Document · PDF

Bijlage 1 Voorjaarsnota 2025 (3717465)

Raad 10 juli 2025, gemeente KatwijkBij agendapunt: Voorjaarsnota 202542.046 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 5

Voorjaarsnota 2025 Z3717465D3718414

Voorjaarsnota 2025

Inhoudsopgave 1 Hoofdlijnen ..........................................................................................................................5 Voorwoord ..........................................................................................................................5 Leeswijzer ..........................................................................................................................6 1.1 Algemene (beleids)ontwikkelingen................................................................................7 1.2 Actualisatie risico's .....................................................................................................11 1.3 Financiële hoofdlijnen .................................................................................................12 1.3.1.Financieel perspectief ..........................................................................................12 1.3.2 Katwijk meerjarig financieel gezond .....................................................................18 1.3.3 Heroverweging beleid verhoging OZB-opbrengsten .............................................23 1.3.4 Bezuinigingen 2021..............................................................................................25 1.3.5 Begrotingsuitgangspunten 2026-2029 ..................................................................26 2

Programma's.....................................................................................................................33 0 Bestuur en ondersteuning..............................................................................................33 1 Veiligheid .......................................................................................................................40 2 Verkeer, vervoer en waterstaat ......................................................................................43 3 Economie ......................................................................................................................49 4 Maatschappelijke participatie .........................................................................................51 5 Ondersteuning & zorg ....................................................................................................64 6 Werk, inkomen en schulden ..........................................................................................69 7 Energie, groen en milieu ................................................................................................72 8 Volkshuisvesting en leefomgeving .................................................................................81 3 Investeringsagenda 2025 ..................................................................................................87 4 Bijlagen

.............................................................................................................................99 Bijlage I: Budgettair neutrale mutaties ............................................................................100 Bijlage II: Autorisatie collegebesluiten ............................................................................104 Bijlage III: Reservemutaties ............................................................................................105 Bijlage IV: Investeringsagenda 2025 ..............................................................................106

Gemeente Katwijk

Pagina 3

Voorjaarsnota 2025

Gemeente Katwijk

Pagina 4

Voorjaarsnota 2025

1 Hoofdlijnen Voorwoord Geachte gemeenteraadsleden, Voor u ligt de Voorjaarsnota 2025 van de gemeente Katwijk. Hierin staan de uitgangspunten voor de begroting van 2026, de belangrijkste ontwikkelingen en enkele nieuwe plannen. Voor veel gemeenten wordt 2026 een lastig jaar, door wat men het "ravijnjaar" noemt. Een krimp van het gemeentefonds is aangekondigd waardoor Katwijk in 2026 een lagere uitkering uit het gemeentefonds ontvangt. Katwijk heeft daarom het traject Meerjarig Financieel Gezond opgezet. De afspraken die in dit traject samen met de gemeenteraad zijn gemaakt, zijn verwerkt in deze nota. De uitgangspunten van het Meerjarig Financieel Gezond traject blijven staan. Onze prioriteiten blijven hetzelfde: energiearmoede tegengaan en betaalbare woningen bouwen. Daarnaast presenteren we een sluitende begroting tot en met 2029. In het realiseren van ombuigingen willen we mogelijk directe impact op de samenleving en onze partners zo veel mogelijk beperken. In deze nota zijn ook de ontwikkelingen voor 2026 en nieuw beleid verwerkt. Zo is als uitvoering van de Armoedeagenda de bijstandsnorm verhoogd naar 130% van het sociaal minimum zodat meer inwoners gebruik kunnen maken van de minimaregelingen. Ook hebben we de afgelopen jaren gemerkt dat er in onze dorpen meer onrust is ontstaan. Dit raakt ons allemaal.

Het beïnvloedt hoe we met elkaar samenleven, het vertrouwen in de overheid en hoe veilig en prettig onze wijken aanvoelen. Daarom willen we in 2025 de tijd nemen om goed te onderzoeken wat er speelt en waarom. In 2026 gaan we aan de slag met de aanbevelingen uit deze analyse. De Rijksoverheid heeft de Voorjaarsnota bekendgemaakt. Daarin staat dat gemeenten extra geld krijgen, onder andere om de daling van het gemeentefonds op te vangen en om jeugdhulp te ondersteunen. Het college volgt het advies van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en het Interprovinciaal Overleg (IPO) over hoe we deze cijfers kunnen verwerken in onze eigen Voorjaarsnota. Dankzij de eerdere ombuigingen uit het Meerjarig Financieel Gezond traject en er nu extra geld bijkomt, ziet de financiële toekomst van Katwijk er positief uit. Wat de Voorjaarsnota van het Rijk nu precies betekent voor Katwijk, wordt later dit jaar duidelijk. Die informatie komt in de zogenoemde rijkscirculaires en wordt verwerkt in de begroting voor 2026. Het college wil daarbij zorgvuldig omgaan met de hoogte van belastingen voor inwoners. De OZB (onroerendezaakbelasting) is de laatste jaren structureel verhoogd om de gemeentefinanciën op orde te houden. Omdat dit inwoners direct raakt, wil het college dit middel niet meer dan strikt noodzakelijk inzetten. Er zijn daarom verschillende scenario’s bekeken.

Op basis van de huidige cijfers voorziet het college dat het mogelijk is om voor 2026 af te zien van de boventrendmatige verhoging van 5%. Dit betekent dat onze inwoners in 2026 minder OZB zullen betalen dan we vooraf hebben aangekondigd. Wel is dit nog afhankelijk van de definitieve verwerking van de rijksbijdrage en de verdere technische uitwerking van de begroting voor 2026. Er is ook gewerkt aan een realistische investeringsagenda. In de programmabegroting 2025 werd voor 2026 uitgegaan van een investeringstotaal van € 80 miljoen. Voor 2026 is kritisch gekeken naar wat haalbaar is. Projecten die nog niet zijn gestart, worden verschoven of uitgesteld. Hierdoor komt de investering voor 2026 uit op ongeveer € 64 miljoen. De technische details worden uitgewerkt in de begroting van dat jaar. Deze aanpak wordt ook de komende jaren gevolgd. Al deze ontwikkelingen laten zien hoe veranderlijk de gemeentefinanciën zijn. Samen met de gemeenteraad is er een stevige financiële basis gelegd. Zo kan Katwijk blijven werken aan belangrijke opgaven in onze dorpen.

Gemeente Katwijk

Pagina 5

Voorjaarsnota 2025

Leeswijzer De Voorjaarsnota van de gemeente Katwijk geeft u de informatie waarmee de structurele doorwerking van ontwikkelingen in 2025 op het nieuwe begrotingsperspectief duidelijk wordt. Onder de hoofdlijnen worden algemene maatschappelijke en financiële ontwikkelingen en risico’s genoemd waar we als gemeente rekening mee moeten houden en waar we op moeten anticiperen om onze maatschappelijke functie en dienstverlening op niveau te kunnen blijven garanderen. Daarnaast wordt de invloed van de in de Voorjaarsnota opgenomen zaken op de ontwikkeling van het financiële perspectief sinds het vaststellen van de begroting voor 2025 geschetst en toegelicht. De actualisering van de sinds 2021 opgenomen bezuinigingen en de toelichting op de voor de begroting 2026 voorgestelde begrotingsuitgangspunten zijn hier onderdeel van evenals het geven van inzicht hoe de bijdragen aan de begrotingen van gemeenschappelijke regelingen zich ontwikkelen. In het daaropvolgende programmadeel worden voor elk (deel)programma de belangwekkende ontwikkelingen vermeld en worden de financiële mutaties geduid. Daarbij zijn deze ingedeeld in grote (dat wil zeggen groter dan € 75.000) en kleine autonome ontwikkelingen en nieuw beleid. Onder de financiële overzichten worden de mutaties kort toegelicht binnen de hiervoor in de nieuwe financiële verordening vastgestelde kaders.

Dit betekent dat de informatievoorziening is ingedeeld naar deelprogramma’s en volgens de rapportagenorm van € 75.000. Indien er sprake is van neutrale mutaties binnen een (deel)programma maar waarbij een verschuiving van groter dan € 100.000 tussen taakvelden plaatsvindt, dan worden deze afzonderlijk toegelicht. Het onderdeel Investeringsagenda geeft inzicht in de geactualiseerde Investeringsagenda. De hierbij gehanteerde uitgangspunten worden verduidelijkt. De investeringsoverzichten zijn (in lijn met de in het kader van MFG gedeelde informatie) op (deel)programmaniveau gepresenteerd. De nieuwe investeringen, krediet verhogingen en -verlagingen en de af te sluiten kredieten worden afzonderlijk toegelicht. De bijlagen geven het overzicht van de budgettair neutrale mutaties, door de raad te autoriseren collegebesluiten, een specificatie van de reservemutaties en de Investeringsagenda.

