22Tl023 zienswijze begroting VRZL MCC nota van toelichting.docx

Nota van toelichting Nummer.: 22Tl023

Kerkrade, 15 juni 2022

Behorend bij ontwerpbesluit nummer 22Rb043 Onderwerp Begroting 2023 Veiligheidsregio Zuid-Limburg en begroting 2023 MCC Beslispunten 1.

conform de bijgevoegde conceptbrief, een positieve zienswijze af te geven ten aanzien van de begroting 2023 van de Veiligheidsregio Zuid-Limburg en de begroting 2023 van het Meld- en Coördinatie Centrum.

Inleiding De gemeente Kerkrade participeert in de Veiligheidsregio Zuid-Limburg (hierna: VRZL). De VRZL is een gemeenschappelijk regeling van de 16 gemeenten in Zuid-Limburg en één van de 25 veiligheidsregio’s in Nederland. De VRZL is een hulpverleningsorganisatie en een netwerkorganisatie in één, die werkzaamheden uitvoert op het gebied van crisisbeheersing/rampenbestrijding en brandweerzorg. De VRZL kent een hybride vorm van financiering. Voor het grootste deel wordt de VRZL gefinancierd uit middelen die de deelnemende Zuid-Limburgse gemeenten ter beschikking stellen (gemeentefonds). Daarnaast ontvangt de VRZL een BDUR-bijdrage (Besluit Doeluitkering Rampenbestrijding) van de Rijksoverheid. Deze specifieke lumpsum uitkering wordt direct aan de VRZL ter beschikking gesteld en is een aanvullende tegemoetkoming voor de uitgaven aan brandweer en rampenbestrijding, inclusief het gemeentelijke en geneeskundige deel. De verdeling van de middelen uit de BDUR aan de VRZL vormt een parallelle geldstroom naast de inzet van middelen vanuit de gemeenten. Het Algemeen Bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Zuid-Limburg (hierna: VRZL) zal in haar vergadering van 8 juli 2022 beslissen omtrent de vaststelling van de begroting VRZL 2023.

In diezelfde vergadering wordt er beslist omtrent vaststelling van de begroting 2023 van het Meld- en Coördinatie Centrum (hierna MCC.) Conform de geldende regeling wordt de raden van de deelnemende gemeenten de mogelijkheid geboden om een zienswijze in te dienen met betrekking tot die stukken. Deze zienswijzen zullen door het Algemeen Bestuur van de VRZL worden meegewogen bij de besluitvorming rond vaststelling van de begrotingen. Samenvatting begroting VRZL 2023: De begroting is zowel financieel als inhoudelijk nagenoeg identiek aan de begroting 2022. Er wordt vrijwel enkel geïndexeerd op basis van de septembercirculaire 2021 en er worden geen grote beleidswijzigingen aangebracht. Een wijziging ten opzichte van de begroting 2022 betreft het volgende. Op 7 december 2018 heeft het Algemeen Bestuur van de VRZL besloten een nieuwe kostenverdeelsleutel te gaan hanteren. Vanaf 2020 is de oude (voornamelijk historisch bepaalde) verdeelsleutel in een periode van 4 jaar geleidelijk losgelaten en is deze ingeruild voor een sleutel die gelijke tred houdt met het gemeentefonds. Gevolg van deze nieuwe 1

kostenverdeelsleutel was dat het aandeel in de bijdrage aan de VRZL voor de gemeente Kerkrade is gestegen van 7,03% naar 7,38%. Dit nieuwe percentage beweegt mee met het Kerkraadse aandeel van het bedrag dat alle deelnemende gemeenten van het Gemeentefonds (taakveld Crisisbeheersing en Brandweer van het cluster Openbare orde en veiligheid) ontvangen. Voor de begroting 2022 was afgesproken om een percentage van 75% van de nieuwe kostenverdeelsleutel als ingroei te hanteren (met vervolgens stappen van nog eens 25% extra per volgend jaar.) Het jaar 2023 betreft daarmee dus het eerste jaar na de overgangsperiode van de oude naar de nieuwe kostenverdeelsleutel. Dit betekent dat het Kerkraadse aandeel in de bijdrage ten behoeve van de VRZL in 2023 volledig wordt bepaald op basis van de nieuwe kostenverdeelsleutel. In de conceptbegroting staat een bedrag ter grootte van ongeveer €6,4 miljoen aan geschatte risico’s opgenomen. (Het bedrag aan risico’s werd in de begroting 2022 geraamd op ongeveer € 5,2 miljoen.) Dat is nog exclusief FLO, gevolgen van de Oekrainecrisis en de bestuurlijke dialoog huisvestingsbeleid. Nieuw opgenomen risico’s zijn de landelijke stelseldiscussie, de herijking van het gemeentefonds en maatschappelijke onrust.

