3. GemeenteBelangen Algemene Beschouwingen over 2023 (2953020)

2022 AB - Spreektekst 2023 Begroting GemeenteBelangen Een eerste begroting van een nieuw college is altijd spannend om te zien of de aandachtspunten en onderwerpen passen bij wat je als politieke partij belangrijk vindt. Voor GemeenteBelangen zijn de belangrijkste punten het verduurzamen van onze leefomgeving, groen, mobiliteit en wonen. Groen en de Kwakelwei Met betrekking tot groen moeten we concluderen dat Katwijk nog steeds een van de minst groene gemeente van Nederland is en met de continue mantra van bouwen bouwen bouwen staat deze groene ambitie behoorlijk onder druk. En natuurlijk weet ook GemeenteBelangen dat vergroenen en verduurzamen geld kost, maar vaak worden hiervoor de “kostendragers” gezocht in woningbouw. Maar elk stukje grond dat wordt bebouwd is voor altijd verloren voor vergroening. En met meer bebouwing is ook de klimaatadaptatie een steeds groter wordend probleem. Een van de meest besproken plekken waar dit speelt is natuurlijk de Kwakelwei. Hier ligt een mooi plan om hier een prachtig park te realiseren. Maar de grond is eigendom van een projectontwikkelaar, een lastig maar zeker geen onmogelijk plan. Het college lijkt hier haar vingers niet aan te willen branden en legt de verantwoordelijkheid voor het vinden van financiële middelen bij de vrijwilligers van de vrienden van het Rijnpark.

Ze menen het onderwerp zorgvuldig te hebben afgewogen en kunnen niet verder gaan dan ondersteuning te bieden in de zoektocht naar subsidie. Maar het college maakt hier een grote denkfout, want het is niet meer een initiatief van de stichting, maar van deze gemeenteraad. Vorig jaar oktober heeft de raad zich uitgesproken over dit plan, de motie van GemeenteBelangen werd zeer breed gesteund waarin de raad zich uitsprak over het niet bebouwen van de Kwakelwei en de wens voor een park. Daarmee is dit het een voorstel van de raad en vind GB het niet juist dit weer terug te leggen bij de burgers. Er ligt ter eerste uitwerking van deze motie, dan ook een prima brief van het vorige college met een vijftal scenario’s hoe dit park gerealiseerd zou kunnen worden. De vraag was dan ook dat het huidige college dit verder zou gaan uitwerken. Nog in het begin van deze periode heeft GB deze brief geagendeerd, nota bene samen met de grootste coalitiepartij DURF. Maar in het coalitieakkoord en nu in de begroting wordt deze brief volledig aan de kant gelegd. Daarom zal GB een motie indienen om het college op te dragen deze brief ten uitvoer te brengen en te komen met een voorstel naar de raad voor realisatie van een park op de Kwakelwei.

Daarnaast is het beoogde budget voor groen wat mager, het klimaat wordt steeds extremer en is het noodzakelijk meer aandacht te geven aan onze groenvoorziening en klimaatadaptatie. Zo is gebleken dat we in Katwijk niet een eens noodbewateringsbeleid hebben en dat gaat ten koste van het groen. Vaak worden er bij herplanting van gekapte bomen maar kleine ilige sprieten terug geplaatst, maar de lobby van GB heeft er voor gezorgd dat bij het Waterloop tunneltje een aantal

