2024-42b D24.306009 2b.Quickscan CO2-reductie Progr 2b.Quickscan CO2-reductie Programma gebouwde omgeving

Quickscan CO2-reductie Uitvoeringsprogramma gebouwde omgeving Concept-rapportage voor Programmateam gebouwde omgeving Van de RES Zeeland

25-03-2024

72241-Intern vertrouwelijk

Context en aanleiding voor de doorrekening Zeeland koerst in 2030 af op 40% CO2-reductie ten opzichte van 1990; het Zeeuwse klimaatdoel van 55%60% reductie is daarmee nog niet in zicht. Op basis van de Zeeuwse CO2-impactanalyse weten we dat de huidige inzet binnen de gebouwde omgeving onvoldoende is om het klimaatdoel voor 2030 te behalen. Dit vormde de aanleiding om de bijdrage van de uitvoeringsagenda gebouwde omgeving van de RES Zeeland te onderzoeken. De huidige activiteiten zijn doorgerekend en er zijn aanvullende kansen en

mogelijkheden voor additionele CO2-besparing verkend.

72241-Intern vertrouwelijk

2

Doel van de quickscan 1.

Inzicht of gebouwde omgeving op koers is voor 55% CO2reductie in 2030 o

= Zeeuwse CO2-impactanalyse

Dit rapport beschrijft deze doelen

2.

Inzicht in de bijdrage van het Uitvoeringsprogramma

Gebouwde Omgeving aan de opgave

3.

Advies aanvullende kansen en activiteiten voor uitvoeringsprogramma voor behalen doelstelling 55%-

reductie

4.

Basis voor gesprek met gemeenten, provincie en andere partijen over benodigde inzet en toevoegen activiteiten aan het Uitvoeringsprogramma gebouwde omgeving

Inzichtelijk voor aanvullende bijdrage vanuit Programma aan de klimaatdoelstelling voor de gebouwde omgeving

72241-Intern vertrouwelijk

3

Inhoudsopgave 1. Relatie met de Zeeuwse CO -impactanalyse 2

2. Doorrekening huidig (concept-)uitvoeringsagenda van het Programma gebouwde omgeving

3. Advies voor additionele activiteiten binnen het programma

4. Toelichting op de doorgerekende maatregelen 5. Bijlagen 1.

Overzicht optelling activiteiten uit Programma gebouwde omgeving en additionaliteit t.o.v. CO2impactanalyse

2. Toelichting CO2-reductie bij labelsprongen corporatieen particulier huurwoningen

3. Overige ideeën voor uitvoeringagenda programma gebouwde omgeving

72241-Intern vertrouwelijk

4

1. De Zeeuwse CO2impactanalyse

72241-Intern vertrouwelijk

Relatie met de Zeeuwse CO2-impactanalyse

•

Berenschot heeft de Zeeuwse CO2impactanalyse geschreven (publicatie volgt binnenkort)

•

In deze quickscan bouwen we hierop voort: o

Ontwikkeling CO2-uitstoot binnen de gebouwde omgeving is bekend

o

Een deel van de aangedragen kansen en mogelijkheden kunnen door het Programma gebouwde omgeving worden opgepakt

72241-Intern vertrouwelijk

6

Gebouwde omgeving niet op koers voor 55% CO2-reductie in 2030 Resultaat van de Zeeuwse CO2-impactanalyse 43% reductie 7% reductie

39% reductie

•

7% emissiereductie tussen 1990 en 2020

•

Prognose van 43% daling tussen 1990 en 20301

•

Om doelstelling te halen is nog 103 kton aanvullende CO2-reductie nodig

•

In de prognose zijn EU, nationale, regionale en lokale ontwikkelingen meegenomen

•

Programma Gebouwde omgeving is hier gedeeltelijk in verwerkt (en conservatief)

CO2-equivalente uitstoot in Zeeland voor de jaren 1990, 2020 en 2030 in de gebouwde omgeving (warmte + elektriciteit). 72241-Intern vertrouwelijk

1Prognose is gebaseerd op de Klimaat en Energieverkenning (KEV) 2022;

o.b.v. de KEV 2023 komt de prognose gunstiger uit omdat daar het meeste recente klimaatbeleid in is verwerkt (naar schatting ~5% hogere reductie).

