2022-46a. Begroting 2023-2026
Tekst van het document
BEGROTING 2023
Inhoudsopgave Inleiding ..................................................................................................................................................................................................................................................................... 3 Ontwikkelingen .......................................................................................................................................................................................................................................................... 5 Opbouw ..................................................................................................................................................................................................................................................................... 7 Programmabegroting ................................................................................................................................................................................................................................................. 9 Programma Bestuur en veiligheid ........................................................................................................................................................................................................................
9 Programma Wonen en voorzieningen................................................................................................................................................................................................................ 16 Programma Sociaal Domein .............................................................................................................................................................................................................................. 21 Programma Economische versnelling en toerisme ............................................................................................................................................................................................ 27 Programma Klimaat, energie en milieu .............................................................................................................................................................................................................. 31 Programma Leefomgeving en mobiliteit .............................................................................................................................................................................................................
36 Overzicht Middelen ............................................................................................................................................................................................................................................ 41 Paragrafen ............................................................................................................................................................................................................................................................... 45 Paragraaf Lokale heffingen ................................................................................................................................................................................................................................ 45 Paragraaf Weerstandsvermogen en Risicobeheersing ...................................................................................................................................................................................... 49 Paragraaf Financiering .......................................................................................................................................................................................................................................
59 Paragraaf Onderhoud Kapitaalgoederen ........................................................................................................................................................................................................... 62 Paragraaf Bedrijfsvoering .................................................................................................................................................................................................................................. 79 Paragraaf Verbonden partijen ............................................................................................................................................................................................................................ 84 Paragraaf Grondbeleid ....................................................................................................................................................................................................................................... 93 Financiële begroting ................................................................................................................................................................................................................................................
97 Meerjarenraming ................................................................................................................................................................................................................................................... 102 Meerjarenbegroting ............................................................................................................................................................................................................................................... 102 Bijlage: Provinciaal toezicht ................................................................................................................................................................................................................................... 112 Bijlagen .................................................................................................................................................................................................................................................................. 122 Beleidsindicatoren............................................................................................................................................................................................................................................ 140
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
2
Inleiding Voor u ligt de begroting 2023 en meerjarenraming 2024-2026. De eerste begroting in een nieuwe bestuursperiode waarmee de raad haar doelstellingen, de kaders en de middelen aanreikt voor het komende begrotingsjaar. In de bestuurlijke- en organisatie-doorontwikkeling van de afgelopen periode is de behoefte van de raad én het college van om de samenwerking gezamenlijk verder vorm te geven. De brief vanuit de driehoek van burgemeester, griffier en gemeentesecretaris, met daarin de ontwikkelingen die de komende periode op onze gemeente afkomen, het gesprek tussen de fracties in de gemeenteraad over de doelen en inspanningen voor de komende periode en de raadscontourennota die daaruit volgt is een goede stap. Dit zetten we voort door vanaf 2023 jaarlijks in de eerste helft van juni de aandachtspunten voor het kalenderjaar dat daarop volgt te bespreken. De relevante en actuele ontwikkelingen zijn daarbij het startpunt. Het college neemt jaarlijks de aandachtspunten mee in het proces om tot een begroting te komen. De begroting is dus opgebouwd binnen de uitgangspunten van de raadscontourennota en het daarbij gedeelde budgettaire ruimte. Waar de raadscontourennota bewust een document is op hoofdlijnen wordt deze verder uitgewerkt in deze begroting.
Verwerking gemeenschappelijke regelingen In mei en juni 2022 zijn de verschillende begrotingen van de gemeenschappelijke regelingen door de gemeenteraad behandeld en vastgesteld. Na het opstellen van de budgettaire ruimte hebben daardoor een aantal financiële mutaties plaatsgevonden. Deze zijn in de begroting verwerkt. Impact septembercirculaire Om te zorgen dat de meest actuele stand van zaken vanuit de algemene uitkering opgenomen is in deze begroting is de septembercirculaire 2022 verwerkt. De belangrijkste mutaties ten opzichte van de meicirculaire zijn extra middelen voor inburgering en de verhoging van de uitkeringsfactor, in totaal een bedrag van € 324.000,00. In de septembercirculaire zet het kabinet een stap in de richting van een oplossing voor het financiële ravijn in 2026 door eenmalig 1 miljard euro aan het gemeentefonds toe te voegen. Over de periode na 2026 is door het Rijk nog geen duidelijkheid gegeven. Herverdeling algemene uitkering gemeentefonds Het nieuwe verdeelstelsel gaat in per 1 januari 2023. Daarbij is een in groeipad van 3 jaar afgesproken. Kapelle is een voordeelgemeente. Het maximale positieve effect in 2023 is € 7,50 per inwoner, voor 2024 is dat € 22,50 per inwoner en voor 2025 (de maximale) € 37,50 per inwoner. Dit is verwerkt in de (meerjaren)begroting 2023-2026.
Vanwege de nog steeds bestaande onduidelijkheid rekenen we in de meerjarenraming van 2026 met dezelfde uitkering van het gemeentefonds van 2025. We gaan er van uit dat de meicirculaire 2023 uitsluitsel geeft. Taakstelling Sociaal Domein Vanaf de begroting 2021 is een brede taakstelling voor het Sociaal Domein opgevoerd. Inmiddels wordt uitvoering gegeven aan de kostenbeheersing binnen het sociaal domein door uitvoering te geven aan de actiepunten in het Actieplan Jeugd en Grip op Wmo. Hiermee vervalt de taakstelling van €75.000 in 2023 en €100.000 structureel vanaf 2024. Gemeente Kapelle | Begroting 2023
3
Heroverwegingskader Tijdens de begrotingsbehandeling van de begroting 2021 bestonden veel financiële onzekerheden; het verloop van COVID-19, de onzekerheden in het sociaal domein en de herijking van het gemeentefonds. Dat was de reden om een heroverwegingskader te formuleren. In de begrotingsbehandeling van de begroting 2022 is daar ook een taakstelling aan vastgekoppeld. Inmiddels zijn de financiële onzekerheden minder groot dan destijds. Om die reden is geen prioriteit meer gegeven aan het heroverwegingskader. Hoewel het in alle gevallen gezond is om het ‘bed’ zo nu en dan ‘op te schudden’ is in deze begroting gekozen de taakstelling te laten vervallen. Financiële begroting Voor u ligt de begroting 2023 die meerjarig structureel en reëel sluit. Een gecomprimeerd overzicht van de begrotingssaldi over de verschillende jaren kan als volgt worden gepresenteerd: Structureel begrotingssaldo Saldo baten en lasten Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves Begrotingssaldo na bestemming Waarvan incidentele baten en lasten Structureel begrotingssaldo *Bedragen met een – teken zijn positief.
2023 -1.239
2024 15
2025 748
2026 9
1.367 -128
621 -636 -28 -664
508 -1.256 -1.256
501 -510 -510
Begroting 2023 Bestuur en veiligheid Wonen en voorzieningen Sociaal Domein Economische versnelling en toerisme Klimaat, energie en milieu Leefomgeving en mobiliteit Subtotaal programma's Middelen Overhead Vennootschapsbelasting Totaal Mutatie reserves Geraamd resultaat Saldo incidentele baten en lasten
Lasten 2.680 4.478 13.035 8.812 1.845 6.602 37.453 723 5.403 51 43.630 0 43.630 1.016
-128
Baten -200 -1.213 -1.816 -8.291 -1.708 -2.197 -15.426 -26.685 -281 0 -42.392 -1.367 -43.759 -1.016
Saldo 2.480 3.265 11.220 521 137 4.404 22.027 -25.962 5.122 51 1.239 -1.367 -128 0 Gemeente Kapelle | Begroting 2023
4
Ontwikkelingen De taken van de gemeente zijn de afgelopen 10 jaar toegenomen en belangrijker geworden. Mede daardoor is ook de uitvoering van de gemeentelijke taken complexer. De maatschappelijke opgaven waar alle gemeenten in Nederland voor staan – denk aan de woningbouwopgave, de opvang van vluchtelingen, de energietransitie, de sociale opgaven of de werking van de arbeidsmarkt – zijn domein overstijgend. En we staan als gemeente vaak niet meer alleen aan de lat, maar zijn wederzijds afhankelijk van medeoverheden, bedrijven, instellingen en inwoners. Het is daarom belangrijk om onze eigen doelstellingen te zien in de context van die ontwikkelingen. De belangrijkste ontwikkelingen die invloed hebben op onze begroting noemen we daarom hieronder. De brief vanuit de driehoek van burgemeester, griffier en gemeentesecretaris van maart 2022 geeft een nog uitgebreider beeld. Wonen De problemen op de Nederlandse woningmarkt zijn duidelijk. Er is op dit moment onvoldoende doorstroming, onvoldoende slaagkansen voor starters en jongeren en woningbouw vraagt veel tijd. Naast de demografische ontwikkeling hebben we ook te maken met een veranderende vraag door expats, arbeidsmigranten, statushouders, ouderen die langer thuis blijven wonen, mensen met een GGZ problematiek of mensen met een lichamelijke beperking.
