Raadscommissie 231002 (notulen)(concept)

Notulen van de openbare vergadering van de raadscommissie van de gemeente Katwijk gehouden op maandag 2 oktober 2023

Notulen van de openbare vergadering van de raadscommissie van Katwijk op 2 oktober 2023, nr. 3246814

Punten van behandeling Locatie Raadzaal 1. 2. 3. 4.

Opening ...................................................................................................................................... 3 Vaststelling van de agenda van de raadscommissie ................................................................. 3 Regionale investeringsagenda van Holland Rijnland (3105956) ............................................... 3 Sluiting ........................................................................................................................................ 8

2

Notulen van de openbare vergadering van de raadscommissie van Katwijk op 2 oktober 2023, nr. 3246814

LOCATIE RAADZAAL Aanwezig zijn 9 leden: de heer J. van Duijn MSc (CDA), mevrouw G. Gerse (PvdA), de heer J.H. Haasnoot (KiesKatwijk), mevrouw G.K. Haasnoot-de Mooij (ChristenUnie), de heer K.R. Hoek (SGP), de heer L.A. Hoek (VVD), de heer R.P. Slootweg (GemeenteBelangen), mevrouw C. Tawfik (D66) en de heer L.C. Vooijs (DURF). Overige aanwezigen: mevrouw K.I. van der Nagel (CDA). Namens Holland Rijnland: de heren M. van de Esschert en L. Vokurka Voorzitter: Griffier: College: Notulist:

de heer L.M. van der Plas mevrouw M.C.F. Valasek burgemeester C. Visser de heer W. Kardux

INFORMATIEVE SESSIE 1.

Opening

De voorzitter opent de vergadering van de raadscommissie om 20.02 uur. 2.

Vaststelling van de agenda van de raadscommissie

Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming stelt de raadscommissie de agenda vast. 3.

Regionale investeringsagenda van Holland Rijnland (3105956)

De heer Van de Esschert geeft een presentatie over de Regionale Investeringsagenda (RIA). De presentatie is bij de stukken gevoegd. De heer J.H. Haasnoot merkt op dat de vrijblijvendheid, door het geopperde over per coalitieperiode switchen, haaks staat op wat je wilt bereiken. Hoe vrijblijvend wordt het en waarom is het ingebouwd? De heer Vokurka (Holland Rijnland) antwoordt dat de bedragen lange tijd vastgetimmerd waren op specifieke projecten. Uit de met de gemeenten gevoerde gesprekken werd geconcludeerd dat dit niet meer moest gebeuren. Op P1-niveau [zie de presentatie] zijn er op dit moment geen concrete investeringen. De gemeenten zeggen dat de financiën tot 2026 wiebelig zijn. Holland Rijnland heeft op dit moment niet de behoefte om voor de komende 20 jaar afspraken te maken. Het zou goed zijn om iedere collegeperiode te bezien wat er in de vorige periode is gedaan en of het nog correct is. Wellicht zijn er zaken bijgekomen of afgevallen. Ook de positie van het Rijk speelt er een rol bij. Het huidige demissionaire kabinet nam zich voor Nederland met forse investeringen naar de volgende fase te brengen. Dat perspectief is gekanteld. Een nieuwe coalitie zal moeten bezuinigen. Dan is het logisch dat de regio zich afvraagt hoe zij zich verhoudt tot de inhoud en financiën. Als hoogste orgaan moet de gemeenteraad besluiten welke projecten ertoe doen.

Er kunnen projecten zijn waarin al geïnvesteerd is; dan is het niet verstandig om die te stoppen.

