7. Raadsvoorstel Beleidsplan openbare verlichting voor de periode 2021-2025 (1759964)

Aan de gemeenteraad

Kenmerk Programma Onderwerp

: 1759964 : Verkeer, vervoer en waterstaat : Beleidsplan openbare verlichting voor de periode 2021-2025

Katwijk, 30 maart 2021 Aanleiding en doel De gemeente Katwijk heeft tot op heden het beleid op het gebied van openbare verlichting niet vastgelegd in een beleidsplan. Het onderhoud, het beheer en de vervangingen van de openbare verlichting worden momenteel uitgevoerd binnen de kaders van het beheerplan Openbare verlichting. Het uitgangspunt in dit beheerplan is dat de afgeschreven verlichting wordt vervangen door ledverlichting. Op dit moment bestaat het areaal openbare verlichting voor 50% uit ledverlichting. De vervangingen van afschreven verlichting door ledverlichting heeft geresulteerd in een afname van het energieverbruik met 9,4% ten opzichte van 2013. Om de beleidsuitgangspunten voor het beheer en onderhoud van de openbare verlichting vast te leggen, is het Beleidsplan openbare verlichting 2021-2025 opgesteld. Om tot een integrale visie op openbare verlichting te komen, is de interactieve workshop ‘’Visie op openbare verlichting” georganiseerd. In deze workshop hebben vertegenwoordigers van de verschillende vakdisciplines binnen de gemeentelijke organisatie (Mobiliteit, Duurzaamheid, Veiligheid, Financiën, Groen) hun input gegeven.

Het doel is om het beheer en onderhoud van de openbare verlichting zo in te richten dat het optimaal bijdraagt op het gebied van verkeersveiligheid, de sociale veiligheid, duurzaamheid, klimaatbestendigheid en de leefbaarheid van de openbare ruimte. Belangrijke randvoorwaarden daarbij zijn; een zo laag mogelijk energieverbruik wat aansluit bij de doelstellingen van het Klimaatakkoord, het toepassen van duurzame innovatieve oplossingen en borging van een veilige- en goed functionerende installatie. Daarnaast zijn ook de financiële randvoorwaarden geformuleerd om het beleid binnen de bestaande begroting uit te kunnen voeren. Indicatoren (facultatief) Om het jaar wordt er door middel van een ‘’Energiemonitor openbare verlichting ‘’geëvalueerd of alle doelstellingen zoals energiebesparing en aandeel slim energiemanagement worden gehaald. Motivering voorstel Met het Beleidsplan openbare verlichting 2021-2025 geeft de gemeente Katwijk vorm aan de standpunten en keuzes ten aanzien van de openbare verlichting. Het beschreven beleid is een voortzetting van het huidige gevoerde beleid met toevoegingen van actuele inzichten op het gebied van duurzaamheid, innovatie en circulariteit. Naast de uitgangspunten voor het beleid zijn door het adviesbureau Nobralux vier scenario’s uitgewerkt op basis van verschillende ambitieniveaus.

Deze scenario’s geven inzicht in de investeringen, de lange termijneffecten van deze investeringen op het gebied van energieverbruik en de exploitatiekosten en de effecten op de kwalitatieve aspecten, zoals het gevoel van veiligheid of de beleving van de kwaliteit van de openbare ruimte. Het scenario ‘Klimaatakkoord + dynamisch slim’ kent het hoogste ambitieniveau en sluit het beste aan bij de doelstellingen van de gemeente op het gebied van veiligheid, duurzaamheid en klimaatbestendigheid. Bovendien kan dit scenario binnen de bestaande begroting worden uitgevoerd. Dit scenario houdt in:

2

Vervangingen Alle armaturen en lichtmasten waarvan de afschrijvingstermijn is verstreken of de afschrijvingstermijn wordt bereikt, zullen de komende vijf jaar worden vervangen door armaturen met ledverlichting en duurzame lichtmasten. Klimaatdoelstelling Bij vervanging van verlichting, in nieuwe projecten en bij renovaties worden connectieve dimbare led-armaturen toegepast. Door dynamisch te dimmen neemt het energieverbruik af. De prognose is dat een energiebesparing van 67% wordt bereikt in 2030. De doelstelling van het Klimaatakkoord, 50 % energiebesparing, wordt in dit scenario ruimschoots gehaald. Dit sluit mooi aan op de ambities voor een energieneutraal en klimaatbestendig Katwijk. Innovatie Door het vervangen van armaturen en lichtmasten door duurzamere varianten wordt het functioneren van de verlichting maximaal geborgd. De vervangen armaturen zullen connectief zijn. Deze connectiviteit betekent dat storingen aan de armaturen automatisch worden gemeld, instellingen van de verlichting op afstand kan worden gewijzigd en dat het energieverbruik online kan worden gemonitord. De kosten van beheer en onderhoud zullen hierdoor afnemen. Daarnaast kunnen toekomstige innovatieve smart city toepassingen zonder herinvesteringen aan de lichtmasten worden toegevoegd.

