Document · PDF

8. Accountantsverslag 2020 (13008)

Raad 8 juli 2021, gemeente KatwijkBij agendapunt: Jaarstukken 202010.719 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Accountantsverslag 2020 Gemeente Katwijk 8 juli 2021

Deloitte Accountants B.V. Gustav Mahlerlaan 2970 1081 LA Amsterdam Postbus 58110 1040 HC Amsterdam Nederland Tel: 088 288 2888 Fax: 088 288 9737 www.deloitte.nl

Aan de gemeenteraad van de gemeente Katwijk Postbus 589 2220 AN KATWIJK (ZH) Datum

8 juli 2021 Ons kenmerk

21076D8F5C/HV Onderwerp

Accountantsverslag 2020

Geachte leden van de raad, Hierbij bieden wij u ons accountantsverslag aan inzake de jaarrekeningcontrole 2020 van de gemeente Katwijk. Deze rapportage beschrijft op hoofdlijnen onze controleaanpak en de belangrijkste aangelegenheden die wij tijdens onze controle in overweging hebben genomen. Wij zijn van mening dat de reikwijdte van onze werkzaamheden en de resultaten daarvan een deugdelijke basis vormen voor ons oordeel over de jaarrekening 2020 van de gemeente Katwijk. De jaarrekening 2020 van de gemeente Katwijk geeft een getrouw en rechtmatig beeld De jaarrekening 2020 is opgesteld onder verantwoordelijkheid van het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Katwijk. De jaarrekeningcontrole is in een vergevorderd stadium en daarmee nagenoeg afgerond. De term ‘nagenoeg’ is gebruikt, omdat de controle pas definitief is beëindigd na het afgeven van de controleverklaring. Afgifte van deze verklaring kan volgens onze beroepsregels pas plaatsvinden nadat de jaarrekening is vastgesteld door het college van burgemeester en wethouders en is vrijgegeven voor doorgeleiding naar de gemeenteraad. Onze controle is uitgevoerd in overeenstemming met onze opdrachtbevestiging van 12 oktober 2020 en ons auditplan 2020 van 15 oktober 2020. Wij verstrekken bij deze jaarrekening op 8 juli 2021 een goedkeurende controleverklaring voor zowel getrouwheid als rechtmatigheid.

Wij bespreken onze bevindingen in de politieke markt Wij hebben deze rapportage tijdens de bijeenkomst met auditcommissie op 18 juni 2020 besproken. Wij hebben de inhoud van dit accountantsverslag afgestemd met uw portefeuillehouder financiën, de controller en de betrokken medewerkers van financiën. Graag danken wij u en uw medewerkers voor de medewerking en flexibiliteit die wij hebben ervaren tijdens onze controle. Net zoals tijdens de jaarrekeningcontrole 2019 hebben wij onze werkzaamheden voornamelijk ‘op afstand’ uitgevoerd. Met dagelijkse digitale overleggen met een afvaardiging van de ambtelijke organisatie zijn wij desondanks goed in staat geweest de benodigde werkzaamheden te verrichten, onze vragen te stellen en de controle af te ronden. Hoogachtend, Deloitte Accountants B.V. was getekend, drs. R.M.J. van Vugt RA Op alle opdrachten verricht door Deloitte, behoudens M&A Diensten, zijn de Algemene Voorwaarden Dienstverlening Deloitte Nederland, januari 2020 gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel onder nummer 24362837 van toepassing. Deloitte Accountants B.V. is ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel te Rotterdam onder nummer 24362853. Deloitte Accountants B.V. is a Netherlands affiliate of Deloitte NSE LLP, a member firm of Deloitte Touche Tohmatsu Limited.

Inhoudsopgave

Bestuurlijke samenvatting controle 2020

Inleiding

De financiële positie van uw gemeente

Belangrijkste bevindingen uit onze controle

Interne beheersing

Overige aangelegenheden

Bijlagen

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/3

Bestuurlijke samenvatting controle 2020

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/4

Bestuurlijke samenvatting controle 2020 Belangrijkste conclusies en aanbevelingen jaarrekeningcontrole 2020 Getrouwheid en rechtmatigheid

•

Goedkeurend oordeel voor getrouwheid en rechtmatigheid.

•

Gehanteerde materialiteit voor fouten en onzekerheden bedraagt € 1,9 miljoen respectievelijk € 5,7 miljoen.

Financiële positie

•

Uw vermogenspositie en financiële positie ultimo 2020 zijn afgenomen dan wel verminderd ten opzichte van 2019.

•

Het weerstandsvermogen bedraagt € 26,0 miljoen (2019: € 26,3 miljoen). Dit weerstandsvermogen is hoger dan de door de gemeente onderkende aanwezige risico’s van € 25,8 miljoen (2019: € 17,5 miljoen).

•

Uw jaarrekening toont wat betreft de baten en lasten een negatief rekeningresultaat 2020 van € 0,3 miljoen (werkelijk saldo van gerealiseerde baten en lasten). Het begrote saldo van baten en lasten was € 5,5 miljoen nadelig. Bij de programma’s sociaal domein en Volkshuisvesting, ruimtelijk ordening en stedelijke vernieuwing zijn de verschillen t.a.v. de begroting het grootst. Bij het sociaal domein valt het saldo EUR 2,8 miljoen voordeliger uit, bij Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing valt het saldo EUR 1,3 miljoen voordeliger uit.

•

Het resultaat na bestemming is € 3,9 miljoen positief.

•

Onze belangrijkste bevindingen naar aanleiding van onze tussentijdse controle zijn gedeeld in onze management letter d.d. 25 januari 2021. In dit verslag leest u onze bevindingen per jaareinde.

•

Bij de interim- en jaarrekeningcontrole hebben wij geen significante tekortkomingen geïdentificeerd in de internebeheersingsmaatregelen die relevant zijn voor de financiële verslaggeving. Uw financiële beheersing waarborgt een betrouwbare financiële verslaglegging.

•

Wij trachten daarnaast vooruit te kijken en gaan graag met uw organisatie in gesprek om in de komende jaren toe te werken naar een situatie waarbij wij in het kader van de jaarrekening controle meer kunnen steunen op interne beheersing van uw gemeente, onder andere op het gebied van IT. Hierdoor ontstaat een situatie dat zichtbaar en toetsbaar is dat de gemeente ‘in control’ is ten aanzien van verschillende bedrijfsprocessen. Dit proces is mede van belang vanwege de rechtmatigheidsverantwoording die het college met ingang van 2021 moet afgeven.

•

In het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) zijn de verslaggevingseisen voor gemeenten vastgesteld. De jaarstukken en de daarbij gehanteerde grondslagen voor waardering en resultaatbepaling van uw gemeente voldoen aan het BBV en zijn consistent toegepast ten opzichte van de begroting 2020 en jaarrekening 2019.

Interne beheersing

Kwaliteit verslaggeving

Slide 9

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

Slide 12

Slide 26

Slide 18

21076D8F5C/HV/5

Bestuurlijke samenvatting controle 2020 Belangrijkste conclusies en aanbevelingen jaarrekeningcontrole 2020 Controleproces

Naleving van de Europese aanbestedingsregels

Frauderisicoanalyse

Grondexploitatie

•

In lijn met onze gezamenlijke planning voor de eindejaarscontrole zijn wij gestart op 15 maart. De controle is volledig op afstand verlopen. Gedurende het proces heeft zowel uw gemeente als ons controleteam te maken gehad met personele omstandigheden die tot een langere doorlooptijd van de controle werkzaamheden hebben geleid. Niettemin is aan beide kanten grote flexibiliteit getoond, waardoor wij geen vertraging verwachten in de uiteindelijke afronding en de af te geven controleverklaring.

•

We concluderen dat wij op alle vlakken constructief hebben samengewerkt met de medewerkers van uw gemeente.