7

2. Doorrekening huidige (concept-) uitvoeringsagenda

72241-Intern vertrouwelijk

Doorrekening van het programma gebouwde omgeving De uitvoeringsagenda van het Programma gebouwde omgeving bevat de activiteiten waarmee het programma

bijdraagt aan de klimaatdoelstelling voor de sector. De concept-uitvoeringsagenda bevat 19 verschillende activiteiten, waarvan er 13 zijn door te rekenen op CO2-reductie. In deze quickscan hebben we een doorrekening gemaakt van de potentiële CO2-reductie die deze activiteiten kunnen opleveren. Het gaat hierbij om de reductie die kan optreden als de activiteit succesvol uitgevoerd wordt en tot de beoogde effecten leidt. Hierbij zijn aannames gedaan tot welke effecten iedere activiteit kan leiden. Daarbij is uitgegaan van het gewenste effect, en niet zozeer van het daadwerkelijk verwachte effect. De ervaring binnen de gebouwde omgeving leert dat het in de praktijk vaak uitdagend is om de beoogde effecten te realiseren. Naast inzet vanuit het Programma gebouwde omgeving (en daarmee door de gemeenten en provincie), is nauwe samenwerking met andere relevante stakeholders (zoals woningcorporaties) noodzakelijk. Daarbij is de inzet veelal gericht op het ondersteunen, faciliteren en aanjagen. Uiteindelijk zijn het de woning- en gebouweigenaren die de uiteindelijke verduurzamingsmaatregelen daadwerkelijk nemen. 72241-Intern vertrouwelijk

9

Inzet vanuit het huidige programma Activiteiten uitvoeringsprogramma richten zich op 14% van de totale uitstoot gebouwde omgeving kton CO2

CO2-reductie waar Programma gebouwde omgeving aan bijdraagt

(samen met partners, inwoners en bedrijven) •

Indien alle activiteiten uit de uitvoeringsagenda succesvol gerealiseerd zouden worden (conform genoemde aannames), dan staat deze inzet voor een totale besparing van maximaal ~115 kton CO2 op (zonder dubbeltellingen).

•

1.000 800 600

400

Dit is 14% van de van de totale CO2-uitstoot door de gebouwde omgeving in 2020.

200

0 Let wel: Wij verwachten niet dat dit gehaald wordt in 2030. Het geeft de potentie van de inzet weer. Hierbij zijn onder andere bijna 30.000 Weq aangesloten op een warmtenet en alle huurwoningen label A.

1990

2020

Aandeel van de uitstoot van de Uitvoeringsagenda zich op richt Totale uitstoot gebouwde omgeving

72241-Intern vertrouwelijk

10

Potentiële CO2-reductie per activiteit 13 maatregelen uit Programma gebouwde omgeving zijn doorgerekend voor zichtjaar 2030. Dit betreft de potentiële CO2-reductie bij succesvolle uitvoering, conform genoemde aannames. Dit is geen prognose van het verwachte effect. Vanwege overlap in de weergegeven reductie zijn deze activiteiten niet direct optelbaar. kton CO2 50

45,5

43,2

12,5% van alle woningen aardgasvrij

40 30 20 13,8 10 0

13,8

1 wijk/kern per gemeente aardgasvrij

22,9

6,3

NIP

17,9 8,3

12,4

Warmtenet Vlissingen

13,7

Prestatie-

Verduurzaming Uitvoerings-

afspraken

particuliere

plannen

WoCo’s

huur

aardgasvrij

1,2

3

Warmtenet

pilotprojecten

Midden-

op groen gas

Zeeland

productie

0,4

Extra inzet Maatschappelijk SPUK Energie-

vastgoed

armoede

0,7 SPUK

RUD -

klein MKB

informatieplicht

(25.000 WEQ) 72241-Intern vertrouwelijk

11

Inzet draagt bij aan klimaatdoelstelling Theoretisch effect op klimaatdoel 2030

-43%

Van de activiteiten uit het uitvoeringsprogramma is ~63 kton

856 796

additioneel t.o.v. de CO2-impactanalyse

•

Het overige deel van 52 kton was reeds meegenomen in de

Bij succesvolle uitvoering van alle activiteiten in 2030 komt de totale besparing uit op 7% extra reductie t.o.v. 1990 in de gebouwde omgeving (-50% totaal)1.