Gemeente Katwijk

Pagina 6

Voorjaarsnota 2025

1.1 Algemene (beleids)ontwikkelingen Jeugdhulp en Sociaal Wijkteam Gemeenten in Nederland komen massaal budget tekort om de stijgende kosten voor jeugdhulp te kunnen betalen. De VNG roept dit al lange tijd en wordt daarin gesteund door een rapport van een deskundigencommissie (commissie van Ark). Dit is aanleiding geweest voor onderhandelingen tussen VNG en Rijk en dat heeft er toe geleid dat bij de Voorjaarsnota van het Rijk geld beschikbaar is gekomen voor jeugdhulp. Voor de gemeente geeft dit voor de jaren 2025 tot en met 2027 lucht, maar nog niet voor de jaren 2028 e.v. Vanaf 2028 boekt het Rijk weer kortingen op jeugdhulp in. Er is ook aangekondigd dat er nog verder wordt gesproken tussen VNG en Rijk over aanvullende compensatie (voor de tekorten in de jaren 2023 en 2024). Na de zomer wordt hierover meer informatie verwacht. Ook wordt er verder gesproken over de realiteit van de kortingen per 2028 en de mate waarin en wanneer hiervoor compensatie mag worden verwacht. Het begin 2027 verwachte tweede rapport van de commissie Van Ark zal hier naar verwachting pas uitsluitsel over kunnen gaan geven. Ook in onze regio Holland Rijnland en in Katwijk stijgen de kosten voor specialistische jeugdhulp al enkele jaren en ervaart het Sociaal Wijkteam – ondanks genomen maatregelen (zie ook tekst bij deelprogramma 4C) – flinke werkdruk om goede en passende jeugdhulp te kunnen bieden.

Een Taskforce Jeugd, met daarin de portefeuillehouder Jeugd van de gemeente Katwijk, heeft een rapport laten opstellen waarin maatregelen zijn genomen om de kosten voor jeugdhulp te beheersen. Onderdeel daarvan is het investeren in de Sociale Wijkteams door capaciteit beschikbaar te stellen voor het uitvoeren van casusregie en het maken van beschikkingen om daarmee te kunnen sturen op de kostenontwikkeling van specialistische jeugdhulp. Een uitgebreidere toelichting staat beschreven bij deelprogramma Jeugd, 5B. De raad zal direct na de zomer een voorstel ontvangen voor de financiële vertaling van de gekozen maatregelen, waaronder een uitbreiding van de formatie van het Sociaal Wijkteam. Daarbij worden ook de extra middelen uit de voorjaarsnota van het Rijk voor jeugdhulp betrokken. In het raadsvoorstel wordt uitgelegd wat de (financiële) knelpunten zijn, waardoor die zijn ontstaan, welke maatregelen worden genomen, wat daarvan de financiële consequentieszijn in termen van investeringen en opbrengsten, en waar we met het Sociaal Wijkteam naar toe werken om goede en passende en betaalbare hulp aan onze inwoners te blijven bieden. Daarnaast zal in een bijgevoegde notitie een terugkoppeling worden gegeven van de gesprekken met experts waarbij wordt ingegaan op het lokale speelveld.

Maatschappelijke onrust Niet alleen landelijk maar ook in onze gemeente is in de afgelopen jaren meer maatschappelijke onrust als gevolg van angsten, zorgen, onzekerheden en frustratie. Het gaat onder meer om overmatig drank- en drugsgebruik, geweldsincidenten, ondermijnende activiteiten, voetbal gerelateerd geweld, criminaliteit en toenemende intolerantie tegenover bepaalde bevolkingsgroepen. Deze problematiek vormt niet alleen een bedreiging voor de veiligheid en leefbaarheid van onze wijken, maar ondermijnt ook het samenleven in onze gemeente en het vertrouwen in het openbaar bestuur. Ondanks de inzet die de afgelopen jaren is gedaan, vraagt dit om bijsturing en om een brede integrale aanpak. Enerzijds om te kunnen duiden waar de angst, zorgen en frustratie zit in de samenleving en anderzijds om daarop effectief te kunnen sturen. Niet alleen, maar met de samenleving. Het komende half jaar zal worden ingezet om te komen tot een analyse. In de begroting komt de aanvraag voor aanvullende financiële middelen.

Stikstof De verscherping van de stikstofregelgeving door de Raad van State en de uitspraak van de rechtbank Den Haag over het ontbreken van een effectief stikstofprogramma, zorgen er op landelijk niveau voor dat veel projecten en vergunningen vertragen of zelfs stil komen te liggen. In Katwijk raken deze ontwikkelingen snel projecten, zeker door de ligging nabij Natura 2000-gebieden. We hebben gekozen om de lopende planvorming en voorbereidende werkzaamheden door te laten gaan, zolang dat binnen de regels kan. Onze lijn is sturen in plaats van remmen: stikstof is niet per definitie een blokkade. Dit beoordelen we per project door bijvoorbeeld vroegtijdig naar mogelijkheden om de stikstofuitstoot te beperken, zoals inzet van elektrisch materieel of aangepaste logistiek. Waar stikstof in de gebruiksfase alsnog tot extra uitstoot leidt (zoals bij nieuwbouw of intensief gebruik), is soms salderen nodig. Hiervoor is verdere landelijke en provinciale duidelijkheid noodzakelijk en wachten we deze af; in de planningshorizon is daar in de meeste gevallen ruimte voor. Zodra er meer duidelijkheid ontstaat over de mogelijkheden en randvoorwaarden (vanuit de Provincie Zuid Holland), maken we een brede analyse van de impact op Katwijkse projecten en informeren wij de raad hierover.

In de tussentijd houden onze stikstofadviseurs de ontwikkelingen nauwlettend in de gaten en ondersteunen zij de projecten waar nodig.

Gemeente Katwijk

Pagina 7

Voorjaarsnota 2025 Regio De samenwerking binnen Holland Rijnland staat de komende jaren in het teken van het tot uitvoering brengen van de projecten in de Regionale Investeringsagenda (RIA), zoals de Corridorstudie Ruimte en mobiliteit N206 - A44 - zuidelijke ontsluiting Duin- en Bollenstreek, De HOV Oost-West Stedelijke as vanaf Katwijk via OV-knoop Leiden naar Alphen aan den Rijn, Groenblauw Raamwerk en Versterken en verbinden van de Kennis- en Innovatie-as. Dit vraagt gezamenlijke inzet van de gemeenten en van Holland Rijnland. Voor Katwijk is de samenwerking binnen Holland Rijnland, waaronder de samenwerking in de Stedelijke As, van strategisch belang. De Stedelijke As loopt van Noordwijk via Katwijk, de Leidse Regio gemeenten tot en met Alphen aan den Rijn. In de Stedelijke As zetten we in op verdichten en vergroenen langs de Oude Rijn. Aan deze ontwikkeling geven we prioriteit. De economie van de hele regio is nauw met elkaar verweven en uit diverse onderzoeken blijkt dat kenniseconomie de kurk is waarop de regionale economie drijft. Op economische gebied werken de zeven gemeenten uit de Westflank van de Stedelijke As van Holland Rijnland samen in het triple helix verband Economie071. Deze regio heeft goud in handen door zijn sterke kenniseconomie, het stevige kennis-en innovatie ecosysteem, en de strategische positie binnen de randstad, provincie, Nederland en Europa.

Economie071 richt zich op deze drie sleutelsectoren: bio science, space, en drone- en sensortechnologie. Het doel is om de gehele economie van de regio te versterken en daarmee de brede welvaart voor alle inwoners te behouden. De vijf gemeenten Hillegom, Katwijk, Lisse, Noordwijk en Teylingen werken al langer samen aan projecten om de Duin- en Bollenstreek (DBS) verder te ontwikkelen en te versterken. Een aantal van deze projecten is inmiddels onderdeel van de Regionale Investeringsagenda Holland Rijnland. Katwijk heeft de kosten voor de samenwerkingsorganisatie DBS opgenomen in de begroting van 2025. Voor 2026 was dit nog niet geheel het geval. Het college heeft ingestemd met het bestuursconvenant regionale samenwerking DBS, afgesproken is dat er geen financiële consequenties zijn indien op een later moment besloten wordt om de samenwerking anders vorm te geven. Het aandeel van Katwijk voor het programmateam DBS is daarom incidenteel opgenomen voor 2026. Een volgend college kan richting geven aan de wijze van samenwerking in de Duin- en Bollenstreek. Er is daardoor geen structureel budget beschikbaar voor de samenwerkingsorganisatie. Brede Welvaart is een begrip dat steeds meer aandacht krijgt binnen het overheidsbeleid. Het gaat daarbij niet alleen om economische groei, maar ook om het welzijn van burgers, een gezonde leefomgeving en duurzame ontwikkeling.