De omvang van algemene reserves, die bedoeld zijn om dergelijke risico’s te mitigeren, wordt voor 2023 echter beduidend lager geraamd dan het geraamde bedrag aan potentiële risico’s. Het weerstandsvermogen van de VRZL wordt in de concept-concept begroting 2023 dan ook als ruim onvoldoende aangemerkt. De begroting VRZL 2023 beschrijft een tweetal programma’s, te weten Crisisbeheersing en rampenbestrijding en Brandweerzorg. Deze worden hieronder kort beschreven. Voor de volledige inhoud van de stukken wordt verwezen naar de bijlagen. Programma 1: Crisisbeheersing en Rampenbestrijding Crisisbeheersing en rampenbestrijding heeft betrekking op het voorkomen, beperken en managen van incidenten voor de openbare orde en veiligheid. Het gaat om de beheersing van risico’s en de gezamenlijke voorbereiding op mogelijke incidenten. Ook de multidisciplinaire voorbereiding van de coördinatie als incidenten zich voordoen valt onder dit programma. Het programma bestaat uit een tweetal onderdelen, te weten Voorbereiding en coördinatie (met o.a. de onderdelen Bevolkingszorg & evenementen, Multidisciplinaire risicobeheersing, Communicatie en Operationele voorbereiding als clusters van activiteiten) en Geneeskundige hulpverlening (hierna: GHOR, met o.a.

Planvorming en professionaliteit, Risicobeheersing en Kwaliteitszorg als clusters van activiteiten.) Het onderdeel Voorbereiding en coördinatie is belast met coördinatie, afstemming, facilitering, regievoering en het stimuleren van multidisciplinaire samenwerking. Het onderdeel GHOR is belast met de coördinatie, aansturing en regie van de geneeskundige hulpverlening bij grote incidenten en met de advisering daarover aan overheden en organisaties op dit gebied. Het jaar 2023 zal mede in het teken staan van de uitvoering van verbeterpunten uit de evaluaties van de covidpandemie, het verwerken van aanbevelingen uit de evaluatie van de wet op de veiligheidsregio’s, het verder verwerken van verbeterpunten uit de evaluaties van het Hoogwater en de reguliere evaluaties. Daarnaast is het herstellen van de inspanningen die COVID-19 en het Hoogwater gevraagd hebben een belangrijk issue. In 2023 zal de blik gericht worden op 2030 en zal nagedacht worden over de gewenste inrichting van crisisbeheersing om fit te zijn voor toekomstige dreigingen. Dat zal uiteindelijk leiden tot een nieuw meerjarenbeleidsplan voor de periode 2024-2027. Verder zullen samenwerking, bevolkingszorg & evenementen, informatiemanagement, multidisciplinaire operationele voorbereiding & multidisciplinaire opleiding, training & oefening, communicatie, kwaliteitszorg en geneeskundige hulpverlening centraal staan.

