Bijlage beantwoording SP: Raadsinformatiebrief motie energiearmoede 22u0065189

Raadsinformatiebrief Bezoekadres

Leden van de gemeenteraad van de gemeente Kerkrade

Markt 33 Ambtenaar Telefoonnummer

+14 045 Telefax

0455676395 Zaaknummer

Uw brief van

Uw kenmerk

Ons kenmerk

Datum

22u0065189

4 november 2022

Onderwerp

Motie Plan van aanpak mbt "Stille Ramp!" Bijlage(n)

Geachte raadsleden, Naar aanleiding van de door de raad unaniem aangenomen motie over de stille armoede, laten wij u hierbij onze voorgestelde aanpak toekomen. Nederland wordt op dit moment hard geraakt door de gevolgen van de hogere energielasten. Niet alleen de energiekosten zelf zijn enorm gestegen, maar hierdoor ook de kosten van veel andere – veelal belangrijke – levensbehoeften. Vanuit alle overheden zijn inmiddels maatregelen genomen of in voorbereiding om inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers te kunnen ondersteunen. Het Rijk heeft eerder al de belasting op energie (tijdelijk) verlaagd, waardoor iedere gebruiker – zowel privé als zakelijk, compensatie heeft ontvangen. Gemeenten hebben dit jaar de energietoeslag kunnen uitkeren aan inwoners met een inkomen tot 120% van het sociaal minimum. In de aanloop naar 2023 komt nu ook meer duidelijkheid over de effecten van het door het Rijk ingestelde prijsplafond. Het Rijk bereidt op dit moment de regeling voor om ondernemers met een hoog energieverbruik tegemoet te kunnen komen in de voor 2023 verwachte hogere energielasten. Tegelijkertijd is ook echter duidelijk dat met deze maatregelen niet iedereen (volledig) geholpen wordt.

Ook zijn deze maatregelen vanwege de uitvoerbaarheid zo vormgegeven dat ook inwoners die (nog) niet direct worden geconfronteerd met hogere energielasten, toch al hiervoor worden gecompenseerd. Voor die inwoners, verenigingen en ondernemingen die – ondanks alle genoemde maatregelen – nog steeds kampen met toegenomen (energie)lasten, wilt de gemeente Kerkrade duidelijkheid geven over de mogelijkheden om hier een antwoord op te kunnen geven. Daarnaast zal de gemeente Kerkrade voor de meest kwetsbaren in Kerkrade aanvullende mogelijkheden realiseren om gericht hen voor de komende periode de noodzakelijke steun te kunnen geven.

Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 14 045 Telefax 0455676395

Email gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G

A. Bestaande voorzieningen/maatregelen gericht op compensatie en terugdringen van gestegen lasten. Naast de in Kerkrade beschikbare specifieke maatregelen Energietoeslag en Evoucher die ook zijn toegelicht in de informatiebrief van 26 september 2022 zijn in bijgaande notitie de op lokaal, provinciaal en Rijksniveau aanwezige maatregelen/voorzieningen beschreven. Deze mogelijkheden zullen op een zeer toegankelijke wijze aan de in Kerkrade woonachtige en werkzame belanghebbenden kenbaar gemaakt. Dit zal gebeuren via alle vanuit de gemeente toegankelijke en inzetbare communicatiekanalen waarbij met name de Geldwijzerwinkel een belangrijke rol gaat vervullen. B. Voorgestelde energiemaatregelen gemeente Kerkrade Inwoners, verenigingen en ondernemers die ook met de reeds bestaande regelingen blijven worden geconfronteerd met stijgende energielasten kunnen een beroep doen op de navolgende in te zetten maatregelen: a. Energiekosten voor burgers b. Energiebesparende maatregelen c. Stijgende energiekosten voor ondernemers d. Stijgende energiekosten voor verenigingen en gemeenschapshuizen Ad. a. Energiekosten voor burgers Wij hebben besloten een verruiming van de bijzondere bijstand vast te stellen voor inwoners met een inkomen tot 130% van de bijstandsnorm.

Hiermee kan maatwerk worden geboden in de ondersteuning van huishoudens die ook met de thans beschikbare regelingen energietoeslag en prijsplafond nog worden geconfronteerd met bovenmatig gestegen energielasten. De totale kosten worden geraamd op € 500.000. Ad. b. Energiebesparende maatregelen Op 26 september 2022 is uw raad per raadsinformatiebrief (22u0064361) geïnformeerd over de ontwikkelingen aangaande energiebesparende maatregelen voor inwoners. Tegelijkertijd doen wij een beroep op bestaande netwerken in de wijken en onze sociale partners (onder andere woningcorporaties) in het verder verduurzamen van woningen. Ad. c. Stijgende energiekosten voor ondernemers Zowel voor inwoners als ondernemers zijn al beschikbare en/of in voorbereiding zijnde maatregelen en voorzieningen nader in kaart gebracht en deze zullen uitvoerig worden gecommuniceerd. Met het Energie en Klimaatfonds Kerkrade kan een lening voor verduurzaming worden verstrekt, Onderzocht wordt of de lening voor ondernemers verder opgerekt kan worden. Uw raad zal daartoe een voorstel worden voorgelegd. Ad. d. Stijgende energiekosten voor verenigingen, maatschappelijke organisaties en gemeenschapshuizen Ook hier is een eerste beeld geschetst van de (aankomende) problematiek in dit onderdeel van onze samenleving. En ook hier is het duidelijk dat een financiële ondersteuning meer dan gewenst is.

