2021-30 RV Programmabegroting GR GGD 2022-2025

*Z013726A7C6* Zaaknummer Documentnummer

Z21.010188 D21.253833

Raadsadvies Onderwerp

Programmabegroting gemeenschappelijke regeling GGD Zeeland 2022-2025

Inhoud

Programmabegroting GGD Zeeland 2022-2025 en begrotingswijzigingen Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland 2021 en 2022 1. In te stemmen met de programmabegroting 20222025 van de GGD Zeeland op de onderdelen publieke gezondheid en Veilig Thuis en hiervoor een bedrag bij te ramen in de gemeentelijke begroting van € 12.246,--; 2. in te stemmen met de voorliggende programmabegroting op het onderdeel Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland en deze kosten bij te ramen in de gemeentelijke begroting; 3. in te stemmen met de 1e begrotingswijziging 2021 en 2022 van IJZ en voor deze begrotingswijziging een structurele bijdrage van 3.918,-- en een incidentele bijdrage van 7.667,-- bij te ramen in de gemeentelijke begroting voor 2021. Voor 2022 en verder een structurele bijdrage van 3.954,-- bij te ramen.

Advies

Steller: E. Bouwense Beeldvormende behandeling Oordeelsvormende behandeling Besluitvormende behandeling

22 juni 2021 22 juni 2021

Portefeuillehouder

A. Evertz

Datum collegevergadering Besluitnummer Aantal bijlagen Documentnummers v/d bijlagen

8 juni 2021 2021-30 7 D21.252456 D21.252460 D21.252458 D21.252459 D21.252457 D21.252611 D21.253540

-1-

Datum: 8‑6‑2021

Samenvatting Programmabegroting 2022-2025 Op 23 april 2021 heeft de gemeenschappelijke regeling Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland (hierna: GGD Zeeland) haar Programmabegroting 2022-2025 aangeboden aan de Zeeuwse gemeenteraden met het verzoek om zienswijzen kenbaar te maken. De grondslag voor de uitvoering van de werkzaamheden van de GGD Zeeland zijn de Wet Publieke Gezondheid en bijbehorende regelingen en/of uitvoeringsbesluiten, de Jeugdwet, de Wet maatschappelijke ondersteuning (Veilig Thuis) en de Wet veiligheidsregio’s. De Zeeuwse gemeenten hebben met de vastgestelde Programmabegroting 2022-2025 een goed kwalitatief en financieel instrument om op de uitvoering van de activiteiten van de gemeenschappelijke regeling te sturen. De GGD Zeeland geeft via de programmabegroting inzicht in de benodigde financiële middelen om haar activiteiten uit te voeren. Begrotingswijziging IJZ 2021 en 2022 Naast de programmabegroting wordt ook een begrotingswijziging 2021 en 2022 aangeboden door IJZ (bijlagen D21.252458 en D21.252459). Deze begrotingswijzigingen komen voort uit het verbeterplan 'Van pionieren naar professionaliseren' (bijlage D21.252457). Met dit plan wordt inzicht gegeven in de benodigde kosten en formatie om het gewenste kwaliteitsniveau van IJZ te behalen. Deze kosten zijn nog geen onderdeel van de programmabegroting 2021-2024 en de programmabegroting 2022-2025.

Daarom legt IJZ nu aparte begrotingswijzigingen voor aan de Zeeuwse gemeenten. Deze liggen ter vaststelling voor in de vergadering van het algemeen bestuur van de GGD Zeeland van 9 juli 2021 en volgen hetzelfde besluitvormings-traject als de programmabegroting.