Voor gemeenten biedt Brede Welvaart een raamwerk om beleid integraal en met een lange termijnvisie vorm te geven. De Rijksoverheid heeft de afgelopen jaren haar inzet op Brede Welvaart vergroot. Dit blijkt onder andere uit diverse beleidsdocumenten, zoals de Nationale Omgevingsvisie en de integrale beleidsagenda ‘Brede Welvaart in de regio’. Ook de provincie heeft Brede Welvaart als uitgangspunt genomen voor haar beleid, zoals bij het Ruimtelijke Arrangement. Gemeenten spelen een cruciale rol in het realiseren van Brede Welvaart. Zij staan dicht bij de inwoners en hebben een goed beeld van de lokale behoeften en mogelijkheden. Daarnaast wordt er vanuit de gemeenten gewerkt aan de verschillende thema’s binnen brede welvaart zoals onderwijs en bereikbaarheid bijvoorbeeld. Deze thema’s overstijgen de gemeentegrenzen en vragen daarom om regionale afstemming..

Gemeente Katwijk

Pagina 8

Voorjaarsnota 2025 Voorjaarsnota van het Rijk Het kabinet zet in zijn Voorjaarsnota in op beheersbare jeugdzorg en een gezonde financiële positie van gemeenten. Voor 2025 tot en met 2027 komt daarom in totaal circa € 3 miljard cumulatief beschikbaar. Daarin zitten ook middelen voor de terugval in 2026 van het gemeentefonds. Voor 2028 en verder worden de beheersmaatregelen uit de hervormingsagenda Jeugd versterkt en worden aanvullende maatregelen uitgewerkt. Wat betekent de Voorjaarsnota 2025 van het Rijk voor Katwijk ? In onderstaande tabel wordt weergegeven wat de budgettaire consequenties van de Voorjaarsnota 2025 van het Rijk voor Katwijk zijn. Hierbij moet worden aangetekend dat voor een deel in de Katwijkse meerjarenbegroting 2025-2029 al is geanticipeerd op deze uitkomsten. Daarnaast zal de definitieve uitwerking van de Voorjaarsnota pas plaatsvinden in de Meicirculaire 2025. Mutaties Voorjaarsnota v/h Rijk (bedragen x € 1.000) Gemeentefondsuitkering Demping terugval Gemeentefonds 2026 Accresontwikkeling, afrekening BTW-compensatiefonds en verspringen basisjaar Jeugd Hervormingsagenda Jeugd, aanvullende post Tekorten voor rekening Rijk (50%) Groeipad maatregelen hervormingsagenda Eigen bijdrage jeugdzorg* Sturen op trajectduur jeugdzorg* Indexeren opbrengst hervormingsagenda* Totaal mutaties Voorjaarsnota Rijk 2025 t.o.v. decembercirculaire 2024

2025

2026

2027

2028

2029

793

1.245 4.786

1.310 4.890

1.278 4.752

1.280 4.806

1.400 -

1.200 1.300 1.600

900 1.400 1.500

1.000 1.400 -

1.100 1.400 -

-900 -200 -1.700

2.193

10.131

10.000

5.630

5.786

Toelichtingen op de Voorjaarsnota 2025 van het Rijk Demping terugval gemeentefonds in 2026 In de Voorjaarsnota 2025 zijn structurele middelen opgenomen om de terugval van het gemeentefonds in 2026 te dempen. De terugval van ongeveer € 2,4 miljard wordt in 2026 met € 400 miljoen gedempt, oplopend naar € 424 miljoen in 2030. Dan blijft dus nog ongeveer € 2 miljard ravijn in 2026 over wat voor Katwijk neerkomt op een nadelig effect van ca. € 6,2 miljoen (in de huidige meerjarenbegroting is hierop al geanticipeerd). Accresontwikkeling, afrekening BTW-compensatiefonds en verspringen basisjaar (in Voorjaarsnota verwerkt via begrotingsuitgangspunten) In de Voorjaarsnota wordt een aantal technische zaken geregeld: • Het accres (de groei van het gemeentefonds) wordt geactualiseerd voor de macro-economische groeien inflatiecijfers van het Centraal Economisch Plan (CEP) 2025; • Het BTW-compensatiefonds over 2024 wordt afgerekend met een negatief effect voor 2025); • Door 2026 als nieuw begrotingsjaar voor het gemeentefonds te openen dienen gemeenten als Katwijk die het meerjarenperspectief tegen constante prijzen (dus niet geïndexeerd) ramen, het gehele meerjarenperspectief structureel te verhogen met de voor 2026 verwachte indexering. Door dit zogenaamde ‘verspringen van het basisjaar’ wordt onze algemene uitkering structureel met € 3,3 miljoen verhoogd.

Hervormingsagenda jeugd, aanvullende post De bedragen, die bij het Ministerie van Financiën op de Aanvullende Post (AP) voor de Hervormingsagenda Jeugd waren gereserveerd, worden toegevoegd aan het gemeentefonds. Het gaat om een bedrag van € 356 miljoen in 2026 oplopend tot € 342 miljoen in 2030. Tekorten voor rekening rijk De deskundigencommissie Van Ark adviseerde op 30 januari 2025 om het structurele tekort in de jeugdzorg van € 828 miljoen gelijk te verdelen over Rijk en gemeenten. In de Voorjaarsnota 2025 is voor het gemeentefonds vanaf 2025 structureel € 414 miljoen extra opgenomen.

Gemeente Katwijk

Pagina 9

Voorjaarsnota 2025 Ook heeft de deskundigencommissie Van Ark het Rijk geadviseerd de helft van de tekorten op de jeugdzorg van 2023 (€ 628 miljoen) en 2024 (€ 828 miljoen) te compenseren. De gemeenten zouden dus voor 2023 en 2024 € 728 miljoen compensatie moeten krijgen, maar deze tekorten zijn niet gecompenseerd in de Voorjaarsnota 2025. Groeipad maatregelen Hervormingsagenda Het ingroeipad van de maatregelen van de Hervormingsagenda wordt voor de jaren 2026 en 2027 verzacht met € 498 miljoen respectievelijk € 447 miljoen. De volledige besparing van de Hervormingsagenda wordt in 2028 gerealiseerd. Eigen bijdrage jeugdzorg* Er wordt een eigen bijdrage ingevoerd voor jeugdzorg per 1 januari 2028. De maatregel moet € 260 miljoen opleveren. Sturen op trajectduur jeugdzorg* Rijk en gemeenten gaan met de sector afspraken maken over hoe beter te sturen op trajectduur. Deze maatregel moet € 68 miljoen opleveren vanaf 2028. Indexeren opbrengst Hervormingsagenda* De besparingsopgave van de Hervormingsagenda is in prijs- en volumepeil 2019 ingeboekt. Er is vanaf 2028 een hogere besparing van € 507 miljoen te veronderstellen aangezien prijs en volume sinds 2019 zijn gestegen. * In zijn ledenbrief van 20 mei adviseert VNG de lasten voor de Jeugdzorg met ingang van 2028 realistisch te ramen en door middel van het opnemen van een baten-stelpost in balans te ramen.

Dit in afwachting van een begin 2027 te verwachten tweede advies van de commissie Van Ark dat niet alleen over de verhouding van kosten en budget in de jaren 2025 tot en met 2027 zal gaan maar ook over de periode daarna.