In dat kader stelt de VRZL zich voor 2023 o.a. de volgende doelen: - blijven investeren in internationale samenwerking en samenwerking met andere Nederlandse Veiligheidsregio’s, landelijke netwerken en vakraden; - uitvoeren van activiteiten gericht op de evaluatie van de wet veiligheidsregio’s en op verbeterpunten naar aanleiding van uitgevoerde evaluaties; - doorontwikkeling van o.a. de operationele informatievoorziening, het veiligheidsbeeld en het Veiligheidsinformatiecentrum, de intensivering van de samenwerking met Veiligheidsregio Limburg 2

-

Noord, zodat de meldkamer in toenemende mate dezelfde uitgangspositie kan hanteren voor beide veiligheidsregio’s. werken aan de verbetering van de kwaliteit van de crisisfunctionarissen, zodat men ook bij nu nog onbekende scenario’s vanuit kennis en kunde kunnen improviseren en de crisis adequaat kunnen bestrijden. het kwalitatief verbeteren van de crisiscommunicatie op basis van belevingsonderzoeken en veiligheidsvisies, het intensiveren van de samenwerking met Chemelot (en andere partners) om sneller de juiste informatie te kunnen delen in crisissituaties; het verder laten evolueren en verstevigen van het kwaliteitszorgsysteem. de verdere naleving en borging van de aandachtspunten uit de evaluaties van de COVID-19 pandemie en het implementeren van de aanvullende en nieuwe werkzaamheden die deze met zich meebrengen.

De begroting van dit programma is samengesteld op basis van ongewijzigd beleid. Programma 2: Brandweerzorg De doelstellingen en activiteiten in het kader van het programma Brandweerzorg zijn gelegen in het bestrijden van brand en andere incidenten, het dragen van zorg voor redding van mens en dier, het verkleinen van gevolgen van brand en andere ongevallen en het verkleinen van risico’s op branden en incidenten. De belangrijkste taken van dit programma zijn gelegen in de thema’s risicobeheersing, incidentbestrijding, vakbekwaamheid, kaderstelling en meldkamer. In dat kader stelt de VRZL zich voor 2023 o.a. de volgende doelen: - het in het kader van risicobeheersing opleveren van de implementatie van de visie op inrichting risicobeheersing, de implementatie van de Omgevingswet en het leveren van input voor gemeentelijke integrale veiligheidsplannen; - handelen conform de uitgangspunten die met betrekking tot de repressieve organisatie en de paraatheid zijn geformuleerd; - verdere doorontwikkeling en optimalisering van de activiteiten in het kader van het thema vakbekwaamheid; - uitvoering geven aan de lopende zaken die voortkomen uit het meerjarenbeleidsplan, het meerjareninvesteringsprogramma en de actiepunten voortgekomen uit de hoogwaterramp van 2021. De begroting van dit programma is samengesteld op basis van ongewijzigd beleid.

Samenvatting begroting MCC 2023: Het MCC is het coördinatiecentrum voor de spoedeisende hulpverlening. In het MCC is de Gemeenschappelijke Meldkamer Limburg gehuisvest, waar 24 uur per dag door brandweer, politie en ambulancezorg intensief wordt samengewerkt om de juiste hulp op de juiste tijd op de juiste plaats te krijgen. Daarnaast is het Regionaal Servicecentrum van de politie eenheid Limburg en het Veiligheidsbureau van de VRZL ondergebracht in het MCC. In geval van een ramp of crisis/calamiteit wordt de crisisbestrijding aangestuurd vanuit het MCC. De daarbij betrokken kernfuncties en de bijbehorende actiecentra zijn daar onder één dak gerealiseerd, zodat een optimale en integrale afstemming plaats kan vinden van alle processen rondom melding en alarmering, open afschaling, informatiemanagement en leiding en coördinatie. Het MCC kent een aantal eigenaren: de 16 deelnemende gemeenten, de Geneeskundige Gezondheidsdienst Zuid Limburg, de Veiligheidsregio Zuid-Limburg en de politie. In de overeenkomst MCC is vastgelegd dat het MCC zal worden geëxploiteerd onder gezamenlijk eigendom, risico en beheer van alle deelnemende partners. De penvoering/administratie wordt uitgevoerd door de Politie.

Met MCC heeft voor 2023 de volgende doelstellingen geformuleerd: - het huisvesten van een gemeenschappelijke meldkamer en servicecentrum; - vanuit een centrale plek op proactieve wijze voorbereiden van de aanpak van crises en rampen; 3

- het vanuit een centrale plek coördineren van crises en rampen. De begroting MCC 2023 is gebaseerd op het bestaand beleid. Bij het opstellen van de begroting 2023 voor het MCC zijn o.a. de uitgangspunten gehanteerd dat de vastgestelde begroting 2022 de basis vormt voor de begroting 2023 en dat de bijdrage van de partners gefixeerd is op de bijdrage van 2022 en alleen wordt geïndexeerd.