3

Notulen van de openbare vergadering van de raadscommissie van Katwijk op 2 oktober 2023, nr. 3246814

De heer J.H. Haasnoot merkt op dat de genoemde projecten langjarig zijn. De heer J. van Duijn stelt dat er ook een risico aan zit. Het kan zijn dat een gemeente besluit de buit binnen te hebben en eruit stapt. Zijn er basisvoorwaarden? Mevrouw Tawfik stelt dat de (bestuurs)rechter bij bepaalde projecten te pas komt, waardoor het project anders verloopt. Wat wordt daarmee gedaan? Worden er ijkmomenten gepland om te bekijken wat de rechter gezegd heeft? De heer K.R. Hoek stelt dat het langdurige projecten zijn waar je niet iedere 4 jaar een wisseling wil hebben. Zo heeft de gemeente Katwijk een groot belang bij de zuidelijke ontsluiting van de Duin- en Bollenstreek, maar minder bij de noordelijke ontsluiting. De heer Vokurka legt uit dat de reden waarom het nu zo geformuleerd staat, is dat Holland Rijnland soms ver weg lijkt; de gemeenteraad moet erover gaan. Maar dan moet de raad er ook iets van vinden. In theorie is het altijd mogelijk om te stoppen, maar het is niet aan te bevelen. Over het algemeen worden er zeer beperkt domme keuzes gemaakt, dus is hij er niet zo angstig voor. Uiteraard worden er afspraken over gemaakt. Bij het opstellen van een financiële constructie worden er ook afspraken gemaakt. Er is bewust een bepaalde mate van ijk en flexibiliteit ingebouwd. Dat is anders dan het huidige Regionale Investeringsfonds (RIF).

Waar het geld op de begroting staat, moet de regie liggen. Bij het huidige RIF beheert Holland Rijnland de pot. Holland Rijnland heeft niets te zeggen over de noordelijke ontsluiting of de Rijnlandroute. Dat gebeurt niet meer. Als er geïnvesteerd zou worden in een nieuwe N206, zou het advies aan Katwijk zijn om het zelf op de begroting te zetten. Holland Rijnland doet het voorwerk, zorgt voor de studies en de lobby naar de hogere overheden. De gemeente die de regie heeft, besluit tot de uitvoering. Als een gemeente besluit het bij Holland Rijnland op de rekening te zetten, zal Holland Rijnland de regie nemen en kan er ook op afgerekend worden. Hij adviseert bij daadwerkelijke investering het te houden bij daar waar de regie ligt. Uitspraken van de rechterlijke macht zijn niet te beïnvloeden. De rechterlijke macht krijgt steeds meer invloed op de ruimtelijke, economische ontwikkeling van Nederland. De overheid weet zich maar matig tot die werkelijkheid te verhouden. De heer Vooijs merkt op dat de nieuwe RIA er over 5 maanden moet zijn. Is dat niet te optimistisch? De heer Vokurka denkt dat het kan. Wel is hij er beducht voor dat een gemeente vaststelt dat de projecten prima zijn, maar daarna niets doet. Er moet daadwerkelijk aan de slag worden gegaan. De getoonde projecten hebben nog weinig focus; die mogen wel scherper.

Hij wil de komende maanden een prioritaire lijst maken, die met de raad zal worden besproken. De daaruit vloeiende actie moet worden meegenomen in de zienswijzeprocedure die de raad gaat doorlopen. Dan kan er in maart direct een stap voorwaarts gezet worden. Wel moeten alle 13 gemeenten zich erin kunnen herkennen. Er moet voor iedereen iets in zitten. De heer Vooijs vraagt of de plannen SMART zullen zijn. De heer Vokurka is het ermee eens dat het zo SMART mogelijk moet zijn, maar er rekening gehouden moet worden met wat er kan. Toen de regionale omgevingsagenda (ROA) werd vastgesteld was er geen kritisch geluid te horen. Bij het concretiseren van keuzes – ten koste van iets anders – zal het gaan spoken. Wat het een helpt, kan het ander beperken. Dat gesprek moet met elkaar gevoerd