Gemeente Katwijk

Pagina 10

Voorjaarsnota 2025

1.2 Actualisatie risico's In deze voorjaarsnota blikken wij vooruit op de komende begrotingsperiode 2026 – 2029. In die begrotingsjaren blijft er veel op gemeenten afkomen. Bij de jaarrekening 2024 is het risicoprofiel uitvoerig bijgesteld met als uitkomst dat het weerstandsvermogen goed is en de gemeente tegenvallers kan opvangen. In deze voorjaarsnota een schets van recente ontwikkelingen en actuele informatie die nog effect kunnen hebben op de gemeentebegroting 2026. Voor wat betreft het economisch klimaat is op dit moment nog sprake van groei in alle provincies. Dat is een positieve omstandigheid welke zich mogelijk uiteindelijk ook doorvertaald richting het perspectief en de verwachtingen voor de lokale overheid. Het Rijk heeft in de voorjaarsnota geld vrijgemaakt voor gemeenten, circa € 800 miljoen extra op structurele basis voor demping ravijnjaar en jeugdmiddelen. Dat zijn in de komende begrotingsperiode extra miljarden die beschikbaar komen middels de algemene uitkering gemeentefonds. Daarmee is het bekende ravijnjaar niet gedempt, maar voordat het begrotingsadvies door VNG is uitgebracht, wel in de tijd opgeschoven naar 2028. Tegelijk is ook sprake van diverse onzekerheden en ontwikkelingen die de begrotingspositie van gemeenten nog onder druk zetten.

Op het vlak van de salarislasten is er inmiddels duidelijkheid voor partijen, onlangs is een akkoord over de cao voor gemeenten bereikt waarvan het financieel effect inmiddels is verwerkt. Ten aanzien van de BUIG gelden is het macrobudget lager vastgesteld maar het aandeel van Katwijk in het geheel is nu nog hetzelfde. De gemeente Katwijk is nog steeds een voordeelgemeente, hoewel het risico blijft bestaan dat dit aandeel wijzigt. De verwachting is dat in oktober daarover meer bekend gaat worden. In de Voorjaarsnota heeft het Rijk een eerste tussenstap gezet in de opvolging van het zwaarwegende advies van de deskundigencommissie Van Ark met betrekking tot de kosten die gemeenten maken voor jeugdhulp. Aansluitend zijn afspraken gemaakt over de opvolging van een resterend deel van het advies, waarbij gemeenten met terugwerkende kracht worden gecompenseerd voor 50% van de extra gemaakte kosten voor 2023 en 2024 én een nieuwe deskundigencommissie welke begin 2027 terugkijkt op de jaren 2025 en 2026 en inschatting maakt van de jaren van 2027 en verder. Voor deze vervolgafspraken zijn in deze begroting stelposten opgenomen, omdat we erop vertrouwen dat het Rijk zich aan de gemaakte afspraken houdt. Het is nog afwachten of de Tweede Kamer en de Eerste Kamer de Voorjaarsnota 2025 van de regering aannemen waarin het financieel advies van de Jeugdzorgcommissie-Van Ark is verwerkt.

Die commissie pleit voor een herijking van de financiële afspraken tussen het rijk en de gemeenten. Dat komt neer op een verbreding van de hervormingsagenda en een eerlijke verdeling van de financiële tekorten. De regionale taskforce jeugd voorziet nog investeringen voor zowel Katwijk als gemeenten in de regio. Die investeringen zijn verwerkt en worden gedekt door de baten vanuit het rijk. De mogelijke baten als resultaat van de inspanningen uit de regionale taskforce jeugd worden verwerkt in de regionale jeugdhulpbegroting. Deze wordt direct na de zomer aan de raad aangeboden. De doorrekening van de investeringsagenda krijgt in de komende maanden onze aandacht, gebaseerd op de geactualiseerde investeringsagenda waarbij gepoogd is om tot een reële begroting 2026-2029 te komen. Daarbij houden wij rekening met diverse factoren en onzekerheden die nog van invloed zijn. Daarnaast spelen er, naast de uitkomst over het onherroepelijk worden van het bestemmingsplan Valkenhorst, diverse ontwikkelingen rond de overige deelgebieden Valkenhorst die van invloed kunnen zijn op onze meerjarenraming en investeringsagenda. Tot slot heeft de gemeente vanuit het traject Meerjarig Financieel Gezond (MFG) nu in het begrotingssaldo een voordeel ingecalculeerd oplopend van € 2,5 miljoen naar € 3,0 miljoen.

Samenvattend is daarmee de periode van financiële krapte op basis van de aankondiging van het’’ Ravijnjaar’’ richting begroting 2026 voorbij. Echter, de doorrekening van de Voorjaarsnota in onze gemeentelijke begroting kent nog onzekerheden, met name over de middelen voor Jeugdhulp. Op basis van het advies van de VNG/IPO hebben we deze middelen nu structureel opgenomen in onze begroting. Het is nog wel onzeker in welke mate de rijksmiddelen oplossing gaan bieden en is het belangrijk dat we de laatste ontwikkelingen nauwgezet in de gaten blijven houden.

Gemeente Katwijk

Pagina 11

Voorjaarsnota 2025

1.3 Financiële hoofdlijnen 1.3.1.Financieel perspectief De financiële overzichten zijn als volgt opgesteld: een voordelige bijstelling van de begroting betreft een "+" en een nadelige bijstelling een "-". Tabel ontwikkeling begrotingssaldo na mutaties Voorjaarsnota 2025 Totaaloverzicht VJN'25 Ontwikkeling begrotingssaldo Primitieve begroting Vastgestelde begrotingswijzigingen

2025 205 1.397

2026 -3.832 2.238

2027 -4.287 2.364

bedragen x € 1.000 2028 2029 -4.273 -3.667 1.670 584

Begrotingssaldi voor Voorjaarsnota '25 Voorjaarsnota Rijk Begrotingsuitgangspunten

1.602 2.194 0

-1.594 5.345 1.946

-1.923 5.110 2.154

-2.603 877 1.995

-3.083 979 1.996

Budgettair effect gemeenschappelijke regelingen Begrotingssaldo voor autonoom en nieuw beleid

0 3.796

-67 5.630

81 5.422

113 382

238 131

Autonome ontwikkelingen Nieuw beleid

-1.143 -154

-5.238 -1.073

-3.483 -526

-3.599 239

-3.613 319

Begrotingssaldo voor Meerjarig Financieel Gezond Mutaties MFG

2.499 0

-681 2.511

1.413 2.631

-2.978 2.731

-3.163 3.082

Begrotingssaldo incl. dekking MFG Opvolging begrotingsadvies VNG inz. Jeugd

2.499 0

1.830 0

4.044 0

-247 2.800

-81 2.800

Begrotingssaldo voor overweging OZB-tarifering Effect keuze scenario 7 "incidenteel schrappen 5% boventrendmatige verhoging in 2026” Begrotingssaldo bij OZB scenario 7 Afweging bij de begroting: Sparen voor de toekomst

2.499

1.830

4.044

2.553

2.719

-1.258

-1.321

-1.390

-1.463

2.499 0

572 -500

2.723 -2.700

1.163 -1.100

1.256 -1.200

Resterend begrotingssaldo

2.499

Na vaststelling van de primitieve meerjarenbegroting 2025-2028 zijn een aantal begrotingswijzigingen die effect hebben op de begrotingssaldi vastgesteld door de Raad en het College: Overzicht vastgestelde begrotingswijzigingen t.l.v. begrotingssaldo Ontwikkeling begrotingssaldo 2025 BW 2 – Najaarsbestuursrapportage ‘24 -238 BW 4 – Septembercirculaire ’24 en BUIG 795 BW 7 – Microsoft dynamics aanvulling NJB ‘24 -112 BW 8 – Herijking IHP 2025-2045 1.007 BW 13 – Verbouwing KDV de Bomschuit -4 BW 14 – Exploitatiebijdrage Sportbedrijf -350 BW 15 – Decembercirculaire ‘24 399 AW 114 – Aanvulling subsidiebudget toeristische -31 evenementen AW 129 – Realisatie initiatieven Noordwijkerweg-zone -69 Totaal begrotingswijzigingen 1.397

bedragen x € 1.000 2028 2029 -183 -183 2.065 2.065 -200 -1.238 -4 -4 -350 -350 342 294

2026 -258 2.308 231 -4 -350 311

2027 -183 2.089 377 -4 -350 435

2.238

2.364

1.670

584

Toelichting financieel perspectief Voorjaarsnota Rijk: De financiële gevolgen van de Voorjaarsnota van het Rijk waarin onder andere een structurele compensatie voor de terugval van het gemeentefonds in het ravijnjaar wordt gegeven en een aantal maatregelen voor het tekort op jeugd en de hervormingsagenda jeugd zijn opgenomen, pakken voor 2026 en 2027 gemiddeld € 5,2 miljoen voordelig uit, voor 2028 daalt dit gemiddelde voordeel naar € 0,9 miljoen. Van het totale voordelig effect van de Voorjaarsnota van het Rijk is het aandeel accresontwikkeling, afrekening BTW-compensatiefonds en het effect van het verspringen van het basisjaar verwerkt onder het kopje ‘begrotingsuitgangspunten’.