•

Wij constateren een afname in de omvang van de onrechtmatigheden als gevolg van het niet naleven van de Europese aanbestedingsregels. Uit de controle 2020 komt een fout naar voren van € 1,15 miljoen, terwijl in 2019 nog sprake was van een fout van € 1,57 miljoen. In 2018 en 2017 waren de fouten respectievelijk € 2,6 miljoen en € 3,7 miljoen. Daarmee lijkt de dalende trend steeds verder door te zetten. Niettemin blijft de omvang van de onrechtmatigheid in relatie tot de materialiteit hoog. Wij verzoeken u dan ook het naleven van de Europese aanbestedingsregels te blijven agenderen.

•

Uit de uitgevoerde controlewerkzaamheden voor de naleving van de Europese aanbestedingsrichtlijnen hebben wij geen materiële onrechtmatigheden vastgesteld.

•

Het college van burgemeester en wethouders is primair verantwoordelijk voor het voorkomen en ontdekken van fraude en voor de naleving van wet- en regelgeving. Recente ontwikkelingen laten zien dat de handhaving van anticorruptiewetgeving aan globalisering onderhevig is, waardoor ook gemeentes in toenemende mate te maken krijgt met anticorruptieregels.

•

Wij hebben vastgesteld dat op 25 mei 2021 de notitie frauderisicoanalyse door het College is vastgesteld. Hierbij is opvolging gegeven aan onze bevinding van afgelopen jaren. Graag attenderen wij u op het belang de frauderisicoanalyse jaarlijks te actualiseren.

•

De boekwaarde van bouwgronden in exploitatie neemt af van € 17,3 miljoen naar € 11,5 miljoen. De afname wordt veroorzaakt doordat in 2020 € 15,9 miljoen aan opbrengsten zijn gerealiseerd, waaronder € 9,7 miljoen voor Rijnsoever Noord fase 3.

•

De gemeente heeft op basis van de ‘Nadere uitleg tussentijds winstnemen grondexploitaties’ van de commissie BBV een berekening uitgevoerd op basis van de Percentage of Completion-methode die de commissie BBV voorschrijft. Deze nadere uitleg geeft gemeenten een helder kader voor de berekeningswijze van (eventuele) tussentijdse winstnemingen. De gemeente Katwijk past deze zogenaamde POC-methode toe sinds 2017, en ook voor de jaarrekening 2020 heeft de gemeente deze berekend. Dit leidt in de jaarrekening 2020 tot een winstneming van € 3,0 miljoen. Deze winstneming heeft voor € 2,0 miljoen betrekking op Rijnsoever Noord fase 3.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

Slide 18

Slide 20

Slide 24

Slide 19

21076D8F5C/HV/6

Bestuurlijke samenvatting controle 2020 Belangrijkste conclusies en aanbevelingen jaarrekeningcontrole 2020 Sociaal Domein

•

Het ontbreken van voldoende en geschikte controle-informatie over de prestatielevering (getrouwheid) voor de verantwoorde PGB-bestedingen en de ingekochte zorg in de jaarrekening 2020, alsook de geconstateerde rechtmatigheidsafwijkingen, leiden tot een onzekerheid in onze controle voor de getrouwheid en rechtmatigheid van in totaal € 3,0 miljoen. Deze onzekerheid is lager dan de materialiteitsgrenzen en hebben geen impact op de strekking van onze controleverklaring.

•

Van de onzekerheden kan het volgende overzicht gegeven worden: Onzekerheid PGB’s WMO € 478.000 Onzekerheid PGB’s Jeugd € 1.813.000 Onzekerheid ZIN WMO € 378.000 Onzekerheid ZIN Jeugd € 303.000 Totaal € 2.972.000

•

Wij adviseren u voor de vaststelling van de getrouwheid (inclusief prestatielevering) en de rechtmatigheid van de PGB-bestedingen en ingekochte zorg 2020 toereikende interne controle (volkomen controles op persoonsniveau, keukentafelgesprekken voeren en documenteren, enquêtes et cetera) op te zetten, uit te voeren en structureel te documenteren om voor de jaarrekening 2021 de onzekerheden zoveel mogelijk weg te nemen.

•

Waardering vorderingen: als gevolg van financiële problemen of tekorten bij debiteuren bestaat er een toegenomen risico op het niet ontvangen van vorderingen. Wij hebben de invorderingsrisico’s en daarmee de waardering van de vorderingen gecontroleerd en wij merken op dat als gevolg van diverse steun- en coulancemaatregelen (door het Rijk dan wel de gemeente) er nog geen sprake is van grote mutaties in de oninbare vorderingen.

•

Subsidieverstrekkingen: uw gemeente heeft in de algemene subsidieverordening een hardheidsclausule opgenomen. Hierin staat dat het college in bijzondere gevallen kan afwijken. Dit houdt in dat - ondanks het feit dat gesubsidieerde instellingen niet alle prestaties hebben geleverd - de subsidies op basis van de hardheidsclausule kunnen worden vastgesteld en hiermee als rechtmatig worden beschouwd.

•

De financiële impact van het coronavirus (COVID-19) voor het sociaal domein is beperkt. De gemeente heeft beheersmaatregelen getroffen waarmee de continuïteit van de zorg is gefaciliteerd en de financiële effecten van COVID-19 voor het sociaal domein over 2020 tot een minimum beperkt zijn gebleven.

•

Een van de maatregelen die het kabinet gebruikt om ondernemers te steunen tijdens de coronacrisis is de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo). Verantwoording over de bestedingen vindt plaats via de SiSabijlage in de jaarrekening.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

Effecten coronacrisis (exclusief sociaal domein)

Sociaal domein | gevolgen coronavirus

Slide 21

Slide 17

Slide 21

21076D8F5C/HV/7

Inleiding

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/8

Inleiding Onze belangrijkste bevindingen Wij verstrekken een goedkeurende controleverklaring bij de jaarrekening 2020 De controle van de jaarrekening is afgerond. Dit resultaat is mede bereikt door een constructieve samenwerking met de organisatie, de in het algemeen toereikende oplevering van het controledossier en de tijdige beantwoording van vragen. Wij hebben de samenwerking met uw medewerkers wederom als prettig ervaren, en waarderen hun flexibiliteit, temeer omdat de jaarrekeningcontrole ‘op afstand’ is uitgevoerd. De na onze controle resterende fouten en onzekerheden blijven binnen onze materialiteit en hebben daardoor geen invloed op de strekking van ons oordeel. Wij verstrekken separaat van dit accountantsverslag op 8 juli 2021 een goedkeurende controleverklaring voor zowel getrouwheid als rechtmatigheid. Geen resterende controleverschillen met betrekking tot het vermogen en het resultaat Wij hebben tijdens onze controle enkele nietmateriële fouten in de conceptjaarrekening geconstateerd, die zijn gecorrigeerd in de definitieve jaarrekening.

Hierna resteren er geen afwijkingen die van invloed zijn op het vermogen of resultaat van de gemeente. Geen resterende controleverschillen geïdentificeerd met betrekking tot rechtmatigheid, met uitzondering van de naleving van Europese aanbestedingsrichtlijnen De in de jaarrekening verantwoorde baten, lasten en balansmutaties over 2020 zijn in alle van materieel belang zijnde aspecten rechtmatig tot stand gekomen in overeenstemming met de begroting en met de in de relevante wet- en regelgeving opgenomen bepalingen, zoals opgenomen in het controleprotocol inclusief normenkader 2020. Uit de uitgevoerde controle op de naleving van de Europese aanbestedingsrichtlijnen zijn afwijkingen van deze regels (= onrechtmatigheden) naar voren gekomen voor een totaalbedrag van circa € 1,15 miljoen. Deze fout blijft ruim binnen de goedkeuringstolerantie voor de jaarrekening 2020 en heeft daarom geen impact op de strekking van onze controleverklaring. Er is behoudens de genoemde afwijkingen van de Europese aanbestedingsregels geen sprake van andere controleverschillen voor rechtmatigheid.

Wij hebben de jaarrekeningcontrole 2020 uitgevoerd met de volgende toleranties: •

Voor fouten bedraagt de tolerantie 1% van de lasten inclusief toevoegingen aan de reserves: € 1,9 miljoen.

