5. Raadsvoorstel Strategisch communicatie- en participatieplan Duurzaamheidsagenda (2720580)(versie 3 januari 2022)

Aan de gemeenteraad

Besluit:

Deze versie is met portefeuillehouder afgestemd op:

Kenmerk Programma Onderwerp

6 december 2021

: Z2720580D2763856 : Volksgezondheid en milieu : Strategisch communicatie- en participatieplan Duurzaamheidsagenda

Katwijk, 21 december 2021

Aanleiding en doel Katwijk heeft de ambitie om verder een toekomstbestendige en duurzame gemeente te worden. Om hier richting aan te geven is eind 2020 de strategische duurzaamheidsagenda 2021-2026 vastgesteld door de raad. In deze overkoepelende agenda worden deze ambities uiteengezet en gekoppeld aan middellange termijnopgaven en acties die op de korte termijn worden opgepakt. De vier thema's waar Katwijk zich op richt in dit kader zijn klimaatadaptatie, energietransitie, duurzame mobiliteit en circulaire economie. De duurzaamheidagenda is in dat opzicht geen nieuw beleidsstuk, maar een compilatie van duurzaamheidsaspecten uit verschillende thema's. Ook wordt de verbinding gelegd met andere thema's en beleidsvelden, zoals woningbouw, mobiliteit, economie, dagelijks beheer en infrastructuur. Centraal in de duurzaamheidsagenda staat communicatie en participatie met inwoners, bedrijven en andere maatschappelijke partijen. De ambities die zijn uiteengezet in de duurzaamheidsagenda kunnen namelijk niet gerealiseerd worden door de gemeente alleen. De bijdrage van inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere partners is nodig om deze te verwezenlijken. De gemeente treedt ook op als voorbeeld en faciliteert goede initiatieven vanuit de samenleving.

Daarnaast vergt het bewaken van de samenhang tussen de duurzaamheidsthema's ook het een en ander van de interne organisatie, op het gebied van integraal werken. Het leggen van deze verbindingen en het communiceren van een samenhangende en duidelijke boodschap bepaalt mede het succes van het Katwijkse duurzaamheidsbeleid. Het opbouwen en onderhouden van een breed netwerk voor duurzaamheid en het betrekken en enthousiasmeren van inwoners en organisaties zijn hier de voornaamste beleidsdoelen. Daarom wordt in de duurzaamheidsagenda gesteld dat een participatie- en communicatieplan verder wordt uitgewerkt. Dit voorstel geeft hier invulling aan. De visie op communicatie en participatie uit de duurzaamheidsagenda worden verder uiteengezet in een communicatieplan en een participatieplan. In het participatieplan wordt er, naast het nut en de algemene visie op duurzaamheidsparticipatie ook een kalender van projecten of lopende participatieactiviteiten per deelthema voor het jaar 2022 weergegeven. Communicatie is daarentegen vaak afhankelijk van de actualiteiten rondom de verschillende duurzaamheidsthema's en is daardoor moeilijker vast te leggen in concrete activiteiten voor een heel jaar. Daarnaast brengt de gemeente in het eerste kwartaal van 2022 een nieuwe focus op brede communicatie aan.

Het communicatieplan en de bijbehorende kijk op 2022 lopen voor op dit proces en zijn daarom nog niet definitief. Om deze redenen wordt het communicatieplan niet ter vaststelling, maar ter kennisgeving aangeboden. Wel is een overzicht van de communicatieactiviteiten tot en met maart 2022 opgenomen in het communicatieplan.

2

De ambities uit de duurzaamheidsagenda op het gebied van communicatie en participatie worden of zijn al deels geconcretiseerd in andere beleidsdocumenten, zoals de Klimaatadaptatiestrategie, de Economische Agenda, de Katwijkse Agenda Mobiliteit (KAM), de toekomstige Lokale Energiestrategie (LES) en de Warmtevisie.

Indicatoren (facultatief) De principes en activiteiten die in de communicatie en participatieplannen beschreven staan vloeien direct voort uit de strategische duurzaamheidsagenda en de onderliggende beleidsdocumenten van de deelthema's. Motivering voorstel Voor de vier thema's uit de duurzaamheidsagenda zijn al acties geformuleerd in bestaande beleidsdocumenten. Echter is het belangrijk om samenhang te creëren tussen de verschillende onderwerpen en om op zoek te gaan naar koppelkansen. Opgesomd valt het nut voor communicatie en participatie uit te leggen in drie hoofdlijnen. a. De gemeente faciliteert en informeert inwoners om energietransitie en andere duurzaamheidsthema’s aan te jagen. Een breed scala aan communicatie en participatieactiviteiten is nodig om de inwoners van Katwijk mee te nemen in de ambities die in de duurzaamheidsagenda zijn geformuleerd. Veel kansen op het gebied van energiebesparing, klimaatadaptatie, mobiliteit en de opwek van duurzame energie zijn te halen in de particuliere en openbare ruimte. Niet alleen is het nodig om inwoners tijdig te informeren over de duurzaamheidsactiviteiten van de gemeente, maar uiteindelijk is het doel om hen te stimuleren om zelf te verduurzamen. Dit gebeurt zowel via vaste communicatiemiddelen als op kleinere schaal in de wijk.

