25Tl059 Nota van toelichting vaststelling "Omgevingsvisie Kerkrade 2050: Verrassend Kerkrade. 't sjunste óp de welt"

Nota van toelichting Kerkrade, 23 september 2025 Nummer: 25Tl059 Behorend b� ontwerpbesluit nummer: 25Rb067

Onderwerp Vaststelling “Omgevingsvisie Kerkrade 2050: Verrassend Kerkrade, ’t sjunste óp de welt”

Beslispunten 1. Kennisnemen van de ontvangen reacties, ziensw�zen, advies van de commissie MER en voorstel van ambtshalve w�zigingen; 2. Instemmen met de Nota van ziensw�zen en aanpassingen van de ontwerpvisie en de b�behorende Omgevingseffectrapportage; 3. Het vaststellen van de “Omgevingsvisie Kerkrade 2050: Verrassend Kerkrade, ’t sjunste óp de welt” met de b�behorende b�lagen; 4. Bekendmaking van de vaststelling van de “Omgevingsvisie Kerkrade 2050: Verrassend Kerkrade, ’t sjunste óp de welt” met verwerking in het Digitale Stelsel van de Omgevingswet.

Inleiding In deze nota wordt de “Omgevingsvisie Kerkrade 2050: Verrassend Kerkrade, ‘t sjunste óp de welt”(zie b�lage 1) met b�behorende b�lagen aan uw gemeenteraad aangeboden. Hiermee komt na b�na drie jaar van voorbereiding, onderzoek en participatie het einde van het planproces in zicht. Deze nota is een vervolg op het eerdere raadsbesluit van 28 mei 2025 over de ontwerp Omgevingsvisie Kerkrade 2050 (25Rb030). De ontwerpvisie met Omgevingseffectrapportage (hierna afgekort met OER) lag ter inzage van 6 juni tot en met 17 juli 2025. Binnen deze term�n konden ziensw�zen tegen de ontwerpvisie het b�behorende OER worden ingediend. Op basis van de ontvangen reacties en ziensw�zen (in totaal 14 stuks), het advies van de commissie MER (zie b�lage 7), de terinzagelegging van de ontwerp Provinciale Omgevingsvisie Limburg en voorstel van ambtshalve w�zigingen is de ontwerp Omgevingsvisie Kerkrade 2050 met het b�behorende OER op onderdelen aangepast. De Nota van ziensw�zen (zie b�lage 6) en het voorstel van aanpassingen van de ontwerpvisie en OER z�n verwerkt in de nu voorliggende Omgevingsvisie Kerkrade 2050 met het b�behorende OER. Deze documenten met b�lagen worden voor vaststelling aangeboden aan de gemeenteraad.

Doelstelling Het vaststellen van een gemeentel�ke Omgevingsvisie. Op basis van artikel 3.1 Omgevingswet dient iedere gemeente voor 1 januari 2027 te beschikken over een Omgevingsvisie.

Argumenten −

Voldoen aan de wettel�ke verplichting om voor 2027 een Omgevingsvisie vastgesteld te hebben. De visie is hét strategische document voor de fysieke leefomgeving. Ook is de visie zelfbindend. Dit betekent dat het gemeentebestuur zich houdt aan de ambities en opgaven zoals die z�n opgenomen in de visie;

−

De huidige structuurvisie Kerkrade 2010-2020 (2011) en de drie stadsdeelvisies (West, Oost I en Noord en Oost II, (2011-2014)) z�n aan vervanging toe. In de Omgevingsvisie z�n nieuwe thema’s en vraagstukken behandeld;

−

De Omgevingsvisie, met de vier verhaall�nen: meergeneratiestad, leefbare stad, werkende stad en klimaatbestendige stad, wordt verder uitgewerkt in programma’s en in het opstellen van een nieuw Omgevingsplan. Dit biedt de kans om in onze gemeentel�ke organisatie meer via meerjarenprogramma’s (thematisch en gebiedsgericht ) te gaan werken;

−

Kerkrade is een verrassende gemeente die trots is op haar r�ke geschiedenis, identiteit en gemeenschapszin. Om deze reden is gekozen voor de ondertitel van de Omgevingsvisie Kerkrade 2050: ‘Verrassend Kerkrade, ’t sjunste óp de welt’;

−

De ambities, ideeën en randvoorwaarden die z�n verzameld in deze omgevingsvisie, vormen de basis voor concrete plannen en projecten die de komende 25 jaar gerealiseerd zullen worden. Het is belangr�k dat de gemeente de principes van deze visie bl�ft volgen en verder doorontwikkeld.