Tegelijkertijd staan we voor een enorme opgave om de bestaande woningvoorraad aan te passen aan de energietransitie. Sociaal Domein Als gemeente hebben we een omvangrijke verantwoordelijk voor het veilig en gezond opgroeien van de jeugd, het voorzien in de zorg, ondersteuning van ouderen en kwetsbare groepen en het bevorderen van de gezondheid. De opgaven die er liggen zijn complex en vereisen een gezamenlijke regionale aanpak. We staan daarbij voor vraagstukken als de bereikbaarheid van de zorg en het op peil houden van zorgvoorzieningen in de regio, het verder inzetten op preventie, het stabiliseren en op termijn ombuigen van de stijgende kosten. Opvang vluchtelingen Sinds het uitbreken van de oorlog in Oekraïne staan gemeenten aan de lat om deze vluchtelingen opvang te bieden. Maar de crisis in de asielketen is groter: ook voor vluchtelingen uit andere landen zijn veel te weinig opvangplekken. Naar verwachting komt de Rijksoverheid begin 2023 met een wet waarin gemeenten verplicht kunnen worden opvang voor vluchtelingen en asielzoekers te realiseren. Hoewel er is toegezegd dat gemeenten hiervoor worden gecompenseerd door de Rijksoverheid, is op dit moment nog onduidelijk of dit toereikend is. Klimaatadaptatie Het klimaat verandert. In het VN-klimaatakkoord zijn internationale afspraken gemaakt op de opwarming van de aarde en alle gevolgen die dat heeft, te keren.
De belangrijkste risico’s zijn hitte, droogte, piekbuien, zeespiegelstijging, het verlies aan biodiversiteit en de verspreiding van ziekten en plagen. Daarmee heeft klimaatverandering effecten op de hele samenleving en brengt dit opgaven mee voor o.a. gezondheid (hittestress), infrastructuur (wateroverlast), landbouw en de natuur. Ook als gemeente staan we aan de lat om ons verder aan te passen aan de gevolgen van klimaatverandering. Energietransitie In het VN-klimaatakkoord en de nationale klimaatwet zijn afspraken gemaakt om de hoeveelheid CO2 met 55% te reduceren ten opzichte van 1990 en in 1050 klimaatneutraal te zijn. Een gigantische opgave die effect heeft- en een bijdrage vraagt aan elke sector. Als gemeente hebben we een belangrijke rol in de energietransitie in de gebouwde omgeving en in het aanboren van nieuwe energiebronnen.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
5
Toenemend belang van de regio Met de verschuiving van taken naar de lokale overheid is de rol van andere overheidslagen niet uitgespeeld. Integendeel, alleen door interbestuurlijke samenwerking kunnen we de grote maatschappelijke opgaven doelmatig en effectief aanpakken. Hiervoor is het steeds belangrijker te investeren in een goede samenwerking tussen overheden en met maatschappelijke partners op verschillende onderwerpen en niveaus. Organisatieontwikkeling en arbeidsmarkt De taken van de gemeente zijn in het afgelopen decenium toegenomen, belangrijker geworden en ook complexer. De gemeente moet zowel een rechtmatige, efficiënte, samenwerkende als netwerkende overheid zijn. Dit vergt veel van de kwaliteit en capaciteit van de ambtelijke organisatie. Tegelijkertijd is sprake van krapte op de arbeidsmarkt. De vraag naar werknemers is groter dan het aanbod en het is lastig om vacatures op een goede manier in te vullen. Digitalisering en datagedreven werken De hoeveelheid aan beschikbare data en technologische vernieuwingen biedt kansen, maar ook bedreigingen. Denk bijvoorbeeld aan het realiseren van meer betrokkenheid van inwoners door gebruik te maken van een digitaal platform, het gemak van online aanvragen van officiële documenten en daarmee het verder brengen van de dienstverlening of het gebruik van data om vraagstukken beter te duiden en beleid gerichter op te stellen.
Naast deze kansen zit aan het gebruik van technologie en data ook een keerzijde. Een belangrijke uitdaging de komende jaren is hoe hier mee om te gaan; hoe blijven we transparant in het toepassen van algoritmes, de waarde van gegevensbescherming, hoe borgen we de digitale vaardigheden van kwetsbare inwoners.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
6
Opbouw Programma indeling 2023 De indeling van de programma’s is vanaf deze begroting gelijkgetrokken met de indeling van de raadscontourennota. Zo sluiten de ambities en de financiële vertaling logisch op elkaar aan. Ook de opbouw van de programma’s is op een aantal punten gewijzigd. De opbouw van een programma bestaat uit de vragen ‘wat willen we bereiken?’, ‘wat gaan we daarvoor doen?’ en ‘wat mag het kosten?’. Wat willen we bereiken? Elk programma is voorzien van een programmaplaat: een overzicht van de visie, doelstellingen en inspanningen. Daarmee is in één oogopslag de essentie van het programma af te lezen. Een programmaplaat is als volgt opgebouwd: -
De tekst onder het kopje ‘visie’ komt vanuit het Strategisch Kompas, wanneer hierin niets is opgenomen komt het vanuit de raadscontourennota of een inhoudelijk visiedocument. De tekst onder het kopje ‘strategische doelstellingen’ komt vanuit de raadscontourennota of inhoudelijke visiedocumenten. De tekst onder ‘operationele doelstellingen’ komt vanuit inhoudelijke beleidsdocumenten. De tekst onder ‘inspanningen’ laat zien welke activiteiten we voornemens zijn uit te voeren om onze doelstellingen te behalen.
Wat gaan we daarvoor doen? De inspanningen laten zien welke activiteiten we in 2023 uitvoeren om onze doelstellingen te behalen. Onder het kopje ‘wat gaan we daarvoor doen?’ zijn deze verder uitgewerkt en aangevuld met de (belangrijkste) betrokken stakeholders, de betrokkenheid van de raad, de planning (1e of 2e halfjaar) en de financiën. Onder financiën is aangegeven wat de financiële impact van de inspanning is. De vermelding ‘binnen budget’ betekent dat er geen extra budget in de begroting is opgenomen voor de betreffende inspanning. Als er wel meer budget is geraamd is dit aangegeven met ‘extra middelen’. Er is alleen een concreet bedrag vermeld als het extra opgenomen budget groter of gelijk is aan €15.000. Als er extra capaciteit is gemoeid met de uitvoering van een activiteit is dit aangegeven. Incidentele effecten zijn aangegeven met (I) en structurele effecten met de toevoeging (S). Wat mag het kosten? Het financieel plaatje is per programma toegevoegd. De gehanteerde subtitels bij ‘Wat gaan we daarvoor doen’ zijn ontleend aan de raadscontourennota, terwijl de producten bij ‘Wat mag het kosten?’ voortkomen uit de financiële administratie. Dit betekent dat beide overzichten niet volledig op elkaar aansluiten. Paragrafen De paragrafen zijn opgebouwd zoals u van ons gewend bent.
