2023-36 RV D23.286680 advies vaststellen criteria
Tekst van het document
*Z01C9DBE835* Zaaknummer Documentnummer
Z23.016802 D23.286680
Raadsadvies Onderwerp
Aanvullende criteria Lokale omroep 2024-2029
Advies
Vaststellen aanvullende criteria Lokale omroep 20242029
KAP - Beleid en Dienstverlening
Steller: S.P. Vonk
Beeldvormende behandeling Oordeelsvormende behandeling Besluitvormende behandeling
26 september 2023 31 oktober 2023
Portefeuillehouder
A. Evertz
Datum collegevergadering
15 augustus 2023
Aantal bijlagen Documentnummers v/d bijlagen
1 D23.284810
Datum: 20 juli 2023
Samenvatting Op dit moment is Stichting Streekomroep de Bevelanden aangesteld als lokale omroep voor de gemeente Kapelle, Goes, Reimerswaal, Borsele en Noord- Beveland. Op 11 juni 2024 eindigt deze aanwijzing als ‘lokale publieke media-instelling’. Dan komen ook andere partijen hiervoor in aanmerking. Het Commissariaat voor de Media (CvdM) wijst per gemeente één omroep aan. Zo’n aanwijzing geldt dan voor 5 jaar. De gemeenteraad heeft in de aanwijzingsprocedure een adviserende taak aan het CvdM. Ten eerste over de vraag of aanvragers voldoen aan de wettelijke toegangscriteria. Ten tweede, bij meerdere aanvragers, om een voorkeursadvies uit te brengen. Dit over de vraag welke aanvrager het meest geschikt is om de functie van lokale publieke media-instelling voor de gemeente in de komende vijf jaar uit te oefenen. Dit voorkeursadvies is gebaseerd op aanvullende toetsingscriteria. De eerste stap is dat deze aanvullende toetsingscriteria door de raad worden vastgesteld. Daarover gaat dit raadsvoorstel.
Advies Te besluiten tot het vaststellen van de volgende aanvullende criteria: 1. Representativiteit en functioneren Programmabeleidsbepalend Orgaan (pbo) Uit hoeveel stromingen/leden bestaat het pbo? Is het functioneren van het pbo goed geborgd? 2. Aansluiting op informatiebehoefte inwoners Is er een markt-, luister-, kijk- en/of klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd? In hoeverre is er in de programmering aandacht voor actueel lokaal nieuws en lokale activiteiten? Hoe ziet de promotie eruit? 3. Aanbodkanalen en platforms Via welk mediakanaal of welke mediakanalen zal het media-aanbod verspreid worden? 4. Samenwerkingen met lokale partners en/of organisaties Geeft de aanvrager inzicht in de samenwerkingen die hij aangaat met (lokale) partners, zoals: onderwijs, bibliotheken, culturele organisaties, sportinstellingen en/of andere media- instellingen? 5. Interactie en participatie inwoners In hoeverre is sprake van burgerparticipatie bij het verzorgen van het media-aanbod? Heeft de aanvrager een solide vrijwilligersbestand en/of is er een plan voor talentontwikkeling voor jongeren? 6. Financiële situatie Wat is de inkomstenbron naast de subsidie? Heeft de aanvrager een onderbouwde en realistische begroting opgesteld?
Inleiding: waar gaat het over? Op 11 juni 2024 eindigt de aanwijzing van Stichting Streekomroep De Bevelanden als ‘lokale publieke media-instelling’. Het CvdM heeft op 13 april 2023 aan de betrokken gemeenten een brief gestuurd (zie bijlage 1), waarin is weergegeven hoe de openstelling van de aanwijzingsprocedure en het vervolgproces verlopen. Daarin het CvdM verzocht om de aanvullende toetsingscriteria binnen drie maanden na ontvangst van de brief vast te stellen en op de website van de gemeente en aan het Commissariaat kenbaar te maken. Omdat deze termijn niet haalbaar werd geacht is om uitstel gevraagd. Dit is verleend tot en met oktober 2023. Geïnteresseerde partijen kunnen tot uiterlijk 11 december 2023 een aanvraag indienen bij het CvdM om aangewezen te worden als lokale publieke media-instelling voor de Bevelandse gemeenten. Het CvdM wijst daarna voor de betrokken gemeenten één omroep aan. De gemeenteraad heeft in de aanwijzingsprocedure een adviserende taak aan het CvdM. De achterliggende gedachte is dat de gemeenteraad als geen ander op de hoogte is van de in de gemeente levende maatschappelijke behoeften, alsmede inzicht heeft in de representativiteit van een instelling voor de belangrijkste in de betrokken gemeente voorkomende maatschappelijke, culturele, godsdienstige en geestelijke stromingen.
Bovendien is de gemeenteraad verkozen door de inwoners op wie het media-aanbod moet zijn gericht. Ten eerste moet de gemeenteraad in zijn advies aan het CvdM altijd de vraag beantwoorden of de aanvragen voldoen aan de wettelijke criteria (artikel 2.61, tweede lid, Mediawet 2008). Voor aanwijzing komen slechts in aanmerking instellingen die: 1. een rechtspersoon naar Nederlands recht met volledige rechtsbevoegdheid zijn; 2. zich volgens de statuten uitsluitend of hoofdzakelijk ten doel stellen het op lokaal niveau uitvoeren van de publieke mediaopdracht door het verzorgen van media-aanbod dat gericht is op de bevrediging van maatschappelijke behoeften die in een gemeente leven, en het verrichten van alle activiteiten die nodig zijn om daarmee een publieke taak te vervullen; en
-2-
3.
volgens de statuten een orgaan hebben dat het beleid voor het media-aanbod bepaalt en dat representatief is voor de belangrijkste in de gemeente voorkomende maatschappelijke, culturele, godsdienstige en geestelijke stromingen.