Dit is geen prognose, maar toont wel het belang van de activiteiten waar het Programma gebouwde omgeving zich op richt. In de toekomst (na 2030) zou een aanzienlijk deel van deze reductie gerealiseerd kunnen worden.

CO2 emissies in kton

prognose voor 2030

488 -7% Theoretische additionele besparing t.o.v. 1990

1990

2020

2030

1Op basis van de KEV 2023 komt de reductie in de buurt van 55% uit (schatting).

12

3. Additionele kansen en activiteiten

72241-Intern vertrouwelijk

Advies aanvullende activiteiten voor het programma Naast de opgenomen maatregelen zijn samen met het Programmateam kansen geïdentificeerd voor aanvullende maatregelen, om zo een verdere bijdrage te leveren aan de doelstelling van 55%-60% reductie in de gebouwde omgeving. Vijf kansen zijn geselecteerd voor uitwerking: 1. Handhaving label C-plicht kantoren 2. Het organiseren van een aanpak voor de verduurzaming van recreatiewoningen 3. Inzet op verduurzaming van woningen in VvE’s 4. Afspraken maken over verduurzaming met de top-200-uitstoters 5. Regierol warmtetransitie uitbreiden naar bedrijven(terreinen) Vier van deze kansen kunnen doorgerekend worden. De uitbreiding van de regierol warmtetransitie naar bedrijven(terreinen), helpt om de andere inzet te kunnen realiseren. Wat betreft de CO2-reductie overlapt dit met andere activiteiten. 72241-Intern vertrouwelijk

14

Doorrekening extra activiteiten voor het uitvoeringsprogramma Vier kansen voor aanvullende activiteiten doorgerekend Kton CO2 20

Let op: wegens overlap in de reductie zijn de maatregelen zijn niet direct optelbaar met elkaar en niet met de eerdere maatregelen.

18,3

15 10,9 10

5 1,1 0

72241-Intern vertrouwelijk

1,7

Handhaving

Aanpak

Verduurzaming

Verduurzaming

label C-plicht

recreatiewoningen

VvE’s

top 200-uitstoters 15

Activiteiten zijn niet direct optelbaar

om precieze uitspraken te doen over de mate van overlap tussen de activiteiten en de additionaliteit t.o.v de CO2-

In bijlage 1 geven we een toelichting hoe de activiteiten

16 .V r ec erdu ea rea u fs tie rzamen pr w on i n ak g en e

UK SP . 7

n

opgeteld zijn. De nummering in de komt overeen met de activiteiten zoals genoemd in hoofdstuk 4. 72241-Intern vertrouwelijk

18.

B MK

U K

van, maar het zijn geen precieze berekeningen.

1

ti ta es Pr 3.

impactanalyse. In deze quickscan geven we hier inschattingen

6.

n

Overige gebouwen

bedrijve

Woningen

R eg iero l

meerdere maatregelen per doelgroep. Dit maakt het uitdagend

Kantoren

maatregel kan op meerdere groepen effect hebben en er zijn

9.

daarbuiten de maatregelen die effect hebben op die groep. Een

SP

n ke a pr Afs

00

inzetten. In het midden staan de verschillende doelgroepen,

n

5. be H an d dr having label C ijv en ter rei nen 1

doelgroep. De figuur rechts toont op welke doelgroep activiteiten

14 .G ro e e

ne 5. SP UK Ma va ats stg ch oe ap d p

lier m e h en uu r

komt doordat meerdere activiteiten inzetten op dezelfde

de oe rm ea i g

8. R UD

cht pli s gs ga in ar sp be ie rg ijk el

uitvoeringsprogramma zijn niet direct bij elkaar optelbaar. Dit

9. en

De huidige en het advies voor additionele activiteiten in het

n ne n la sp s E’ V V

10 .U itv oe rin 2. S g 17 PU K 4. Ve . r en parti duurz e cu a r

Inzicht waar CO2-reductie van activiteiten overlapt

12, 13 Warmtenetten 11,

p to

2

16

Additionele inzet draagt bij aan klimaatdoelstelling -43% Indien alle nieuwe activiteiten succesvol gerealiseerd worden (conform