Meerjarenraming In de meerjarenraming is opgenomen welke incidentele plannen voor de langere termijn doorwerking hebben in de begroting.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
7
Incidenteel en structureel Voor structurele baten en lasten geldt in het algemeen, dat zij tot nadere besluitvorming voor onbepaalde tijd in de begroting staan. Met andere woorden, er is (nog) geen einddatum bekend. Het gaat dus om structureel bestaand beleid. Incidentele baten en lasten betreffen de posten die het begrotingssaldo incidenteel beïnvloeden. Deze posten zijn tijdig en hebben een einddatum. Indicatoren De beleidsindicatoren zijn wettelijk voorgeschreven. Deze zijn toegevoegd aan de bijlage en zijn verder terug te vinden op waarstaatjegemeente.nl. Er is niet altijd een verband met de opgenomen activiteit binnen de programma’s. Wanneer indicatoren niet actueel zijn, is dit aanvullend vermeld. Alle bedragen zijn in duizendtallen, of anders weergegeven.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
8
Programmabegroting Programma Bestuur en veiligheid
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
9
Wat willen we bereiken?
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
10
Wat gaan we daarvoor doen? Nr.
1.1
1.2
1.3
1.4
1.5
1.6
Inspanningen Sterk bestuur We creëren financiële ruimte zodat de gemeenteraad ruimte heeft te bepalen op welke manier zij zich door willen ontwikkelen in het dualisme. We onderzoeken in hoeverre we de positie van de gemeenteraad kunnen versterken door structureel extra ondersteuning bij de griffie te realiseren. We onderzoeken de mogelijkheden om de informatievoorziening aan de gemeenteraad te vergemakkelijken, bijvoorbeeld door het verbeteren van een digitale raadsomgeving. We onderzoeken in hoeverre de global goals voor ons als referentiekader kunnen dienen. Regionale samenwerking Zodra meer duidelijk is over de nieuwe wet gemeenschappelijke regelingen actualiseren we de nota verbonden partijen. We werken op strategisch niveau samen met de Bevelandse gemeenten en onze maatschappelijke partners in het Bestuurlijk Platform de Bevelanden. We geven uitvoering aan de strategische agenda ter bevordering van de brede welvaart in regio de Bevelanden.
Stakeholders
Betrokkenheid gemeenteraad
H1
Besluit
X
Extra middelen (I).
Informeren
X
Binnen budget.
Informeren
Besluit
Rijk, GR’en, VZG, werkgroep verbonden partijen Bevelandse gemeenten, provincie Zeeland, maatschappelijke partners, onderwijsen kennisinstellingen
X
X
Besluit
Informeren
H2
X
Financiën 2023
Binnen budget.
Binnen budget.
X
Binnen budget.
X
Extra middelen € 25.000 (S).
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
11
Nr.
Inspanningen
Stakeholders
1.7
We zetten in op het robuuster maken van de huidige GR Samenwerking de Bevelanden. Dit doen we door; - Het opstellen van een visie op de GR en deze vertalen naar DVO’s. - Het actualiseren van de P&C cyclus. - Een cultuurtraject met de GR organisatie. We sluiten aan bij de K80. Een netwerk van 80 kleine gemeenten in Nederland waarbij we kennis uitwisselen en een gezamenlijke lobby voeren naar het Rijk en Europa. Uitvoeringskracht We realiseren een netwerkorganisatie waardoor uiteindelijk de huidige structuur wordt vervangen door een structuur die past bij het karakter van een netwerkorganisatie. Burger- en overheidsparticipatie We geven uitvoering aan het onlangs vastgestelde participatiebeleid.
GR de Bevelanden, Bevelandse gemeenten
1.8
1.9
1.10
1.11
1.12
Het college en de gemeenteraad bezoeken de vier kernen. Het doel hiervan is om inwoners uit te nodigen en te motiveren met goede ideeën en initiatieven te komen. Gezamenlijk reflecteren we op de aanpak. Dienstverlening en communicatie We stellen een nieuwe Nota Dienstverlening op
K80
Betrokkenheid gemeenteraad Informeren
H1
Financiën 2023
X
Binnen budget.
X X
Binnen budget. Binnen budget. Extra middelen (S).
Informeren
Informeren
Inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners. Inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners.
H2
X
Binnen budget.
X
Extra middelen € 20.000 (I).
Informeren
X
Binnen budget.
Besluiten
X
Binnen budget.
Informeren
X
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
12
Nr.
Inspanningen
1.13
We geven uitvoering aan de communicatienota. Dit doen we door; - Verder te professionaliseren door o.a. het ontwikkelen van een nieuwe huisstijl gelijktijdig met de herinrichting van het gemeentehuis. - Duidelijke taal te gebruiken (Direct Duidelijk). Digitalisering en datagedreven werken We geven uitvoering aan de iVisie door uitvoering te geven aan de volgende speerpunten; - Speerpunt 1 Versterken contact met de klant door te investeren in digitale vaardigheden en innovatie in digitale dienstverlening. - Speerpunt 2 Ontwikkelen van een toekomstgerichte, duurzame ICTorganisatie door het borgen van continuïteit en veiligheid van de virtuele werkomgeving. - Speerpunt 3 Datagedreven werken, door het verbeteren van de kwaliteit van data en door het aanschaffen van diverse toepassingen. - Speerpunt 4 Digitale samenwerking, het mogelijk maken van zowel interne als externe digitale samenwerking met (keten)partners en aansluiten op landelijke en regionale voorzieningen.
1.14
Stakeholders
Bevelandse gemeenten
Betrokkenheid gemeenteraad Informeren
H1
H2
Financiën 2023
X
Extra middelen € 20.000 (I).
X
X
Extra middelen (S).
X
X
Extra middelen € 25.000 (I).
X
X
Extra middelen € 25.000 (I).
X
X
Extra middelen € 25.000 (I).
X
X
Extra middelen € 25.000 (I).
Informeren
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
13
Nr.
Inspanningen
Stakeholders
1.15
We geven uitvoering aan de iVisie door; - Gezamenlijk met de andere Bevelandse gemeenten een programmamanager aan te trekken. - Gezamenlijk met de gemeente Borsele een data-analist in te huren voor het verder implementeren van datagedreven werken. Veiligheid We geven uitvoering aan het Integraal Veiligheidsbeleid Oosterscheldebekken 20232026 door; - In te zetten op digitale criminaliteit, ondermijning, zorg en veiligheid, jeugd en veiligheid, veilige – en duurzame leefomgeving en verkeersveiligheid - Dit beleid jaarlijks te monitoren op basis van data en dialooggesprekken te voeren om data te duiden en beleid waar nodig aan te passen. We geven uitvoering aan de Zeeuwse Norm Weerbare Overheid. De maand oktober staat in het taken van extra bewustzijn op het gebied van weerbaarheid, ondermijning en integriteit. We zetten op piekmomenten in op extra BOA-capaciteit in het kader van de handhaving van de openbare orde. Piekmomenten zijn de zomer en de jaarwisseling (zie ook het programma Leefomgeving en Mobiliteit).
GR de Bevelanden, Bevelandse gemeenten
1.16
1.17
1.18
Politie, OM, RIEC, verslavingszog, VRZ, Bevelandse gemeenten en gemeente SchouwenDuiveland, etc.
RIEC, provincie, Zeeuwse gemeenten.
Betrokkenheid gemeenteraad Informeren
H1
H2
Financiën 2023
X
X
Extra middelen € 50.000 (I).
X
X
Extra middelen € 50.000 (I).
X
X
Binnen budget.
X
X
Extra middelen (S).
Informeren
X
Binnen budget.
Informeren
X
Extra middelen en formatie, via het programma Leefomgeving en mobiliteit.
Informeren
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
14
Nr.
Inspanningen
1.19
We geven verder uitvoering aan de Politie handhaving op basis van het wegencategoriseringsplan. De politie controleert in overleg met de burgemeester steekproefsgewijs op snelheid op 30 km wegen. Jeugd- en jongerenwerk is er mede op gericht Jongeren, politie dat jongeren minder overlast veroorzaken. Dit doen we door jongeren te leren kennen, te weten wat speelt en wat de behoeften zijn. Deze informatiepositie vraagt blijvend aandacht. De brandweerkazernes betreffen oude VRZ gebouwen die niet te verduurzamen zijn. De Veiligheidsregio Zeeland is gevraagd na te denken over herhuisvesting.