-2-

Advies 1. In te stemmen met de programmabegroting 2022-2025 van de GGD Zeeland op de onderdelen publieke gezondheid en Veilig Thuis en hiervoor een bedrag bij te ramen in de gemeentelijke begroting van € 12.246,--; 2. in te stemmen met de voorliggende programmabegroting op het onderdeel Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland (IJZ) en deze kosten bij te ramen in de gemeentelijke begroting; 3. in te stemmen met de 1e begrotingswijziging 2021 en 2022 van IJZ en voor deze begrotingswijziging een structurele bijdrage van 3.918,-- en een incidentele bijdrage van 7.667,-- bij te ramen in de gemeentelijke begroting voor 2021. Voor 2022 en verder een structurele bijdrage van 3.954,-- bij te ramen.

Inleiding: waar gaat het over? Programmabegroting 2022-2025 Op 23 april 2021 heeft de GGD Zeeland haar Programmabegroting 2022-2025 aangeboden aan de Zeeuwse gemeenteraden met het verzoek hun zienswijzen kenbaar te maken. De programmabegroting ligt ter vaststelling voor in de vergadering van het algemeen bestuur (AB) van de GR van 9 juli 2021. In de begeleidende brief verzoekt de GGD Zeeland uw raad om uw zienswijze uiterlijk 7 juli 2021 aan te leveren. De Programmabegroting 2022-2025 is opgebouwd rond drie programma’s: 1. Publieke gezondheid (met daarin de programmalijnen: Fysieke veiligheid en bescherming, Gezondheid in de wijk, Sociale veiligheid); 2. Veilig Thuis; 3. Inkoop Jeugdhulp Zeeland. In de programmabegroting 2022-2025 schetst de GGD Zeeland de ontwikkelingen die de komende tijd spelen op het gebied van publieke gezondheid en die van invloed zijn op de activiteiten van de GGD Zeeland. De GGD Zeeland benoemt doelen en maatschappelijke effecten per programmalijn, de activiteiten en indicatoren. Het document geeft de gemeenten voldoende sturing op de inhoudelijke taken en de daarbij horende financiële kaders. Begrotingswijziging IJZ 2021 en 2022 Naast de programmabegroting, wordt ook een begrotingswijziging 2021 en 2022 aangeboden door IJZ. Deze begrotingswijzigingen komen voort uit het verbeterplan 'Van pionieren naar professionaliseren'.

Met dit plan wordt inzicht gegeven in de benodigde kosten en formatie om het gewenste kwaliteitsniveau van IJZ te behalen. Hierin maakt IJZ onderscheid in incidentele kosten en structurele kosten. Deze kosten zijn nog geen onderdeel van de programmabegroting 2021-2024 en de programmabegroting 2022-2025. Daarom legt IJZ nu aparte begrotingswijzigingen voor aan de Zeeuwse gemeenten. Deze liggen ter vaststelling voor in de vergadering van het AB van de GGD Zeeland van 9 juli 2021 en volgen hetzelfde besluitvormingstraject als de programma-begroting. IJZ heeft de Zeeuwse gemeenten op 21 april 2021 een brief gestuurd (bijlage D21.252611). Hierin wordt afzonderlijk gevraagd om akkoord te gaan met de berekening van de kosten zorg in natura (jeugdhulp) die in de programmabegroting zijn opgenomen. Relatie met strategisch beleid In het strategisch kompas hebben we het uitgangspunt bepaald dat we samenwerken in de regio om ervoor te zorgen dat voorzieningen op peil blijven. De Zeeuwse gemeenten hebben met de vastgestelde programmabegroting een kwalitatief goed instrument om de uitvoering van de activiteiten van de GGD Zeeland te sturen. Er is inzicht in de benodigde financiële middelen om activiteiten uit te voeren.