Kanttekeningen −

De uitvoering van de Omgevingsvisie hangt in sterke mate af van de beschikbare financiële middelen en ambtel�ke capaciteit in de komende jaren. Dit is ook in hoofdstuk 5.5 “Financiën” van de visie benoemd;

−

Monitoring, het werken met de beleidscyclus, is één van de grote veranderingen met de komst van Omgevingswet. Hier hebben we nog weinig ervaring mee. De omgevingsvisie is het beginstation van de beleidscyclus. Dit betekent ook de gemeente bl�ft werken aan strategisch omgevingsbeleid, waarb� de omgevingsvisie geen statisch document is (zie hoofdstuk 5.6 “Monitoring van de visie”);

−

(Bouw)plannen en projecten die gestart z�n voordat de Omgevingsvisie is vastgesteld, zullen op de basis van het oude ruimtel�k beleid worden afgerond. B� het afw�ken en, of het w�zigen van (het t�del�ke deel van) het Omgevingsplan Kerkrade is de Omgevingsvisie, na vaststelling, hét nieuwe beleidskader.

De Omgevingsvisie en OER z�n op onderdelen aangepast naar aanleiding van de ontvangen reacties en ziensw�zen en het advies van de commissie MER. Hiertoe wordt verwezen naar de Nota van ziensw�zen (zie b�lage 6). In deze nota z�n de (deel)reacties en ziensw�zen beantwoord. Het merendeel van de ziensw�zen heeft niet tot aanpassing van de ontwerpvisie en OER geleid. Dit heeft vooral te maken met het detailniveau van de ziensw�ze in relatie tot het abstractieniveau

van de omgevingsvisie. Een deel van de reacties/opmerkingen zal in het vervolgtraject, b� het opstellen van programma’s en omgevingsplan, worden gebruikt. Het advies van de commissie MER (zie b�lage 7) heeft geleid tot aanpassing van het OER en een verdere aanscherping van de Omgevingsvisie. In dit geval het toevoegen van een nieuw hoofdstuk 3.5 “Confrontatie verhaall�nen” en het uitbreiden van hoofdstuk 5.3 “Regionale samenhang“ en hoofdstuk 5.6 “Monitoring”. In de Nota van Ziensw�zen is de volledige reactie van de gemeente te lezen op het advies van de commissie MER.

Financiën Het verder uitwerken van de Omgevingsvisie in onder meer het opstellen van een nieuw Omgevingsplan is voorzien binnen de huidige begroting (implementatie Omgevingswet ).

Communicatie Na het vaststellen van de Omgevingsvisie door de gemeenteraad wordt de website “https://www.kerkrade.nl/omgevingsvisie” b�gewerkt. Ook is de visie te raadplegen via de landel�ke site “https://omgevingswet.overheid.nl/regels-op-de-kaart/”. De inwoners en ketenpartners die eerder hebben gereageerd en deelgenomen aan de b�eenkomsten worden geïnformeerd en bedankt voor hun medewerking aan het meehelpen opstellen van de Omgevingsvisie.

Burgerparticipatie Informeren en Raadplegen. Op grond van de participatieladder was het een combinatie van raadplegen en informeren. De omgevingsvisie is aangemerkt als pilot voor burgerparticipatie. Er is daarom een intensief participatieproces gevolgd. Verwezen wordt naar het b�gevoegde participatieverslag dat onderdeel uitmaakt van de visie en de positieve opmerking en het persbericht hierover in het advies van de commissie MER.

Uitvoering Na vaststelling van de Omgevingsvisie door de gemeenteraad wordt de gemeentel�ke website b�gewerkt, de visie met b�lagen geplaatst in het Digitale Stelsel Omgevingswet (DSO) en is de visie te raadplegen via de landel�ke site “regels op de kaart”. De reclamanten die een ziensw�ze hebben ingediend worden na vaststelling van de omgevingsvisie in kennis gesteld van de Nota van ziensw�zen en daarmee het standpunt van de gemeente. De Omgevingsvisie vervangt dan de structuurvisie Kerkrade en de drie stadsdeelvisies en is dan hét strategische beleidskader voor de fysieke leefomgeving voor nieuwe programma’s, plannen, projecten en ontwikkelingen in onze gemeente.

Evaluatie In hoofdstuk 5.6 “Monitoring” van de Omgevingsvisie is opgenomen dat minstens iedere vier jaar de visie wordt geëvalueerd om na te gaan of de opgenomen ambities nog behaald kunnen worden of dat deze moeten worden aangepast. Hiervoor wordt de beleidscyclus en worden indicatoren voor iedere verhaall�n uit de Omgevingsvisie gemonitord. Op deze manier wordt ervoor gezorgd dat de visie bl�ft aansluiten b� de maatschappel�ke behoeften, vraagstukken en ontwikkelingen in het belang onze gemeente. Daarnaast zal de Omgevingsvisie worden uitgewerkt in nieuwe Omgevingsprogramma’s (gebiedsgericht en thematisch) en in een Omgevingsplan

Gezondheid en Vitaliteit Dit thema is een integraal onderdeel van de Omgevingsvisie. In het OER z�n de milieuen omgevingseffecten van de Omgevingsvisie beschreven, waaronder voor het thema gezondheid. In het advies van de commissie MER is aangegeven om b� de uitwerking van de visie, b�voorbeeld b� een mogel�ke uitleglocatie, de milieu- en omgevingseffecten, waaronder gezondheid, vooraf te onderzoeken en mee te nemen b� de besluitvorming.