1.20
1.21
Stakeholders
Betrokkenheid gemeenteraad Informeren
H1
H2
Informeren
X
X
Binnen budget.
Informeren
X
X
Binnen budget.
X
Financiën 2023 Binnen budget.
Wat mag het kosten? Bestuur en veiligheid Bestuur Burgerzaken en dienstverlening Openbare orde en veiligheid Burger- en overheidsparticipatie Crisisbestrijding Regionale samenwerking Lasten Crisisbestrijding Mutatie reserves Baten Totaal
2022 962 419 74 10 791 127
406 78 20 1.052 130
2023 995
Verschil 33
2.680 -200 -30 -230 2.450
298 -200 -9 -209 89
-13 4 10 261 3 2.382 0 -21 -21 2.361
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
15
Programma Wonen en Voorzieningen
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
16
Wat willen we bereiken?
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
17
Wat gaan we daarvoor doen? Nr.
2.1
2.2
2.3
Inspanningen Wonen We voeren beleid om ouderen te verleiden naar passender nieuwbouw door bij nieuwbouw levensloopwoningen te bouwen. In 2023 in Zuidhoek 3. We bereiden beleid voor om professionele investeerders die woningen opkopen met enkel winst als doel, te weren. We huisvesten statushouders.
2.4
We stellen een Regionale visie wonen en zorg op.
2.5
We onderzoeken de mogelijkheden voor alternatieve woonvormen zoals tiny houses of hofjes voor ouderen.
2.6
We actualiseren de Regionale woonvisie.
2.7
Onderwijs We bereiden de nieuwbouw voor het IKC Wemeldinge voor.
Stakeholders
Betrokkenheid gemeenteraad
H2
Financiën 2023
Informeren
X
Binnen budget.
Informeren
X
Binnen budget.
X
Binnen budget.
X
Extra middelen € 15.000 (S).
Beveland Wonen, GR de Bevelanden, VluchtelingenWerk, COA Bevelandse gemeenten, Beveland wonen, zorgpartijen Geïnteresseerde potentiële bewoners, woningmarktdeskun digen, Platform 31 Bevelandse gemeenten, Beveland wonen, etc.
Informeren
Albero, OBS Wemeldinge, de Hoeksteen, kinderopvang, omwonenden
Besluiten
H1
X
Besluiten
Informeren
X
Besluiten
X
X
X
Paragraaf Onderhoud Kapitaalgoederen.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
18
Nr.
Inspanningen
Stakeholders
2.8
We bereiden de nieuwbouw voor het IKC Juliana van Stolbergschool voor.
2.9
We stellen nieuw onderwijs(achterstanden)beleid vast.
Juliana van Stolbergschool, leerlingen, ouders, omwonenden Onderwijs, kinderopvang, welzijnspartijen
2.10
Cultuur en verenigingen We ontwikkelen cultuurbeleid.
2.11
We betrekken jongeren meer bij kunst en cultuur.
2.12
We inventariseren welke verenigingen nog kampen met teruggelopen ledenaantallen, het vertrek van vrijwilligers en/of andere problemen en bieden ondersteuning die is toegespitst op de specifieke problemen.
Cultuurorganisaties, verenigingen Jongeren, onderwijs, cultuurorganisaties verenigingen
Betrokkenheid gemeenteraad Informeren
H1
H2
Financiën 2023
X
X
Paragraaf Onderhoud Kapitaalgoederen.
Besluiten
X
Besluiten
X
X
Extra middelen (S) en formatie (S).
Informeren
X
X
Binnen budget.
Informeren
X
X
Extra middelen (I) en formatie (S).
Binnen budget.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
19
Wat mag het kosten? Wonen en voorzieningen Cultuur Dorpshuizen Onderwijsbeleid Onderwijshuisvesting Sport en spel Volkshuisvesting Lasten Cultuur Dorpshuizen Onderwijsbeleid Onderwijshuisvesting Sport en spel Volkshuisvesting Mutatie reserves Baten Totaal
2022 619 255 631 1.024 1.432 260 4.221 -4 -48 -66 -262 -159 -251 0 -789 3.432
2023 669 259 740 1.000 1.520 291 4.478 -4 -48 -151 -286 -474 -251 -424 -1.637 2.841
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
Verschil 50 4 110 -24 87 31 258 0 0 -85 -24 -315 0 -424 -848 -591
20
Programma Sociaal Domein
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
21
Wat willen we bereiken?
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
22
Wat gaan we daarvoor doen? Nr.
Inspanningen
3.1
Positieve gezondheid We continueren de uitvoering van het eenzaamheidsbeleid.
3.2
We geven uitvoering aan JOGG (gezonde jeugd gezonde toekomst), het Preventieakkoord en het Sportakkoord (Specifieke Uitkering voor preventie- en sportakkoord).
3.3
We actualiseren de kadernota preventiebeleid Sociaal Domein. Indien nodig zetten we nog meer in op effectieve preventieve oplossingen waardoor inwoners gezonder en zelfstandiger blijven en minder vaak een beroep hoeven te doen op Jeugdhulp, Wmo en bijstand. Uitvoering per 2024: zie meerjarenraming. Inclusieve samenleving We geven uitvoering aan het actieplan LHBTIQ+.
3.4
3.5
We geven uitvoering aan het VN-verdrag voor de rechten van mensen met een handicap en hebben daarbij extra aandacht voor de openbare ruimte.
Stakeholders
Betrokkenheid gemeenteraad
H1
H2
Financiën 2023
Buurtteam, kerken, bibliotheek, dorpshuizen, welzijnspartijen Scholen, kinderopvang, sportverenigingen, sportzeeland, fysiotherapeut, diëtist, GGD, Jong Leren Eten makelaar, JOGG, dorpshuizen, jongerenwerker, bibliotheek Inwoners, maatschappelijke instellingen
Informeren
X
X
Extra middelen (S).
Informeren
X
X
Binnen budget.
X
Extra middelen (I) en formatie (S).
Regenboogambass adeurs, ADB Zeeland Inwoners, maatschappelijke organisaties en belangehebbenden
Informeren
X
Binnen budget.
X
Extra middelen (I) en formatie (S)
Besluiten
Informeren
X
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
23
Nr.
Inspanningen
3.6
We zetten in op jongerenparticipatie door ze Jongeren X X mee te laten denken over wat ze nodig hebben om problemen en overlast te voorkomen. Ondersteunen van kwetsbare inwoners (Jeugdhulp, Wmo, Werk, Inkomen en Inburgering) We ontwikkelen één toegang voor inwoners GR de Bevelanden, Informeren X X tot ondersteuning (voorliggend, vrijwillig, SMWO, CJG geïndiceerd). Daarnaast gaan we werken met een “doorbraakbudget”: een budget om over wetten en domeinen heen snel oplossingen en maatwerk in te kunnen zetten in bijzondere casussen. We monitoren hoe we dit doorbraakbudget inzetten. Zowel op lokaal als regionaal niveau gaan Kwetsbare ouders Informeren X X we verder met de coalitie Kansrijke Start. en kinderen, Waarmee we ieder kind in de gemeente, bij Geboortezorg, de start, gelijke kansen geven. Kraamzorg, Verloskundigen, JGZ, ADRZ & Bravis, SWVO, CJG, Diëtist, Logopedist, Fysiotherapie, Jong Leren Eten Makelaar We gaan de Verordening Besluiten X stimuleringsregeling opplussen actualiseren en het opplussen van eigen woningen, d.w.z. het veiliger maken voor oudere bewoners, promoten. We treffen voorbereidingen voor de Zeeuwse Informeren X doordecentralisatie van Beschermd Wonen gemeenten van de centrumgemeenten naar de lokale gemeenten vanaf 2024.
3.7
3.8
3.9
3.10
Stakeholders
Betrokkenheid gemeenteraad Informeren
H1
H2
Financiën 2023 Extra middelen (S).
Extra middelen € 17.000 (I), € 25.000 (S) en formatie (S).
Extra middelen (S).
Extra middelen (S).
Binnen budget.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
24
Nr.