•

Voor onzekerheden bedraagt de tolerantie 3% van de lasten inclusief toevoegingen aan de reserves: € 5,7 miljoen.

•

Als rapportagetolerantie voor fouten en onzekerheden geldt een bedrag van: € 0,1 miljoen.

Wij verstrekken een goedkeurende controleverklaring bij de jaarrekening 2020. De rechtmatigheidsfout inzake de Europese aanbestedingsrichtlijnen van € 1,15 miljoen valt binnen de goedkeuringstolerantie voor fouten van € 1,9 miljoen en heeft daarom geen invloed op de strekking van de controleverklaring. Een overzicht van controleverschillen groter dan de rapportagetolerantie van € 0,1 miljoen treft u aan in de bijlagen A1 en A2.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/9

Geen resterende controleverschillen met betrekking tot SiSa Wij hebben geen controleverschillen (fouten en/of onzekerheden) in de verantwoorde informatie in de SiSa-bijlage 2020 geconstateerd. Geen resterende controleverschillen met betrekking tot de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) Bij de controle van uw WNT-verantwoording in de jaarrekening is er geen sprake van resterende, niet-gecorrigeerde afwijkingen. Onze opdracht is ongewijzigd uitgevoerd Met de opdrachtbevestiging van 12 oktober 2020 en het auditplan 2020 van 15 oktober 2020 heeft u ons de opdracht gegeven tot het controleren van de jaarrekening 2020.

Naast de inhoud van de opdrachtbevestiging zijn bepalend (geweest) voor onze controle: •

Het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado).

•

Het door uw raad vastgestelde normenkader 2020.

De reikwijdte van onze controle staat omschreven in de opdrachtbevestiging en is nader omschreven in het auditplan. Er is gedurende het verloop van de controle geen sprake geweest van een beperking of wijziging in de reikwijdte van onze controle. Wij achten de reikwijdte van de jaarrekeningcontrole 2020 voldoende voor de doelstelling van onze controle.

Wij zijn onafhankelijk van de gemeente Katwijk Ons zijn geen relaties bekend tussen de gemeente Katwijk en Deloitte Accountants B.V. en haar zusteren/of dochterondernemingen of de memberfirms van Deloitte Touche Tohmatsu Limited en hun respectievelijke zuster- en/of dochterondernemingen, die naar ons professionele oordeel mogelijk van invloed kunnen zijn op onze onafhankelijkheid. Onze volledige onafhankelijkheidsbevestiging is te vinden in bijlage C bij deze rapportage. Er zijn geen belangrijke wijzigingen in de verslaggevingsregels

Significante verslaggevingsgrondslagen en de toepassing hiervan zijn een essentiële basis voor de presentatie van de financiële positie en de resultaten van de gemeente. Daarnaast vereisen zij van het management het toepassen van oordeelsvorming voor moeilijke, subjectieve en complexe posities, vaak vanwege de noodzaak om schattingen te moeten maken over het effect van zaken die inherent onzeker zijn. De belangrijkste verslaggevingsgrondslagen van de gemeente zijn uiteengezet in de ‘Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling’ in de jaarrekening 2020. Wij hebben het door het management toegepaste proces voor de totstandkoming van de jaarrekening geëvalueerd en hebben gegevensgerichte controles uitgevoerd. Wij zijn van mening dat de verslaggeving en de toegepaste schattingen redelijk zijn en door uw gemeente consistent zijn gebruikt.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/10

De financiële positie van uw gemeente

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/11

De financiële positie van uw gemeente In dit hoofdstuk geven wij op hoofdlijnen een samenvatting van de ontwikkelingen in het vermogen en het resultaat van uw gemeente De vermogenspositie van uw gemeente is toegenomen ten opzichte van 2020 Het BBV maakt een duidelijk en expliciet onderscheid tussen resultaatbepaling en -bestemming. Alle baten en lasten dienen via het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening te lopen. Gemeenten mogen geen baten of lasten rechtstreeks in het eigen vermogen muteren. Het feitelijke saldo van baten en lasten in een jaar is weergegeven als het gerealiseerde totaalsaldo van baten en lasten. Daarnaast kent de gemeente ook het gerealiseerde resultaat: dit is het gerealiseerde totaalsaldo van baten en lasten plus of min de tussentijdse resultaatbestemming. De tussentijdse resultaatbestemming bestaat uit het saldo van de in de loop van het jaar gedane onttrekkingen uit minus de tussentijdse stortingen in reserves. De stortingen in en onttrekkingen aan reserves vinden uitsluitend plaats op basis van door de gemeenteraad genomen besluiten. Het gerealiseerde resultaat is dus mede het gevolg van de (eerdere) politieke besluitvorming.

Eigen vermogen (in € miljoen)

2020

2019

2018

2017

Eigen vermogen per 1 januari

94,7

104,9

104,3

103,1

Tussentijdse resultaatbestemming

-/- 4,2

-/- 12,2

-/- 3,4

4,1

3,9

2,0

3,9

5,3

-/- 0,3

-/- 10,2

0,5

1,2

94,3

94,7

104,9

104,3

Gerealiseerd resultaat Gerealiseerde totaalsaldo baten en lasten Eigen vermogen per 31 december

Het gerealiseerde totaalsaldo van baten en lasten 2020 bedraagt € 0,3 miljoen nadelig. Per saldo is tussentijds € 4,2 miljoen aan reserves onttrokken, zodat het gerealiseerde resultaat over 2020 circa € 3,9 miljoen voordelig is. Dit resultaat is afzonderlijk vermeld onder het eigen vermogen in de balans. De omvang van het eigen vermogen bedraagt ultimo 2020 circa 31% van het balanstotaal (2019: circa 33% van het balanstotaal). In het bovenstaande overzicht hebben wij het verloop en de ontwikkeling van het eigen vermogen opgenomen.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/12

Saldo baten en lasten (in miljoen €) Totstandkoming resultaat (x € 1 miljoen)

Rekening 2020

Begroting 2020

Totale baten

181,7

183,3

Totale lasten

-/- 182,1

-/-188,9 -/- 0,3

Gerealiseerd saldo van baten en lasten -/- 12,2

Af: stortingen in reserves

Verschil €2 €0 -€ 2

-/- 5,5

5,2

-€ 8

-/-11,5

16,5

17,0

-€ 12

Saldo mutaties reserves

4,2

5,5

1,3

Gerealiseerd resultaat (voordelig)

3,9

De qua omvang belangrijkste verschillen ten opzichte van de bijgestelde begroting (totaal voordeel: € 5,2 miljoen) betreffen:

-€ 6 -€ 10

Bij: onttrekkingen aan reserves

Het overzicht van baten en lasten over 2020 laat een nadelig gerealiseerd saldo van baten en lasten van € 0,3 miljoen zien, ten opzichte van een begroot nadelig saldo van € 5,5 miljoen. Dit is een voordeel van € 5,2 miljoen. Hier staat ten opzichte van de begroting een nadeel op de mutaties in reserves tegenover van € 1,3 miljoen. Per saldo is er sprake van een voordeel ten opzichte van de begroting 2020 van € 3,9 miljoen.

-€ 4

Sociaal Domein (afwijking € 2,8 miljoen) •

•

2018

2017

€ 20

€ 10

€ 1,2 miljoen minder uitgaven aan maatwerkdienstverlening 18-

€0

-€ 10

2020

€ 1,8 miljoen minder uitgaven en € 0,6 miljoen minder inkomsten

In hoofdstuk begrotingsrechtmatigheid van deze rapportage gaan wij nader in op de verschillen tussen de begrote en de werkelijke lasten in het kader van de begrotingsrechtmatigheid.