Er is een belangrijke rol weggelegd voor de gemeente in het contact met de inwoner en het begrijpelijk maken van lastige begrippen en landelijke problematiek. Zo gaat de gemeente bijvoorbeeld in gesprek met inwoners in het kader van grote projecten of beleidsstukken, zoals de warmtevisie, Valkenhorst en Hoornes Aardgasvrij. Aan de andere kant heeft de inwoner ook vaak baat bij praktisch advies over verduurzaming. De gemeente geeft via haar eigen website en die van het Duurzaam Bouwloket aan welke verduurzamingsstappen inwoners kunnen nemen. Daarnaast worden voor deze maatregelen ook mogelijke subsidies uitgelicht waar de inwoner gebruik van kan maken. De ambitie is om deze informatievoorziening verder te stroomlijnen en relevant te houden. Nieuwe subsidies en regelingen worden breed gecommuniceerd naar de inwoner via informatiecampagnes. Het doel is om via deze wegen de bewoner aan te zetten om te verduurzamen, door naast andere noodzakelijkheden ook de eigen (financiële) voordelen te benadrukken. Voor andere onderwerpen, zoals duurzame mobiliteit en circulaire economie, stimuleert de gemeente bepaald gedrag bij de inwoner en geeft ze het goede voorbeeld. Zo maakt de gemeente het aantrekkelijker om gebruik te maken van duurzame vormen van mobiliteit en wordt de inwoner aangemoedigd om meer afval te scheiden. b.

Een duidelijke en aanhoudende samenwerking is nodig met ondernemers en andere maatschappelijke partners om de gemeentelijke duurzaamheidsambities te halen. De gemeente staat in contact met een brede vertegenwoordiging van maatschappelijke partners die belangrijk zijn om de gemeentelijke duurzaamheidsambities te behalen. Waar mogelijk faciliteert de gemeente de verduurzamingsactiviteiten van deze partners en zorgt ze voor de verspreiding van kennis, het maken van connecties en het uitlichten van goede voorbeelden. Op deze manier werkt de gemeente actief samen met onder andere het parkmanagement van bedrijventerrein 't Heen en Klei Oost, woningcorporatie Dunavie en de reeds opgerichte Katwijkse Energiecoöperatie. In het kader van klimaatadaptatie werkt de gemeente via de pijler 'Goed Groen' samen met lokale initiatieven en wordt de 3

informatievoorziening richting de inwoner verbeterd om de particuliere ruimte verder te vergroenen. Via vergroeningscampagnes en door af te stemmen met organisaties zoals Operatie Steenbreek en de Groene Uitdaging wordt er gemeentebreed het goede voorbeeld gegeven. Om de circulaire economie te bevorderen heeft de gemeente contact met ondernemers, bouwbedrijven, lokale initiatieven en evenementen. Ook zoekt de gemeente actief naar meer partners op lokaal niveau om dit netwerk te vergroten. Op het gebied van duurzame mobiliteit vindt er veel afstemming plaats met aanbieders van duurzame vervoersvormen en laadinfrastructuur. Daarnaast wordt er integraal gekeken naar de inrichting van de openbare ruimte, om de Katwijkse Stijl verder toe te passen. Centraal in de communicatie met deze stakeholders is dat er periodiek wordt overlegd over de voortgang van duurzaamheidsprojecten. Waar nodig maakt de gemeente afspraken met deze stakeholders of worden initiatieven gefaciliteerd. Met Dunavie worden bijvoorbeeld jaarlijks prestatieafspraken gemaakt en geactualiseerd. Waar mogelijk verbindt de gemeente kansrijke initiatieven en innovaties met haar stakeholders. Om deze kansen en bestaande kennis verder te koppelen gaat de gemeente een jaarlijkse netwerkbijeenkomst organiseren, waar lokale stakeholders en partners voor worden uitgenodigd.

Tijdens deze bijeenkomst zullen meerdere deelthema's uit de duurzaamheidsagenda centraal staan. Het doel van deze bijeenkomst is om het dialoog te versnellen en kennis te delen tussen de gemeente, lokale partners en experts over deze thema's. c.

De gemeente haakt waar nodig aan op regionale en nieuwe initiatieven om duurzaamheid en onderzoek te bevorderen.