Indien meerdere aanvragen voldoen aan bovenstaande wettelijke criteria en een samenwerking tussen omroepen niet haalbaar is gebleken, zal de gemeenteraad in zijn advies aan het CvdM een voorkeur voor 1 van de partijen moeten uitspreken. Er kan namelijk maar 1 lokale omroep een zendmachtiging krijgen. Om een objectieve keuze mogelijk te maken, moeten vooraf aanvullende toetsingscriteria worden vastgesteld. Dit zodat aanvragers zich hierop kunnen voorbereiden en de raad een gemotiveerd advies aan het CvdM kan uitbrengen.
Relatie met strategisch beleid Geen bijzonderheden.
Argumenten: waarom geven we als college dit advies? 1.1 De aanvullende criteria zijn in overleg met de gemeenten Borsele, Reimerswaal, Goes en Noord-Beveland opgesteld en zijn gebaseerd op punten genoemd door het CvdM. Zij kunnen antwoord geven op de vragen: in hoeverre het media-aanbod zich zal richten op de leefomgeving en de identiteit van de inwoners van de gemeente; via welk mediakanaal of mediakanalen het media-aanbod zal worden verspreid; of zal worden samengewerkt met voor de gemeente relevante lokale partners en organisaties; of er sprake is van een professioneel geborgde organisatie; of aannemelijk is dat sprake zal zijn van een stabiele financiële situatie. Op deze manier wordt de gemeenteraad in staat gesteld een omroep te kiezen die het beste past. Dit is belangrijk omdat de lokale omroep voorziet in de behoefte van inwoners van de gemeente op het gebied van nieuws en informatie uit de nabije woon- en leefomgeving. Daarnaast vervult de lokale omroep een waakhondfunctie ten aanzien van de lokale politiek en het bestuur en heeft de lokale omroep een verbindende functie binnen de gemeente.
Kanttekeningen en risico’s: 1.
2.
De aanvullende toetsingscriteria worden alleen ingezet als er sprake is van meerdere ingediende aanvragen. Als blijkt dat er maar 1 aanvrager is voor de aanwijzing lokale publieke media-instelling, dan wordt de aanvraag alleen getoetst op de wettelijke toegangscriteria (artikel 2.61, tweede lid, Mediawet 2008) en worden de aanvullende toetsingscriteria niet ingezet in de beoordeling. De gemeenteraad is echter verplicht zich zorgvuldig voor te bereiden op het scenario dat er meerdere aanvragers zijn (artikel 3:2 van de Algemene wet bestuursrecht) De gemeente mag zich niet bemoeien met inhoudelijke en redactionele keuzes van een omroep omdat deze onafhankelijk moeten opereren van de politiek. De gemeente mag de lokale omroep ook niet gebruiken als verlengstuk voor zijn communicatiestrategie.
Financiën: wat gaat het kosten en hoe gaan we dit financieren? Dit voorstel heeft geen financiële consequenties. De gemeente heeft wel een bekostigingsplicht (zorgplicht) voor de lokale publieke omroep. Voor de hoogte van de bekostiging geeft de VNG jaarlijks een richtlijn voor een bedrag per huishouden. Dit wordt meegenomen in de begroting.
-3-
Wat communiceren we? De aanvullende toetsingscriteria van de gemeentes worden bekend gemaakt aan het CvdM en gepubliceerd door de gemeente. Tijdige bekendmaking van de aanvullende toetsingscriteria stelt geïnteresseerde partijen in staat om hun aanvragen op de criteria af te stemmen.
Uitvoering/ aanpak Nadat de raad de aanvullende toetsingscriteria heeft vastgesteld, worden de toetsingscriteria uiterlijk eind oktober kenbaar gemaakt aan het CvdM en gepubliceerd op de website van de gemeente. Partijen kunnen uiterlijk 11 december 2023 een aanvraag indienen bij het CvdM. Aanvragen die tijdig bij het Commissariaat zijn ingediend en compleet zijn, stuurt het Commissariaat binnen twee weken na het verstrijken van de uiterlijke indieningsdatum ter advisering door naar de betrokken gemeente(n). De gemeenteraad moet binnen 18 weken na ontvangst van de aanvraag/aanvragen advies uitbrengen aan het Commissariaat. Hiertoe zal te zijner tijd een separaat voorstel richting uw raad worden gebracht. De gemeente kan eenmalig en gemotiveerd verzoeken om een uitstel van vier weken voor het uitbrengen van het advies. Alle aanvragen worden door de gemeenteraad getoetst op basis van de wettelijke criteria. Bij twee of meer aanvragers: a. Het college van burgemeester en wethouders bevordert voor zover dat redelijkerwijs mogelijk is het samengaan tussen aanvragers. b. Als de aanvragers niet samengaan, toetst de gemeente of aanvragers voldoen aan de wettelijke voorwaarden. Voldoen meerdere aanvragers hieraan, dan maakt de gemeente een gemotiveerde vergelijking tussen de aanvragers op basis van de voorkeurscriteria die zijn vastgesteld.
Bijlagen -
Brief CvdM over openstelling aanwijzingsprocedure (D23.284810)
-4-