Gemeente Katwijk

Pagina 12

Voorjaarsnota 2025

Begrotingsuitgangspunten: Van de actualisering van de begrotingsuitgangspunten gaat met ingang van 2026 een voordeel uit van gemiddeld € 2,0 miljoen. De loon- en prijsontwikkelingen kosten jaarlijks gemiddeld € 3,6 miljoen terwijl daar € 0,8 miljoen aan verhoogde baten in de vorm van 2,25%-indexering van de meeste belastingen en een voor technische aanpassingen € 4,8 miljoen verwacht hogere algemene uitkering uit het gemeentefonds tegenover staan. Gemeenschappelijke Regelingen: Van de ingediende conceptbegrotingen van de verschillende gemeenschappelijke regelingen geeft de confrontatie met de daarvoor opgenomen indexatiebudgetten met ingang van 2026 een gemiddeld voordeel van een kleine € 0,1 miljoen. te zien (inclusief € 27.000 aanvullende besparing bovenop het daarvoor in het kader van het traject Meerjarig Financieel Gezond opgenomen besparing van € 0,3 miljoen.) Autonome ontwikkelingen, nieuw beleid en MFG: Van de autonome ontwikkelingen en het nieuwe beleid gaat er over de periode 2026 tot en met 2029 een gemiddeld nadelig effect uit van € 4,2 miljoen. Vanuit het hiervoor al even aangehaalde traject Meerjarig Financieel Gezond wordt voor 2026 en verder een gemiddeld jaarlijks voordeel voorzien van € 2,7 miljoen.

Deze voorjaarsnota prognosticeert daarmee voorafgaand aan de verwerking van het VNGbegrotingsadvies voor de jeugdzorg een positief saldo van € 2,5 miljoen in 2025, € 1,8 miljoen in 2026 en € 4,0 miljoen in 2027 maar laten de jaren daarna kleine tekortsaldi zien. Verwerking begrotingsadvies VNG: De reeks Voorjaarsnota van het Rijk laat voor 2028 en 2029 een flinke terugval zien ten opzichte van eerdere jaren. Uit de tabel op bladzijde 9 blijkt dat Katwijk dan jaarlijks voor € 2,8 miljoen wordt gekort op de algemene uitkering voor het kunnen vragen van een eigen bijdrage voor de jeugdzorg, het kunnen sturen op de duur van de jeugdzorgtrajecten en het sinds 2019 indexeren van de bezuinigingen op de hervormingsagenda. VNG adviseert de lasten en baten van deze zaken in balans, dat wil zeggen budgettair neutraal in de begroting te verwerken. Dat kan door hiervoor met stelposten te werken. De toezichthouder heeft aangegeven de stelposten voor beide eerste zaken toe te staan; met een stelpost voor de laatste zaak waarmee vooruit gelopen wordt op een nieuw advies van de commissie Van Ark kan zij (nog) niet akkoord gaan. Door de overname van het VNG-advies slaan de beperkte tekorten van 2028 en 2029 om in overschotten van respectievelijk € 2,6 miljoen en € 2,7 miljoen. De nu gepresenteerde begrotingssaldi zijn voorlopig en gebaseerd op de huidige stand van zaken.

Diverse zaken zullen nog van invloed zijn op de straks in de programmabegroting 2026 te presenteren cijfers. Denk hierbij aan de uiteindelijke financiële consequenties van de meicirculaire, de rekenkundige verwerkingen van bijvoorbeeld de personeelsbegroting en de kapitaallasten van de geactualiseerde Investeringsagenda en daarnaast de deze zomer verwachte kabinetsbesluiten over Jeugd. Dit uiteindelijke financiële kader zal dienen voor de inhoudelijke begrotingsdiscussie in het najaar. Bijstelling beleid tariefstelling OZB Volgens het coalitieakkoord van 2022 wordt de opbrengst van de onroerende zaakbelastingen naast de algemene jaarlijkse indexering ook jaarlijks boventrendmatig verhoogd met 5%. Bij motie van 10 april jl. boventrendmatig verhoogd met 5%. Bij motie van 10 april jl. is verzocht scenario’s uit te werken die binnen het in Voorjaarsnota en begroting te verwachten financieel meerjarenperspectief uitgaan van een minder dan (de huidige 5%) of helemaal geen boventrendmatige verhoging van de OZB in combinatie met alternatieve maatregelen. Op basis van het nu voorgerekende perspectief stellen wij voor om in beginsel bij de begrotingsopstelling voor 2026 uit te gaan van scenario 7 voor de OZB-tariefstelling waarbij de structurele boventrendmatige stijging van 5% in 2026 éénmalig niet wordt uitgevoerd.

Deze verlaging van de opbrengsten werkt structureel door in het meerjarenperspectief. Overigens dienen we een voorbehoud te maken want het thans voorgerekende financiële meerjarenperspectief zal bij de technische uitwerking van de begroting en de komende zomer te verwachten kabinetsvoornemens/-besluiten nog aan verandering onderhevig zijn. Het is niet ondenkbaar dat op basis van dat aangescherpte begrotingsinzicht in het financiële perspectief voor met name 2027 en verder, als onderdeel van de begrotingsopstelling wellicht ook alternatieven voor afweging in aanmerking kunnen komen voor het ook voor de latere jaren gewenste scenario. In de aanloop naar dat definitieve inzicht wordt van de nu beschikbare saldi dat met de verwerking van scenario 7 resteert voorgesteld de bedragen van de reeks ‘Sparen voor de toekomst’ af te zonderen van het begrotingsresultaat om daarmee ruimte te creëren voor verdere toekomstige bestemming.

Gemeente Katwijk

Pagina 13

Voorjaarsnota 2025 Totaal financiële mutaties per deelprogramma – onderdeel Autonome ontwikkelingen bedragen x € 1.000

Saldi mutaties per deelprogramma (- = nadeel, + = voordeel) (deel)programma

2025

2026

2027

2028

2029

0.A Bestuur en burgerzaken

-74

-115

0.B Algemene dekkingsmiddelen

900

1.327

1.640

1.690

0.C Overhead

602

-590

-249

-158

Progr. 0 Bestuur en ondersteuning

1.428

622

1.276

1.367

1.417

1.B Openbare orde en veiligheid

-114

-124

-167

Programma 1 Veiligheid

-114

-124

-167

2.A Parkeren

-188

-159

-143

-142

2.B Verkeer en vervoer

-325

-170

Progr. 2 Verkeer, vervoer en waterstaat

-513

-329

-143

-142

3.A Economie

151

Programma 3 Economie

151

4.A Onderwijs

-230

-175

4.B Cultuur en sport

-112

-160

4.C Sociale basis en Volksgezondheid

-976

-1.450

-1.249

-1.229

Progr. 4 Maatschappelijke participatie

-1.319

-1.785

-1.409

-1.389

-202

5.A Voorzieningen volwassenen 5.B Voorzieningen jeugd

-2.989

-2.769

-2.901

-202

-3.191

-2.971

-3.103

6.B Inkomen en schulden

Progr. 6 Werk, inkomen en schulden

-87

-112

-22

-55

Programma 5 Ondersteuning en zorg

7.A Energie, groen en milieu 7.B Riool, afval en begraven

Programma 7 Energie, groen en milieu

-87

-112

-22

-55

8.A Ruimte en wonen

-436

-401

-199

-174

Progr. 8 Volkshuisv. en leefomgeving

-436

-401

-199

-174

Totaal autonome mutaties VJN '25

1.143

-5.238

-3.483

-3.599

-3.613

Gemeente Katwijk

Pagina 14

Voorjaarsnota 2025 Toelichting grootste afwijkingen Voorjaarsnota 2025 (> € 200.000) Dit zijn zowel toelichtingen op afwijkingen van autonome ontwikkelingen, als afwijkingen als gevolg van nieuw beleid. Deel(programma) Toelichting grootste afwijkingen 0.B AG2 Verhoging OZB In de concept jaarrekening 2024 is de totale gerealiseerde OZB opbrengst opbrengsten o.b.v. de ca. € 827.000 hoger dan begroot. Omdat deze werkelijke opbrengst de jaarrekening ’24 en basis vormt voor volgende jaren en de recente BSGR-prognose over 2025 prognose BSGR ‘25 ook hoger is dan begroot worden de OZB opbrengsten structureel oplopend hoger geraamd met € 900.000 - € 1.350.000. 0.C AG2 Lagere huur Verwacht wordt dat de grootschalige verbouwing aan het pand de Burgt in gemeenschapshuis Rijnsburg direct na de zomer van 2025 kan aanvangen. Dit in verband met Rijnsburg de komst en realisatie van het cultuurhuis Planck. Omdat wij gedurende de verbouwing geen huur ontvangen leidt dit tot lagere opbrengsten gedurende de bouwperiode van ca 1½ jaar. 0.C AG6 Doorwerking In de begroting 2025 is rekening gehouden met een cao- stijging voor de Cao salarisafspraken personeelslasten van gemiddeld 4,4%. De cao voor gemeenten liep tot en met maart 2025. In het voorjaar 2025 is na overleg overeenstemming tussen de VNG, de vakbonden en de overheid bereikt een nieuwe cao.