-3-

Argumenten: waarom geven we als college dit advies? Programmabegroting 2022-2025 1.1 De voorliggende programmabegroting geeft de gemeente goede inhoudelijke en financiële sturingsmogelijkheden In de Programmabegroting 2022–2025 schetst de GGD Zeeland de ontwikkelingen die de komende tijd spelen op het gebied van de publieke gezondheid en die van invloed zijn op de activiteiten van de GGD Zeeland. De GGD Zeeland benoemt doelen en maatschappelijke effecten per programmalijn, en activiteiten en indicatoren. Het document geeft de gemeenten voldoende sturing op de inhoudelijke taken en de daarbij horende financiële kaders. 1.2 De door de VZG vastgestelde richtlijn is niet toereikend om het tekort te compenseren De programmabegroting 2022-2025 voldoet niet aan de richtlijn van de VZG. De overschrijding bedraagt € 371.700,-- in Zeeland. Dit betekent voor Kapelle een bedrag van € 12.246,--. Het tekort wordt veroorzaakt door niet te beïnvloeden oorzaken zoals cao-ontwikkelingen: hogere loonkosten, tegemoetkoming premie ziektekostenverzekering en stijging pensioenlasten. De cao-ontwikkelingen zorgen voor een hogere stijging van de loonkosten dan de VZG-richtlijn aan compensatie biedt. Omdat de begroting voor een groot deel bestaat uit personeelslasten heeft dit een substantieel effect op de begroting.

Gemeenten hebben meer mogelijkheden om de tering naar de nering te zetten dan GGD Zeeland als onderdeel van de GR met een hoge mate van gespecialiseerde, professionele dienstverlening. Daarom adviseren we om niet vast te houden aan de VZG-norm in deze.

1.3 De GGD werkt al aan een taakstelling In 2019 is een 'plan van aanpak taakstelling' vastgesteld waarin vanuit verschillende invalshoeken wordt gewerkt aan het realiseren van deze taakstelling. Deze taakstelling, gecombineerd met het structurele begrotingstekort, maakt het voor de GGD Zeeland niet mogelijk om dit bedrag binnen de begroting op te lossen. De GGD Zeeland is op dit moment bezig om intern te kijken naar de kostenhuishouding. Hierbij wordt kritisch gekeken naar de benodigde formatie en overhead. 2. Programmabegroting 2022-2025 IJZ 2.1 Aangezien de begrote kosten voor zorg in natura voor de gemeenten verplichte uitgaven vormen, dienen deze kosten vooraf afgestemd te worden met de Zeeuwse gemeenten. De kosten voor zorg in natura zijn gebaseerd op de monitor van 2020, exclusief de kosten voor Corona Meerzorg. Er is rekening gehouden met bevolkingsgroei, een daling vanwege preventiemaatregelen en een stijging vanwege indexatie. 2.2 De begroting van IJZ afstemmen op de interne begroting jeugd zorgt voor minder complexiteit in de begrotingen. De begroting van IJZ gaat om zorg in natura en dat is een groot onderdeel van de interne begroting jeugd van de gemeente Kapelle. IJZ heeft haar begroting zorg in natura gebaseerd op de laatste jaren; de forse toename van de kosten zorg in natura. Daarnaast zijn verhogingen doorgevoerd in de tarieven.

Onze interne begroting jeugd is gebaseerd op het actieplan jeugdhulp. Het lokale actieplan jeugdhulp moet leiden tot lagere kosten. Daarom hebben we in het actieplan ambities opgenomen voor de komende jaren. Er worden positieve resultaten geboekt op onderdelen zoals PGB's en het CJG. De kosten van zorg in natura nemen, ondanks het actieplan, nog steeds toe. De toename zit op onderdelen waar we geen invloed op hebben.

