor eigen rekening. Ook de zeer zorgelijke cijfers bij Verwijzingen Halt, Winkeldiefstal, Geweldsmisdrijven, Diefstallen uit woningen en Vernielingen in de openbare ruimte onderstrepen dit belang. Ook hier winnen, tussen aanhalingstekens, we helaas weer van gemiddeld Limburg en gemiddeld Nederland. We moeten alle mogelijke middelen aanwenden en daar horen ons inziens zeker extra mensen bij. We doen al heel veel maar blijkbaar helaas nog steeds niet genoeg om dit veelkoppig monster te bestrijden.

Zie de motie ook als een poging om Kerkrade voor onze burgers weer een beetje veiliger te maken én veiliger te laten voelen. Fraai te noemen is de duidelijk merkbare aandacht die besteed is aan de leesbaarheid van de teksten van deze begroting. Als CDA Kerkrade hameren wij hier al sinds jaar en dag op. We willen onze burgers graag erbij betrekken, laten we dan vooral begrijpelijke taal spreken en schrijven. Het heeft breed de aandacht, prima, bedankt! Dan de realisatie van station Kerkrade-West, als tussenstation voor de nog altijd gewenste Avantislijn. Die laatste zal er, wat de Provincie althans betreft, voorlopig niet komen. Wat hopelijk wél komt, is groen licht vanuit Maastricht voor het station dat Kerkrade-West via de Heuvellandlijn uit een gedeeltelijk isolement haalt. Wat dit laatste betreft, zal tevens naar alternatieven gekeken moeten worden maar dat is door wethouder Dion Schneider onlangs al toegezegd. Een fraaie verbinding, maar dan van heel andere aard en die straks zeker van de grond komt, is het Ondernemersfonds. Fraai niet alleen vanwege de financiële mogelijkheden die ondernemers collectief krijgen geboden, maar ook door het extra platform om elkaar te ontmoeten en te versterken. Een prima zaak als toekomstige ontwikkelingen binnen dit initiatief ook met de raad zouden worden gedeeld. Pagina 3 van 5

Eenzelfde meerwaarde leveren al langer het GrensInfoPunt en het Servicepunt Grensoverschrijdende Arbeidsbemiddeling. Door straks samen één loket te vormen, zullen beide nog meer van waarde blijken te zijn voor de Duitse en de Nederlandse arbeidsmarkt wat betreft vraag en aanbod. Prima ontwikkelingen, want aan de andere kant van de grens liggen voor onze werknemers én werkgevers prima mogelijkheden. En wellicht is ook de tijd rijp dat aan beide kanten, met twee bijzonder energieke en jeugdige burgemeesters aan het roer, wordt nagedacht over mogelijke uitbreiding van het EBC-gebouw. Dit bedrijfsverzamelgebouw laat ook in Coronatijd een opvallende bezettingsgraad van nagenoeg 100% zien en dat al jaren. De behoefte is daarmee aan beide kanten meer dan bewezen. Ben benieuwd hoe hierover wordt gedacht. Interessante uitdagingen liggen er ook nog steeds wat betreft een camping binnen onze stadsgrenzen. Een stad met zoveel allure en toeristisch aanbod zou toch meer te bieden moeten hebben dan enkel een aantal vrij sobere camperplekken. Overigens, volgens mij wel steeds redelijk goed bezet. Zeker nu meer mensen besluiten dichter bij huis op vakantie te gaan, de oproep aan het College om op zoek te gaan naar ondernemers die de uitdaging van het opzetten van een camping aandurven. Ze waren er in het verleden en wellicht een goede zaak wanneer hierin nu het voortouw wordt genomen.

Een algemene oproep om in ons Martin Buber te geloven. En daarbij denk ik niet in de eerste plaats nu hoe mooi het is weer volledig VO in Kerkrade te hebben maar ook hoe goed het voor onze kinderen is om te kunnen kiezen voor een onderwijsconcept waarbij je samen beleeft wat je leert, met inzet van je eigen talenten. Vroeger kwamen leerlingen van heinde en verre naar Gymnasium Rolduc. Diezelfde rol, diezelfde aantrekkingskracht kan ook straks Martin Buber vervullen. Enigszins vreemd voelt de uitspraak dat subsidies van verenigingen zoveel mogelijk gelijk blijven. Je mag toch verwachten dat juist de verenigingen, waarvan het belang al lang en breed wordt onderkend, juist nú op maximale steun mogen rekenen, hetgeen minimaal een indexering zou moeten betekenen. Het mag toch niet zo zijn dat voor professionele instellingen ten behoeve van een inhaalslag € 100K wordt gereserveerd en amateurs het nakijken hebben. We roepen wethouder Jo Schlangen daarom op om binnen het genoemde bedrag van die € 100K een indexering van de subsidiebedragen aan verenigingen toe te passen.

Pagina 4 van 5

Ik rond langzaam af en dat betekent dat ik bij VIE, zij het kort, stil sta. Kort zeer zeker niet vanwege het belang, want VIE verdient juist maximale aandacht. VIE is als beweging ongekend in onze regio. Nu al bestaande uit een veertigtal programma’s die structureel voor meer vitaliteit en gezondheid moeten zorgen. En dan komen daar binnenkort nog de fysieke VIE ingrediënten bij die zeker voor een extra boost zullen zorgen. Ik wens alle betrokkenen heel veel succes bij het verder realiseren van de VIE-gedachte. Ik gaf aan kort te willen zijn over VIE maar wil toch één onderwerp er nog even uitlichten en wel eenzaamheid! Een probleem van alle leeftijden en met name hardnekkig omdat de mensen die het betreft vaak onder de radar blijven, gewoon niet gezien worden. Zou dat wel het geval zijn, zou het probleem al deels zijn opgelost, zeker met het huidig steunmaatregelen. Een oproep om hier nog meer oog voor te hebben. Gewoon op mensen afstappen of aanbellen. In de eenvoud zit vaak de kracht! En diezelfde kracht is even hard nodig bij dementie. Hier moet met name de mantelzorger worden ontzorgd en het zijn ook hier vaak de kleine dingen die er toe doen. Tot slot en het woord moet nog vallen, verduurzamen oftewel milieuvriendelijker maken. We moeten dringend op zoek naar nieuwe energievormen én we moeten dringend zuiniger met energie omgaan.

Misschien in omgekeerde volgorde want energie die we niet verbruiken, hoeven we niet te verduurzamen, nogal simpel. Ons Zonnepanelenproject, prima, onze Woonwijzerwinkel, prima. Een Duurzaam Energie en Klimaatfonds zoals in Landgraaf lijkt hierop een prima aanvulling omdat hiermee de mogelijkheden voor de burger enorm worden verruimd. Wethouder Dion Schneider heeft toegezegd in februari 2022 een dergelijk plan voor te leggen en we zijn heel benieuwd. De wateroverlast van de zomer heeft weer eens aangetoond, het is twaalf uur geweest, de tijd dringt echt. En dat laatste geldt, denk ik, ook voor mijn beschikbare spreektijd. Maar mag ik mijn verhaal dan heel kort toch nog even samenvatten, dan wil ik zeggen: Kirchroa, doe bis jód bezig. Namens de fractie van CDA Kerkrade, Paul Boumans, fractievoorzitter.

Pagina 5 van 5