1. VVD Algemene beschouwingen 2023

Algemene beschouwingen VVD Kapelle 2022 Voorzitter, collega’s, aanwezigen hier in de raadszaal en luisteraars thuis, Graag neem ik u mee in de reis die onze fractie gemaakt heeft door de begroting. Wat natuurlijk direct in het oog springt is de nieuwe opbouw. Iets waar de raad om gevraagd heeft en waar men mee aan de slag is gegaan. Over het algemeen zijn wij best positief over de veranderingen, wij hebben het idee dat het ons bij rapportages en jaarrekening meer inzicht kan geven in de status van alle plannen. Onze feedback op het geheel: de leeswijzer en het gebruik van afkortingen zijn niet helemaal duidelijk toegelicht, de highlights per programma missen we ten opzichte van de vorige opzet, de rol van raad is heel duidelijk weergegeven en de planning is ook goed inzichtelijk. Verder zijn er uiteraard ook inhoudelijke zaken die we niet onbenoemd willen laten. Om te beginnen een aantal zaken over het sociaal domein: -

-

-

-

-

We zien dat de taakstelling Sociaal Domein vervalt, want deze zou door uitvoering van Actieplan Jeugd en Grip op WMO ‘niet meer nodig zijn’. Betekent dit nu dat we de taakstelling bereikt hebben of dat we vinden dat we nu het maximale doen? En vinden we dan dat dit financieel voldoende terug te zien is? Deze laatste vraag is overigens niet alleen gericht aan het college, zeker ook richting andere fracties. Er komen extra middelen en extra formatie om cultuurbeleid te ontwikkelen en te inventariseren welke problemen spelen bij verenigingen en deze aan te pakken. Wat is er niet goed aan ons huidige cultuuraanbod? En waarom nodigen we verenigingen niet uit om zelf met een concreet plan te komen? We lezen verder dat we uitvoering van het eenzaamheidsbeleid continueren. Maar dit gaat wel gepaard met extra middelen. Gaan we dan toch ook iets extra’s doen bovenop continueren? Hebben we al enig idee wat het effect is van ons beleid? In de begroting staat ook benoemd dat we uitvoering geven aan het VN-verdrag voor de rechten van mensen met een handicap met daarbij extra aandacht voor de openbare ruimte.

Is het niet zo dat we dit altijd combineren met geplande onderhoudswerkzaamheden? Of willen we hier nu tussentijdse aanpassingen in doen? Horen de extra middelen wel in het sociaal domein of is er ook een deel bestemd voor de openbare ruimte? Er komen extra middelen beschikbaar voor jongerenparticipatie: wat willen we met deze extra middelen gaan doen? Welke doelgroep willen we gaan bereiken? En wat is de rol van de jongerenwerker in dit geheel?

De rode draad in dit vragenvuur is voor u wellicht niet direct te ontdekken, dus ik zal hem maar gelijk prijsgeven. De VVD vindt dat iedereen de juiste aandacht moet krijgen en dat we inwoners en verenigingen moeten steunen waar nodig. Wel willen we scherp zijn op doelmatige besteding van onze gelden; het moet daadwerkelijk besteed worden aan de mensen waar het om gaat en niet alleen gaan zitten in beleid maken, planvorming en goede ideeën. In onze reis maken we de overstap naar het volgende grote thema, Duurzaamheid: -

Er wordt €70.000 uitgetrokken voor het ondersteunen en faciliteren van onze inwoners bij verduurzaming van de woning. Ook hier de vraag: wat is het plan met dit geld? Het goede voorbeeld geven en inwoners daadwerkelijk helpen is goed, maar met plannen maken op papier zijn we inmiddels wel een beetje klaar.

-

U geeft aan dat we nauw samenwerken met netbeheerders ter voorkoming van vol raken van het net. Wat doen we dan eigenlijk? En wat is onze rol als gemeente? En als laatste een vraag over de investering van €190.000 in duurzaamheid van dorpshuis De Vroone. Uiteraard hebben we als opdracht dat gemeentelijk vastgoed in 2030 minimaal op energielabel C moet zitten. Wel vinden wij het belangrijk dat de investeringen ook voor de exploitant meerwaarde hebben in bijvoorbeeld het omlaag krijgen van de energielasten. Kunt u de toezegging doen dat dit criterium net zo zwaar weegt als het verkrijgen van een beter label?

