2022-11 RV Bodemkwaliteitskaart t.b.v. dijkversterking Hansweert

*Z0165BEDDA9* Zaaknummer Documentnummer

Z22.012640 D22.264103

Raadsadvies Onderwerp

Vaststellen concept bodemkwaliteitskaart voor de dijkversterking Hansweert

Inhoud

Bodemkwaliteitskaart voor de dijkversterking Hansweert

Advies

Vaststellen van de concept Bodemkwaliteitskaart voor de dijkversterking Hansweert en deze ter inzage leggen Steller: M.P.A. Beverwijk

Beeldvormende behandeling Oordeelsvormende behandeling Besluitvormende behandeling

22 februari 2022

Portefeuillehouder

S.A. Mackintosh

Datum collegevergadering Besluitnummer Aantal bijlagen Documentnummers v/d bijlagen

1 februari 2022 2022-11 2 D22.263933 D22.264159

Datum: 2‑2‑2022

Samenvatting Het waterschap heeft het plan vanaf 2025 de dijk langs de Westerschelde te gaan versterken, deels op het grondgebied van de gemeenten Kapelle en Reimerswaal. Het versterken betekent dat de dijk hoger en breder wordt. De werkzaamheden houden het volgende in: ontgraven toplaag van de dijk; aanvoeren en aanbrengen nieuwe grond; opnieuw aanbrengen van de afgegraven toplaag. Om deze werkzaamheden mogelijk te maken, is er een bodemkwaliteitskaart nodig voor het betreffende gebied. De gemeenteraad is bevoegd de bodemkwaliteitskaart vast te stellen, waarna deze in werking kan treden. De besluitvorming vindt plaats aan de hand van de uniforme openbare voorbereidingsprocedure zoals genoemd in afdeling 3.4 Awb. Dit betekent dat de gemeenteraad eerst gevraagd wordt het concept van de bodemkwaliteitskaart ter inzage te leggen, gedurende zes weken. Na deze periode en na eventuele behandeling van zienswijzen, kan de gemeenteraad de definitieve kaart vaststellen.

-1-

Advies 1. 2.

Vaststellen van het concept van de bodemkwaliteitskaart t.b.v. de dijkversterking Hansweert en het concept ter inzage leggen.

Inleiding: waar gaat het over? Het waterschap wil vanaf 2025 de dijk langs de Westerschelde versterken. Het traject van de dijkversterking is ruim 5 kilometer lang en gaat zowel over het grondgebied van Kapelle als die van Reimerswaal; het traject strekt zich globaal uit van de Willem Annapolder tot aan het sluizencomplex in Hansweert. Het versterken van de dijk betekent dat de dijk hoger en dus breder wordt. Hiervoor moet de toplaag van de dijk worden afgegraven en die grond wordt in de nabijheid van de werkzaamheden tijdelijk opgeslagen. Daarna kan de dijk worden verhoogd met "nieuwe" grond en vervolgens kan de dijk weer worden voorzien van de - eerder afgegraven - toplaag, aangevuld met deels een nieuwe toplaag. Er moet dus zowel grond tijdelijk worden opgeslagen als ook grond worden aangevoerd dat qua kwaliteit bruikbaar is voor de dijkversterking en dat qua bodemverontreiniging voldoet aan de gestelde eisen (de aangevoerde grond mag zeker niet meer verontreinigd zijn). De milieu-hygiënische normen en regels die gelden voor het toepassen van grond, staan in het Besluit bodemkwaliteit en de bijbehorende regeling. De huidige bodemkwaliteitskaart van Kapelle kan voor de dijkversterking niet worden gebruikt als toetsingskader. Ook de regionale bodemkwaliteitskaart uit 2020 waarin ook normen voor PFAS zijn meegenomen, zijn niet bruikbaar.