Inspanningen
Stakeholders
3.11
We ontwikkelen een regiovisie jeugdhulp voor Zeeland (2023 – 2026) in relatie tot de transformatie- en ontwikkelopgaven die we voor de jeugd in Zeeland te doen hebben. We houden hierbij rekening met het werk dat al verricht is in de afgelopen jaren en met de landelijke en Zeeuwse ontwikkelingen van de jeugdhulp. We willen het aanbod van zorg invullen vanuit de behoefte van cliënten en in lijn met de uitgangspunten die deel uitmaken van onze visie. We treffen regionaal voorbereidingen voor een nieuwe aanbesteding jeugdhulp, waarbij de eisen continuïteit en kwalitatief goede hulp worden vastgelegd in onze aanbestedingsregels. We treffen regionaal voorbereidingen voor nieuwe aanbestedingen doelgroepenvervoer, huishoudelijke hulp, begeleiding en dagbesteding.
Inkooporganisatie Jeugd Zeeland, gemeenten en aanbieders.
3.12
3.13
3.14
We geven uitvoering aan de Kadernota Armoede en Schulden en het daarbij behorende uitvoeringsplan.
Betrokkenheid gemeenteraad Besluiten
Inkooporganisatie Informeren Jeugd Zeeland, Zeeuwse gemeenten en aanbieders. SWVO, Burger Informeren Advies Raad, Oosterscheldegem eenten en zorgaanbieders GR De Bevelanden, Informeren Bevelandse gemeenten, Burger Advies Raad, Stichting Leergeld, Geldfit, Voedselbank, scholen, kerken, Stichting Schuldhulpverlenin g Zeeland, enz.
H1
H2
Financiën 2023
X
Binnen budget.
X
X
Binnen budget.
X
X
Binnen budget.
X
X
Binnen budget.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
25
Nr.
Inspanningen
Stakeholders
3.15
We beoordelen en verstrekken de energietoeslag. De regeling is eenmalig en bedoeld voor het jaar 2022 maar de termijn is verlengd tot en met 30 juni 2023. Kostenbeïnvloeding We geven uitvoering aan de monitor Sociaal Domein waarin over de gemiddelde prijs per gebruiker en de mate waarin de geboden ondersteuning bijdraagt aan het te bereiken doel wordt gerapporteerd. We herintroduceren cliëntervaringsonderzoeken voor de jeugdhulp om kwaliteit van de geboden ondersteuning beter meetbaar te maken. We continueren de uitvoering van Grip op Wmo.
GR De Bevelanden
3.16
3.17
3.18
Betrokkenheid gemeenteraad Informeren
H1
Informeren
X
Gemeente, externe organisatie, belangehebbenden
Informeren
GR de Bevelanden, SWVO
Informeren
H2
X
X
Financiën 2023 Binnen budget.
X
Binnen budget.
X
Extra middelen (S).
X
Binnen budget.
Wat mag het kosten? Sociaal Domein Welzijnsactiviteiten Werk, inkomen en inburgering WMO Gezondheid Armoede en schulden Jeugdhulp Lasten Welzijnsactiviteiten Werk, inkomen en inburgering WMO Mutatie reserves Baten Totaal
2022 244 2.531 4.054 669 44 3.717 11.258 -13 -1.314 -250 -149 -1.726 9.533
2023 660 2.742 4.181 854 43 4.555 13.035 -13 -1.503 -300 -44 -1.860 11.176 Gemeente Kapelle | Begroting 2023
Verschil 416 211 127 185 0 837 1.777 0 -188 -50 105 -134 1.643 26
Programma Economische versnelling en toerisme
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
27
Wat willen we bereiken?
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
28
Wat gaan we daarvoor doen? Nr.
Inspanningen
4.1
Uitvoering geven aan het integraal Masterplan Wemeldinge Begeleiden van het project Interreg beleefbare Schelde in relatie tot Geopark Opstellen van een boulevardvisie Wemeldinge De toeristische portal wordt gepromoot en bereikbaar via de sociale media en deze wordt ook in het Engels en het Duits vertaald Opstellen van een detailhandelvisie en hieraan uitvoering geven
4.2 4.3 4.4
4.6
4.7
Participeren in een pilot zoetwater
4.8
Planvorming Binnendijk, Hoogeweg en ’t Keldertje Realiseren van een toiletvoorziening in Wemeldinge Ondersteuning geven op het gebied van recreatie, toerisme en economie. Stimuleren recreatie en toerisme d.m.v. bijdragen aan wandelnetwerk, uitvoeringsbudget voor voorzieningen, innovatievouchers en aan projecten in de Bevelanden Realisatie recreatievoorzieningen t.b.v. Masterplan Wemeldinge
4.9 4.12 4.13
4.14
Stakeholders
Betrokkenheid gemeenteraad Informeren
H1
H2
Financiën 2023
X
X
Investering van € 65.000.
Informeren
X
X
Extra middelen € 10.000 (S).
Informeren
X
X
Extra middelen € 40.000 (I).
Informeren
X
Ondernemersvereni Besluiten en gingen, andere informeren belanghebbenden ZLTO, agrariërs, Informeren Coroos, Waterschap, Impuls Zeeland, provincie Zeeland Besluiten en informeren Informeren
X
X
Extra middelen € 25.000 (S).
X
X
Extra middelen € 35.000 (I).
X
X
Extra middelen € 35.000 (I).
X
X
Investering van € 60.000.
Ondernemers, inwoners Ondernemers, inwoners
Informeren
X
X
Informeren
X
X
Extra middelen €70.000 (I), deels subsidiabel. Binnen budget.
Ondernemers
Informeren
X
X
Binnen budget.
Binnen budget.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
29
Nr.
Inspanningen
Stakeholders
4.15
Bijdrage aan Economisch Impuls Zeeland
4.16
Bijdrage leveren t.b.v. promotie zoals Contacta en organiseren bijeenkomsten voor bedrijven Bijdrage Zeeland in Stroomversnelling
Rijksoverheid, Zeeuwse overheden Ondernemers
4.17
4.18 4.19
Participeren in de Regiodeal ZeeuwsVlaanderen. Bijdrage aan de provinciebreed op te stellen strategie voor het routebureau.
Rijksoverheid, Zeeuwse overheden
Provincie Zeeland
Betrokkenheid gemeenteraad Informeren
H1
H2
Financiën 2023
X
X
Binnen budget.
Informeren
X
X
Binnen budget.
Informeren
X
X
Binnen budget.
Informeren
X
X
Binnen budget
Informeren
X
X
Extra middelen (S).
Wat mag het kosten? Economische versnelling en toerisme Accommodaties Economische bedrijvigheid Grondexploitatie Toerisme en recreatie Lasten Accommodaties Grondexploitatie Toerisme en recreatie Mutatie reserves Baten Totaal
2022 47 154 4.231 211 4.644 -59 -4.231 -1 0 -4.291 353
2023 58 189 8.228 338 8.812 -63 -8.228 0 -235 -8.527 285
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
Verschil 10 34 3.997 126 4.168 -4 -3.997 1 -235 -4.236 -68
30
Programma Klimaat, energie en milieu
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
31
Wat willen we bereiken?
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
32
Wat gaan we daarvoor doen? Nr.
5.1
5.2
5.3
5.4
5.5
5.6
Inspanningen Algemeen We continueren de campagne ‘Duurzaam Kapelle’. Elektriciteit We geven uitvoering aan de bouwsteen elektriciteit door projecten van derden te faciliteren die bijdragen aan de ambities. We werken nauw samen met netbeheerders ter voorkoming van netcongestie (vol raken van het net). Warmte in de gebouwde omgeving We stimuleren en faciliteren inwoners en bedrijven om woningen en bedrijfsgebouwen te verduurzamen door middel van communicatie en informatievoorziening. We ondersteunen en faciliteren inwoners bij verduurzaming van de woning (met concrete maatregelen). We zetten in op wijk- en doelgroepgerichte aanpakken (o.m. gericht op huishoudens met energiearmoede en energielabels E, F en G). We onderzoeken de mogelijkheden voor een collectieve warmtevoorzieningen. Klimaatbestendige leefomgeving We faciliteren projecten van derden die bijdragen aan de ambities van de bouwsteen klimaatbestendige leefomgeving. We stimuleren inwoners en bedrijven om de tuin of bedrijfsterrein klimaatbestendig in te richten via communicatie.