2019

Mutaties in reserves (in miljoen €)

€ 3,2 miljoen minder uitgaven in de inkomensregelingen, tegelijkertijd ook € 2,2 miljoen minder inkomsten

Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing (afwijking € 1,3 miljoen) •

2020

2019

2018

2017

Gerealiseerd resultaat (in miljoen €) €6 €4 €2 €0 2020

2019

2018

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

2017

21076D8F5C/HV/13

Kengetallen voor gemeente Katwijk (begroot en werkelijk over de periode 2017 tot en met 2020)

Grondexploitatiequote

Solvabiliteit 40,0%

20,0%

30,0%

15,0%

20,0%

10,0%

5,0%

0,0%

0,0% 2017

2018

Begroot

2019

2020

100,0% 50,0% 0,0% Begroot

2019

Werkelijk

2019

2020

Werkelijk

Structurele exploitatieruimte

150,0%

2018

Begroot

Werkelijk

Netto schuldquote

2017

2020

5,0% 4,0% 3,0% 2,0% 1,0% 0,0% -1,0% -2,0%

2017

2018

Begroot

2019

2020

Wij verwijzen naar de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing voor een nadere analyse van de kengetallen. De genoemde kengetallen blijven alle boven de signaleringsgrenzen van provincie Zuid-Holland, en worden daarmee minimaal als voldoende gekwalificeerd. Voorspellende waarde van uw begroting De begroting is voor uw gemeente een belangrijk sturingsinstrument. Het is een kaderstellend document, waarmee door de gemeenteraad aan het college kaders worden meegegeven waarbinnen het beleid kan worden gerealiseerd. Om inzicht te krijgen in de mate waarin uw organisatie in staat is om het gerealiseerde resultaat te voorspellen, hebben wij op deze en volgende pagina de kengetallen en het resultaat volgens begroting afgezet tegen het gerealiseerde resultaat volgens de jaarrekeningen 2017 t/m 2019.

Werkelijk

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/14

Uw weerstandsvermogen is ‘ruim voldoende’ gelet op de door het college geschatte huidige risico’s

xxx

Het weerstandsvermogen is de relatie tussen de

Uw gemeente heeft op basis van deze risicoinventarisatie berekend wat de benodigde weerstandscapaciteit is.

In paragraaf ‘3.4.3 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing’ in uw jaarverslag 2020 is een toelichting op de weerstandscapaciteit opgenomen. De door uw gemeente berekende beschikbare weerstandscapaciteit (algemene reserves) bedraagt, inclusief het voorstel tot resultaatbestemming, € 26,0 miljoen en is opgebouwd uit:

Hieruit volgt een gekwantificeerd bedrag aan benodigde weerstandscapaciteit van € 25,8 miljoen. Ten opzichte van 2019 is er sprake van een stijging van de gekwantificeerde risico’s van € 8,3 miljoen. Deze stijging wordt veroorzaakt door een groter risico ten aanzien van de Projectlocatie Valkenburg en door een groter risico voor nadelige uitkomsten en tegenvallers in de investeringsportefeuille (niet zijnde grondexploitaties). Voor Projectlocatie Valkenburg is een risico bedrag opgenomen van € 7,1 miljoen (2019: € 0,6 miljoen). Voor de investeringsportefeuille € 8,7 miljoen (2019: € 6,8 miljoen).

beschikbare weerstandscapaciteit en de benodigde weerstandscapaciteit vanwege ingeschatte risico’s.

•

Saldireserve van € 13,1 miljoen

•

Reserve grondbedrijf € 6,1 miljoen

•

Reserve sociaal domein € 0,7 miljoen

•

Resultaat 2020 € 3,9 miljoen

•

Stille reserve vastgoed € 2,2 miljoen

De inventarisatie van de risico’s die in de risicoparagraaf (in het jaarverslag) is opgenomen, geeft een indicatie van de financiële omvang van de belangrijkste (specifieke) risico’s, inclusief een kansinschatting van het zich voordoen van het geïdentificeerde risico, om zo de benodigde weerstandscapaciteit te kunnen bepalen. Daarbij wordt een doorlopend inzicht gegeven in de grootste risico’s (qua financiële impact en kans) voor uw gemeente, en wordt vermeld welke risico’s zijn verdwenen en/of nieuw zijn geïdentificeerd. Ook wordt een inhoudelijke toelichting gegeven op nieuw gedefinieerde en gewijzigde risico’s in de top van de grootste risico’s.

Uw weerstandscapaciteit van € 26,0 miljoen is toereikend in relatie tot de berekende risico’s van € 25,8 miljoen. De ratio tussen het benodigde en beschikbare weerstandsvermogen is 1,01 en is in 2019 en 2020 gedaald. Het weerstandsvermogen is dus nog voldoende om de risico’s van de gemeente op te vangen. De scherpe daling van de ratio de afgelopen twee jaar geeft wel noodzaak om de weerstandscapaciteit nauwgezet te monitoren in relatie tot de risico die op u als gemeente afkomen. Inhoudelijke toelichting geeft de gemeente in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing in het jaarverslag.

Weerstandscapaciteit (in € 1 miljoen) € 30 € 20 € 10 €0 2017

2018

2019

2020

Benodigde weerstandscapaciteit Beschikbare weerstandscapaciteit

Ratio weerstandsvermogen 3,00 2,00 1,00 2017

2018

2019

2020

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/15

Belangrijkste bevindingen uit onze controle

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/16

Belangrijkste bevindingen uit onze controle Algemeen Verslaggevingsgrondslagen zijn aanvaardbaar

De belangrijkste verslaggevingsgrondslagen van uw gemeente zijn uiteengezet in de grondslagen voor waardering en resultaatbepaling zoals opgenomen in de jaarrekening 2020. Wij hebben het door het college en management toegepaste proces met betrekking tot significante verslaggevingsaspecten geëvalueerd en hebben gegevensgerichte controles uitgevoerd. Wij zijn van mening dat de gehanteerde verslaggevingsgrondslagen aanvaardbaar zijn en consistent zijn gebruikt.

Op basis van Nederlandse wetgeving en de Nadere Voorschriften Controle- en Overige Standaarden (NVCOS) 720 is de accountant verplicht bepaalde werkzaamheden uit te voeren voor het jaarverslag en de andere informatie die in de jaarstukken is opgenomen. Om hieraan invulling te geven, hebben wij de volgende werkzaamheden uitgevoerd: •

Wij hebben vastgesteld dat het jaarverslag de vereiste informatie bevat op basis van artikel 24 lid 2, artikel 25 en artikel 26 BBV.

•

Wij hebben, voor zover wij kunnen beoordelen, vastgesteld dat de verklaringen van het college in het jaarverslag, en de andere informatie zoals opgenomen in de jaarstukken, verenigbaar zijn met de beweringen en verklaringen die in de jaarrekening zijn opgenomen. Wij hebben vastgesteld dat de verklaringen in het jaarverslag overeenstemmen met de resultaten van de uitgevoerde controlewerkzaamheden.

Jaarverslag is verenigbaar met de jaarrekening

De jaarstukken 2020 van uw gemeente bestaan uit: •

Het jaarverslag: Inleiding, opgaven, totaalrekening, programmaverantwoording en verplichte paragrafen.

•

De jaarrekening: balans met toelichting, overzicht van baten en lasten met toelichting, SiSa-bijlage en overzicht taakvelden.

Effecten coronavirus

Het BBV schrijft voor dat uw gemeente in de programmaverantwoording van het jaarverslag informatie dient op te nemen die antwoord geeft op de vragen: wat hebben wij gedaan, wat hebben wij bereikt en wat heeft het gekost? De verantwoording van de programma’s vormt samen met de verplicht voorgeschreven paragrafen (zoals weerstandsvermogen en risicobeheersing, bedrijfsvoering, etc.) het jaarverslag.

•

Subsidieverstrekkingen: de gemeente heeft in de algemene subsidieverordening een hardheidsclausule opgenomen. Hierin staat dat het college in bijzondere gevallen kan afwijken. Dit houdt in dat ondanks het feit dat gesubsidieerde instellingen niet alle prestaties hebben geleverd, de subsidies op basis van de hardheidsclausule kunnen worden vastgesteld en hiermee als rechtmatig kunnen worden beschouwd.

•

Tozo: Een van de maatregelen die het kabinet gebruikt om ondernemers te steunen tijdens de coronacrisis is de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo).

