A.14a 20240207 Brief deelnemers Mobiliteitsberaad Zeeland dk

Aan de deelnemers van het mobiliteitsberaad Zeeland

Datum

9 februari 2024

Uw kenmerk Ons kenmerk/ID Bijlage(n) Onderwerp

2023-227753041-3857 Prestaties Zeeuwse lijn

Eigenaar

René Vegter

Telefoonnummer

06 27 88 36 42 rene.vegter@prorail.nl Regiodirectie zuid

E-mail Afdeling

Geacht college van Burgemeester en Wethouders, t.a.v. de wethouder mobiliteit,

Postadres Postbus 2038 3500 GA Utrecht

www.prorail.nl

In het mobiliteitsberaad Zeeland op donderdag 1 februari jongstleden spraken wij samen over de tegenvallende prestaties van het Zeeuwse spoor in 2023. Het gevolg van onder meer de omvangrijke werkzaamheden in de zomerperiode die leidde tot een verhoogd storingsniveau en de verzakkingen van het spoor in de periode november – december. In de bijeenkomst is het belang van goede communicatie vanuit ProRail en NS naar alle Zeeuwse gemeenten en reizigers door uw beraad benadrukt. Voorop staat dat wij de hinder die reizigers in 2023 hebben ervaren ontzettend betreuren. Immers het hebben van een volwaardige dienstregeling voor reizigers en verladers is van het grootste belang, zeker omdat omreizen per spoor niet mogelijk is in Zeeland. In deze brief gaan wij graag nader in op de ontstane situatie en de maatregelen die wij hebben genomen Verhoogd storingsniveau Het afgelopen jaar is er op de Zeeuwse lijn veel werk verzet. Dit betrof met name het saneren en vernieuwen van wissels in de zomerperiode. Deze omvangrijke werkzaamheden hebben veel gevraagd van de reizigers in Zeeland. Niet alleen tijdens de geplande buitendienststellingen reden er geen treinen, maar er was helaas ook sprake van een verhoogd storingsniveau. Uiteindelijk verwachten wij met het saneren van de wissels wel een robuuster spoor te leveren.

Immers een wissel die er niet is, kan ook niet kapot gaan en tot storingen leiden. Nu deze omvangrijke klus is afgerond verwachten onze specialisten vanaf nu een normaal storingsniveau. Melding verzakkingen Eind november 2023 meldden machinisten verzakkingen op de Zeeuwse lijn. Gezien de omvang en reikwijdte van de meldingen was het noodzakelijk om per direct een tijdelijke snelheidsbeperking van 60 km per uur in te stellen. Dit had vergaande consequenties voor de dienstregeling die moest worden afgeschaald naar 2 treinen per uur. De meldingen waren voor ProRail een onaangename verrassing. Begin november had er nog een meettrein over de Zeeuwse lijn gereden. Bij die meting waren er geen grote afwijkingen geconstateerd die de gemelde verzakkingen zouden kunnen verklaren. In november is er vervolgens extreem veel regen gevallen. De neerslagsom over het hele land kwam voor deze maand uit op 177 mm en dat is twee keer zoveel als normaal. Het spoor in Zeeland had hier meer dan gemiddeld last van omdat het spoor op een dichte kleilaag ligt, met een veel slechtere afwatering dan zandgronden. En hoewel de ligging van het spoor aan de normen voldeed, hebben we geconcludeerd dat de waterafvoer op de Zeeuwse lijn moet worden verbeterd.