Waar het gaat over de bedrijfsvoering hebben we een aantal zorgen die we willen uiten: -

-

Er is een behoorlijke uitbreiding opgenomen van de formatie. Dit roept direct de vraag op: zijn er wel voldoende mensen te krijgen? Beleid, uitvoering en formatie hangt uiteraard met elkaar samen. Maar indien we de vacatures niet kunnen invullen, dan kunnen we delen van het beleid niet uitvoeren. Worden er dan zaken doorgeschoven en maken we bepaalde personeelskosten niet? Hoe realistisch is het dat we alles kunnen doen wat we willen? Waar het gaat om binden van personeel lezen we iets over uitloopschalen en een arbeidsmarkttoelage om jezelf te onderscheiden op een krappe arbeidsmarkt. Iedere leidinggevende weet dat geld slechts een tijdelijke motivator is, terwijl de kosten blijvend (dus structureel) zijn. Hoe veel effectiever zou het zijn om in de regio afspraken te maken om elkaar niet te beconcurreren op arbeidsvoorwaarden? Dan wordt je gedwongen om je als organisatie op een andere wijze onderscheidend te maken ten opzichte van anderen.

Hopelijk maakt u uit voorgaande vragen niet op dat de VVD pertinent tegen uitbreiding van de formatie is. Om maar een voorbeeld te noemen van uitbreiding die wij toejuichen: extra BOAcapaciteit! We zien dat dit vooral bedoeld is voor piekmomenten in de zomer en rond de jaarwisseling. Dat is zeker noodzakelijk. Toch hopen we dat er ook uren beschikbaar komen om meer te doen tegen de veelvoorkomende kleine ergernissen. Bijvoorbeeld het foutparkeren in het centrum van Kapelle. Ik heb het al vaker genoemd, maar het wordt alleen maar erger. Mensen zijn te beroerd om hun auto op een parkeerplaats te zetten en 10 meter te lopen. Ze zetten hem gewoon op de stoep om te gaan pinnen of een maaltijd af te halen. Wat ons overigens enigszins verbaast is dat we structurele extra ondersteuning bij de griffie binnen het beschikbare budget kunnen uitvoeren. Ten koste van wat gaat dit? Nog even terugkomend op de krappe arbeidsmarkt; deze speelt ons ook op andere gebieden parten. Er zijn verschillende GR’en die extra bijdragen vragen, onder andere om hun personeelsbestand uit te breiden.

Als de mensen uiteindelijk niet te vinden zijn, wat gebeurt er dan met het geld dat hiervoor begroot is en niet uitgegeven wordt? Vloeit dat terug in de gemeentekas? Ook voor de GR’en geldt wat ik noemde over onze eigen organisatie: zijn alle plannen wel te realiseren? Of horen wachtlijsten er misschien wel bij in deze tijd? Ons één na laatste onderwerp zijn de lokale heffingen. Dat de gemiddelde woonlasten zullen stijgen met 1,9% juichen wij enorm toe. Het is heel mooi dat we de stijging weten te beperken in een tijd waar veel huishoudens, bedrijven en ondernemers het lastig hebben. Opvallend vinden wij wel de passage over de kostendekkendheid van de afvalstoffenheffing. We hebben met elkaar afgesproken om in 2023 de kostendekkendheid van afvalstoffenheffing weer naar 100% te hebben getild. Waarom wordt dit principe losgelaten? En is dit uitstel of afstel?

Wat ons betreft geldt het principe ‘de vervuiler betaalt’ overigens nog steeds. Daarom vinden wij ook dat de verschillen in het getrapte tarief bij meer dan 13 ledigingen van de grijze container best groter mogen zijn. We vragen het college om dit mee te nemen richting de vergadering in december waar we de tarieven zullen vaststellen. Voorzitter, ik wil graag afsluiten met iets positiefs. Wij zien dat er een mooie kwalitatieve impuls in Wemeldinge gepland staat, dat is hartstikke mooi. We vragen u wel om een vinger aan de pols te houden en voortschrijdend inzicht mee te nemen in de uitvoering. Kritische noot is ook hier: er wordt €40.000 gevraagd voor het opstellen van een boulevardvisie. Wij zien voor dit geld liever iets tastbaars terug waarbij direct duidelijk is wat er met het geld gedaan is.