856

~23 kton CO2 op (dit bevat mogelijk dubbeltellingen met huidige activiteiten). Hiervan is ~12 kton (indicatief) additioneel aan de prognose van de Zeeuwse CO2-impactanalyse. Bij succesvolle uitvoering van de extra activiteiten in 2030 komt de totale besparing uit op ~1% extra reductie t.o.v. 1990 in de gebouwde omgeving (-51% totaal)1.

796

Co2 emissies in kton

genoemde aannames), dan levert dit een maximale besparing van

488

Theoretische additionele besparing t.o.v. 1990 -1%

413

Dit zijn zaken waarbij de betrokken partijen (gemeenten en provincie) zowel invloed hebben als waar een significatie aanvullende reductie mogelijk is. Het is dan ook zinvol om de capaciteit van het Programma gebouwde omgeving op deze activiteiten te richten.

1Op basis van de KEV 2023 komt de reductie naar schatting boven de 55% uit.

1990

2020

2030

Dit is geen prognose, maar toont wel het belang van de activiteiten waar het Programma gebouwde omgeving zich op richt. In de toekomst (na 2030) zou een aanzienlijk deel van deze reductie gerealiseerd kunnen worden. 17

4. Toelichting op de doorgerekende maatregelen

72241-Intern vertrouwelijk

Resultaten per activiteit (I) CO2-doorrekening van huidige uitvoeringsprogramma. Bijlage 1 geeft nadere toelichting hoe CO2-reductie tussen activiteiten overlapt en wat additioneel is t.o.v. de Zeeuwse CO2-impactanalyse. Dit zijn inschattingen, passend bij de diepgang van een quickscan. Activiteit

Type inzet

Resultaat

Dubbeltelling andere activiteiten

Additioneel t.o.v. CO2impact analyse

Besparing

Als er 25.000 woningen worden geïsoleerd met 1 maatregel Deels overlap met met ISDE-subside, dan bespaart dat in totaal 6,3 kton CO2 aardgasvrij en warmtenetten

Niet additioneel

2. Uitvoering SPUK energieBesparing armoede middels isolatieteam, isolatiebonnen en energiecoaches. 3. Prestatieafspraken over het Besparing verduurzamen van corporatiebezit

Als het volledige budget wordt ingezet voor maatregelen uit Deels overlap met het NIP, dan is de besparing 0,4 kton CO2 aardgasvrij en warmtenetten

Niet additioneel

Als alle corporatiewoningen naar label A gaan dan is de besparing 13,8 kton CO2 (o.b.v. gemiddelde besparing). Zie bijlage 2 voor effect bij andere labelsprongen.

Hiervan is 6,8 kton CO2 additioneel

4. Extra inzet op het verduurzamen van de particuliere huur

Als alle particuliere huurwoningen naar label A gaan dan is Deels overlap met Deels additioneel de besparing 13,8 kton CO2 (o.b.v. gemiddelde besparing) SPUK Zie bijlage 2 voor effect bij andere labelsprongen. Energiearmoede en met aardgasvrij en warmtenetten

1. Nationaal Isolatie Programma voor woningeigenaren

Besparing

Deels overlap met aardgasvrij en warmtenetten

19

Resultaten per activiteit (II) Activiteit

Type inzet

Resultaat

Dubbeltelling andere activiteiten

Additioneel t.o.v. CO2impact analyse

5.

Verduurzamen van maatschappelijk vastgoed met programma KlimOp

Besparing

Niet additioneel

6.

Uitvoering SPUK Verduurzaming bedrijventerreinen

Besparing

7.