Stakeholders
Betrokkenheid gemeenteraad
H1
H2
Financiën 2023
Inwoners en ondernemers
Informeren
X
X
Binnen budget.
Initiatiefnemers, netbeheerder
Besluiten
X
X
Binnen budget.
Netbeheerder, andere overheden
Informeren
X
X
Binnen budget.
Inwoners, bedrijven, Duurzaam Bouwloket
Informeren
X
X
Binnen budget.
Inwoners, woningcoöperatie, adviseurs, andere overheden, netbeheerder, initiatiefnemers
Informeren en besluiten
X
X
Extra middelen €70.000 (S).
Initiatiefnemers, inwoners, ondernemers
Informeren
X
X
Extra middelen €20.000 (S) en € 5.000 (I).
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
33
Nr.
5.7
5.8
5.9
Inspanningen Natuur en biodiversiteit We ontwikkelen groenstructuurplannen per kern en een bomenbeleidsplan. We motiveren en stimuleren inwoners en ondernemers om de tuin of bedrijfsterrein biodivers, natuurvriendelijk in te richten via communicatie. We faciliteren initiatieven van inwoners en bedrijven die bijdragen aan de ambities en uitgangspunten van de bouwsteen natuur en biodiversiteit. We nemen deel aan (landelijke) projecten die bijdragen aan onze ambities. Mobiliteit We richten ons met name op de realisatie van een robuust laadnetwerk en de ontwikkeling van een waterstofketen. We faciliteren projecten van derden die bijdragen aan de ambities en uitgangspunten van de bouwsteen mobiliteit. Circulaire gemeente We geven uitvoering aan de bouwsteen gericht op een circulaire gemeente, waaronder aanpassing van ons inkoop- en aanbestedingsbeleid, het (zo) circulair (mogelijk) uitvoeren van onze eigen projecten en het faciliteren van het mogelijk uitwisselen van reststromen van bedrijven. We motiveren en stimuleren inwoners en bedrijven op het gebied van circulariteit, zoals minder consumeren en bewust (lokaal/herbruikbaar) inkopen (communicatie/informatievoorziening).
Stakeholders
Betrokkenheid gemeenteraad
H1
H2
Financiën 2023
Inwoners, adviseurs, Besluiten en natuurorganisaties, informeren initiatiefnemers, ondernemers
X
X
Extra middelen €20.000 (I), zie ook meerjaren meerjarenbegroting.
Inwoners, ondernemers, andere overheden, netwerkbeheerder initiatiefnemers
Besluiten en informeren
X
X
Extra middelen € 2.500 (S) en € 27.500 (I).
Ondernemers, inwoners, ZRD
Besluiten en informeren
X
X
Extra middelen € 10.000 (S) en € 25.000 (I).
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
34
Nr.
5.10
Inspanningen We onderzoeken de mogelijkheden van een verdere aanpassing van het afvalbeleid, we richten ons op invoering in januari 2024. Verduurzaming eigen organisatie We geven als gemeente het goede voorbeeld in het verduurzamen van onze organisatie gebaseerd op de ambities en uitgangspunten van de bouwstenen van de duurzaamheidsagenda
Stakeholders
Betrokkenheid gemeenteraad
H1
H2
Financiën 2023
Besluiten
X
X
Extra middelen €15.000 (I).
Wat mag het kosten? Klimaat, energie en milieu Milieu Afvalinzameling Duurzaamheidsagenda Lasten Afvalinzameling Mutatie reserves Baten Totaal
2022 18 1.316 177 1.511 -1.596 -798 -2.394 -883
2023 20 1.441 384 1.845 -1.708 -25 -1.733 112
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
Verschil 1 125 207 334 -112 773 661 995
35
Programma Leefomgeving en mobiliteit
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
36
Wat willen we bereiken?
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
37
Wat gaan we daarvoor doen? Nr.
6.1
6.2
6.3
6.4
6.5
6.6
6.7
Inspanningen Openbare werken We starten de voorbereiding op voor een nieuw beleidsplan begraafplaatsen incl. kostendekking en verordening We continueren het proces voor de evaluatie van bestaande- en realisatie van een nieuw verbreed gemeentelijk rioleringsplan incl. kostendekking We starten onderzoek naar mogelijkheden waterhuishouding t.b.v. planvorming Zuidhoek 4 in relatie tot omliggende afwatering hemelwatersysteem. We onderzoeken bij de ontwikkeling van Zuidhoek 4 in hoeverre de bestaande wegenstructuur nog passend is. Omgevingswet Uitvoeren van de extra en gewijzigde werkzaamheden door het invoeren van de Omgevingswet. We stellen de omgevingsvisie op en treffen voorbereidingen voor het omgevingsplan. Gezamenlijke plannen worden verkend op haalbaarheid door het houden van omgevingstafels Verkeer en Vervoer Verkeer wordt als onderwerp geïntegreerd in de duurzaamheidsagenda.
Stakeholders
Betrokkenheid gemeenteraad
H1
Uitvaartondernemer Besluiten s
H2
Financiën 2023
X
Binnen budget.
Waterschap Scheldestromen, Provincie Zeeland
Besluiten
X
Extra middelen € 20.000 (I).
Waterschap Scheldestromen
Informeren
X
Extra middelen € 20.000 (I).
Informeren
X
X
Binnen budget.
Besluiten
X
X
Binnen budget.
Informeren
X
X
Binnen budget.
Informeren
X
X
Binnen budget.
Inwoners, ondernemers, stakeholders
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
38
Nr.
Inspanningen
6.8
We houden ons aan het uitvoeringsplan Politie, inwoners wegen, door: - Verkeerskundige aanpassingen uit te werken voor de Stationsstraat Kapelle, de Klinker Biezelinge en de Boulevard in Wemeldinge - We zetten in op handhaving van de 30km zones (zie Bestuur en veiligheid) - En we onderzoeken de mogelijkheden voor meer ruimte voor de fiets en het opladen daarvan. - We gaan op zoek naar oplossingen voor de groeiende parkeerdruk, met name in Wemeldinge. VTH (Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving) We verschuiven onze inzet van toetsen naar handhaving in het kader van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) op het gebied van gevolgklasse 1 (woningen en bedrijfshallen van maximaal 2 verdiepingen) We zorgen voor een robuuste handhaving door: - Op piekmomenten tijdens de zomer en jaarwisseling extra capaciteit voor handhaving (boa) in te huren, zie ook het programma Bestuur en Veiligheid.
6.9
6.10
Stakeholders
Betrokkenheid gemeenteraad
H1
H2
Informeren
Informeren
Financiën 2023
Binnen budget.
X
X
Informeren
Binnen budget. Binnen budget.
Informeren
X
Binnen budget.
Informeren
X
Binnen budget.
Informeren
X
X
Extra middelen €10.000 (S).