Wij sommen hier de belangrijkste effecten van het coronavirus (COVID-19) op de jaarrekening van de gemeente Katwijk op: •

Waardering vorderingen: als gevolg van financiële problemen of tekorten bij debiteuren en andere soorten schuldenaars bestaat er een toegenomen risico op het niet ontvangen van vorderingen. Wij hebben de invorderingsrisico’s en daarmee de waardering van de vorderingen gecontroleerd en wij merken op dat als gevolg van diverse steunen coulancemaatregelen (door het Rijk dan wel door de gemeente) er nog geen sprake is van een grote toename in de oninbare vorderingen. Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/17

De uitgangspunten en veronderstellingen die aan de schattingselementen van de voorzieningen ten grondslag liggen kwalificeren wij als aanvaardbaar en Uw gemeente heeft voorzieningen gevormd voor evenwichtig. Ondanks dat de opgenomen ramingen verliezen, risico’s of verplichtingen die hun oorsprong niet onaannemelijk zijn, geven wij u ten aanzien van vinden in het huidige boekjaar of eerdere boekjaren, de kosten egaliserende voorzieningen graag de maar waarvan de (verwachte) uitgaven in de volgende aandachtspunten mee: toekomst liggen. - Het verbeteren van het financiële inzicht van de Binnen de voorzieningen maakt u conform het BBV realisatie ten opzichte van de geplande en onderscheid naar voorzieningen voor ‘verplichtingen, doorgeschoven onderhoudskosten. Dit is vooral verliezen en risico’s’, ‘egalisering van kosten’ (groot relevant wanneer de realisatie in een boekjaar onderhoud), en ‘middelen van derden waarvan de achterblijft op het geplande onderhoud. Dit was besteding gebonden is’. bijvoorbeeld zo bij de renovatie van het gemeentehuis, maar door de COVID maatregelen Vooral de voorzieningen voor verplichtingen, zijn wederom onderhoudskosten doorgeschoven verliezen en risico’s en de voorzieningen ter naar latere jaren.

Voor het financiële inzicht egalisering van kosten zijn naar hun aard gebaseerd dienen deze kosten bij de volgende jaren aan de op veronderstellingen en schattingen van het planning toegevoegd te worden. Dit zien we in de management en college. Zij schatten op basis van financiële verantwoordingen nog weinig terug. hun kennis van de gemeente en haar omgeving in wat het effect van de te voorziene risico’s, - Het aanhouden van een vaste planningstermijn op verplichtingen en kosten zal zijn in de komende jaren basis waarvan de voorziening en de jaarlijkse en wat de omvang van de voorziening moet zijn. dotatie bepaald wordt. Bij de voorziening van onderhoud gebouwen zien we terug dat de dotatie Wij hebben het proces beoordeeld waarmee het op basis van de onderhoudsplanning over tien jaar management de schattingen ontwikkelt, en hebben te hoog ligt. Echter op basis van de planning over gegevensgerichte controlewerkzaamheden een periode van twintig jaar blijkt echter geen uitgevoerd. Een en ander heeft plaatsgevonden in de aanleiding te zijn om over te gaan tot een lagere context van onze verklaring bij de jaarrekening als dotatie of vrijval van de voorziening. Uiteindelijk is geheel en het is niet bedoeld om ons een oordeel te het belangrijk dat uw gemeente tot een eenduidig vormen over individuele schattingen.

onderhoudsplan komt en hiermee onderbouwd tot een afweging komt voor de jaarlijkse dotatie. In 2020 heeft uw gemeente naast de reeds bestaande voorziening voor onderhoud gebouwen, twee nieuwe voorzieningen voor kostenegalisering gevormd voor onderhoud bruggen en onderhoud wegen. Evaluatie belangrijkste schattingen management

Kwaliteit en transparantie van de jaarstukken Op grond van de jaarrekeningcontrole hebben wij vastgesteld dat de jaarstukken 2020 van de gemeente Katwijk voldoen aan de vereisten uit het BBV. Wij hebben als onderdeel van onze werkzaamheden de jaarstukken integraal doorgenomen en hebben daarbij – naast de verenigbaarheid van jaarverslag en jaarrekening – vanuit het belang en begrip van de gebruikers van de jaarstukken vooral gelet op de toegankelijkheid en begrijpelijkheid van de daarin opgenomen toelichtingen en analyses.

Controleproces In lijn met onze gezamenlijke planning voor de eindejaarscontrole zijn wij gestart op 15 maart. De controle is volledig op afstand verlopen. Gedurende het proces heeft zowel uw gemeente als ons controleteam te maken gehad met personele omstandigheden die tot een langere doorlooptijd van de controle werkzaamheden hebben geleid. Niettemin is aan beide kanten grote flexibiliteit getoond, waardoor wij geen vertraging verwachten in de uiteindelijke afronding en de af te geven controleverklaring. We concluderen dat wij op alle vlakken constructief hebben samengewerkt met de medewerkers van uw gemeente.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/18

De grondexploitaties zijn geactualiseerd Veruit de grootste balanspost met betrekking tot de voorraden betreft de post ‘Onderhanden werk’ (grondexploitaties). De risico’s voor de waardering van de grondexploitaties zijn in essentie terug te brengen tot de zogenaamde 4 P’s: •

•

Planning: is de tijdsplanning van de projecten afgestemd op de (on)mogelijkheden in de markt? De marktbehoefte bepaalt immers wanneer de gemeente welke projecten kan realiseren. Programmering: economische ontwikkelingen leiden continu tot (belangrijke) wijzigingen in vooral de woningbehoefte. Is er een kritische analyse gemaakt van de ‘mix’ van woningen (huur, koop, vrije kavels, appartementen, etc.) in relatie tot de huidige marktvraag? Prijs: de prijzen van woningen en dus van grond stijgen nog steeds. Is afgewogen welke prijzen realistisch zijn, rekening houdend met het risico dat ontwikkelaars gronden bij te hoge prijzen later of in het geheel niet afnemen maar ook rekening houdend met het risico dat de prijzen op enig moment stabiliseren of zelfs dalen? Plankosten: Zijn de plankosten toereikend ten opzichte van de nog te realiseren civiele kosten?

Deze vier P’s vormen de basis voor de actualisatie van de grondexploitaties zoals opgenomen in uw Meerjarenprognose Grondexploitaties (MPG). Bij onze beoordeling van de door de gemeente gehanteerde veronderstellingen voor actualisatie van de grondexploitaties hebben wij naast de 4 P’s, de parameters voor kosten- en opbrengstenstijging en de gehanteerde rekenrente nog een aantal zaken in overweging genomen en betrokken. De volgende zaken hebben wij bij de controle in overweging genomen dan wel betrokken: •

Of de afzonderlijke veronderstellingen redelijk lijken, onderling afhankelijk en intern consistent zijn, en of deze redelijk lijken wanneer wij deze collectief of in samenhang met andere veronderstellingen beschouwen.

•

Of de veronderstellingen in de markt de waarneembare veronderstellingen op passende wijze weerspiegelen oftewel: is er consistentie met de algemene economische omgeving en specifieke omstandigheden in/bij de gemeente?

•

Of de veronderstellingen aansluiten op de (vastgestelde) plannen en besluiten van de raad.

•

Of de veronderstellingen consistent zijn met de ervaringscijfers van de gemeente (is historische informatie representatief voor de toekomst?).