4

Notulen van de openbare vergadering van de raadscommissie van Katwijk op 2 oktober 2023, nr. 3246814

worden. Vanuit de ROA was er te weinig om het concreet te maken. Voor de lijst met prioritaire projecten moet ook worden afgesproken het echt te gaan doen. Mevrouw Haasnoot vraagt of het realistisch is dat een gemeente zoals Katwijk de regie voert over een groot project zoals de zuidelijke ontsluiting van de Duin- en Bollenstreek. Dat is volgens de heer Vokurka, wellicht in samenwerking met andere gemeenten of de provincie, het geval. Het geld voor de noordelijke ontsluiting stond bij Holland Rijnland op de rekening, maar Holland Rijnland had niet de regie over het project. Als het dan niet lekker loopt, is het lastig. Katwijk heeft een goed georganiseerd ambtelijk apparaat; de raad hoeft niet te angstig te zijn om een rol te spelen bij hetgeen nu op het lijstje staat. De heer J.H. Haasnoot merkt op dat, in tegenstelling tot wat eerder opgemerkt werd, de woonopgave in Katwijk niet kostendekkend is. Mevrouw De Zwart spreekt mee namens BurgerZorgenN206. Zij woont in het Tranendal. Het gevormde comité maakt zich zorgen over de N206. De Rijnlandroute stopt volgens haar aan het eind van de Tjalmaweg. De route loopt dwars door Katwijk verder. Daar wil zij een oplossing voor. In de positionpaper van de Duin- en Bollenstreek staat één groot knelpunt: de Molentuinweg.

De Rijnlandroute biedt geen doorgang, maar stopt bij verkeerslichten, waar het plaatselijke verkeer het doorgaande verkeer doorkruist. Voor Holland Rijnland heeft de noordelijke ontsluiting de hoogste prioriteit. Waarom wordt het grootste knelpunt, in feite achterstallig onderhoud, niet aangepakt? Bij de Molentuinweg stopt niet alleen de Rijnlandroute; er worden ook nog 6.000 woningen gebouwd. Uit alle dossiers blijkt dat het grootste knelpunt rond de Molentuinweg zit. De zuidelijke randweg lost deze problematiek niet op. Ook als het hoogwaardig openbaar vervoer (HOV) aangelegd wordt, loopt het verkeer alsnog vast. Het HOV biedt geen oplossing voor de problematiek in Katwijk. De verbrede Tjalmaweg heeft het alleen maar verergerd. De heer Vokurka vindt het lastig een inhoudelijk, politieke uitspraak te doen over een knelpunt in een corridor. Uit de presentatie kan worden opgemaakt dat er nog op gestudeerd moet gaan worden. Uit de studies zullen oplossingsrichtingen komen. Die moeten betaalbaar en inpasbaar zijn. Burgemeester Visser zegt dat mevrouw De Zwart actief is om het op de agenda te zetten bij Katwijk en de provincie. Het is goed om elkaar te versterken op dit onderwerp. Voor het college zijn de zuidelijke randweg en de N206 communicerende vaten. Door de inzet op de zuidelijke randweg hoopt het college de N206 te verlichten in Katwijk.

Het is niet bekend hoelang het zal duren. Er zal moeten worden nagedacht over tussentijdse maatregelen. Het college ziet het probleem ook. Nu is de nadruk op de zuidelijke ontsluiting gelegd. Dat biedt een drager voor de investeringen. Afhankelijk van hoelang dat nog duurt, moet er naar andere maatregelen worden gekeken. De heer J. van Duijn stelt dat het nog 15 tot 20 jaar duurt voordat Valkenhorst gebouwd is. Moeten we dan met het knelpunt 20 jaar wachten totdat Valkenhorst gebouwd is? Wat is het tijdpad voor de N206? De heer J.H. Haasnoot gaat ervan uit dat uit de studies de beste oplossingen komen. Dan wordt bekend wat de lobby moet zijn.

5

Notulen van de openbare vergadering van de raadscommissie van Katwijk op 2 oktober 2023, nr. 3246814

