6. Motie Vergroten inzicht in beïnvloedbaarheid van begrotingsposten Lokaal Alternatief
Tekst van het document
Motie Vergroten inzicht in beïnvloedbaarheid van begrotingsposten De raad van de gemeente Kerkrade, bijeen in vergadering op 12 november 2026, Constaterende dat: • de gemeentebegroting de afgelopen jaren aanzienlijk toegankelijker en leesbaarder is geworden, mede dankzij eerdere aanbevelingen over de inrichting van de Planning & Control-documenten; • het ondanks deze verbeteringen moeilijk is voor raadsleden om de begroting te beïnvloeden en daarmee recht te doen aan het budgetrecht van de gemeenteraad • een aanzienlijk deel van de gemeentelijke uitgaven voortvloeit uit wettelijke taken, landelijke regelgeving of andere verplichtingen waarop de gemeenteraad slechts beperkte of geen directe invloed kan uitoefenen; Overwegende dat: • een helder onderscheid tussen beïnvloedbare en niet-beïnvloedbare begrotingsposten de kaderstellende en controlerende rol van de raad versterkt; • de raad bij de behandeling van begroting en overige P&C-documenten beter kan sturen wanneer inzichtelijk is welke financiële ruimte daadwerkelijk beschikbaar is voor politieke afwegingen; • Er voorbeelden zijn in het land1 maar ook in de Tweede Kamer2 over hoe de raad informatie gepresenteerd kan krijgen om in positie te komen; • de Financiële Commissie op grond van haar verordening tot taak heeft de raad te adviseren over de opzet, planning en wijze van behandeling van P&C- documenten en daarnaast kan
adviseren over financieel-technische thema's; • de Financiële Commissie daarom het meest geëigende gremium is om dit onderwerp nader uit te werken in samenwerking met de wethouder Financiën en de ambtelijke organisatie; 1 Bijvoorbeeld de begroting van de gemeente Zaandstad, met per onderdeel een indeling naar beïnvloedbaar, op middellange termijn beïnvloedbaar, (zeer)beperkt beïnvloedbaar en niet beïnvloedbaar, zie bijvoorbeeld Jeugdhulp: https://zaanstad.begroting-2027.nl/p25892/jeugdhulp 2 De systematiek van de “Geschatte budgetflexibiliteit”, zie bijvoorbeeld het Grote begrotingsboek 2025 p. 27 via https://www.tweedekamer.nl/sites/default/files/2025- 11/Grote%20Begrotingsboek%20editie%202025.pdf
Verzoekt de Financiële Commissie: 1. in overleg met de betrokken ambtenaren te inventariseren op welke wijze in de gemeentebegroting onderscheid kan worden gemaakt tussen: o begrotingsposten die geheel of grotendeels voortvloeien uit wettelijke of andere externe verplichtingen; o begrotingsposten waarop de gemeenteraad beleidsmatige en/of financiële invloed kan uitoefenen; 2. daarbij te onderzoeken welke methodiek, classificatie of presentatievorm het meest geschikt is om dit onderscheid voor raadsleden inzichtelijk te maken; 3. de raad uiterlijk vóór de zomer van 2027 te adviseren over de wijze waarop deze informatie structureel kan worden opgenomen in de begroting en overige relevante P&C-documenten; 4. in de begroting 2028 een praktische vorm van deze inzichtelijkheid te realiseren; En gaat over tot de orde van de dag. Namens de fractie Lokaal Alternatief Marc Charlier Fractievoorzitter Caroline Szalata Raadslid