Ter illustratie: Kerkrade kent zeker vijfendertig (sport- en andere) verenigingen die eigenstandig een energiecontract hebben afgesloten bij een energieleverancier. De aard en duur van het contract verschilt per vereniging en daarmee ook de omvang van de mogelijk acute energieprijsstijging.

Postbus 600 6460 AP Telefoon 045 5676767 Telefax 045 5676395

Email gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G

Daarom wordt voorgesteld om een noodfonds van € 250.000,- in het leven te roepen en ook hiervoor uitvoeringsregels uit te werken. Hierbij zal nadrukkelijk gekeken worden dat ook verenigingen die niet direct worden geconfronteerd met stijgende lasten (omdat zij huren via derden exploitanten), maar mogelijk wel een hogere huur in rekening gebracht gaan krijgen, op een eenduidige manier te compenseren door hierover rechtstreeks met betrokken exploitant (bijv. Sportfondsen) afspraken te maken. C. Budgettaire consequenties energiemaatregelen. De benodigde gelden en beschikbare dekking om adequate regelingen t.b.v. onze burgers, ondernemingen en verenigingen te kunnen uitvoeren, worden geraamd op: Ad a. Energiekosten voor de burgers Ad b. Energiebesparende maatregelen Ad c. Energiekosten voor ondernemers Ad d. Noodfonds voor verenigingen Budget Energiearmoede Reserve Sociaal Domein Totaal

Kosten € 500.000 0 0 € 250.000

€ 750.000

Dekking

€ 500.000 € 250.000 € 750.000

Budget energiearmoede Voor de tegemoetkoming van de energietoeslag voor burgers met een inkomen tot 120%, ontvangt de gemeente in 2022 en 2023 een uitkering van het rijk in het gemeentefonds. Dit bedrag behoeft niet te worden afgerekend met het rijk. Dit budget is gebaseerd op het aantal huishoudens in Kerkrade met een inkomen tot 120%. Voor mogelijke extra toekenningen moet de gemeente zelf middelen ter beschikking stellen. Bij besluit van het college van 29 maart 2022 (22n00158) is uit eigen middelen een extra bedrag gereserveerd van € 1.300.000. Op basis van de reeds toegekende aanvragen en verwachte nog te ontvangen en toe te kennen aanvragen kan het volgende financiële beeld worden geschetst: Inkomsten rijk: - Mei-circulaire - September-circulaire Reserve gemeente Totaal beschikbaar

€ 2.820.000 € 2.252.000 € 1.300.000 € 6.372.000

Uitgaven: Toekenningen 4.100 x € 1.300 Uitvoeringskosten N.t.b. aan aanvragen Totaal uitgaven Restant reserve gemeente

€ 5.330.000 € 150.000 € 392.000 € 5.872.000 € 500.000

Reserve Sociaal Domein Verenigingen vormen een wezenlijke rol in en verbinding naar de inwoners van Kerkrade. Dit ‘cement’ van de samenleving wordt evenwel in dezelfde mate geconfronteerd met de gestegen energielasten als ieder ander en worstelen met de vraag deze kosten wel of niet aan hun leden door te belasten. Om de toegankelijkheid van verenigingen voor onze inwoners te kunnen blijven borgen, zal directe ondersteuning van verenigingen noodzakelijk zijn. Om deze reden wordt voorgesteld een fonds te vormen waarmee deze Postbus 600 6460 AP Telefoon 045 5676767 Telefax 045 5676395

Email gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G

ondersteuning wordt vormgegeven. De minimaal benodigde omvang hiervan is op voorhand nog niet helemaal vast te stellen, maar hiervoor achten wij een bedrag van € 250.000 noodzakelijk. Dekking vindt plaats vanuit de Reserve Sociaal Domein. Het bedrag ter hoogte van € 750.000,- is in onze huidige begroting op te vangen. Mocht genoemd bedrag ontoereikend blijken, zal het college uw raad desgewenst verdere voorstellen doen op grond waarvan uw raad integrale keuze-afwegingen zal dienen te maken. Communicatie Naast de bovengenoemde maatregelen, zijn er reeds een groot aantal maatregelen op landelijk, provinciaal alsook lokaal niveau getroffen en/of in voorbereiding. Deze zijn vergaand in beeld gebracht en zullen op een laagdrempelige manier onder de aandacht worden gebracht. Dit zal gebeuren via alle vanuit de gemeente toegankelijke en inzetbare communicatiekanalen. Geldwijzerwinkel De Geldwijzerwinkel, samen met de hierbinnen werkzame partners, gaan een belangrijke rol vervullen bij de begeleiding van inwoners en partijen die een beroep doen op ondersteuning en advies. Deze raadsinformatiebrief met plan van aanpak informeert uw raad over de voorgenomen maatregelen en de hiervoor benodigde financiële dekking, waarmee wordt voldaan aan artikel 8 van de Financiële Verordening ex. art. 212 Gemeentewet.

Het College,

De secretaris,

dr. T.P. Dassen Housen

R.M.J.S. Stijns

Postbus 600 6460 AP Telefoon 045 5676767 Telefax 045 5676395

Email gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G