-4-

Voor de kosten zorg in natura lijkt het reëel om de begroting over te nemen van IJZ. Dit zorgt er tevens voor dat we zowel bij IJZ als bij de gemeente Kapelle dezelfde begroting hanteren met betrekking tot zorg in natura. Dit komt eenduidige informatie ten goede en zorgt voor minder verwarring bij uitleg van de cijfers. De uitvoering van het actieplan jeugdhulp wordt onverminderd voortgezet ook al lijken niet alle ambities haalbaar op het gebied van zorg in natura. Er wordt onderzocht welke gevolgen dit heeft voor de totale begroting jeugdhulp. We rapporteren hierover bij de 2e bestuursrapportage 2021. In de aanloop naar onze begroting van 2022 gaan we het actieplan jeugdhulp evalueren en waar nodig bijstellen zodat de verwachte besparingen uit dit plan bijgesteld worden naar de huidige inzichten. 3. Begrotingswijziging IJZ 2021 en 2022 3.1 Met het verbeterplan 'Van pionieren naar professionaliseren' wil IJZ de doorontwikkeling en verdere professionalisering afstemmen met de gemeenten. De bestuurscommissie heeft op 25 maart 2021 ingestemd met het verbeterplan. Door dit plan is IJZ beter in staat om haar kerntaken en dienstverlening naar zowel gemeenten als aanbieders van jeugdhulp vakkundig uit te voeren. In 2020 werd duidelijk dat het onderlinge vertrouwen en helderheid over rollen, taken en bevoegdheden onvoldoende aanwezig was.

In het verbeterplan is te lezen hoe IJZ vanaf 2021 bouwt aan vertrouwen en meer duidelijkheid. 3.2 Extra gemeentelijke bijdrage is nodig om uiteindelijk te besparen op de jeugdhulp IJZ geeft in de begrotingswijzigingen aan dat de verhoging van de gemeentelijke bijdrage nodig is voor een aanpassing van de dienstverlening van IJZ. Die aanpassing leidt uiteindelijk tot een indirecte besparing op de kosten van zorg in natura.

Kanttekeningen en risico’s: Programmabegroting 2022 - 2025 GGD 1.1 De GGD Zeeland moet in principe voldoen aan de VZG-richtlijn. De programmabegroting 2022-2025 voldoet niet aan de richtlijn van de VZG. Het vasthouden aan de VZG-richtlijn kan betekenen dat er een voor de GGD Zeeland een moeilijk in te vullen taakstelling ontstaat. Dit kan leiden tot een bestuurlijke discussie over het ambitieniveau en/of het takenpakket van de GGD. Dit geeft de GGD ook aan in hun aanbiedingsbrief. 1.2 Gemeenten hebben al tekorten, vooral in het sociaal domein De Begeleidingscommissie (bijlage D21.253540) is van mening dat gemeenten, gezien de eigen begrotingsdiscipline en de uitdagingen die zij daarbij ondervinden, voor de gemeenschappelijke regelingen als GGD Zeeland vast moeten houden aan de VZG-richtlijn. Bij het vasthouden aan de VZG-richtlijn ontstaat de discussie of een autonome ontwikkeling (CAO) als taakstelling neerleggen bij de GGD Zeeland reëel is. De GGD Zeeland heeft al een taakstelling en is op dit moment bezig om intern te kijken naar de kostenhuishouding. Hierbij wordt ook de benodigde formatie en overhead kritisch bekeken. Daarnaast hebben gemeenten meer mogelijkheden om de tering naar de nering te zetten dan GGD Zeeland als onderdeel van de GR met een hoge mate van gespecialiseerde, professionele dienstverlening.

-5-

2. Programmabegroting 2022 - 2025 IJZ 2.2 Het instemmen met de programmabegroting op het onderdeel IJZ heeft gevolgen voor de totale begroting jeugd. Onze interne begroting jeugd is gebaseerd op de ambities verwoord in het actieplan jeugdhulp. Voor de kosten zorg in natura lijkt het reëel om de begroting over te nemen van IJZ. Dit zorgt er tevens voor dat we zowel bij IJZ als bij de gemeente Kapelle dezelfde begroting voor zorg in natura hanteren. De uitvoering van het actieplan jeugdhulp wordt onverminderd voortgezet ook al lijken niet alle ambities haalbaar. In het algemeen De programmabegroting en begrotingswijzigingen worden vastgesteld in de vergadering van het AB van de GGD Zeeland. Dit wordt gedaan op basis van een meerderheidsbesluit. Als de meerderheid van de Zeeuwse gemeenten anders besluit dan de gemeente Kapelle, kan dit leiden tot aanpassingen in de programmabegroting.