Uitvoering SPUK Verduurzaming klein MKB

Besparing

8.

Meer handhaving RUD op Energiebesparingsplicht

Besparing

De besparing door verduurzamen van maatschappelijk Deels overlap met vastgoed is circa 1,2 kton CO2 indien het programma aardgasvrij en doorloopt tot 2030 waarbij wordt uitgegaan dat 10% van warmtenetten de gebouwen die worden aangemeld maatregelen neemt. Het programma zet in op het maken van een plan van Zorgt voor aanpak en verbeteren organisatiegraad bij 10-12 randvoorwaarden bedrijventerreinen. Het gaat om het voorbereiden van waarbinnen andere collectieve maatregelen (b.v. voorbereiding lokaal activiteiten kunnen energiesysteem / energie hub). Er wordt hiermee gewerkt zorgen voor CO2aan de randvoorwaarden waarbinnen de energietransitie reductie kan plaatsvinden. De uiteindelijke CO2-reductie is niet los te berekenen en onderdeel van de andere activiteiten uit het uitvoeringsprogramma. Het programma zorgt voor een besparing van circa 0,7 Deels overlap met kton CO2 indien het doorloopt tot 2030, ervan uitgaande aardgasvrij en dat 35% van de ondernemingen gaat verduurzamen. warmtenetten Uitgaande van een hogere realisatiegraad door betere Deels overlap met handhaving door de RUD is de besparing 12,4 kton CO2 aardgasvrij en warmtenetten

72241-Intern vertrouwelijk

Zie additionele reductie van aardgasvrij, warmtenetten en besparing

Niet additioneel

Helemaal additioneel

20

Resultaten per activiteit (III)

9.

Activiteit

Type inzet

Resultaat

Dubbeltelling andere activiteiten

Additioneel t.o.v. CO2impact analyse

Uitvoeringsplannen voor de helft van de wijken/kernen

Aardgasvrij Er wordt 182 kton CO2 bespaard als de helft van de Overlap met Deels additioneel woningen van het aardgas af zou gaan (naar all-electric). warmtenet (en deels Als in 2030 hier een kwart van bereikt wordt (12,5%), leidt overlap met isolatie) dat tot 45,5 kton CO2-reductie

10. 1 wijk/kern per gemeente aardgasvrij

Aardgasvrij Per gemeente 1 wijk (1.000 woningen) aardgasvrij (all electric) levert 22,9 kton CO2 op

11. 3 pilotprojecten (zoals warmtenet De Hoek)

Warmtenet

De totale besparing voor het warmtenet in Hoek is 2,8 kton Dees overlap met CO2. Drie pilots van vergelijkbare omvang levert dus 8,3 isolatie kton kton CO2-reductie op.

Helemaal additioneel

12. Warmtenet Midden-Zeeland

Warmtenet

Overlapt geheel met 9

Helemaal additioneel

13. Warmtenet Vlissingen

Warmtenet

Als 25% van de aansluitingen (25.000 w.e.) van het warmtenet gerealiseerd wordt, levert dit 43,2 kton CO2reductie op Als 25% van de aansluitingen van het warmtenet gerealiseerd wordt, levert dit 13,7 kton CO2-reductie op

Onderdeel van 12

Helemaal additioneel

14. Extra inzet op Groen gas productie

Groen gas

De besparing van 2 allesvergisters is 17,9 kton CO2

Geen dubbeltelling

Helemaal additioneel

Onderdeel van 9

Deels additioneel

21

Mogelijke aanvullende activiteiten (I) Advies voor aanvullende activiteiten om op te nemen in de uitvoeringagenda van het Programma gebouwde omgeving. De vijf activiteiten zijn samen met het Programmateam selecteert uit een longlist van mogelijke inzet. Daarnaast zijn ook zeven andere ideeën in beeld gekomen, die zich minder goed leenden voor een doorrekening. Deze overige ideeën zijn opgenomen in bijlage 3. Activiteit

