2026-01 RV D25. D25.343449 Zienswijze gemeenschappelijke regeling Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland.DOCX

*Z02B8E1E188* Zaaknummer Documentnummer

Z24.020051 D25.343449

Raadsadvies Onderwerp

Zienswijze gemeenschappelijke regeling Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland Onder voorbehoud van het besluit van de colleges van Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen om toe te treden tot gemeenschappelijke regeling Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio (GR SWVO) en het besluit van alle dertien Zeeuwse colleges om GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland te treffen; 1. Als deelnemend bestuursorgaan uit te treden uit GR SWVO; 2. Een positieve zienswijze te geven over: a. Het voornemen van de colleges van Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen om toe te treden tot GR SWVO; b. Het direct daarna wijzigen van GR SWVO naar GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland en het ontwerp van de regeling, inclusief de toelichting en financiële paragraaf.

Beeldvormende behandeling

2 december 2025

Oordeelsvormende behandeling

27 januari 2026

Besluitvormende behandeling

24 februari 2026

Portefeuillehouder

A. Evertz en M.J.P. Kleppe

Datum collegevergadering

2 december 2025

Aantal bijlagen Documentnummers v/d bijlagen

4 D25.343417, D25.343418, D25.343419; D25.343420

Samenvatting Er is draagvlak voor het treffen van de gemeenschappelijke regeling Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland (GR Sociaal Domein Zeeland). De GR Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio (SWVO) wordt gebruikt als juridische basis voor het treffen van de GR Sociaal Domein Zeeland. Deze GR Sociaal Domein Zeeland wordt een collegeregeling. Wij stellen u daarom voor om als deelnemend bestuursorgaan uit te treden uit de GR SWVO. Daarnaast stellen wij u voor om een positieve zienswijze te geven over: - het voornemen van de colleges van Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen om toe te treden tot GR SWVO; - het direct daarna wijzigen van GR SWVO naar GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland en het ontwerp van de regeling, inclusief de toelichting en financiële paragraaf.

1

Advies Onder voorbehoud van het besluit van de colleges van Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen om toe te treden tot gemeenschappelijke regeling Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio (GR SWVO) en het besluit van alle dertien Zeeuwse colleges om GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland te treffen; 1. Als deelnemend bestuursorgaan uit te treden uit GR SWVO; 2. Een positieve zienswijze te geven over: a. Het voornemen van de colleges van Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen om toe te treden tot GR SWVO; b. Het direct daarna wijzigen van GR SWVO naar GR Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland en het ontwerp van de regeling, inclusief de toelichting en financiële paragraaf. Inleiding: waar gaat het over? De dertien Zeeuwse gemeenten denken al langere tijd na over de governance voor het sociaal domein in Zeeland. Na het extra Overleg Zeeuwse Overheden (OZO) Sociaal Domein van 28 augustus 2025 hebben alle colleges een besluit genomen over de uitgangspunten voor de governance sociaal domein Zeeland en de bestuursopdracht ‘Governance sociaal domein Zeeland’ vastgesteld. Met dit besluit hebben de colleges unaniem gekozen voor het treffen van een GR Sociaal Domein Zeeland. U bent hierover door ons schriftelijk geïnformeerd.

Ook heeft een vertegenwoordiging van de bestuurlijke kerngroep en ambtelijke werkgroep ‘Governance sociaal domein Zeeland’ uw raad op 2 december 2025 mondeling geïnformeerd. Op 15 december was er een webinar voor alle Zeeuwse raadsleden met de gelegenheid voor het stellen van technische vragen. Relatie met strategisch beleid Vanuit de vier E’s – eenvoudig, eenduidig, efficiënt en effectief – richten we de gewenste situatie in: een GR Sociaal Domein Zeeland. Daarbinnen geven we integraal uitvoering aan de taken binnen het sociaal domein die we met (een deel van) de dertien Zeeuwse gemeenten samen moeten of willen doen voor alle inwoners van Zeeland. Participatie Geen bijzonderheden. Argumenten: waarom geven we als college dit advies? 1.1 GR Sociaal Domein Zeeland wordt een regeling waaraan enkel colleges deelnemen. GR SWVO is momenteel een gemengde regeling waaraan zowel colleges als raden deelnemen. Dat heeft te maken met de aan SWVO overgedragen taken en bevoegdheden: daar zitten ook raadsbevoegdheden bij, zoals het vaststellen van een subsidieverordening. GR Sociaal Domein Zeeland wordt een collegeregeling. De GR gaat enkel collegetaken en -bevoegdheden uitvoeren. We stellen u voor als deelnemend bestuursorgaan uit te treden uit GR SWVO. Met het uittreden worden ook de aan SWVO overgedragen raadsbevoegdheden teruggehaald.