De nieuwe cao heeft een looptijd van 1 april 2025 tot en met 31 maart 2027. De hierin opgenomen cao-stijging voor 2025 is afgerond 2%. Voor 2025 betekent dit dat er € 1,2 miljoen minder aan salarislasten benodigd is voor de looncompensatie. 4.C AG1 Taakstelling Op 31 oktober 20219 heeft de gemeenteraad een voorstel aangenomen om wijkteam het Sociaal Wijkteam per 2020 uit te breiden met formatie en deze te bekostigen door te besparen op de zorgkosten voor jeugdhulp. Deze besparing is als structurele taakstelling van € 297.350 in de begroting opgenomen. Deze taakstelling kwam boven op een taakstelling van structureel € 560.000 waartoe in de kaderbrief 2020 is besloten en die eveneens tot doel hadden om te besparen op de zorgkosten. Ten aanzien van de taakstelling van € 297.350 werd in het raadsvoorstel reeds aangegeven dat het niet met zekerheid te zeggen is of de besparing daadwerkelijk gehaald gaat worden. Reden daartoe zijn de openeinderegeling van de Jeugdwet waardoor sturing op de uitgaven lastig is, autonome ontwikkelingen in volume en eventueel landelijke aanwijzingen omtrent minimumprijzen. De afgelopen jaren is gebleken dat deze taakstelling van € 297.350 niet kon worden gerealiseerd. Dit heeft meerdere oorzaken, waaronder toename van de vraag naar jeugdhulp en toename van complexiteit van de casuïstiek. 4.C AG7 In de begroting is voor 2025 e.v.

als gevolg van het wegvallen van tijdelijke Jeugdhulpverlening op middelen (onder andere NPO-middelen) onvoldoende budget beschikbaar school voor het continueren van jeugdhulp op school. Voor 2025 is er een tekort van € 60.000 en voor 2026 e.v. € 295.000. Zie ook de ontwikkelingen in programma 4C onder de kop ‘jeugdhulpverlening op school’. 4.C AG8-AG10 diverse Betreft formatie OKO (Opgroeien in een Kansrijke Omgeving), formatie formatie-uitbreidingen sociale veiligheid (0,8 fte) en inzet op jeugd- en jongerenwerk jeugd- en jongerenwerk Welzijnskwartier (1,5 fte) (€ 305.000 in 2026; daarna € 225.00) 4.C AG11 raming De gemeentelijke bijdrage aan Hecht blijkt dubbel gecorrigeerd voor de rampenbestrijding overheveling van de rampenbestrijding naar de Veiligheidsregio. (Structurele bijstelling € 217.000) 5.A AG1 Volumestijging Het budget wordt met € 280.000 verhoogd als gevolg van groei in gebruik zorg in natura en daarmee hogere kosten. Aanvullend wordt het budget verhoogd met € 120.000 als gevolg van prijsindexatie, dat verloopt via de budget neutrale mutaties. 5.B AG1 schrappen Om de stijgende kosten van de jeugdhulp te beteugelen is een regionale taakstelling meerjarenTaskforce Jeugd in 2024 aan de slag gegaan met het bedenken van begroting SOZ jeugd maatregelen.

Eind 2024 is het rapport van de Taskforce Jeugd ‘Fundamentele heroverwegingen gespecialiseerde Jeugdhulp Holland Rijnland’ gereed gekomen. Begin 2025 is door de portefeuillehouders Jeugd in Holland Rijnland en ook door de colleges van de deelnemende gemeenten besloten tot het invoeren van de maatregelenpakketten 1 en 2 uit dit rapport. De raad is hierover geïnformeerd per brief op 28 januari 2025 (kenmerk 3618823). Consequentie hiervan is ook dat de in de huidige

Gemeente Katwijk

Pagina 15

Voorjaarsnota 2025 Deel(programma)

5.B AG2 schrappen stelposten compensatie jeugdhulp

5.C AG1 Verdeling budget MAZO

6.B AG1 Loonkostensubsidie

6.B N1 Structureel maken bijstandsnorm van 130%

7.A AG1 Geluidsanering project Sandtlaan/ Oegstgeesterweg 7.B AG1 Lagere kosten afvalinzameling 7.B AG2 Kosten lachgascilinders

Gemeente Katwijk

Toelichting grootste afwijkingen meerjarenbegroting van SOZ jeugdhulp opgenomen taakstelling moet komen te vervallen. In de Katwijkse begroting is, in overleg met de toezichthoudende provincie Zuid-Holland, reeds geanticipeerd op de compensatie door het Rijk. Doordat de compensatie nu via de Voorjaarsnota 2025 van het Rijk daadwerkelijk wordt toegekend kunnen de daaraan verbonden stelposten worden geschrapt. De uitgaven voor maatschappelijke zorgzijn hoger dan wat in de begroting is opgenomen. De uitgaven voor maatschappelijke zorg zijn ook hoger dan wat in de begroting is opgenomen. Dit wordt veroorzaakt door de gestegen personeelslasten in de zorg. Daarnaast is er in 2024 een nieuwe locatie voor 14 cliënten geopend binnen onze gemeente, dit betekent dat wij ook voor deze cliënten zorg betalen. De lasten zijn structureel gecorrigeerd. De uitgaven worden gedekt door de inkomsten vanuit Leiden, plus een deel uit de reserve maatschappelijke zorg. Na elk begrotingsjaar wordt de realisatie bepaald en of er daadwerkelijk onttrokken dient te worden uit de reserve. In 2025 zien we dat de toename van inwoners met een arbeidsbeperking die aan het werk gaan met een loonkostensubsidie door blijft zetten. Dit leidt tot hogere kosten, die structureel doorwerken.

Aangezien in oktober 2025 een definitieve beschikking van de BUIG (zie hieronder) volgt en de verwachting is dat deze hoger uitvalt dan de voorlopige beschikking die nu in de begroting is verwerkt, zal bij de najaarsbestuursrapportage de lasten en baten voor 2025 in 1x worden bijgesteld in plaats van dat nu de lasten worden verhoogd en in het najaar alleen de baten. Voor 2026 en verder worden deze zowel qua lasten als baten al wel gemuteerd. Deze lastenstijging wordt gedekt vanuit de BUIG (Bundeling uitkeringen inkomensverzekeringen gemeenten). De BUIG is een rijksuitkering en wordt als baat gepresenteerd. Bij het verhogen van de inkomensnorm voor het gebruik van de minimaregelingen van 120% naar 130% van het sociaal minimum zullen meer inwoners er gebruik van maken en nemen de kosten toe met € 236.000, waarvan € 100.000 voor de Doe Mee! Regeling en € 136.000 voor het Kindpakket (Leergeld en Jeugdfonds Sport en Cultuur). Wanneer de inkomensnorm van 120% wordt gehanteerd zal het budget als gevolg van volumegroei in het afgelopen jaar moeten worden verhoogd met € 181.000, waarvan € 80.000 voor de Doe Mee! Regeling en € 101.000 voor het Kindpakket. De kosten voor de uitvoering de collectieve zorgverzekering (Zorg & Zekerheid) voor minima zal bij een inkomensnorm van 130% van het sociaal minimum stijgen omdat er dan meer mensen gebruik van zullen maken.

Als gevolg hiervan wordt het budget verhoogd. Wanneer de inkomensnorm vanaf 2026 op 120% van het sociaal minimum gesteld wordt, hebben we naar verwachting ten opzichte van de huidige begroting geen tekort. Betreft saneringsmaatregelen (gevelisolatie) aan woningen in het project Sandtlaan/Oegstgeesterweg. Dekking via € 250.000 rijkssubsidie voor gevelmaatregelen. Door de invoering van Diftar is de hoeveelheid aangeboden restafval afgenomen. Dit leidt tot lagere verwerkingskosten, waardoor het budget voor de verwerking van restafval met € 400.000 naar beneden is bijgesteld. De kosten voor het shredderen van restafval vanwege lachgascilinders en de mogelijke schade aan de verbrandingsovens zouden oorspronkelijk worden gedekt uit de egalisatievoorziening. Door het hiervoor vermelde positieve effect van Diftar is er echter ruimte ontstaan binnen het budget voor restafval, waardoor deze kosten nu kostenneutraal kunnen worden opgevangen binnen de afvalstoffenheffing.