Wij hebben voor deze zaken het proces beoordeeld waarmee het management de benodigde schattingen maakt, gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd en de parameters voor kosten- en opbrengstenstijging beoordeeld. Een en ander heeft plaatsgevonden in de context van onze controleverklaring bij de jaarrekening als geheel en niet om ons een afzonderlijk oordeel te vormen over de (schattingen voor de) waardering van de grondexploitatie. Op basis van onze werkzaamheden zijn wij van mening dat de verslaggeving, waardering en de toegepaste schattingen redelijk zijn en consistent zijn gebruikt.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/19

Ontwikkeling boekwaarde en resultaten De grondexploitaties zijn door u voor de jaarrekening 2020 opnieuw doorgerekend (geactualiseerd). Waar nodig zijn door u de verwachtingen bijgesteld, waarmee tevens is beoordeeld of het onderhanden werk in de jaarrekening op een juiste wijze is gewaardeerd en of er mogelijk een (aanvullende) afboeking moet worden getroffen. Hier is in 2020 geen sprake van. De gemeente heeft op basis van de ‘Nadere uitleg tussentijds winstnemen grondexploitaties’ van de commissie BBV een berekening uitgevoerd op basis van de Percentage of Completion-methode die de commissie BBV voorschrijft. Deze nadere uitleg geeft gemeenten een helder kader voor de berekeningswijze van (eventuele) tussentijdse winstnemingen. De gemeente Katwijk past deze zogenaamde POC-methode toe sinds 2017, en ook voor de jaarrekening 2020 heeft de gemeente deze berekend. Dit leidt in de jaarrekening 2020 tot een winstneming van € 3,0 miljoen. Deze winstneming heeft voor € 2,0 miljoen betrekking op Rijnsoever Noord fase 3. De boekwaarde van grondexploitaties neemt af van € 17,3 miljoen naar € 11,5 miljoen. De afname wordt veroorzaakt doordat in 2020 € 15,9 miljoen aan opbrengsten zijn gerealiseerd, waaronder € 9,7 miljoen voor Rijnsoever Noord fase 3.

De rekenrente voor de actualisatie van de grondexploitaties Op grond van het in 2016 gewijzigde BBV dient de aan de grondexploitaties toe te rekenen rente te zijn gebaseerd op de werkelijke rente (gewogen gemiddelde) op gemeentelijke leningen. Om niet ieder jaar een ander rentepercentage te moeten hanteren en/of een correctie op de rente toerekening te hoeven doen als de werkelijke rente afwijkt van de geprognosticeerde rente kent het BBV een coulanceregel van 0,5%. Zolang de verschillen binnen deze marge blijven hoeft de rente niet aangepast te worden. Omdat binnen uw gemeente geen sprake is van projectfinanciering, dient de gewogen gemiddelde rente over de leningportefeuille te worden toegerekend. In de grondexploitaties is een rekenrente van 1,5% toegepast, dit valt binnen de gestelde coulance regel van 0,5%.

Europese aanbestedingsrichtlijnen Wij constateren een afname in de omvang van de onrechtmatigheden als gevolg van het niet naleven van de Europese aanbestedingsregels. Uit de controle 2020 komt een fout naar voren van € 1,15 miljoen. In 2019 was sprake van fout van € 1,57 miljoen. In 2018 en 2017 waren de aanbestedingsfouten respectievelijke € 2,6 miljoen en € 3,7 miljoen. We constateren daarmee dat de dalende trend doorzet. Niettemin is de omvang de onrechtmatige aanbestedingen in relatie tot de materialiteit nog steeds hoog. Daarnaast constateren dat er opnieuw additionele opdrachten als onrechtmatig zijn aangemerkt. Wij signaleren dat uw gemeente stappen zet om het aanbestedingsproces verder te professionaliseren. Ook controle aan de achterkant vindt regelmatiger plaats. De dossiervorming van aanbestedingscasussen en keuzes die daarin gemaakt worden zijn steeds beter onderbouwd. Niettemin blijft rechtmatig aanbesteden complex en verdient het onverminderd de aandacht van uw gemeente, en dient u uw AO/IB verder te versterken. Het is belangrijk om ook de komende jaren de dalende trend voort te zetten.

De totale huidige eindwaarde betreft € 3,0 miljoen. De nog te maken kosten zijn geraamd op € 16,3 miljoen en de nog te realiseren opbrengsten op € 28,2 miljoen.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/20

Sociaal domein

Sociaal domein | Gevolgen coronavirus

De PGB-bestedingen zijn (verplicht) belegd bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB). De accountant van de SVB heeft een controleverklaring met beperking bij de verantwoordingen 2020 verstrekt. Het ontbreken van voldoende en geschikte controleinformatie over de prestatielevering (getrouwheid) voor de verantwoorde PGB-bestedingen in de jaarrekening 2020, alsook de geconstateerde rechtmatigheidsafwijkingen, leiden tot een onzekerheid in onze controle voor de getrouwheid en rechtmatigheid.

Wij hebben in de managementletter 2020 gerapporteerd over de bijzondere gevolgen van het coronavirus (COVID-19) voor het sociaal domein. Hieronder voorzien wij u van een beknopte actualisatie.

Het ontbreken van voldoende en geschikte controleinformatie over de prestatielevering (getrouwheid) voor de verantwoorde PGB-bestedingen en de ingekochte zorg in de jaarrekening 2020, alsook de geconstateerde rechtmatigheidsafwijkingen, leiden tot een onzekerheid in onze controle voor de getrouwheid en rechtmatigheid van in totaal € 3,0 miljoen. Hiervan kan het volgende overzicht gegeven worden: Onzekerheid PGB’s WMO Onzekerheid PGB’s Jeugd Onzekerheid ZIN WMO Onzekerheid ZIN Jeugd Totaal

€ 478.000 € 1.813.000 € 378.000 € 303.000 € 2.972.000

De financiële gevolgen voor de gemeente betreffen de volgende onderdelen: •

Continueren van reguliere zorg: Voor zover mogelijk hebben de zorgverleners de reguliere zorg gecontinueerd en volstaat ter zake de interne beheersing die in afgelopen jaren voldoende heeft gefunctioneerd.

•

Leveren van alternatieve zorg: Voor zover zorgleveranciers de reguliere zorg niet konden continueren, mochten zij alternatieve zorg leveren. De verantwoording en afrekening hiervan vindt op dezelfde wijze plaats als de afrekening van reguliere zorg.

Wij merken op dat de gevolgen van corona geen materiële invloed hebben gehad op de rechtmatigheid van de verantwoorde uitgaven.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/21

Het begrotingscriterium is verder verfijnd en uitgewerkt in de Kadernota rechtmatigheid van de Commissie BBV. Het overschrijden van de begroting is altijd onrechtmatig, maar hoeft niet in alle gevallen te worden meegewogen in het accountantsoordeel. Deze kostenoverschrijdingen moeten dan wel goed herkenbaar in de jaarrekening zijn opgenomen.

€ 4.000 € 2.000 €0

-€ 2.000

De geconstateerde overschrijdingen van de lasten, die formeel onrechtmatig zijn, wegen niet mee in ons oordeel.

€ 6.000

Het systeem van budgetbeheer en -bewaking moet waarborgen dat de baten en lasten binnen de begroting blijven en dat belangrijke wijzigingen of dreigende overschrijdingen tijdig worden gemeld aan gemeenteraad, zodat deze tijdig (binnen het begrotingsjaar) een besluit kan nemen. Een systeem met onvoldoende waarborgen voor tijdige melding aan de gemeenteraad van budgetoverschrijdingen heeft het risico in zich dat inbreuk wordt gemaakt op het budgetrecht van raad.

Wij verwijzen voor een inhoudelijke analyse van deze overschrijding naar de analyse begrotingsrechtmatigheid zoals opgenomen in het hoofdstuk ‘Begrotingsrechtmatigheid’ in de jaarrekening.

Verschillen tussen begrote en werkelijke lasten (in miljoenen)

Naast de controle op de rechtmatige totstandkoming van de baten, lasten en balansmutaties in de jaarrekening 2020, hebben wij de begrotingsrechtmatigheid gecontroleerd. De toe te passen normen voor dit begrotingscriterium zijn gebaseerd op de artikelen 189, 190 en 191 van de Gemeentewet en moeten door de gemeenteraad zelf nader worden ingevuld en geconcretiseerd. Dit gebeurt door middel van de begroting en via de financiële verordening ex artikel 212 van de gemeentewet.

Hiermee legt uw gemeente verantwoording af over de rechtmatigheid van de lasten over 2020. De geconstateerde kostenoverschrijdingen die formeel als onrechtmatig worden aangemerkt, hebben gezien de oorzaak en de toelichting - geen gevolgen voor de strekking van onze controleverklaring.