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
39
Wat mag het kosten? Leefomgeving en mobiliteit Openbare werken Verkeer en vervoer VTH-beleid Planvorming leefomgeving Lasten Openbare werken Verkeer en vervoer Planvorming leefomgeving Mutatie reserves Baten Totaal
2022 2.612 2.051 1.267 134 6.063 -2.013 -36 -15 -58 -2.122 3.941
2023 2.926 2.060 1.401 215 6.602 -2.099 -36 -63 -175 -2.373 4.229
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
Verschil 314 9 134 81 539 -86 0 -48 -117 -250 288
40
Overzicht Middelen Het overzicht Middelen gaat over enerzijds de opbrengsten die de gemeente ontvangt vanuit de algemene uitkering, belasting en heffingen, dividend en anderzijds de kosten van overhead, geldmiddelen en vennootschapsbelasting. Met betrekking tot de belastingen en heffingen verwijzen wij u naar de paragraaf lokale heffingen. De overhead wordt verder toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering en de kosten geldmiddelen in de paragraaf Financiering.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
41
Wat mag het kosten? Middelen Algemene dekkingsmiddelen Belastingen en heffingen Geldmiddelen Lasten Belastingen en heffingen Geldmiddelen Algemene uitkering Baten Saldo alg. dekkingsmiddelen Overhead Overhead Lasten Overhead Mutatie reserves Baten Saldo overhead Vennootschapsbelasting Vennootschapsbelasting Lasten Mutatie reserves Baten Saldo vennootschapsbelasting Totaal
2022
2023
Verschil
85 573 658 -3.570 -726 -19.711 -24.007 -23.349
86 637 723 -3.661 -913 -22.111 -26.685 -25.962
2 64 66 -92 -187 -2.400 -2.678 -2.612
5.083 5.083 -531 -367 -898 4.186
5.403 5.403 -281 -382 -663 4.740
320 320 250 -15 234 554
202 202 -202 -202 0 -19.164
51 51 -51 -51 0 -21.222
-151 -151 151 151 0 -2.058
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
42
Uitkering gemeentefonds Deze uitkering hebben we gebaseerd op de septembercirculaire 2022. Onderstaand treft u een specificatie aan van deze uitkering over 2023 tot en met 2026. Het nieuwe verdeelstelsel gaat in per 1 januari 2023. Daarbij is een in groeipad van 3 jaar afgesproken. Kapelle is een voordeelgemeente. Het
maximale positieve effect in 2023 is € 7,50 per inwoner, voor 2024 is dat € 22,50 per inwoner en voor 2025 (de maximale) € 37,50 per inwoner. Dit is verwerkt in de (meerjaren)begroting 2023-2026. Het onderzoek naar de Overige Eigen Middelen is nog niet afgerond. Daardoor is besloten het vereveningspercentage van de OZB te handhaven op de huidige 70% voor niet-woningen en 80% voor woningen, in plaats van een ophoging naar 90% verevenen. De belangrijkste mutaties uit de septembercirculaire t.o.v. de meicirculaire zijn extra middelen voor inburgering en de verhoging van de uitkeringsfactor, in totaal een bedrag van € 324.000,00. In de septembercirculaire zet het kabinet een stap in de richting van een oplossing voor het financiële ravijn in 2026 door eenmalig 1 miljard euro aan het gemeentefonds toe te voegen. Over de periode na 2026 wordt geen duidelijkheid gegeven. In het bedrag van de Algemene Uitkering over 2026 is een stelpost opgenomen van € 738.000. Hierdoor blijft de uitkering op het niveau van 2025. Het opnemen van deze stelpost is afgestemd met toezichthouder en deze staat verwerking daarvan toe. We verwachten dat het rijk in de loop van 2023 met aanvullende besluitvorming komt over extra middelen voor het “ravijnjaar” 2026. Feitelijk anticiperen we nu hierop.
Heroverwegingsagenda Jeugd Het rijk heeft voor het onderdeel Jeugd voor het jaar 2023, incidenteel, extra geld beschikbaar gesteld als compensatie voor de gestegen lasten bij gemeenten. In de periode 2024-2026 zijn er geen extra middelen Jeugd opgenomen. Rijk en VNG werken aan de Hervormingsagenda jeugdzorg. Afgesproken is dat gemeenten in de jaarschijven 2024 tot en met 2026 aanvullende middelen mogen reserveren in hun meerjarenramingen. Btw-compensatiefonds Ten opzichte van de septembercirculaire 2021 is de ruimte onder het plafond van gemeenten voor het jaar 2022 gestegen met € 20,52 miljoen. De totale ruimte onder het plafond voor gemeenten in 2022 bedraagt € 320,917 miljoen wat bij deze circulaire aan de algemene uitkering van het gemeentefonds is toegevoegd. Ten opzichte van de septembercirculaire 2021 is ook voor 2023 tot en met 2027 de verwachte ruimte onder het plafond gestegen met name door het hoger totaal plafond als gevolg van de intensiveringen uit het Coalitieakkoord die doorwerken op een hoger accres. De toezichthouder heeft aangegeven dat 11,4 punten van de uitkeringsfactor als richtlijn gebruikt kan worden. Voor Kapelle is dit € 187.000. Uit voorzichtigheidsafwegingen is € 100.000 verwerkt in de begroting 2023 en de meerjarenraming 2024-2026. 2023
2024
2025
2026
Algemene uitkering 22.650 Decentralisatie uitkering 195 Integratie uitkering 435 Overige uitkering -1.269 Totaal 22.011 Heroverwegingsagenda Jeugd
23.010 195 438 -1.076 22.567 860
24.051 191 419 -882 23.779 795
24.045 191 426 -883 23.779 545 Gemeente Kapelle | Begroting 2023
43
Btw-compensatiefonds Totaal
100 22.111
100 23.527
100 24.674
100 24.424
Overhead Overhead 2023 2024 2025 2026 Lasten 5.403 5.520 5.917 6.321 Beleid en dienstverlening 23 23 23 23 E-Kapelle 316 106 96 96 Huisvest. Gemeentehuis 443 408 403 402 Juridische zaken 18 18 18 18 Kosten organisatie 3.227 3.587 4.042 4.448 Leefomgeving 29 29 29 29 Middelen 166 175 160 160 Ondernemingsraad 7 7 7 7 P&O 107 135 107 107 Samenwerking De Bev. 947 947 947 947 Staf 38 38 38 38 Voorl. en comm. 83 48 48 48 Baten 281 281 281 281 Huisvest. Gemeentehuis 1 1 1 1 Kosten organisatie 277 277 277 277 Middelen 3 3 3 3 Totaal 5.122 5.239 5.636 6.040 In de paragraaf bedrijfsvoering is een toelichting gegeven over de overhead, alle wijzigingen zijn hierin toegelicht. Hieronder staan de baten en lasten van overhead, de verschillende posten geven de kosten dan wel baten weer. Enkele posten lichten we toe. Onder de lasten staan diverse posten, de grootste post “kosten organisatie” zijn de salariskosten van de ambtelijke organisatie. De post Personeel & Organisatie bestaat voornamelijk uit: opleidingskosten, arbo diensten en aansprakelijkheidsverzekering. De post “GR de Bevelanden” betreft alle medewerkers van Directie, P&O, ICT en IV ondergebracht bij de Gemeenschappelijke regeling de Bevelanden. E-Kapelle is de verzameling van alle software updates aanpassingen en data gedreven te werken.
Onder de baten staat “kosten organisatie” dit is de doorrekening van personeel voor grondexploitatie, projecten en detachering.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
44
Paragrafen Paragraaf Lokale heffingen Functie en inhoud van deze paragraaf Beleid Raming van de inkomsten Overzicht kostendekking met uitgangspunten Lokale lastendruk Kwijtscheldingsbeleid
Regelgeving (in- en extern) BBV Verordeningen (belastingen en heffingen) Beleidsdocumenten
Beleid Kapelle streeft naar een evenwichtige ontwikkeling van de lastendruk. Uitgangspunt is dat de lokale heffingen de inflatie volgen. De leges zullen in het algemeen kostendekkend worden geheven. Bij de berekeningen van de kostendekking is de handreiking kostenonderbouwing lokale heffingen gehanteerd. Sabewa Zeeland verzorgt de heffing en invordering van de OZB, afvalstoffenheffing, rioolheffing, forensen- en toeristenbelasting en de waardebepaling op grond van de Wet WOZ. Ook verzorgt Sabewa Zeeland de kwijtschelding. Overhead In de financiële verordening die in uw raadsvergadering van 16 april 2019 is vastgesteld, is de systematiek van toerekenen van overhead aan de taakvelden opgenomen, zijnde: Voor de toerekening van de overheadkosten aan de kostprijs van rechten en heffingen waarmee kosten in rekening worden gebracht, en van goederen, werken, diensten die worden geleverd aan overheidsbedrijven en derden, wordt uitgegaan van de volgende toerekening: ((Personeelslasten taakveld + inhuur derden taakveld)/ (totale personeelslasten alle taakvelden + inhuur derden alle taakvelden exclusief overhead)) x overhead = opslag taakveld. Belastingen De belastingopbrengsten zijn reëel geraamd, de tarieven zijn in concept klaar. Echter door ontwikkelingen op de woningmarkt en stijgende inflatie zijn de tarieven niet zeker.
