9. Advies bij Kadernota 2022 (14904)

Advies bij Kadernota 2022 (14904) 9 juni 2021 Griffie ============================================================================== Het college heeft op 27 mei de kadernota 2022 aangeboden. Dit advies richt zich op: 

het doel van de kadernota



beleidsvoorstellen

 actualiteit van de kadernota. Aanbevelingen aan de raad staan schuingedrukt en genummerd onder de drie onderdelen van het advies. Het doel van de kadernota De Financiële verordening gemeente Katwijk 2019 bevat “Artikel 3. Kaders begroting 1. Het college biedt voor 1 juni aan de raad een brief of nota aan met een voorstel voor het beleid en de financiële kaders van de begroting voor het volgende begrotingsjaar en de meerjarenraming. 2. De raad stelt deze kaders (begrotingsuitgangspunten incl. de hoogte van de post onvoorzien) vóór 15 juli vast”. Het doel van de kadernota staat in eerdere versies, zoals de kadernota begroting 2017, kernachtig beschreven: “In de kadernota wordt de financiële balans opgemaakt en vooruitgekeken. […] Door de informatie over de financiële positie en de beleidskeuzes samenhangend te presenteren kan een integrale afweging plaats vinden”. De raad dient vanzelfsprekend die integrale afweging, als kader voor de begroting, te maken en vast te stellen, want de raad besluit ook over de begroting. Het college vraagt de raad nu als eerste beslispunt “Kennis te nemen van de kadernota 2022” en in het raadsvoorstel staat in motivering 1: “De opvattingen van uw raad over de kadernota worden meegenomen bij de voorbereiding van de begroting 2022”. Deze laatste tekst is niet precies.

Wat zijn opvattingen van de raad? Is dit het raadsbesluit? Doelt dit op moties, het middel van de raad om zijn opvattingen uit te spreken? Gaat dit ook over de inbreng van de fractiewoordvoerders gedurende het behandelproces in de raadscommissie en de raadsvergadering? En “meenemen” is een bestuurlijk eufemisme voor “we registreren de opvatting, maar we bepalen zelf wat we er mee doen”. Waarom staat hier niet het vanzelfsprekende: “Het college voert het besluit van de raad over de kadernota 2022 uit en biedt uiterlijk 7 oktober de begroting 2022 aan, waarbij het college ook reageert op de eventuele door de raad bij het besluit over de kadernota 2022 aangenomen moties”? Voor elke woordvoerder is dan ook duidelijk dat de werkwijze voor het realiseren van wensen de gebruikelijke is: in de commissievergadering een toezegging van het college krijgen of in de raadsvergadering steun van een meerderheid verwerven voor een amendement of een motie. 1) Het verdient aanbeveling dat de raad tijdig, bij de besluitvorming over de kadernota, besluit over wensen inzake beleid en financiën die de raad door het college wil laten opnemen in de aan te bieden concept-begroting 2022.

9 juni 2021

Advies bij Kadernota 2022 (14904)

Blad 1 van 3

Beleidsvoorstellen De kadernota dient “een voorstel voor het beleid [...] van de begroting voor het volgende begrotingsjaar” te bevatten. In de aangeboden kadernota ontbreekt een hoofdstuk met de titel beleidsvoorstellen, maar er is wel een paragraaf 1.1 “Beleidsontwikkelingen”. Deze paragraaf beslaat vijf pagina’s, een kwart van de kadernota. De teksten roepen wel vragen op over de mate waarin er sprake is van nieuwe ontwikkelingen en in hoeverre de teksten nieuwe beleidsvoorstellen betreffen; een aantal voorbeelden: 

Op pagina 4 staat onderdeel “1. Een energieneutraal en klimaatbestendig Katwijk in 2050”. De gehele tekst lijkt uit bekende ontwikkelingen te bestaan. Welke beleidskeuze legt het college hierbij aan de raad voor? Welke betekenis heeft dit voor de begroting 2022? Welke betekenis heeft dit voor het meerjarenbeeld?



Op pagina 5 staat “Hieromtrent staan diverse maatregelen op de agenda zoals: opstellen van een groenbalans, versterken van de groenstructuur aan de hand van het nog vast te stellen groenstructuurplan, stimuleren van inwoners en ondernemers voor gezamenlijke verantwoordelijkheid voor een groener Katwijk, groene compensatie en groene mindset en kwaliteit beheer en inrichting.” Zijn dit de beleidsvoornemens voor 2022? Zijn voor deze maatregelen al middelen geraamd in 2022 en later?



Op pagina 6 staat “Per 1 januari 2022 gaat de nieuwe Wet Inburgering van start”. Heeft dit financiële gevolgen? Heeft de raad hierin nog keuzevrijheid? Ontvangt de raad nog een startnotitie of beleidsnota hierover?