2.1 De colleges van Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen treden toe tot GR SWVO. De nieuwe GR Sociaal Domein Zeeland wordt een GR waaraan alle Zeeuwse colleges deelnemen. In de huidige situatie nemen de colleges en raden van de gemeenten in de Oosterschelderegio deel aan GR SWVO. Omdat we GR SWVO gebruiken als juridische basis,

2

moeten de overige zes gemeenten toetreden tot GR SWVO – die direct daarna gewijzigd wordt naar GR Sociaal Domein Zeeland. De Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) schrijft voor dat colleges hun raden vragen een zienswijze naar voren te brengen over het toetreden tot een regeling. We stellen voor een positieve zienswijze naar voren te brengen over het voornemen van de overige zes gemeenten om toe te treden tot GR SWVO, die direct daarna gewijzigd wordt in GR Sociaal Domein Zeeland. 3.1 GR SWVO wordt gewijzigd in GR Sociaal Domein Zeeland. De Wgr schrijft voor dat colleges hun raden vragen een zienswijze naar voren te brengen over het wijzigen van een regeling. We stellen voor een positieve zienswijze naar voren te brengen over het wijzigen van GR SWVO in GR Sociaal Domein Zeeland overeenkomstig het bijgevoegde ontwerp van de regeling inclusief de toelichting. Relevante onderdelen van de ontwerpregeling zijn: - Taken en bevoegdheden: vanwege het grote aantal taken en bevoegdheden werken we met de volgende samenwerkingsmodules: o Jeugd; o Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang; o Sociale veiligheid, toezicht en preventie; o Welzijn en maatschappelijke ondersteuning. Zie artikel 6 en 7 van de ontwerpregeling. -

Stemverhouding: in beginsel streven we naar consensus over voorstellen aan het AB. Als die niet bereikt kan worden, adviseren we elke deelnemer per 5.000 inwoners (afgerond naar boven) één stem te geven. Voor besluiten van het AB over de begroting en jaarrekening en over aanpassing van verdeelsleutels is in de regeling opgenomen dat een 2/3 meerderheid nodig is voor besluitvorming. We herijken de stemverhouding elke vier jaar op 1 januari van het jaar na gemeenteraadsverkiezingen (dus in 2027, 2031 enz.). Zie artikel 11, vierde lid, van de ontwerpregeling.

-

Dagelijks bestuur (DB): het DB bestaat uit drie leden: een voorzitter, een plaatsvervangend voorzitter en één ander lid. Elk lid is afkomstig uit een andere subregio; Oosterschelderegio, Walcheren en Zeeuws-Vlaanderen. Zie artikel 13 van de ontwerpregeling.

-

Adviescommissies: we stellen het AB in elk geval voor twee inhoudelijke adviescommissies in te stellen, bestaand uit bestuurders. Deze commissies geven een zwaarwegend advies aan het AB over voorstellen die binnen hun module vallen: o een adviescommissie voor de module ‘Jeugd’ met de dertien portefeuillehouders Jeugd, vanwege de verplicht regionaal uit te voeren taken en bevoegdheden voor (het contracteren en subsidiëren van) jeugdzorg; o een adviescommissie voor de module ‘Welzijn en maatschappelijke ondersteuning’ met de portefeuillehouders van de deelnemers die taken en bevoegdheden binnen deze module via mandaat opdragen aan de GR (in de huidige situatie gaat het om de SWVOtaken). Zie artikel 10, vierde lid, van de ontwerpregeling.

3

GR Sociaal Domein Zeeland wordt net als GR SWVO een gemeenschappelijk openbaar lichaam. Dat is een zelfstandige overheidsorganisatie met rechtspersoonlijkheid voor het uitvoeren van publieke taken. Een openbaar lichaam kan eigen personeel in dienst nemen en contracten afsluiten. 3.2 U kunt eventuele opmerkingen over de financiële paragraaf meegeven in de zienswijze. In samenwerking met adviesbureau Berenschot is een financiële paragraaf opgesteld. We vragen u een positieve zienswijze naar voren te brengen over de financiële paragraaf (bijlage 4). 3.3 Het is mogelijk een gemeenschappelijke raadsadviescommissie in te stellen. Het AB kan op grond van een unaniem besluit van de raden van de deelnemende gemeenten een raadsadviescommissie instellen. Er moet dus unanimiteit zijn bij de raden over het instellen van zo’n commissie. De commissie kan het AB en de raden advies geven en de besluitvorming van de raden met betrekking tot de regeling voorbereiden. Kanttekeningen en risico’s: 3.1 Er zijn gemeenteraadsverkiezingen in het proces van bestuurlijke besluitvorming. De colleges stellen de huidige raden (2022-2026) voor zienswijzen te geven op het voornemen van Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen om toe te treden tot GR SWVO en op het wijzigen van GR SWVO naar GR Sociaal Domein Zeeland en de ontwerpregeling.