De heer K.R. Hoek sluit zich aan bij de heer J. van Duijn. Het loopt nu al vast. Vanaf de stoplichten staat het bijna tot Leiden vast. Twintig jaar wachten heeft geen zijn; het is nu al duidelijk hoe het gaat lopen. De heer Slootweg neemt aan dat de studie dan daadwerkelijk over dat knelpunt gaat. Dat was ook het pleidooi van mevrouw De Zwart; nu wordt er blindelings afgegaan op de zuidelijke randweg. Zij pleit ervoor in de corridorstudie terug te gaan naar alle bronnen. Alle positionpapers geven het knelpunt bij de Molentuinweg aan. Daar moet de studie zich op richten. De heer Vokurka beaamt dat er niet moet worden gewacht tot de 6.000 woningen er staan. Er is bijna geen geld voor infra. Bij het Rijk is het geld op en de provincie Zuid-Holland is een arme provincie. Het helpt als een coalitie van partijen weet wat ze wil. Hoe groter de coalitie, het liefst van meerdere gemeenten, hoe meer kans op potentiële euro’s van provincie of Rijk. De feiten moeten op orde zijn, de lobby moet kloppen. De eigen euro’s moeten kloppen. Met wat geluk is dan de hogere overheid in beweging te krijgen. De tijd van ruime investeringen in infra ligt al lang achter ons. Te zien is hoe dit land op het spoor en op de weg aan het vastlopen is.

Hoe scherper in de keuzes en het articuleren van die keuzes en het verbinden van de vraag met de vraag van andere gemeenten, hoe meer bestuurskracht er kan worden georganiseerd. Bij het beoordelen van de kaart met projecten moet de raad zich afvragen of het scherp genoeg is. Kan het tot iets bovenlokaals worden gemaakt? Burgemeester Visser zegt dat Holland Rijnland zelf geen geld heeft. De gemeenten moeten zelf het geld opbrengen voor alle maatregelen. Er kan worden gelobbyd voor medefinanciering vanuit het Rijk en de provincie. Daar hebben we elkaar voor nodig. Het betekent ook dat Katwijk zelf een stuk financiering op tafel zal moeten leggen. Het is de vraag waar die financiering vandaan gehaald moet worden. Er moet worden nagedacht over de best haalbare variant. De heer K.R. Hoek zegt dat er ook vanuit de overheid zaken kunnen worden opgelegd, waaraan uitvoering moet worden gegeven. Daar moeten middelen voor beschikbaar worden gesteld. Er kan ook bij Holland Rijnland meer aandacht voor gevraagd worden. Hoe bepaalt Holland Rijnland de prioriteiten? Mevrouw Van der Nagel stelt dat er niet gedaan moet worden alsof mevrouw De Zwart met een nieuw voorstel komt. Er is nog geen huis in Valkenhorst gebouwd; er beweegt niets. Het stuk N206 en Molentuinweg is nog niet af. Dat kruispunt hoort wel degelijk bij eerst bewegen en dan bouwen.

De zuidelijke randweg zal verkeer wegnemen, maar dat zal voor de Molentuinweg niet veel uitmaken. Volgens de heer Slootweg weet Katwijk glashelder wat het wil. Er liggen studies naar een variant van de N206. Welke studie wordt er dan nog vanuit Holland Rijnland gedaan? Volgens de heer L.A. Hoek is Leiden geholpen met de Rijnlandroute. Daar is veel geld aan besteed. Hoe Katwijk ervan afkomt, is ondermaats. Er moet iets aan de N206 gedaan worden. Hij verwacht van Holland Rijnland dat het hoger op de agenda komt te staan. De heer Van de Esschert zegt dat het aan Katwijk is om te bepalen welke projecten op de regionale tafel moeten worden gelegd. Met z’n allen moet worden vastgesteld weke projecten het meest belangrijk zijn om mee te starten. Daar hoort een prioritering bij. Dat alles moet leiden tot het vaststellen van een RIA.

6

Notulen van de openbare vergadering van de raadscommissie van Katwijk op 2 oktober 2023, nr. 3246814