Op pagina 7 lijkt een beleidsvoornemen voor 2022 over de cultuurhistorische waardenkaart te staan, maar in ingekomen stuk A42 van 28 januari 2021, Brief van het college van B&W van 12 januari 2021 inzake cultuurhistorische waardenkaart gemeente Katwijk (1828659), meldt het college: “De verwachting is dat eind 2021 de Cultuurhistorische waardenkaart wordt opgeleverd”. Duidt deze passage op extra lasten in 2022? Op pagina 4, in het onderdeel “Keuzes maken” is het college duidelijk over enkele nieuwe beleidsvoornemens, namelijk de voornemens die het college als voorbeeld noemt van wat niet in de begroting komt zonder extra budget: “wensen voor extra investeringen in verkeersveiligheid, ondersteuning van de mobiliteitstransitie, uitvoering van de economische agenda en bijdrage aan provinciaal archeologische depot”. Welke budgetten nodig zijn vermeldt het college niet. Op pagina 14 is het college heel duidelijk, met bedragen per jaarschijf, over welke extra lasten het wel wil opnemen, zoals voorgesteld in beslispunt 2, met de toelichting “Hierbij is alleen uitgegaan van wettelijke, onontkoombare mutaties”. Waarom zwemwaterkwaliteit en de iVisie wettelijke, onontkoombare mutaties zijn, wordt overigens uit de toelichting niet duidelijk.

In de begroting staan per taakveld de beoogde maatschappelijke effecten, de activiteiten en de financiële gevolgen vermeld (Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor dit jaar doen? Wat mag het kosten?). Die opzet is bedoeld om de raad met de begroting te laten sturen, tot op het niveau van taakvelden. De kadernota bevat minder informatie en niet in de samenhang die de begroting wel biedt. Het is de vraag of de raad op dit moment, al is het op hoofdlijnen, een integrale afweging kan maken en richting kan geven aan het opstellen van een concept-begroting. 2) Het verdient aanbeveling het college te verzoeken de raad voor de raadsvergadering van 8 juli, waarin de raad volgens planning besluit over de kadernota, een overzicht te verstrekken van de wijzigingen van beleid, en de financiële gevolgen, die het college nu voornemens is op te nemen in de begroting 2022. 3) Het verdient aanbeveling het college te verzoeken de raad een volledig overzicht van de op pagina 4 van de kadernota aangehaalde nieuwe beleidsinitiatieven of intensiveringen te verstrekken, inclusief de financiële gevolgen, zodat de raad in staat is een integrale afweging te maken.

9 juni 2021

Advies bij Kadernota 2022 (14904)

Blad 2 van 3

Actualiteit van de kadernota De kadernota dient “een voorstel voor […] de financiële kaders van de begroting voor het volgende begrotingsjaar en de meerjarenraming te bevatten”. Het college maakt bij het financiële beeld, dat de basis zou moeten zijn voor de financiële kaders, op pagina 13 een voorbehoud: “Er [zijn] nog vele ontwikkelingen die in het verschiet liggen, waaronder de meicirculaire. Hierdoor zal een beter beeld kunnen worden gegeven in de ontwikkeling van het begrotingssaldo. Het is dan ook te voorbarig om op dit moment een dekkingsplan op te stellen”. De meicirculaire is vaker een aanleiding geweest om bij de kadernota begroting geen keuzes te maken. Zie hierover bijvoorbeeld het advies van de griffie bij de kadernota begroting 2015: “Op 27 juni heeft het college zijn besluit Meicirculaire 2014 (304720) van 24 juni aangeboden, om te betrekken bij de behandeling van de kadernota. Het stuk presenteert een voordeel in 2014 van ruim € 1,2 miljoen en nadelen in de jaren daarna, oplopend tot bijna € 1,1 miljoen in 2019. […] De vraag is welke rol de meicirculaire nu speelt bij de behandeling van de kadernota. Dit is geen nieuwe vraag. Zie het advies van de griffie bij de gevolgen meicirculaire 2009 (2009-014366) van 26 juni 2009 en zie de Evaluatie kadernota 2010 (2009-029749), besproken op 4 februari 2010 in de commissie Bestuur.

In de evaluatie staat de suggestie i): “de circulaires van BZK over de algemene uitkering mogen het reguliere P&C niet verstoren; om een stabieler en rustiger beeld te krijgen kan worden afgesproken een bandbreedte van afwijkingen aan te houden; een marge hiervoor, gebaseerd op een risicoprofiel, zal worden benoemd in de Kadernota; wijzigingen in de begroting kunnen dan in de loop van het jaar worden verzameld en in één slotwijziging verwerkt”. Anno 2021 blijft de vraag hoe de raad met de situatie wil omgaan dat het college volgens planning voor 1 juni een kadernota begroting aanbiedt, maar de effecten van de meicirculaire pas tijdens het behandelproces kan melden aan de raad. Dit jaar is er nog een tweede concreet te benoemen voorbehoud, namelijk de extra middelen van het Rijk voor de jeugdzorg. Landelijk gaat het om € 1,314 miljard extra middelen voor jeugdzorg in 2022, waardoor valt te verwachten dat Katwijk op een aantal extra miljoenen euro’s mag rekenen. 4) Het verdient aanbeveling dat de raad een keuze maakt over de omgang met grote onzekerheden in het proces van opstellen en behandelen van de kadernota begroting (en de andere P&Cproducten).

9 juni 2021

Advies bij Kadernota 2022 (14904)

Blad 3 van 3