Overzicht financiën: Bijdrage Kerkrade VRZL, MCC en Burgernet 2019: ca € 2.896.000,Bijdrage Kerkrade VRZL, MCC en Burgernet 2020: ca € 3.169.000,Bijdrage Kerkrade VRZL, MCC en Burgernet 2021: ca € 3.197.000,Bijdrage Kerkrade VRZL, MCC en Burgernet 2022: ca € 3.271.000,- (inclusief voorberekening indexering, exclusief nacalculatie indexering) Bijdrage Kerkrade VRZL, MCC en Burgernet 2023: ca € 3.348.000,- (inclusief voorberekening indexering, exclusief nacalculatie indexering) In de meerjarenraming 2023 van de gemeente Kerkrade is thans rekening gehouden met een bedrag van circa € 3.344.000,- ten behoeve van de bijdrage aan de VRZL, het MCC en Burgernet (ca. €5.000,-). Daarmee past de bijdrage van de gemeente Kerkrade aan de VRZL en het MCC, die voort zou vloeien uit de thans voorgestelde begrotingen voor het jaar 2023, nagenoeg binnen het in de meerjarenraming voor dat jaar opgenomen bedrag.

Doelstelling Het kenbaar maken van het gemeentelijk standpunt ten aanzien van de begroting 2023 van de VRZL en de begroting 2023 van het MCC. Argumenten 1.1 Vaststelling van de begroting is voor de VRZL noodzakelijk om ook in 2023 haar taken weer uit te kunnen voeren. 1.2 De begrotingen van zowel de VRZL als die van het MCC zijn gebaseerd op bestaand beleid. Er is geen sprake van beleidsmatige koerswijzigingen of stijgingen in de gemeentelijke bijdrage als gevolg van die koerswijzigingen. 1.3 De uit de voorgestelde begrotingen voortvloeiende bijdrage voor de gemeente Kerkrade past nagenoeg binnen het daarvoor in de meerjarenraming 2023 geraamde bedrag. Zie hetgeen staat opgenomen in bovenstaand onderdeel “Overzicht financiën.” 1.4 Het afgeven van een positieve zienswijze ten aanzien van zowel begroting VRZL 2023 als de begroting MCC 2023 is de wenselijke weergave van het in te nemen standpunt ten aanzien van deze documenten. De keuze om de zienswijze m.b.t. beide begrotingen als positief te verwoorden, is ingegeven door het feit dat ingestemd kan worden met de inhoud daarvan en weinig noemenswaardigs in negatieve zin valt op te merken. Kanttekeningen Niet van toepassing. Financiën 4

Het Algemeen Bestuur van de VRZL kan op 8 juli 2022 de begrotingen 2023 definitief vaststellen met inachtneming van de zienswijzen van de raden van de deelnemende gemeenten. De vaststelling van de jaarrekeningen m.b.t. tot deze begrotingen door het Algemeen Bestuur strekt de gemeenten tot een verplichte uitgave dan wel de Veiligheidsregio Zuid-Limburg tot een teruggave, voor zover van toepassing. Voor het overige wordt verwezen naar hetgeen staat vermeld in de paragraaf “Overzicht financiën” van het onderdeel “Inleiding”. Communicatie Zie “Uitvoering.” Uitvoering Na behandeling in de raadsvergadering van 22 juni 2021 wordt het Algemeen Bestuur van de VRZL schriftelijk bericht over de door de raad in te dienen zienswijze. Definitieve besluitvorming zal plaats vinden in de vergadering van het Algemeen bestuur van de VRZL van 8 juli aanstaande. Daarbij wordt opgemerkt dat iedere gemeente één stem heeft met daarboven één extra stem per volledig veelvoud van 25.000 inwoners. Gezondheid en Vitaliteit Niet van toepassing.

5