Type inzet

Resultaat

Dubbeltelling andere activiteiten

Additioneel t.o.v. CO2impact analyse

15. Handhaving label C plicht kantoren

Besparing

Besparing

Deels overlap met aardgasvrij en warmtenetten Geen dubbeltelling

Niet additioneel

16. Organiseren aanpak verduurzaming recreatiewoningen 17. Specifieke inzet op verduurzaming VvE’s

Als de 131 kantoren die nog geen label C hebben (en ook geen plannen om het op korte termijn te krijgen), wel naar label C zouden gaan is de besparing 1,1 kton CO2 Als in 2030 er bij 20% van alle recreatiewoningen 25% besparing is dan is de reductie 1,7 kton CO2 Als alle woningen in een VvE naar label A gaan dan is de besparing circa 10,9 kton CO2 (o.b.v. gemiddelde besparing)

Sterke verlap met de andere activiteiten, faciliteert halen andere reducties

Sterke overlap met alle andere activiteiten, faciliteert halen andere reducties

72241-Intern vertrouwelijk

Besparing

Helemaal additioneel

22

Mogelijke aanvullende activiteiten (II) Activiteit

Type inzet

Resultaat

Als door de afspraken er bij 100 bedrijven 20% aan gas en elektriciteit wordt bespaard, wordt naar schatting 18,3 kton CO2 bespaard (vanwege beperkt beschikbare data heeft deze schatting een hoge mate van onzekerheid, voor top 200 uitstoot (exclusief bedrijven van de maatwerksafspraken) is uitgegaan van een gemiddeld verbruik van 100 WEQ) Aardgasvrij 1) Nulmeting bedrijventerreinen (elke gemeente nulmeting CO2 voor 2 grootste bedrijventerreinen). 2) Opstellen energievisies voor bedrijventerreinen

Dubbeltelling andere activiteiten

Additioneel t.o.v. CO2impact analyse

18.

Besparing Afspraken met top 200 uitstoters (lijst beschikbaar), daar per gemeente actie op te zetten

Overlapt mogelijk Helemaal deels met 8 en 15. additioneel En overlapt deels met aardgasvrij en warmtenetten

19.

Regierol warmtetransitie uitbreiden naar bedrijven(terreinen)

Overlapt met andere Zie andere inzet activiteiten gericht op voor additionele bedrijven en andere reductie niet-woningen

Dit is een overkoepelende activiteit. Deze inzet is niet goed los te berekenen ten opzichte van andere activiteiten en ontwikkelingen.

72241-Intern vertrouwelijk

23

Bijlagen

72241-Intern vertrouwelijk

Bijlage 1 Overzicht optelling activiteiten uit Programma gebouwde omgeving en additionaliteit t.o.v. CO2-impactanalyse

72241-Intern vertrouwelijk

BIJLAGE 1

Onderbouwing van dubbeltelling en additioneel t.o.v. CO2-impactanalyse Activiteit

Resultaat

Telt mee Resultaat (in kton CO2 )

1.

Nationaal Isolatie Programma voor woningeigenaren

6,3

87,5%

2.

Uitvoering SPUK energie-armoede middels isolatieteam, isolatiebonnen en energiecoaches.

0,4

87,5%

3.

4. 5.

6. 7. 8.

*12,5% van de huizen wordt aardgasvrij daarom telt deze maatregel maar deels mee **2.5% van de woningen vallen in een pilotwijk daarmee telt deze maatregelen maar 5,4 deels mee *12,5% van de huizen wordt aardgasvrij daarom telt deze maatregel maar deels mee **2.5% van de woningen vallen in een pilotwijk daarmee telt deze maatregelen maar 0,36 deels mee

Prestatieafspraken over het verduurzamen van corporatiebezit

13,8

87,5%

Extra inzet op het verduurzamen van de particuliere huur

13,8

87,5%

*12,5% van de huizen wordt aardgasvrij daarom telt deze maatregel maar deels mee **2.5% van de woningen vallen in een pilotwijk daarmee telt deze maatregelen maar 11,8 deels mee *12,5% van de huizen wordt aardgasvrij daarom telt deze maatregel maar deels mee **2.5% van de woningen vallen in een pilotwijk daarmee telt deze maatregelen maar deels mee 11,8 ***Overlap met SPUK energiearmoede is verwaarloosbaar