Pagina 16

Voorjaarsnota 2025 Tabel specificatie nieuw beleid per deelprogramma bedragen x € 1.000

Overzicht nieuw beleid (- = nadeel, + = voordeel) Onderdeel (deelprogramma/volgnr.)

2025

2026

2027

2028

2029

0.C N1 - Programmaplan gebiedsgericht beheer

-50

-100

-50

0.C N2 - Adviseur Europese Netwerken

-23

-55

-30

5.B N1 - Verwacht effect tasforce jeugd

-81

-646

-99

591

-236

6.B N1 - Structureel maken bijstandsnorm 130% 6.B N1 - Collectieve zorgverzekering bij bijstandsnorm van 130% Totaal nieuw beleid VJN 2025

Volgnummer 0.C N1

0.C N2

5.B N1 6.B N1

6.B N1

Gemeente Katwijk

-36

-154

-1.073

-526

239

319

Toelichting Programmaplan ‘Gebiedsgericht Beheer’ We leggen de basis en ontwikkelen door naar een organisatie die integraal meerjarig gebiedsgericht beheert. Randvoorwaardelijk voor succes is om dit ‘data gedreven’ te doen. We moeten de data op orde krijgen om integraal te kunnen werken en aangezien een deel van de beheerssystemen niet meer ondersteund wordt dienen ook nieuwe systemen aangeschaft te worden. We hebben nu 63 applicaties waarvan een groot deel niet met elkaar communiceert. Adviseur Europese Netwerken De gemeenteraad van Katwijk heeft meermaals, zowel in debat als middels (aangenomen) moties, opgeroepen tot meer inzet op Europese subsidieverwerving. Voor de zomer wordt op initiatief van Leiden een gezamenlijke lobbyist (Leiden, Katwijk en Alphen aan den Rijn) aangesteld. Daarmee kunnen we onze zichtbaarheid in Brussel vergroten, Europese netwerken benutten en kansen op het gebied van samenwerking, fondsen- en subsidiewerving pakken. Dit zal leiden tot een versterkte positionering en profilering van de Stedelijke As van Holland Rijnland waardoor we ons als een sterke en innovatieve speler kunnen presenteren. Dit sluit naadloos aan bij de ambities van Economie071. Concreet zorgt een gezamenlijke lobbyist voor een heldere en krachtige boodschap op basis van concrete dossiers. Voor Katwijk zijn dat de onderwerpen: innovatie/kenniseconomie (i.r.t. UMV) (incl.

verbinding sociaal domein), groenblauw raamwerk (i.r.t. ontbrekende schakels Katwijk), Cultuur, erfgoed (Visserij, Limes), Zorgtechnologie (digitalisering/AI). Verwacht effect taskforce jeugd: zie toelichting bij algemene ontwikkelingen van deelprogramma 5B Voorzieningen Jeugd Structureel maken bijstandsnorm van 130% Bij het verhogen van de inkomensnorm voor het gebruik van de minimaregelingen van 120% naar 130% van het sociaal minimum zullen meer inwoners er gebruik van maken en nemen de kosten toe met € 236.000, waarvan € 100.000 voor de Doe Mee! Regeling en € 136.000 voor het Kindpakket (Leergeld en Jeugdfonds Sport en Cultuur). Wanneer de inkomensnorm van 120% wordt gehanteerd zal het budget als gevolg van volumegroei in het afgelopen jaar moeten worden verhoogd met € 181.000, waarvan € 80.000 voor de Doe Mee! Regeling en € 101.000 voor het Kindpakket. Collectieve zorgverzekering bij bijstandsnorm van 130% De kosten voor de uitvoering collectieve zorgverzekering (Zorg & Zekerheid) voor minima zal bij een inkomensnorm van 130% het sociaal minimum stijgen omdat er dan meer mensen gebruik van zullen maken. Als gevolg hiervan wordt het budget verhoogd met € 91.000. Wanneer de inkomensnorm vanaf 2026 op 120% van het sociaal minimum gesteld wordt, hebben we naar verwachting ten opzichte van de huidige begroting geen tekort.

Pagina 17

Voorjaarsnota 2025

1.3.2 Katwijk meerjarig financieel gezond Het traject Meerjarig Financieel Gezond is vorig jaar opgestart ingegeven door de reeds in het meerjarenperspectief van de begroting 2023 waarneembare verslechtering van de begrotingssaldi vanaf het ravijnjaar 2026. In aanloop naar de verwachte vermindering van Rijksbijdragen vanaf 2026 is sindsdien steeds kritisch gekeken naar de uitgaven en is de OZB jaarlijks boventrendmatig met 5% verhoogd. Hoewel dit er toe heeft geleid dat Katwijk zich nu in een solide financiële situatie bevindt is het zaak die positie ook te kunnen garanderen voor de toekomst met al zijn onzekerheden over het verloop van de algemene uitkering uit het gemeentefonds en de uitdagingen, investeringen en de prioriteiten die daarin aangebracht kunnen worden, die het zijn van een groeigemeente met zich meebrengt. In de ons hiervoor ter beschikking staande mogelijkheden is naar een aantal draaiknoppen gekeken om dat mogelijk te maken. In de bijlage bij de richtingenbrief van 14 maart jl. is een aantal mogelijke ombuigingen gedaan voor een meerjarige sluitende begroting met de nadruk op 2026 en 2027. Deze suggesties zijn vooralsnog verwerkt in het dekkingsplan van deze Voorjaarsnota om daarmee hun belang op het financieel perspectief duidelijk te maken.

Voor de uitwerking van de draaiknop Investeringen wordt verwezen naar het hoofdstuk Investeringsagenda waarin de actualisatie en aanscherping van de investeringsvoornemens zijn verwerkt. De uitwerking van die aanpassingen op het meerjarenperspectief wordt in de begroting voor 2026 verwerkt. Nr.

Inhoudelijke keuze exploitaties & motivatie college (- = nadeel; + = voordeel, bedragen x € 1.000)

2026

2027

2028

2029

Newsroom Het college ziet mogelijkheden om voor de Newsroom benodigde acties te ondernemen / werkzaamheden uit te voeren met de helft van het beschikbare beïnvloedbare budget. Momenteel wordt een evaluatie voorbereid over de gehele Newsroom. Het college acht het van belang dat er via social media contact kan zijn met onze inwoners. Op basis van de evaluatie kan worden bekeken hoe dit kan worden georganiseerd. Als uit de evaluatie van de Newsroom blijkt dat bepaalde taken essentieel zijn, dan worden deze geborgd binnen de unit Communicatie en Wijkregie.

Regionale samenwerking (strategen) Het college stelt voor in de strategische regioformatie te kiezen voor de regio Holland Rijnland als het gaat om de inzet van de strategen. Hier zit het grootste strategische belang. De inzet voor de Duin- en Bollenstreek is elders belegd. Deze focus voor Holland Rijnland biedt ruimte voor de genoemde ombuiging van € 100.000.

100

Organisatie ontwikkelingsbudget Er is een ruim budget voor de organisatieontwikkeling waar de begeleiding naar zelforganisatie uit wordt bekostigd. Daarnaast worden ook doelmatigheidsonderzoeken gedaan naar de efficiënte inrichting van de organisatie welke uit dit budget worden bekostigd. We herijken dit budget, samen met het anders vormgeven van de doelmatigheidsonderzoeken zoals toegezegd bij de bespreking in de raad van het voorstel 'Meten is weten'. Daarnaast is dit een post waarvoor we kiezen omdat we het belangrijk vinden om in de keuzes van MFG ook de organisatie een opdracht mee te geven.

100

Kennisborging IT Op deze post wordt momenteel extern ingehuurd. We zien hier een kans om de overgang van extern naar intern vorm te geven. Tegelijkertijd zien we ook nieuwe en snel ontwikkelende uitdagingen op het gebied van IT, waardoor het onrealistisch lijkt om het gehele budget om te buigen.