Begrotingsoverschrijdingen zijn toegelicht in de jaarrekening

In het kader van de begrotingsrechtmatigheid moet gekeken worden naar de lastenoverschrijdingen per programma. Zoals blijkt uit de hierna opgenomen figuur, is op een tweetal programma’s sprake van een begrotingsoverschrijding op de lasten (groter dan de rapporteringsdrempel). Het betreft de programma’s 0 (Bestuur en ondersteuning) en 3 (Economie). Deze overschrijdingen zijn in te delen in de categorieën zoals genoemd in de Kadernota rechtmatigheid 2018 van de commissie BBV en zijn hiernaast in de tabel ook door ons vermeld.

Begrotingsrechtmatigheid

Begrotingsoverschrijdingen (groter dan rapportagedrempel) Programma 0 (totaal € 1,1 miljoen)

Overschrijding past binnen bestaand beleid en is tijdig gemeld aan de gemeenteraad.

Overschrijding past binnen Programma 3 (totaal bestaand beleid, en wordt € 0,7 miljoen) gecompenseerd door direct gerelateerde baten.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/22

Overige verantwoordings- en rapportageverplichtingen Wij hebben geen fouten en/of onzekerheden in de SiSa-bijlage 2020 geconstateerd De procedure die uw gemeente moet naleven bij de aanlevering van de bestanden aan het CBS is ten opzichte van vorig jaar niet wezenlijk gewijzigd. Uw gemeente dient in een vast, voorgeschreven stramien de SiSa-documenten aan het CBS aan te leveren. Wij hebben de SiSa-bijlage gecontroleerd op basis van de Nota verwachtingen accountantscontrole SiSa 2020. Hierbij controleren en evalueren wij de getrouwheid en rechtmatigheid van de in de SiSabijlage verantwoorde gegevens (indicatoren).

De (verplichte) tabel met fouten en onzekerheden inzake de SiSa-bijlage is opgenomen in bijlage B van dit accountantsverslag. Tijdens de controle hebben wij geen niet-gecorrigeerde financiële fouten of onzekerheden geconstateerd. Wij hebben geen fouten geconstateerd met betrekking tot de naleving van de Wet normering topinkomens (WNT) Het doel van de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) is te verhinderen dat instellingen in de publieke en semipublieke sectoren rechtens in staat zijn bovenmatige bezoldigingen toe te kennen. De WNT kent een aantal specifieke aspecten en vereisten:

Wij constateren dat de rijksoverheid eind 2020 en begin 2021 nieuwe SiSa-regelingen in het leven heeft geroepen. Bij uw gemeente heeft dit geleid tot een beperkte toename, in totaal naar 9 SiSa-regelingen (2019: 7 regelingen). De toename van het aantal SiSa-regelingen en de (ver)late communicatie hierover vanuit de rijksoverheid hebben geleid tot extra druk en tijdbesteding voor zowel het opstel- als controleproces van de jaarrekening. Desondanks is de controle van de SiSa-bijlage ook tijdig afgerond.

•

Voor gemeenten zijn de gemeentesecretaris en griffier bij wet als topfunctionaris aangemerkt.

•

De bezoldiging van een topfunctionaris mag over 2020 niet meer bedragen dan € 201.000.

•

Gemeenten dienen de salarissen openbaar te maken van overige medewerkers (inclusief – als aan bepaalde voorwaarden is voldaan – ingehuurd personeel) die een bezoldiging ontvangen boven de WNT-norm.

Wij benadrukken dat u zelf verantwoordelijk bent voor de volledigheid van de te verantwoorden indicatoren zoals opgenomen in de SiSa-bijlage. Indien een ‘0’ is ingevuld, zijn wij volledigheidshalve wel bij uw organisatie nagegaan of deze ‘0’ terecht is ingevuld. U hebt dit aan ons bevestigd.

•

De WNT stelt een aantal overige eisen, zoals bijvoorbeeld een maximale ontslagvergoeding voor topfunctionarissen van € 75.000.

Over 2020 hebben wij onze werkzaamheden geen overschrijdingen of anderszins afwijkingen van de WNT(-norm) geconstateerd.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/23

Frauderisicoanalyse De beoordeling door het college van het risico van materiële fouten in de jaarrekening als gevolg van fraude of het overtreden van weten regelgeving Het college van burgemeester en wethouders is primair verantwoordelijk voor het voorkomen en ontdekken van fraude en voor de naleving van weten regelgeving. Recente ontwikkelingen laten zien dat de handhaving van anticorruptiewetgeving aan globalisering onderhevig is, waardoor ook gemeenten in toenemende mate te maken krijgen met anticorruptieregels. Als onderdeel van onze controle hebben wij het college verzocht inzicht te geven in de eigen inschatting van het risico dat de jaarrekening een materiële afwijking zou kunnen bevatten als gevolg van fraude of van het overtreden van wet- en regelgeving (corporate compliance), inclusief de aard, omvang en frequentie van deze inschattingen, het proces dat het college en het management daarbij hanteren Wij hebben het belang van het jaarlijks uitvoeren of actualiseren van een frauderisicoanalyse als onderdeel van het interne controle systeem in de managementletter 2020 opnieuw benadrukt. Het college heeft in mei 2021 een notitie frauderisicoanalyse vastgesteld. Hiermee heeft het college opvolging gegeven aan de adviezen die in de management letter zijn opgenomen.

Het blijft belangrijk deze notitie jaarlijks te actualiseren zodat alle actuele ontwikkelingen zijn weerslag vinden in uw risicoanalyse.

Geen wijzigingen in onze initiële inschatting van het frauderisico en geen aanwijzingen voor fraude De primaire verantwoordelijkheid voor het voorkomen en detecteren van fraude berust bij het college van burgemeester en wethouders, inclusief het invoeren en onderhouden van internebeheersingsmaatregelen met betrekking tot de betrouwbaarheid van de financiële verslaggeving, de werking en de efficiency van de bedrijfsvoering en de naleving van de van toepassing zijnde wet- en regelgeving.

Wij hebben deze accountantscontrole professioneelkritisch uitgevoerd en hebben professionele oordeelsvorming toegepast, in overeenstemming met de Nederlandse controlestandaarden, ethische voorschriften en de onafhankelijkheidseisen. Naar aanleiding van de frauderisicoanalyse van de gemeente Katwijk en onze controlewerkzaamheden hebben wij geen signalen voor (mogelijke) fraude verkregen.

Als accountant verkrijgen wij een redelijke, maar geen absolute zekerheid dat de jaarrekening als geheel geen afwijkingen van materieel belang bevat als gevolg van fraude of fouten. Bij fraude is het risico dat een afwijking van materieel belang niet ontdekt wordt groter dan bij fouten. Bij fraude kan sprake zijn van samenspanning, valsheid in geschrifte, het opzettelijk nalaten transacties vast te leggen, het opzettelijk verkeerd voorstellen van zaken of het doorbreken van de interne beheersing. Onze controle is uitgevoerd met een hoge, maar geen absolute, mate van zekerheid, waardoor het mogelijk is dat wij tijdens onze controle niet alle fouten en fraudes hebben ontdekt.

Druk

Gelegenheid

Rationalisatie

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/24

Interne beheersing

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/25

Interne beheersing De belangrijkste bevindingen voor de interne beheersing vanuit de controle van het boekjaar 2020 Management letter 2020, toegespitst op de interne (financiële) beheersing Als onderdeel van de jaarrekeningcontrole hebben wij in het najaar van 2020 een interim-controle uitgevoerd. De interim-controle was primair gericht op de opzet, het bestaan en de werking van de maatregelen van administratieve organisatie en interne beheersing (AO/IB), voor zover van belang voor onze controle op de betrouwbaarheid en de rechtmatigheid van de in de jaarrekening opgenomen gegevens. De bevindingen naar aanleiding van deze controle hebben wij opgenomen in onze management letter. Wij hebben de management letter op 25 januari 2021 uitgebracht. Wij verwijzen voor onze detailbevindingen naar de managementletter. Naar aanleiding van de jaarrekeningcontrole doen wij hierna beknopt verslag van een aantal bevindingen en onderwerpen die gelieerd zijn aan de interne beheersing.