Ja

*Geen correctie voor dubbeltelling, omdat voor de berekening van aardgasvrije wijken 1,2 alleen is uitgegaan van woningen

Verduurzamen van maatschappelijk vastgoed met programma KlimOp Uitvoering SPUK Verduurzaming bedrijventerreinen Uitvoering SPUK Verduurzaming klein MKB

Meer handhaving RUD op energiebesparingsplicht 9. Uitvoeringsplannen voor de helft van de wijken/kernen 10. 1 wijk/kern per gemeente aardgasvrij

72241-Intern vertrouwelijk

1,2

*Wordt niet apart berekend, wegens overlap met andere activiteiten

0,7

Ja

12,4

Ja

*Geen correctie voor dubbeltelling, omdat voor de berekening van aardgasvrije wijken 0,7 alleen is uitgegaan van woningen *Geen correctie voor dubbeltelling, omdat voor de berekening van aardgasvrije wijken 12,4 alleen is uitgegaan van woningen

45,5

ja

45,5

22,9

Nee

* Dit is een onderdeel van de uitvoeringsplannen

26

BIJLAGE 1

Vervolg onderbouwing Activiteit 11. 3 pilotprojecten (zoals warmtenet De Hoek) 12. Warmtenet Midden-Zeeland 13. Warmtenet Vlissingen 14. Extra inzet op Groen gas productie 15. Handhaving label C plicht kantoren 16. Organiseren aanpak verduurzaming recreatiewoningen 17. Specifieke inzet op verduurzaming VvE’s 18. Afspraken met top 200 uitstoters (lijst beschikbaar), daar per gemeente actie op te zetten 19. Regierol warmtetransitie uitbreiden naar bedrijven(terreinen) Totaal zonder dubbeltellingen

Additioneel t.o.v. CO2 impact analyse

72241-Intern vertrouwelijk

Resultaat Telt mee Resultaat (in kton CO2 ) 8,3 43,17

Ja

8,3 * Dit zou een dubbeltelling zijn met de uitvoeringsplannen. Het warmtenet Midden-Zeeland en de pilotprojecten vallen onder de uitvoeringsplannen.

Nee

* Dit is een onderdeel van het warmtenet Midden-Zeeland 13,7

Nee

17,9

Ja

17,9

1,1

Ja

1,1

1,7

Ja

1,7

10,9

*Niet meegeteld omdat inzet op VvE sterk overlapt met inzet op alle andere doelgroepen. Daarom niet apart geteld, maar faciliteert behalen andere reducties.

Nee

*Correctie voor dubbeltelling is inschatting op basis van mogelijke overlap met 8 en 15 18,3

50%

9,2 *Faciliteert behalen andere activiteiten.

-

Nee 127,2

-53,1

*In de CO2-impactanalyse wordt al meegenomen dat er 10% van de woningen aardgasvrij wordt. ** NIP zit al in de analyse *** De verduurzaming van het corporatiebezit naar label D zit al in de KEV

74,1

27

Bijlage 2 Toelichting CO2-reductie bij labelsprongen corporatie- en particulier huurwoningen

72241-Intern vertrouwelijk

BIJLAGE 2

Toelichting CO2-reductie bij labelsprongen corporatie- en particulier huurwoningen (1) CO2-reductie in kton