Financiën: wat gaat het kosten en hoe gaan we dit financieren? 1. Programmabegroting 2022 - 2025 GGD In onderstaande tabel wordt weergegeven wat de programmabegroting voor financiële gevolgen heeft voor de gemeente Kapelle: Gemeentelijke bijdrage GGD (exclusief IJZ) Kapelle

Bijdrage 2022 oud* € 581.470,--

Bijdrage 2022 nieuw** € 593.716,--

Verschil - 12.246,--

*) Bron: programmabegroting 2021-2024 / zie pagina 27 programmabegroting 2022-2025 GGD Zeeland

2. Programmabegroting 2022 - 2025 IJZ Het instemmen met de programmabegroting op het onderdeel IJZ (zorg in natura) heeft gevolgen voor de totale begroting jeugd. Onze interne begroting jeugd is gebaseerd op de ambities verwoord in het actieplan jeugdhulp. Er wordt onderzocht welke gevolgen dit besluit heeft voor de totale begroting jeugdhulp en het actieplan jeugdhulp. Hierover rapporteren we bij de 2e bestuursrapportage 2021. 3. Begrotingswijziging IJZ 2021 en 2022 In onderstaande tabel wordt weergegeven wat de begrotingswijziging IJZ voor financiële gevolgen heeft voor de gemeente Kapelle: Begrotingswijziging IJZ Kapelle

Structurele wijziging 2021 € 3.918,--

Incidentele wijziging 2021 € 7.667,--

Bron: bijlage D21.252458 en 252459 - begrotingswijzigingen IJZ

Structurele wijziging 2022 e.v. € 3.954,--

Wat communiceren we? De programmabegroting en de begrotingswijzigingen zijn intern afgestemd met de portefeuillehouders financiën en sociaal domein, afdeling financiën, coördinator sociaal domein en beleidsadviseur jeugd. Vanuit gezamenlijk overleg wordt geadviseerd om de bedragen voor het onderdeel IJZ over te nemen vanuit de programmabegroting. Naast de interne afstemming zijn de voorliggende documenten uitgebreid besproken tijdens het Provinciaal Ambtelijk Overleg en het Portefeuillehouders overleg van de GGD. Tijdens deze vergadering is ook het advies van de Begeleidingscommissie besproken. -6-

De Begeleidingscommissie heeft geadviseerd niet in te stemmen met het niet juist toepassen van de VZG-richtlijn. Indien wordt vastgehouden aan de VZG-richtlijnen ontstaat discussie of het reëel is om een niet te beïnvloeden ontwikkeling, zoals cao-afspraken, als extra taakstelling neer te leggen bij de GGD. De GGD geeft zeer gemotiveerd aan waarom ze afwijken van de VZG-richtlijn. Uw zienswijze wordt kenbaar gemaakt aan de GGD Zeeland. Vervolgens zal de programma-begroting op 9 juli 2021 ter definitieve besluitvorming worden behandeld in het AB van de GGD Zeeland.

Uitvoering/ aanpak Jaarlijks wordt de programmabegroting en jaarrekening van de GGD Zeeland aangeboden. Tussentijds worden de hoofddoelen, subdoelen en indicatoren gemonitord tijdens het Provinciaal Ambtelijk Overleg en de vergaderingen van het AB. Bijlagen -

Programmabegroting GR GGD 2022-2025 (D21.252456) Aanbiedingsbrief GR GGD (D21.252460) Begrotingswijziging IJZ 2021 (D21.252458) Begrotingswijziging IJZ 2022 (D21.252459) Verbeterplan ‘van Pionieren naar professionaliseren’ (D21.252457) Brief IJZ afstemming begroting zorg in natura (D21.252611) Advies Begeleidingscommissie (D21.253540)

-7-