Verbijzonderde interne controle De VIC heeft een belangrijke signalerende functie, die vanzelfsprekend repressief van aard is. Afwijkingen worden achteraf ontdekt en hersteld. Daardoor draagt de VIC bij aan de preventieve werking van de interne beheersing, en worden afwijkingen voorkomen in plaats van achteraf gesignaleerd en hersteld. Door de VIC-rapportages, de ingezette verbeteracties, en vooral de bereikte resultaten periodiek op de agenda te zetten van uw managementteam, bouwt u aan de betrouwbaarheid van uw sturingsinformatie. Met behulp van uw VIC signaleert u zelf afwijkingen, en krijgt u tijdig aanbevelingen inzake de toereikendheid van de inrichting en de werking van de administratieve organisatie en interne beheersing (AO/IB).

Wij hebben op een achttal processen die door de VIC zijn voorbereid onze interim-werkzaamheden verricht (aan- en verkopen grond, inkopen, betalingen, EU aanbestedingen, welzijnssubsidies, leges bouwvergunningen en investeringen). Een deel van deze werkzaamheden ondersteunen ons in het kader van de jaarrekeningcontrole in het uitvoeren van onze gegevensgerichte waarnemingen. Dit sluit aan met hetgeen wij vooraf besproken hebben. Hierbij is een overweging gemaakt voor de geselecteerde processen op basis van eigen risicoanalyse, onder andere op basis van de timing en de toegevoegde waarde van de werkzaamheden. De relevante bevindingen en uitkomsten in het kader van de jaarrekeningcontrole zijn verwerkt in deze managementletter.

Wij hebben meerdere gesprekken met uw VIC gevoerd, onder andere om te kijken naar de mogelijke ontwikkelingen in de werkwijze en samenwerking in de komende jaren. Denk hierbij aan de mogelijkheden om de interne beheersing van ITsystemen een centralere rol te geven, om binnen processen meer focus op risicogebieden en de werking key controls te leggen en/of data-analyses uit te voeren op bepaalde stromen in de jaarrekening. Wij overleggen graag met uw organisatie om deze onderdelen verder te implementeren. Het is overigens niet de bedoeling dat deze werkzaamheden bovenop de huidige werkzaamheden komen; deze dienen ter dynamisering en vervanging van de huidige VICwerkzaamheden, en kunnen vanzelfsprekend gefaseerd worden ingevoerd.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/26

Betrouwbaarheid en continuïteit van de automatiseringsomgeving Met de gemeente Katwijk hebben wij als doel gesteld volledig te gaan steunen op de IT-omgeving van de gemeente Katwijk. In ons accountantsverslag van 2018 hebben wij u reeds geïnformeerd over de drie verschillende ‘fases’ die hierbij te doorlopen zijn. • • •

Fase 1: Deze fase richt zich op het verkrijgen van een algemeen inzicht in de IT-omgeving van de organisatie. Fase 2: Deze fase richt zich op het gaan steunen op een aantal vooraf gedefinieerde applicaties. Fase 3: Deze fase richt zich op het volledig steunen op de IT-omgeving van de organisatie.

Tijdens de controle over het jaar 2019 hebben wij een start gemaakt met fase 2, door van een aantal relevante applicaties de GITC’s (General IT Controls) te toetsen. Tijdens onze controle over het jaar 2020 hebben wij samen met de gemeente Katwijk een verdiepende slag gemaakt ten aanzien van fase 2. Dit met als doel om te oriënteren in hoeverre uw gemeente klaar is voor fase 3. Hierbij hebben wij ons gericht op twee applicaties: Key2Financien en Civision. Van de twee applicaties hebben wij de volgende GITC’s beoordeeld op opzet en bestaan: user access controls, change management en authentication. Op basis van onze uitgevoerde IT werkzaamheden hebben wij een aantal bevindingen/aandachtpunten geïdentificeerd. Overeenkomstig artikel 2:393, lid 4 van het Burgerlijk Wetboek zijn wij verplicht om onze bevindingen te rapporteren met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van uw geautomatiseerde gegevensverwerking. Voordat wij met uw gemeente over kunnen gaan naar fase 3 (voor K2f en Civision) dient in ieder geval opvolging te worden gegeven aan de volgende aandachtspunten: © 2021 Deloitte The Netherlands

Authentication Wij merken op dat er geen logging plaatsvindt van superusers binnen de applicaties. Ons advies is om dit wel in te stellen zodat alle wijzigingen herleid kunnen worden. Superusers zijn namelijk in theorie in staat om alle functiescheidingen te omzeilen en zodoende onrechtmatige wijzigingen uit te voeren. Daarnaast hebben we geen formele beleidsdocumentatie kunnen vaststellen met betrekking tot de toegang tot de database van Civision. Het risico bestaat daarom dat onrechtmatige toegang of wijzigingen worden doorgevoerd in de database. Onze aanbeveling is om een formeel beleidsdocument op te stellen met betrekking tot onder andere de toegang tot de database, de bevoegdheden voor het maken van wijzigingen in de database en hoe alle activiteiten in de database worden gelogd per useraccount die toegang heeft. User Access Review Op basis van onze werkzaamheden hebben wij geconstateerd dat er geen periodieke review plaatsvindt op de rollen en rechten binnen K2F en Civision. Onze aanbeveling is om een procedure te implementeren die toeziet op periodiek (minimaal ieder kwartaal) het integraal beoordelen van de useraccounts ten opzichte van de rollen en rechten. Eventuele onterechte toegekende rollen en rechten kunnen hiermee tijdig worden vastgesteld en gecorrigeerd. Tevens kan actie worden ondernomen bij onrechtmatig toegekende rollen en rechten.

Daarnaast hebben we geconstateerd dat van een willekeurige aanmelding van een nieuwe medewerker voor de applicatie van K2F de aanmelding niet in functiescheiding tot stand is gekomen, en dat voor een willekeurige afmelding in de K2F applicatie de useraccount niet tijdig is uitgeschakeld (7 dagen na uitdiensttreding). Wij adviseren u deze procedures nader te analyseren en waar nodig aan te scherpen. Change management Wij stellen voor om alle wijzigingen in applicaties (K2F en Civision) formeel vast te leggen. Hierbij is het van belang dat minimaal inzichtelijk is: wie de aanvrager tot de wijziging is; wie de installatie en test werkzaamheden uitvoert in de testomgeving; wat de testresultaten zijn geweest; wie akkoord heeft gegeven om over te gaan naar productie; en wie het ticket heeft afgesloten. Gebruikersorganisaties Uw gemeente kiest ervoor om bepaalde diensten uit te besteden aan externe partijen. U blijft wel verantwoordelijk ten aanzien van risico’s bij dergelijke diensten. U dient na te gaan of de risico’s voldoende worden gemitigeerd met interne beheersmaatregelen. Dit kan bijvoorbeeld door het opstellen van een risicoanalyse of het verkrijgen en beoordelen van een ISAE 3402-verklaring.

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/27

Overige aangelegenheden

Accountantsverslag 2020 | Gemeente Katwijk

21076D8F5C/HV/28

Overige aangelegenheden In dit onderdeel geven wij een samenvatting van overige aangelegenheden en bepaalde vereiste communicaties. Onze communicatie met het management Bevestigingen van het management Wij hebben bij het management ter confirmatie een aantal schriftelijke bevestigingen opgevraagd aangaande zijn verantwoordelijkheden inzake de financiële verslaggeving. Daarnaast hebben wij van het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Katwijk een ondertekende schriftelijke bevestiging bij de jaarrekening ontvangen. Geen meningsverschil met het management of beperking in reikwijdte van de controle Er zijn geen meningsverschillen met het management geweest en er waren geen beperkingen bij het uitvoeren van onze controle. Naar onze mening is ons bij het uitvoeren van onze controleopdracht door het management en de medewerkers van de gemeente de volledige medewerking verleend en hebben wij volledige toegang tot de benodigde informatie gehad.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/10387941/1