We gaan ervan uit dat de gemiddelde woonlasten met 1,9% stijgen. De exacte tarieven worden in de decemberraad vastgesteld. Totale raming van de inkomsten: Belasting/heffing Onroerende zaakbelasting Onroerende zaakbelasting Onroerende zaakbelasting
Eigenaren woningen Eigenaren niet-woningen Gebruikers niet-woningen
2022 1.512 455 621
2023 1.604 459 648
2024 1.647 472 665
2025 1.692 485 683
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
2026 1.737 498 702 45
Belasting/heffing Totaal onroerende zaakbelasting
2022 2.588
2023 2.711
2024 2.784
2025 2.859
2026 2.937
Totaal opbrengst rioolheffing 1.572 1.653 1.714 1.779 Totaal opbrengst afvalstoffenheffing excl. bedrijfsafval 1.489 1.551 1.541 1.580 Lijkbezorgingsrechten 229 234 238 238 Forensenbelasting 74 70 72 74 Toeristenbelasting 175 216 222 228 Hondenbelasting 69 0 0 0 Precariobelasting* 0 0 0 0 * Enduris heeft een procedure aangespannen tegen de opgelegde aanslagen, deze wordt 100% opgenomen in de voorziening precario.
1.847 1.592 238 76 234 0 0
Overzicht kostendekking afvalstoffen-, rioolheffing en lijkbezorgingsrechten:
Kosten taakveld (inclusief omslagrente) Opbrengst taakveld Netto kosten taakveld Overhead BTW Totale kosten Opbrengst heffingen Dekking
Afvalstoffenheffing 2022 € 1.355
Afvalstoffenheffing 2023 € 1.441
Rioolheffing 2022 € 1.361
Rioolheffing 2023 € 1.453
Lijkbezorging 2022 € 264
Lijkbezorging 2023 € 276
€ 116 € 1.239 € 59 € 236 € 1.535 € 1.520
€ 155 € 1.286 € 66 € 252 € 1.604 € 1.557
€ 25 € 1.336 € 72 € 280 € 1.688 € 1.572
€ 25 € 1.428 € 50 € 174 € 1.653 € 1.653
€ 28 € 236 € 110 €0 € 346 € 229
€8 € 268 € 125 €0 € 393 € 234
99%
97%
93%
100%
66%
59%
Afvalstoffenheffing De afvalstoffenheffing is een bestemmingsheffing. Uitgangspunt is dat alle kosten van inzameling en verwerking van huishoudelijk afval voor 100% in het tarief worden meegenomen. De stijging van de kosten in 2023 ten opzichte van 2022 wordt met name veroorzaakt door de indexering op de inzamel- en verwerkingskosten huishoudelijk afval (10%). Daarnaast zijn extra lasten doorgerekend voor beladers bij inzameling oud-papier en kunststof. De opbrengsten liggen op een hoger niveau doordat we rekening houden met meeropbrengsten voor oud-papier op grond van nieuw contract papierverwerker en marktwerking. Door de per saldo hogere kosten hebben we een tariefstijging in het vaste deel van 4% verwerkt in plaats van 2,7% zoals toegepast bij de vaststelling van de budgetruimte 2023-2026. De kostendekking daalt van 99% in 2022 naar 97% in 2023.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
46
Het voorstel bij de begroting 2021 was om in 3 jaar tijd weer 100% kostendekkend te zijn. In de periode 2021-2023 zouden we daarom rekening houden met een stijging van het vaste tarief voor alle huishoudens met 4% extra boven op de inflatie. Deze extra stijging is niet meer in deze begroting doorverwerkt in afwachting van de doorwerking van nieuw beleid in 2024. Binnen de afvalstoffenheffing is rekening gehouden met een variabel deel in de opbrengsten. Deze variabele opbrengst is afhankelijk van het aantal ledigingen van de restafvalcontainer c.q. het aantal aanbiedingen in de verzamelcontainer voor restafval in het jaar. Op basis van ervaringscijfers gaan we voor 2023 uit van 47.000 ledigingen voor laagbouw en 10.000 ledigingen voor de hoogbouw. Vanaf 2021 zijn we gestart met het toepassen van een oplopend tarief per lediging, naarmate meerdere keren wordt aangeboden. Het basistarief voor de eerste 13 ledigingen bedraagt € 8,00. Daarna rekenen we een tarief van € 10,00. Bij meer dan 20 ledigingen bedraagt het tarief € 12,00. Bij de hoogbouw bedraagt het basistarief voor de eerste 104 inworpen € 1,00, Daarna een tarief van € 1,25. Bij meer dan 160 inworpen bedraagt het tarief € 1,50 per inworp. Hiermee verwachten we dat het aantal ledigingen/inworpen en daarmee de hoeveelheid restafval daalt. Dit kan op termijn een besparing in de ophaalkosten opleveren.
Rioolheffing De aanleg, het onderhoud en vervanging van het gemeentelijk rioolsysteem wordt betaald via de rioolheffing. Uitgangspunt hierbij is 100% kostendekkendheid. Per huishouden wordt een tarief in rekening gebracht. Het tarief voor een eenpersoonshuishouden bedraagt 75% van het tarief voor een meerpersoonshuishouden. De niet-woningen worden aangeslagen op basis van de WOZ-waarde. Op begrotingsbasis vindt een toevoeging aan de voorziening riolering plaats. Deze toevoeging is gebaseerd op het vGRP en wordt aan het eind van het jaar in mindering gebracht op de uitgevoerde vervangingsinvesteringen. In de begroting 2023 is rekening gehouden met een toevoeging aan de voorziening van € 650.000. Daarnaast is er sprake van eenmalig hogere lasten voor onderzoek waterhuishouding en opstellen VGRP. Met name een lager investeringsniveau in het rioleringsstelsel in 2023 zorgt voor een lager aandeel BTW in de tariefberekening. Dit betekent dat we een 100% kostendekkend tarief kunnen voorleggen ondanks dat het tarief voor de rioolheffing ongewijzigd is gebleven ten opzichte van 2022. Lijkbezorging Het tarief voor de lijkbezorging is niet kostendekkend. Het onderdeel begraafplaatsen is arbeidsintensief. De kostendekking ten opzichte van 2022 is verminderd doordat we structureel meer kosten maken voor inhuur en onderhoud aan de paden.
Gemeente Kapelle | Begroting 2023
47
Overzicht kostendekking leges
Hoofdstuk Product Titel 1 Algemene dienstverlening Burgerlijke stand Reisdocument Rijbewijzen Verstrekkingen BRP Titel 2 Dienstverlening vallend onder fysieke leefomgeving / omgevingsvergunning Omgevingsvergunning Bestemmingswijziging Titel 3 Dienstverlening vallen onder Europese dienstenrichtlijn Horeca Vent- en straatvergunning APV Totaal
Lasten 472 52 212 156 51 568 501 68 20 5 10 5 1060
2022 Baten 145 14 55 63 13 518 503 15 14 3 9 1 676
% 31% 26% 26% 40% 25% 91% 100% 22% 68% 62% 92% 25% 64%
Lasten 480 46 194 191 50 665 591 74 22 5 11 5 1167
2023 Baten 145 14 55 63 13 518 503 15 14 3 9 1 676
% 30% 30% 29% 33% 26% 78% 85% 20% 62% 57% 84% 23% 58%
Ten opzichte van 2022 laten de totale lasten in 2023 een stijging zien. Bij gelijkblijvende opbrengsten is het kostendekkendheidspercentage 2023 ten opzichte van 2022 met 6% gedaald. Binnen de verordening is van een meer dan kostendekkende opbrengst geen sprake. Kwijtscheldingsbeleid ▪ Wanneer iemand een laag inkomen heeft, kan kwijtschelding worden aangevraagd. Verzoeken om kwijtschelding worden getoetst aan landelijke normen (Uitvoeringsregeling Invorderingswet 1990 en de Leidraad kwijtschelding gemeentelijk en - waterschapsbelastingen). ▪ Kwijtschelding is mogelijk voor rioolheffing gebruik woningen en voor een gedeelte van de afvalstoffenheffing. ▪ In de begroting is € 35.000 gereserveerd voor kwijtscheldingen.