serieuze grotere bomen zijn geplant. Maar doordat deze niet voldoende water kregen in de afgelopen droogte, gaan ze het met grote waarschijnlijkheid niet redden. Zonde van het geld en niet zeker niet heel duurzaam. Daarom een amendement om het groen budget wat op te hogen. Even wat recht zetten Even toch nog even een kleine correctie, want vorig jaar kreeg GB kritiek van dhr Spek als raadslid om het feit dat we maar voor 23 extra bomen hadden gezorgd. Goed om te zien dhr Spek zijn opmerking nu als wethouder heeft gecorrigeerd door een brief vanuit het college te sturen waarin het aantal wordt aangepast naar 164. Dank het corrigeren van deze foutieve aantijging. Wonen Er wordt in deze begroting veel ingezet op intensiveren van de woningbouwopgave, maar het is niet helemaal duidelijk wat hier precies voor gedaan wordt. Een van de belemmerende factoren om snel te kunnen bouwen is het voldoen aan de KAM. Want betaalbaar bouwen is nodig, maar hoe bewegen deze nieuwe bewoners? Hoe wordt deze extra verdichting goed en veilig ontsloten? Mogen we verwachten dat het KAM onderzoek mbt dit mobiliteitsvraagstuk met deze miljoenen impuls versneld wordt uitgevoerd? GemeenteBelangen voorziet veel problemen op het gebied van mobiliteit door extra binnenstedelijk te gaan bouwen. Het project Valkenhorst biedt naar ons idee wel de mogelijkheid meer en betaalbaar te bouwen.

Ik zal het nu dan even niet over het stikstof hebben. GB ziet nog niet dat dit college snel en binnen deze periode woningen zal gaan bouwen. Verkeersveiligheid Op het gebied van mobiliteit zet dit college dan wel 2 ton structureel in, maar dit zal dan worden gebruikt voor kleine maatregelen en onderzoek. De grote vraagstukken worden voorgesteld in de investeringsagenda. Maar de keuzes die daar gemaakt worden zijn niet altijd onze keuzes. Natuurlijk is het afschalen van wegen van 50 naar 30 km/u een prima uitgangspunt, maar GemeenteBelangen heeft een tweetal punten die voor ons een hogere prioriteit dienen te krijgen. We missen namelijk de investeringen om voorrang voor fietsers op rotonde mogelijk te maken. GB kan niet begrijpen dat we pas volgend jaar hier een voorstel over zien terwijl er al lang een onderzoeksresultaat ligt en de investering hiervoor staat niet op de gekozen lijst in deze begroting. Daarnaast is de herinrichting van de Boulevard iets dat wij graag ook op deze lijst zien staan. Iedereen kent dat verschrikkelijke verhoogde fietspad, die moet nu echt eens aangepakt worden. Hiervoor dienen wij dan ook een amendement in om deze twee investering ook mee te nemen in de investeringsagenda.

Ambtelijke organisatie De ambtelijke organisatie staat onder druk, grote opgave eisen veel van onze ambtenaren. Er staan dan ook veel vacatures open en het realistische verhaal is dat veel de komende tijd niet ingevuld gaan worden. Maar toch daar bovenop wordt in deze begroting veel structureel geld uitgetrokken voor extra ambtenaren. En dat is op veel punten zeker hard nodig. Er wordt gekeken naar een newsroom, daarmee lijkt het te gaan om twee extra ambtenaren die dagelijks de sociale media te gaan afstruinen, maar GB ziet veel liever dat de gemeente meer fysiek naar de mensen toegaat en niet afgaat op een kleine club notoire klagers op de sociale media. Recent kregen de inwoners van Katwijk aan de Rijn een uitnodiging voor de wijkbezoek van het college. Dat wil zeggen een digitaal wijkbezoek via Facebook en als je dan geen PC hebt kan je ook fysiek een afspraak maken. Maar hoe je dan zonder een PC via e-mail deze afspraak moet maken wordt niet uitgelegd. Dit lijkt echt af te steven op een college op afstand en dat kan niet de bedoeling zijn. Ook wordt er een kwart miljoen jaarlijks op de begroting gezet om initiatieven te ondersteunen. Maar zoals ik eerder noemde worden bij de initiatieven als een park op de Kwakelwei aangegeven dat er geen ondersteuning is in de ambtelijke organisatie, maar met deze extra impuls moet er toch juist ruim voldoende zijn.