Een laatste variant van communicatie en participatie waar de gemeente op inzet is de deelname aan regionale samenwerkingsverbanden. Katwijk werkt op het gebied van duurzaamheid onder andere samen binnen de Duin- en Bollenstreek, de Leidse regio en Holland Rijnland. Zonder deze deelname is het onmogelijk voor Katwijk om de duurzaamheidsambities te behalen: veel projecten en beleidseffecten op het gebied van warmte, elektriciteit, duurzame mobiliteit, klimaatadaptatie en circulaire economie lopen soms tot ver buiten de gemeentelijke grenzen. Zo werkt Katwijk op het gebied van energie en duurzame mobiliteit samen in de werkgroepen warmte, zon op dak, zon op parkeerplaatsen en duurzame mobiliteit van Holland Rijnland. In het kader van circulariteit en circulair bouwen is Katwijk zowel aangesloten bij Circulair-West als bij iCircl via de samenwerking binnen de regionale samenwerking Economie071. In dit laatste samenwerkingsverband werkt de gemeente actief samen met ondernemers om klimaatadaptatie, duurzame energieopwek en het verduurzamen van vastgoed te realiseren. Deze ambities staan verder beschreven in een gezamenlijke bedrijventerreinenstrategie en het bijbehorende uitvoeringsplan, die in 2022 tot uitvoering overgaat. Binnen deze samenwerkingen profiteert Katwijk van de regionaal opgedane kennis en nieuwe contacten met betrekking tot circulair bouwen.

Deelname aan regionale organisaties heeft dus twee belangrijke voordelen voor de gemeente: regionale opgaven en problematiek die deels buiten de gemeentegrenzen plaatsvindt wordt aangepakt en regionale kennis wordt meegenomen naar het lokale netwerk. Wanneer een regionale partij meerwaarde kan bieden voor het lokale netwerk, wordt er gekeken naar hoe dit het beste kan worden ingezet.

Kanttekeningen De effecten van communicatie en participatie zijn lastig te meten via harde indicatoren, omdat het gaat om het aanzetten en faciliteren van maatschappelijke partijen en inwoners om te verduurzamen. Daarom wordt het succes van het gemeentelijke duurzaamheidsbeleid gevolgd aan de hand van de voortgang op de doelstellingen van de strategische duurzaamheidsagenda en de beleidsdocumenten die onder de deelthema's vallen.

4

Voorstel voor raadsbehandeling (facultatief) N.V.T. Aanpassingen naar aanleiding van commissiebehandeling (facultatief) N.V.T. Middelen In het Coalitieakkoord 2018-2022 is voor duurzaamheid een jaarlijks bedrag van € 50.000,- opgenomen ten behoeve van samenwerken met marktpartijen, andere overheden en gemeenten in de regio. Dit bedrag wordt structureel ingezet vanaf 2022 ten behoeve van de strategische communicatie en participatie rond duurzaamheid en de onderliggende programma’s, zoals aangegeven in dit voorstel. De daarvoor noodzakelijke budgettair neutrale begrotingswijziging 9/2022 is bijgevoegd.

Uitvoering De communicatie en participatieplannen worden jaarlijks geëvalueerd en ter kennisgeving aan het college en de raad geboden.

Juridisch advies Afgestemd met juridische zaken. Communicatie Afgestemd met communicatie. Bijlage(n) • "Participatieplan duurzaamheidsagenda" • "Participatiekalender 2022 duurzaamheidsagenda" • "Communicatieplan duurzaamheidsagenda" • "Begrotingswijziging 9/2022"

Burgemeester en wethouders van Katwijk, De secretaris De burgemeester

5

Raadsbesluit Kenmerk Programma Onderwerp

: Z2720580D2763856 : Volksgezondheid en milieu : Strategisch communicatie- en participatieplan Duurzaamheidsagenda

De raad van de gemeente Katwijk; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van Katwijk van 21 december 2021.; gelet op artikel 192 van de gemeentewet en artikel 3 en 4 van de burgerparticipatieverordening

BESLUIT: 1. Kennis te nemen van het bijgevoegde communicatieplan en participatieplan duurzaamheidsagenda.

2. Voor de jaren 2022 tot en met 2026 jaarlijks een bedrag van € 50.000 beschikbaar te stellen vanuit de stelpost in het Coalitieakkoord Duurzaamheid 2018-2022 ten behoeve van samenwerken met marktpartijen, andere overheden en gemeenten in de regio voor strategische communicatie en participatie rond duurzaamheid en de onderliggende programma’s. 3. De begrotingswijziging 9/2022 vast te stellen.

Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Katwijk in zijn openbare vergadering van De griffier

De voorzitter

6