Met smart city toepassingen worden bestaande functies geïntegreerd in de armatuur of aan de lichtmast, zoals bijvoorbeeld een verkeerstelling of een luchtkwaliteitsmeting. Kwaliteit leefomgeving De algemene verlichtingskwaliteit wordt verbeterd door de aanschaf van de nieuwe armaturen. Door de toepassing van smart city oplossingen worden verschillende functies geïntegreerd in een lichtmast. Het voordeel is dat er minder objecten in de openbare ruimte worden geplaatst waardoor de buitenruimte er aantrekkelijker uitziet. Bovendien leidt de dimbaarheid van de verlichting tot een reductie van de lichtvervuiling en lichthinder. In vergelijking met de andere scenario’s sluit het scenario ‘Klimaatakkoord + dynamisch slim’ het beste aan bij de ambities van de gemeente, vanwege: 1. Het laagste energieverbruik (klimaatadaptatie); 2. Het kwalitatief beste areaal (veiligheid); 3. De toekomstbestendigheid, vanwege de uitgebreide mogelijkheden voor smart city oplossingen (duurzaamheid); Het vervangen van het huidige areaal door armaturen met ledverlichting en duurzame lichtmasten maakt dat het scenario ‘Klimaatakkoord + dynamisch slim’ op lange termijn het beste rendement oplevert op gebied van energiebesparing en tegelijkertijd klaar is voor toekomstige innovatieve oplossingen. Kanttekeningen Na 2030 zal een klein deel van de installatie nog bestaand uit conventionele armaturen.

Het eventueel versneld vervangen van deze laatste armaturen levert maar een kleine energiebesparing op. Het te behalen voordeel in energie en onderhoud is relatief klein en wegen niet op tegen de kapitaalvernietiging die ontstaat doordat er versneld wordt vervangingen. Ook zal er een impact zijn op het milieu/CO2 omdat de bestaande armaturen versneld worden afgebroken en gerecycled. Voorstel voor raadsbehandeling (facultatief)

Aanpassingen naar aanleiding van commissiebehandeling (Facultatief)

3

Middelen In het Beleidsplan openbare verlichting zijn een viertal scenario’s geschetst. Voor elk scenario zijn ramingen opgenomen voor: kosten van beheer en onderhoud; energie en netwerkkosten; de bestaande kapitaalslasten; de extra kapitaalslasten die veroorzaakt worden door het betreffende scenario; overige kosten zoals inspecties en stabiliteitsmetingen. Voor het scenario ‘Klimaatakkoord + dynamisch slim’ geldt de onderstaande kostenopbouw:

Beheer en onderhoud Energie en netwerk Bestaande kapitaalslasten Extra kapitaalslasten Overige kosten Totale kosten beleidsplan

2021 180 254 255 0 47 736

2022 177 244 288 2 32 743

2023 174 234 303 3 32 746

2024 170 224 295 -5 42 726

2025 167 215 293 -2 17 690

Bedragen x €1.000

Ten behoeve van het nieuwe beleidsplan zijn in de programmabegroting 2021 onder het taakveld 2.1 VerkeerVervoer de onderstaande bedragen opgenomen:

Totale kosten openbare verlichting Verschil

2021

2022

2023

2024

2025

742 6

780 37

944 198

845 119

843 153

Bedragen x €1.000

De huidige bedragen voor openbare verlichting in de begroting 2021-2025 zijn ruim voldoende om de kosten van het gekozen scenario af te dekken. Vooralsnog wordt voorgesteld de huidige begrotingsbedragen te handhaven en te bezien in hoeverre de aannames (aanschafprijzen, kosten energie etc.) ook daadwerkelijk zo uitpakken in de praktijk. Op basis van de opgedane ervaringen kan dan een voorstel tot verlaging van de begrotingsbedragen voor openbare verlichting in een volgende begroting worden opgenomen. Uitvoering Na vaststelling door de gemeenteraad is het beleidsplan actief en zullen de vervangingsplannen van de armaturen en de lichtmasten volgens de investeringsagenda worden uitgevoerd. Om het jaar wordt er door middel van een ‘’Energiemonitor openbare verlichting ‘’geëvalueerd of de doelstellingen worden gehaald. Juridisch advies N.v.t.

Communicatie Als het Beleidsplan openbare verlichting is vastgesteld, zal dit via de communicatiekanalen van de gemeente Katwijk worden gecommuniceerd. 4

Bijlage(n) Bijlage 1.

Beleidsplan openbare verlichting voor de periode 2021-2025

Burgemeester en wethouders van Katwijk, De secretaris De burgemeester

5

Raadsbesluit Kenmerk Programma Onderwerp

: 1759964 : Verkeer, vervoer en waterstaat : Beleidsplan openbare verlichting voor de periode 2021-2025

De raad van de gemeente Katwijk; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van Katwijk van 30 maart 2021.; gelet op artikel 108 en 147 Gemeentewet;

BESLUIT: 1.

Het beleidsplan openbare verlichting, vast te stellen;

Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Katwijk in zijn openbare vergadering van De griffier

De voorzitter

6