De colleges stellen de nieuwe raden (2026-2030) voor toestemming te geven voor het toetreden tot en wijzigen van de regeling. Het is daarom heel belangrijk dat over het inrichten van GR Sociaal Domein Zeeland een goede overdracht plaatsvindt tussen de huidige en nieuwe colleges en raden. 3.2 In de naar voren gebrachte zienswijzen kunnen nog op- of aanmerkingen van gemeenten zitten. Ambtelijk en bestuurlijk is er goed afgestemd over het inrichten van GR Sociaal Domein Zeeland. Ook zijn alle raden tussen 9 oktober en 2 december 2025 bezocht om hen te informeren. Desondanks kan na de raadsbesluiten blijken dat er nog op- of aanmerkingen zijn over bepaalde onderdelen van de ontwerpregeling. Als dat het geval is, zullen we bekijken hoe we het besluitvormingsproces vervolgen met inachtneming van de zienswijzen. Financiën: wat gaat het kosten en hoe gaan we dit financieren? Structureel Totaal huidige lasten IJZ, CZW, SWVO en ZSSD Toename structurele lasten: - Meerkosten overhead + OR € 266.614 - Onvoorzien € 35.868 - Extra formatie t.b.v. robuustheid € 248.249 Totaal structurele lasten nieuwe GR

€ 7.100.949 € 550.730

€ 7.651.679

De structurele kosten voor de dertien gemeenten gezamenlijk stijgen met € 550.730. Deze kosten komen ten laste van de gemeenten. Voor de gemeente Kapelle betekent dit met de huidige verdeel sleutels € 19.015 per jaar. Hiervoor moet dekking geregeld worden in de begroting van 2027.

4

Incidenteel Categorie Projectorganisatie Applicaties/processen/automatisering Communicatie Juridisch/financieel advies Facilitair/huisvesting Aanloopkosten 2027/2028 (na de start van de GR Sociaal Domein Zeeland) Projectkosten aan de kant van de GGD: - Juridisch/financieel - HRM - IT kosten Onvoorzien bovenstaande posten (10%) Compenserende maatregelen GGD (desintegratiekosten voor de periode 2027-2030) Totaal (excl. btw en PM posten)

2026

2027

2028 e.v.

€ 25.600

PM

Totaal (excl. btw) € 390.000 € 178.899 € 53.863 € 90.000 € 202.500 € 25.600

€ 2.560

PM

€ 100.000 € 150.000 € 100.000 € 129.086

€ 198.600

€ 258.180

€ 456.780

€ 226.760

€ 258.180 € 1.876.728

€ 390.000 € 178.899 € 53.863 € 90.000 € 202.500

€ 100.000 € 150.000 € 100.000 € 126.526

€ 1.391.788

De totale incidentele kosten die samenhangen met het inrichten van de GR Sociaal Domein zijn € 1.876.728. Deze incidentele kosten worden gedekt uit het overschot 2025 van het regiobudget Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang. Voor een toelichting verwijzen we kortheidshalve naar bijgevoegde financiële paragraaf. Wat communiceren we? Uiteraard zijn de gemeenten op ambtelijk, management en bestuurlijk niveau intensief betrokken. Ook spreken we geregeld met de organisaties of teams die samengevoegd worden tot de organisatie Sociaal Domein Zeeland over het besluitvormingsproces. We informeren andere belanghebbenden, zoals de zorg- en jeugdhulpaanbieders met wie Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland en centrumgemeente Vlissingen contracten hebben afgesloten voor respectievelijk jeugdzorg en beschermd wonen. Uitvoering/ aanpak Na de raadsbesluiten over het naar voren brengen van zienswijzen bespreken we of deze leiden tot het aanpassen van de ontwerpregeling. Daarna vragen we u toestemming voor het voornemen van Hulst, Middelburg, Sluis, Terneuzen, Veere en Vlissingen om toe te treden tot GR SWVO en het wijzigen van GR SWVO in GR Sociaal Domein Zeeland overeenkomstig de definitieve regeling. Bijlagen - Ontwerpregeling Sociaal Domein Zeeland (D25.343417). - Artikelsgewijze toelichting Sociaal Domein Zeeland (D25.343418).

- Toelichting modules GR Sociaal Domein Zeeland (D25.343419). - Financiële paragraaf GR Sociaal Domein Zeeland (D25.343420).

5