Dat laat weer duidelijk zien dat het ook een kwestie is van keuze maken voor welk initiatief je geld wilt uitgeven en welk initiatief, hoe geweldig dan ook, keihard laat vallen. En dan wordt ook nog extra geld uit de algemene reserve gehaald voor extra toezicht op de half uur latere toegang bij de horeca. Duidelijk bleek uit de reacties van deze ondernemers, dat ze hier echt niet op zitten te wachten, dus dat extra geld kunnen we ook beter in onze zak houden. Zorg om ouderen Het versterken van de wijkteams vindt GB wel een goed idee. We snappen dat de jeugdzorg beter georganiseerd moet worden om wachtlijsten te verminderen, waardoor escalatie en zwaardere behandelingen minder nodig zijn. Echter laten we een andere groep, de kwetsbare ouderen, niet vergeten. De vergrijzing is al een tijdje aan de gang en daarmee ook een toename van juist kwetsbare ouderen met meer complexe ondersteuningsbehoefte. Het maatwerk voor ouderen is ons inziens een ondergeschoven kindje in de begroting. We willen waarschuwen voor de oplopende kosten in de toekomst die zeker zullen gaan komen. Met alleen bezuinigingen op vervoer en verminderen van het aantal zorgaanbieders gaan we dit niet redden. Positieve punten Natuurlijk zijn er best nog wel een paar positieve punten te noemen in deze begroting, het zijn dan wel vaak dingen die uit de koker van GB zijn gekomen, maar dat mag de pret niet drukken.

Het idee dat er in elke wijk een laagdrempelige maatschappelijke accommodatie komt waar inwoners van Katwijk elkaar kunnen ontmoeten is iets waar GemeenteBelangen al jaren naar vraagt. Een Gemeenschapshuis in elke kern van onze gemeente, inclusief allerlei functionaliteiten als bibliotheek en muziekschool. Maar ook de vele andere maatschappelijke functies zouden hierin ondergebracht kunnen worden. GB vindt het introduceren van een puntensysteem voor specifiek natuurinclusief bouwen een positieve ontwikkeling. OZB niet verhogen Met grote verbazing lazen we in de media dat het college trots vermeld de OZB volgend jaar niet te zullen gaan verhogen. Maar er wordt niet vermeld dat vanaf 2024 deze alvast met 5% extra omhoog gaat. En het venijn zit hem natuurlijk in het woord “alvast” Dat komt dan door het ravijn jaar 2026, wat daar hebben we als gemeente een tekort. In de jaren 2024 en 2025 gaat er meer dan 10 miljoen naar de algemene reserve en dan houden we ook nog eens 1 miljoen per jaar over op de balans. Recent gaf de septembercirculaire wel wat verlichting, maar voor 2026 nog steeds geen positieve balans. GB is van mening dat dit een ravijn jaar, waar alle gemeente in Nederland last van hebben best met een eenmalige bijdrage uit de algemene reserve gecompenseerd kan worden.

We zullen daarom ook hier een amendement indienen om deze extra verhoging van OZB niet op te nemen in de meerjaren begroting. Nachtbus De nachtbus, weer iets waar weinig mensen op zitten te wachten maar wat een paradepaardje is van dit college. Met €75,000 wordt geprobeerd Arriva een nacht lijn op te laten zetten van Noordwijk via Katwijk naar Leiden in het weekend. Dus niet voor de nachtzuster op het ziekenhuis of de bewaker in het museum, maar louter en alleen voor de jongeren die uitgaat naar Leiden. Als het college het OV echt wil verbeteren zou GB dit dan graag zien in het aanpassen van de minder frequente lijnen in het dorp die door de komst van R-Net zijn verslechterd. Of gewoon in het groen beleid stoppen. Tenslotte Voor GemeenteBelangen moet zoals gezegd de komende jaren de prioriteit en focus liggen in het verduurzamen van onze leefomgeving, groen, mobiliteit en wonen. Helaas zien we in deze begroting onvoldoende ambities op onze prioriteiten, soms wel voldoende geld maar niet voldoende uitgewerkt of duidelijk wat er nu gedaan wordt. Er wordt veel ambtelijke uren extra ingevlogen, maar naar ons idee op de verkeerde plekken. Te weinig investering op groen. Maar ook de keuze van investeringen op het gebied van mobiliteit zien wij graag anders. Niet echt een begroting met een wow factor.