De redenen zijn: de huidige bodemkwaliteitskaart van Kapelle en de regionale bodemkwaliteitskaart beslaan niet het buitentalud van de dijk, omdat het buitentalud buiten de reikwijdte van de gemeente ligt (hier gaat Rijkswaterstaat over); de aangetroffen PFAS-waarden zijn te hoog om grond op basis van de regionale bodemkwaliteitskaart te mogen vervoeren en tijdelijk op te slaan. De concept bodemkwaliteitskaart is opgesteld door het waterschap, in samenwerking met de gemeenten Kapelle en Reimerswaal en Rijkswaterstaat. In de bodemkwaliteitskaart staat op pagina 3 vermeld dat 36 µg/kgds de lokaal maximaal toelaatbare waarde (LKW) aan PFOS zal zijn. Dit betekent ten hoogste 36 microgram per kilo droge stof. Dit is de hoogste toelaatbare waarde in het projectgebied. Deze waarde komt overigens alleen voor aan de buitenzijde van de dijk, dus aan de zijde van de Westerschelde. De humane risicogrens voor grond met de functie “wonen met tuin” is 29 µg/kgds en die voor “ander groen, infrastructuur en industrie” is 480 µg/kgds. Op de pagina’s 38 en 39 staat een verdere uiteenzetting van de toelaatbare waarden. De conclusie is in ieder geval dat de grond van de dijk met de aangetroffen LKW de volksgezondheid niet schaadt, mits de grond wordt gebruikt als dijk.

Relatie met strategisch beleid Het versterken van de dijk is een voorwaarde om de leefbaarheid van het gebied aan de binnenkant van de dijk op peil te houden. Immers, met het verhogen van de dijk wordt het risico op overstromingen verkleind. Het woon- en leefklimaat van de gemeente Kapelle blijft met dit project gewaarborgd. Door grond af te graven, ter plaatse op te slaan en vervolgens die grond voor hetzelfde doel opnieuw te gebruiken, wordt de CO2-uitstoot als gevolg van transportbewegingen tot een minimum beperkt. In het kader van duurzaamheid is uitvoering van het project zoals voorgesteld, de beste keus.

-2-

Argumenten: waarom geven we als college dit advies? 1.

Vaststellen van het concept van de bodemkwaliteitskaart t.b.v. de dijkversterking Hansweert De bodemkwaliteitskaart t.b.v. de dijkversterking Hansweert maakt het mogelijk de grond van de huidige dijk die wordt afgegraven, tijdelijk op te slaan en vervolgens weer ter plaatse te gebruiken. Bovendien zou zonder de bodemkwaliteitskaart alle vrijkomende grond moeten worden bemonsterd en worden afgevoerd en moet er meer nieuwe grond moeten worden aangevoerd. Dit leidt tot veel hogere kosten en geeft extra overlast voor omwonenden en zorgt meer milieubelastende transportbewegingen.

2.

Het concept ter inzage leggen Het opstellen en in werking laten treden van een bodemkwaliteitskaart moet zorgvuldig gebeuren en daarnaast moet iedere belanghebbende de mogelijkheid hebben inzage te krijgen, informatie te mogen ontvangen of uitleg te mogen krijgen en zonodig een zienswijze in te kunnen dienen. Die mogelijkheden worden gegeven met de uniforme openbare voorbereidingsprocedure zoals genoemd in afdeling 3.4 Awb. Na de procedure te hebben gevolgd, kan de bodemkwaliteitskaart definitief worden vastgesteld.

Kanttekeningen en risico’s: De stoffen PFAS zijn de laatste tijd veel in het nieuws. Tijdens de bodemonderzoeken voor het project zijn ook PFAS aangetroffen. De bodemkwaliteitskaart biedt niet de ruimte aan het waterschap of de aannemer de gronden onbeperkt te transporteren of te gebruiken. De bodemkwaliteitskaart zorgt er voor dat binnen de geldende regels de grond binnen het beschreven gebied onder strikte voorwaarden tijdelijk mag worden opgeslagen en worden hergebruikt. Het niet vaststellen van de bodemkwaliteitskaart leidt ertoe dat voor elke transportbeweging een keuring moet plaatsvinden en dat veel vrijkomende grond zal moeten worden afgevoerd.

Financiën: wat gaat het kosten en hoe gaan we dit financieren? De bodemkwaliteitskaart is opgesteld door het waterschap.

Wat communiceren we? Van de vaststelling van het concept en de terinzagelegging wordt bekendmaking gedaan.

Uitvoering/ aanpak Nadat de gemeenteraad heeft ingestemd met het concept van de bodemkwaliteitskaart, wordt de kaart gedurende zes weken ter inzage gelegd. Na verwerking van de ontvangen reacties en zienswijzen kan het concept definitief worden vastgesteld.

Bijlagen -

Concept bodemkwaliteitskaart dijkversterking Hansweert (D22.263933) Verslag vragen en antwoorden bijeenkomst presentatie bodemkwaliteitskaart 21 december 2021 (D22.264159)

-3-