De heer Vokurka vult aan dat niet Holland Rijnland het hoger op de agenda moet zetten, maar de aanwezigen; zij zijn Holland Rijnland. De raad moet het college aansporen dat de projecten van Katwijk een goede positie krijgen binnen de op te stellen prioritering. Holland Rijnland is niets zonder de 13 gemeenten. De heer Slootweg noemt de vele uitgevoerde onderzoeken naar de N206. Wat voor studie is er dan nog te verwachten? De heer Van de Esschert antwoordt dat alles wat er al gedaan is de basis is voor de studie. Studie is geen doel op zich; hij wil juist tot concrete projecten komen. Samen wordt de scope van de studie bepaald. De heer J. van Duijn stelt dat er, tussen nu en het moment waarop het stuk voor zienswijzen beschikbaar komt, een periode zit waarin de gemeenteraad er iets van kan vinden. Kan de raad dan nog iets vinden of ligt dat bij het Algemeen Bestuur (AB)? Burgemeester Visser zegt het ook in het AB te bespreken. Nu is er een ronde langs de raden, dan op 25 oktober het AB, dan een bespreking op een regiodag op 8 november. Eind december wordt het document vrijgegeven voor zienswijzen. Aan de heer L.M. van der Plas en de burgemeester kan worden meegegeven wat er in de RIA moet worden ingebracht. Er kan ook tot de zienswijzeprocedure worden gewacht. De heer J.H. Haasnoot noemt de Spreidingswet.

Daar heeft de commissaris van de Koning interessante woorden aan gewijd, waarin hij de uniekheid van dit gebied aangaf. Maar het gaat wel om de meest dichtbevolkte provincie van Nederland. En dit gebied gaat nog dichter bevolkt worden. Wordt er in Holland Rijnland -verband gereageerd op dit soort ontwikkelingen? Het maakt de opgaven immers veel moeilijker. De heer Slootweg vraagt wat de planning is: gaat de raad nog voor het AB de wensen neerleggen? Achteraf kunnen de zienswijzen dan nog een keer bijsturen. De heer J.H. Haasnoot voegt toe dat het om de ruimtelijke puzzel gaat, die niet dekkend is te krijgen. Er moeten keuzes gemaakt worden. Hij maakt zich zorgen over de leefbaarheid in de regio. Burgemeester Visser is blij met inbreng vanuit de raad. Als de raad zaken wil meegeven, moet er een extra sessie worden georganiseerd. Het is mooi als hij met een raadsstandpunt in de vergadering van het AB zit. In overleg met de griffie kan dat worden ingepland. Volgens de heer Vokurka is het zowel van buiten naar binnen als van binnen naar buiten. Het is goed te kijken wie er om Katwijk heen zitten en of er belangen gedeeld worden. Als dat zo is, dient de inbreng aan elkaar geknoopt te worden. Dat doet de stem zwaarder wegen. Mevrouw De Zwart vraagt of er in de corridorstudie rekening wordt gehouden met afgeschreven viaducten en het geld wat daarmee vrijkomt.

7

Notulen van de openbare vergadering van de raadscommissie van Katwijk op 2 oktober 2023, nr. 3246814

De heer Vokurka kan deze technische vragen niet beantwoorden. Over het algemeen wordt er in een corridorstudie tot in redelijk detail gekeken naar hoe een weg nu loopt, zou moeten lopen en waar de knelpunten zitten, wat het kost, hoe het verkeerstechnisch zit, etc. Volgens mevrouw De Zwart is de brug bij de Zeeweg afgeschreven. Burgemeester Visser noemt de geplande regiobijeenkomst op 8 november. Als daar een afvaardiging naar toe zou kunnen en er één lijn kan worden vastgesteld, staan we sterker. De heer L.A. Hoek vraagt hoe de samenwerking zit bij de energie-infrastructuur. Er is immers ook een regionale samenwerking warmte Leidse regio. Heeft Holland Rijnland daarin de regie? Volgens de heer Vokurka is Holland Rijnland ook zoekende. Dit is next level complexiteit. De druk en noodzaak zijn echter te hoog om er op niet al te lange termijn heldere lijnen in te trekken. De heer L.A. Hoek vraagt of Holland Rijnland een bepaalde voorkeur heeft. Dat is volgens de heer Vokurka nog niet het geval.

De commissie is voor nu voldoende geïnformeerd. De commissie geeft aan behoefte te hebben aan een vervolgsessie om de inbreng vanuit de gemeente in de regionale investeringsagenda (RIA) voor te bereiden, voorafgaand aan de definitieve vrijgave van de RIA voor zienswijzen in het algemeen bestuur van Holland Rijnland.

4.

Sluiting

De voorzitter sluit de vergadering om 21.29 uur.

Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Katwijk in zijn openbare vergadering van 12 oktober 2023 De griffier

8

De voorzitter