Corporatie Praktijk GemiddeldTheoretisch

Particuliere huur Praktijk GemiddeldTheoretisch

Kton CO2 reductie

Heel Zeeland

10,23

13,83

21,41

7,97

13,84

23,53

Borsele

0,67

0,85

1,28

0,20

0,35

0,60

Hulst

0,07

0,10

0,14

0,39

0,68

1,16

Middelburg

1,41

2,01

3,13

1,24

2,15

3,66

Reimerswaal

0,75

0,96

1,49

0,28

0,48

0,81

Terneuzen

0,79

1,05

1,66

1,31

2,28

3,88

Veere

0,25

0,34

0,52

0,43

0,75

1,27

Goes

1,96

2,60

3,99

0,86

1,50

2,55

Kapelle

0,30

0,40

0,62

0,19

0,33

0,56

Noord Beveland

0,24

0,31

0,48

0,20

0,34

0,58

De CO2-reductie door labelsprong

Schouwen Duiveland

0,89

1,27

1,99

0,53

0,92

1,56

naar label A (ook getallen voor

Tholen

1,00

1,42

2,26

0,29

0,51

0,86

andere labelsprongen

Vlissingen

1,90

2,52

3,86

1,38

2,39

4,07

25 Corporatie 20

Particuliere huur

14 14

15 10

21

24

10 8

5 0 Pratijk

Gemiddelde Theoretisch

beschikbaar) 29

BIJLAGE 2

Toelichting CO2-reductie bij labelsprongen corporatie- en particulier huurwoningen (2) CO2-reductie in kton reductie

Corporatie Label A Label B

Label C

Particuliere huur Label A Label B Label C

Heel Zeeland

13,83

7,37

2,68

13,84

9,69

5,85

Borsele

0,85

0,43

0,10

0,35

0,25

0,15

Hulst

0,10

0,02

0,00

0,68

0,48

0,29

Middelburg

2,01

1,09

0,44

2,15

1,51

0,91

Reimerswaal

0,96

0,55

0,16

0,48

0,33

0,20

Terneuzen

1,05

0,59

0,23

2,28

1,60

0,96

Veere

0,34

0,59

0,23

0,75

1,60

0,96

Goes

2,60

1,35

0,46

1,50

1,05

0,63

Kapelle

0,40

0,22

0,08

0,33

0,23

0,14

Noord Beveland

0,31

0,17

0,05

0,34

0,24

0,14

Schouwen Duiveland

1,27

0,67

0,30

0,92

0,64

0,39

Tholen

1,42

0,84

0,36

0,51

0,36

0,21

Vlissingen

2,52

1,28

0,43

2,39

1,67

1,01

72241-Intern vertrouwelijk

Besparing in kton CO2-eq per labelsprong voor alle VvE-woningen Labelsprong

kton

Naar A

10,88

Naar B

5,69

Naar C

2,26

Naar D

1,15

30

Bijlage 3 Overige ideeën voor uitvoeringagenda programma gebouwde omgeving

72241-Intern vertrouwelijk

BIJLAGE 3

Overige ideeën voor de uitvoeringagenda Programma gebouwde omgeving In de quickscan zijn ook een aantal andere ideeën voor mogelijke activiteiten in het programma geïdentificeerd. Deze activiteiten lenen zich echter niet goed voor een CO2-doorrekening of horen bij activiteiten die al doorgerekend zijn. Het programma gaat verkennen of en hoe het hier opvolging aan wil geven: 1.

Per gemeente inzet op buurtaanpak ter voorkoming van netcongestie (afstemmen met Stedin door de gemeenten)

2.

Oprichten expertpool warmtetransitie voor de gemeenten (Programma werkt hier reeds aan)

3.

Oprichten gemeentelijk energiebedrijf voor ontwikkeling energiesysteem van de toekomst. •

Hiermee kan de gemeente sturing geven aan de ontwikkeling van het energiesysteem van de toekomst en wordt gewerkt aan de randvoorwaarden waarbinnen de transitie kan plaatsvinden.

4.

Subsidie voor LED-verlichting voor sportverenigingen •

5.

Inzet overlapt mogelijk met KlimOP.

Data en IT-oplossingen effectiever inzetten als enabeler voor de energietransitie (zoals ontwikkeling van smart grids en digital twins van het Zeeuwse energiesysteem)

6.

Het versimpelen en bundelen van de verschillende Zeeuwse subsidieregelingen

7.

Voorbereiding op de TVW 2.0 (het Warmteprogramma) •

Technisch onderzoek naar duurzame warmtebronnen, vraagontwikkeling en warmteoplossingen per wijk voor Zeeland.

•

Dit helpt om uiteindelijk tot de aardgasvrije wijken te komen (wat in de quickscan reeds doorgerekend is).

72241-Intern vertrouwelijk

32