ProRail BV, KvK 30124359 1/3

Plan van aanpak ProRail en de aannemer hebben direct een plan van aanpak gemaakt: • Het verkrijgen van een meettrein om de Zeeuwse lijn snel en grondig te kunnen inspecteren; • Het inzetten van stopmachines om de verzakkingen te herstellen; • Het treffen van toekomstbestendige maatregelen. Op donderdag 7 december was er een meettrein beschikbaar om over de Zeeuwse lijn te rijden. Uit de metingen bleek dat op een aantal locaties de normen t.a.v. spoorstabiliteit werden overgeschreden. Om de ligging van het spoor te verbeteren zette de aannemer een stopmachine in. Hiervoor werden er in overleg met reizigersen goederenvervoerders 10 extra onderhoudsnachten gepland. De aannemer zorgde voor extra personeel en materieel dat van andere locaties naar Zeeland werd gehaald. Dankzij deze inzet konden er in relatief korte tijd veel verzakkingen worden verholpen en was het op dinsdag 19 december weer mogelijk een reguliere dienstregeling te rijden. De overige verzakkingen zijn in januari verholpen. Korte en lange termijn aanpak In overleg met ProRail gaat aannemer VolkerRail een pilot doen met de plaatsing van sensoren in het spoor. We willen kijken of verzakkingen daarmee eerder kunnen worden gesignaleerd zodat er direct preventief onderhoud kan worden uitgevoerd. Ook gaat de aannemer de stopmachine met grotere regelmaat inzetten voor preventief liggingsonderhoud.

Daarnaast heeft ProRail ingenieursbureau Movares ingeschakeld om samen met onze vakdeskundigen onderzoek te doen naar de baanstabiliteit van de Zeeuwse lijn. Hiervoor worden onder meer proefboringen gedaan en een Georadar ingezet. De eerste resultaten verwachten we dit jaar en nemen we mee in het dagelijks onderhoud en geplande projecten om te bepalen of er bijvoorbeeld extra drainage nodig is. Spoorvernieuwingen De komende jaren staan er meerdere vernieuwingen van het spoor op de agenda. In 2024, 2025 en 2026 gaan we onder meer op diverse locaties drainage aanbrengen, het spoorlichaam verbeteren en spoorstaven, ballast en dwarsliggers vernieuwen. Op de plaatsen waar we het spoor gaan vernieuwen brengen we een zandlaag aan tussen de klei en het spoor om de afwatering te verbeteren. Indien nodig en mogelijk passen we de scope nog verder aan op basis van het onderzoek van Movares naar de baanstabiliteit. Ook vernieuwen we in 2025 delen van de bovenleiding en componenten van de energievoorziening. Dit alles moet leiden tot minder storingen en meer reiscomfort voor de Zeeuwse reizigers. Gevolgen reizigers en communicatie ProRail en NS hebben mede in het belang van de reizigers ten tijde van de verzakkingen ingezet op het blijven rijden van treinen door de dienstregeling aan te passen. Wel hadden reizigers minder treinen tot hun beschikking en een extra lange reistijd.

Wij betreuren de hinder die reizigers hiervan hebben ondervonden. Om de hinder voor reizigers gedurende geplande en ongeplande buitendienststellingen in de toekomst zo beperkt mogelijk te laten zijn, heeft voor zowel NS als ProRail vervangend busvervoer, reisinformatie en de aansluiting op andere vormen van OV onze absolute aandacht. Ook gaan we ons buigen over de vraag hoe we de communicatie naar de inwoners en treinreizigers van Zeeland nog verder kunnen verbeteren, zodat reizigers of toekomstige reizigers de trein (blijven) vinden. Treinreizigers die tijdens hun treinreis bij NS een vertraging van meer dan 30 minuten hebben opgelopen ten opzichte van de

ProRail B.V., KvK 30124359 2/3

dienstregeling zoals op dat moment weergegeven in de reisplanner, kunnen bij NS een beroep doen op compensatie. Vertrouwen in de toekomst Wij zijn het met u eens dat goede prestaties van het Zeeuwse spoor van groot belang zijn. Wij beseffen ons terdege dat Zeeland slechts 1 spoorlijn heeft voor reizigersvervoer en de reizigers in Zeeland daarvan afhankelijk zijn. Wel kunnen we verstoringen helaas nooit helemaal voorkomen en blijft de ligging van het Zeeuwse spoor voorlopig een aandachtspunt. Samen met onze aannemer en NS willen we ons inspannen om de spoorprestaties in 2024 flink te verbeteren, maar bovenal het vertrouwen van de Zeeuwse reizigers weer terug te winnen. Met vragen of voor meer informatie kunt u contact opnemen met dhr. René Vegter, adviseur Public Affairs, 06 27 88 36 42 of via email rene.vegter@prorail.nl. Met vriendelijke groet,

Dimitri Kruik Directeur regio zuid

ProRail B.V., KvK 30124359 3/3