Subsidies ondersteunende organisaties op gebied van inclusie Het college ziet mogelijkheden om een deel van het budget af te romen vanwege bestaande onderuitnutting. Er zullen daarmee geen taken niet meer worden uitgevoerd. We vervullen onze wettelijke taken.

Gemeente Katwijk

Pagina 18

Voorjaarsnota 2025

Nr.

Inhoudelijke keuze exploitaties & motivatie college (- = nadeel; + = voordeel, bedragen x € 1.000)

2026

2027

2028

2029

Exploitatie parkeergarage Het voorstel voor een fietsparkeeroplossing in Katwijk aan Zee is verworpen. De gemeenteraad heeft gevraagd om een ander voorstel. In de prioritering van werkzaamheden past dat dit jaar niet meer in de planning. Om die reden stelt het college voor het exploitatiebudget van € 280.000 voor 2026 vrij te laten vallen en vanaf 2027 een bedrag van € 50.000 te laten staan voor exploitatiebudget voor andere maatregelen die uit nader onderzoek moeten volgen (waardoor een ombuiging van € 230.000 vanaf 2027 gerealiseerd kan worden).

280

230

Onderhoud wegen Op basis van de jaarlijkse weginspecties wordt binnen de middelen het noodzakelijk groot onderhoud geprioriteerd en waar mogelijk wordt werkmet-werk gemaakt. Door jaarlijks een keuze te maken, met in achtneming van de 9% aanvaardbaar achterstallig wegareaal en onze zorgplicht naar de inwoners, verwachten we tot € 150.000 per jaar te kunnen ombuigen.

150

10. Lidmaatschap Greenport De organisatie van de Greenport, waar dit budget voor bestemd is, gaat op in de organisatie van de Economic Board. Daarmee kan deze ombuiging eenvoudig worden gerealiseerd.

11. Subsidie economische agenda Er wordt gewerkt aan de evaluatie van de Economische Agenda. Het lijkt mogelijk om het projectenbudget van de Economische Agenda op een andere manier te organiseren. Richting de Voorjaarsnota wordt dit verder uitgewerkt.

12. Bijdrage onderwijsorganisaties en onderwijsagenda Momenteel wordt gewerkt aan de evaluatie van de onderwijsagenda. Dit is een logisch moment om de beschikbare middelen tegen het licht te houden. Het college ziet mogelijkheden om op basis van de evaluatie de middelen anders in te zetten en is voornemens een taakstelling van € 50.000 op te leggen. Op basis van de financiële analyse blijkt ook een onderuitnutting op dit budget, deze constatering wordt meegenomen in de uitwerking naar aanleiding van de evaluatie.

13. Maatschappelijke begeleiding statushouders De maatschappelijke begeleiding van statushouders is tot 1 januari 2027 aanbesteed, waarbij het Welzijnskwartier deze taak uitvoert. Voor de periode daarna kan worden onderzocht hoe de maatschappelijke begeleiding op een andere manier kan worden georganiseerd om deze ombuiging te kunnen realiseren. Voor 2026 geldt dat de contractuele afspraken met het Welzijnskwartier conform worden uitgevoerd. Deze kosten kunnen naar verwachting worden gedekt uit rijksmiddelen (SPUK).

14. Inzet consultants (externe jeugdconsulenten) terugdringing wachtlijsten Het college zal deze opgave in het geheel bezien richting de voorjaarsnota. Daarin zullen de maatregelen van de taskforce jeugd en de evaluatie van het wijkteam in relatie tot elkaar bekeken worden.

Gemeente Katwijk

Pagina 19

Voorjaarsnota 2025

Nr.

Inhoudelijke keuze exploitaties & motivatie college (- = nadeel; + = voordeel, bedragen x € 1.000)

2026

2027

2028

2029

15. Warmtetransitie 1 Vanuit het Rijk zijn de CDOKE middelen beschikbaar gesteld. Binnen deze middelen ligt de focus op isoleren en besparen en is ook ruimte genomen voor de warmtetransitie. Daarnaast is de bestemmingsreserve Aardgasvrije wijken beschikbaar. De ontwikkelingen in de warmtetransitie worden gekenmerkt met toenemende onzekerheid vanuit het Rijk. Zowel de financiële randvoorwaarden als ingangsdatum van wet -en regelgeving zijn onduidelijk. Het college ziet in afwachting van deze ontwikkelingen ruimte om € 150.000 om te buigen. De prioriteit ligt momenteel op het dossier isoleren en besparen, deze middelen kunnen op termijn doorschuiven naar de warmtetransitie als er meer duidelijkheid is en kaders zijn vanuit het Rijk.

150

16. Alternatieve duurzame energiebronnen 1 Dit budget wordt primair ingezet voor het onderzoek naar alternatieve bronnen voor Valkenhorst. Deze inzet kan worden voortgezet en bekostigd uit het werkbudget van de Gebiedsontwikkeling Valkenhorst. Het college ziet mogelijkheden om dit budget daarmee om te buigen.

135

17. Duurzaamheidsbudget Het duurzaamheidsbudget wordt ingezet voor verschillende kleine maatregelen om duurzaamheid te implementeren binnen de organisatie en samenleving. In de uitwerking van deze ombuigingsmaatregel zal met onze partners wordt onderzocht hoe dit budget op een efficiëntere manier kan worden ingezet.

18. Bouwleges Het is mogelijk om de bouwleges te verhogen, ter compensatie van de andere titels van de leges die niet kostendekkend zijn. M.n. leges onder titel 1, de dienstverlening aan inwoners, zit onder kostendekkendheid. Ook leges onder titel 3, waar horecavergunningen onder vallen, zijn nog niet kostendekkend. Als voorbereiding op de Omgevingswet is onderzoek uitgevoerd naar de kostendekkendheid van de leges waar deze constateringen naar voren kwamen. Voor de uitwerking van de bezuinigingsmaatregel moet opnieuw onderzoek worden gedaan naar de kostendekkendheid om de verhoging van de leges te onderbouwen. Om die reden stelt het college voor de ombuiging vanaf 2027 in te laten gaan.

19. Handhaving woonruimtes Katwijk heeft in 2023 een lokale Huisvestingsverordening vastgesteld om de schaarse betaalbare woningvoorraad in de gemeente te beschermen. Het bevat regels om ervoor te zorgen dat betaalbare woningen gebruikt worden om in te wonen. Met handhaving op de naleving van de regels uit de verordening is jaarlijks ca. € 85.000 gemoeid. Door prioritering kan de helft van dit budget ingezet worden als ombuiging.

1 De wijze waarop de posten 15 Warmtetransitie en 16 Alternatieve duurzame energiebudget gerealiseerd

kunnen gaan worden en de mate waarin de uiteindelijke bezuinigingen ingeboekt en daarbij eventueel alternatief (bijv. door middel van de inzet van de reserve aardgasvrije wijken) gedekt kunnen worden zal in de aanloop naar de begroting 2026 nader onderbouwd worden als de daarvoor relevante aspecten als bijv. de ontwikkeling van de CDOKE-gelden duidelijk worden.

Gemeente Katwijk

Pagina 20

Voorjaarsnota 2025

Nr.

Inhoudelijke keuze exploitaties & motivatie college (- = nadeel; + = voordeel, bedragen x € 1.000)

2026

2027

2028

2029

20. Stelpost vertragingseffect investering SADW De stelpost vertragingseffect investeringen is structureel geraamd op € 400.000. Deze post houdt verband met het realisatiepercentage van de investeringen welke gemiddeld genomen op zo'n 50 % ligt. Het streven is om op 70% uit te komen. Enerzijds stellen wij nu voor om de stelpost te verhogen met structureel € 200.000. Anderzijds willen we daadwerkelijk toewerken naar een strakkere planning van investeringen. Dat doen we richting de Voorjaarsnota naast de gebruikelijke actualisatie van de Investeringsagenda. We stellen strakkere voorwaarden en plannen in het proces een extra toetsing, waardoor we verwachten met realistischere lagere investeringsvolumes per jaar uit te komen. Als dit lukt zorgt dit voor lagere kapitaallasten in de technische uitwerkingsronde van de begroting. Mocht dit op de korte termijn toch niet leiden tot het gewenste effect dan is het verhogen van de stelpost een optie die gehanteerd kan worden. 21. Stelpost prijsstijgingen In de Voorjaarsnota worden voor het volgende begrotingsjaar de begrotingsuitgangspunten voor onder andere de inflatiecompensatie bepaald. Deze hangt voor het algemene deel samen met de algemene uitkering welke (sinds vorig jaar) gebaseerd is op de ontwikkeling van het bruto binnenlands product.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15673178/1