06. AB2026 ChristenUnie

AB2026 – 28/10/’25 Dank voorzitter, Allereerst een woord van dank aan de ambtelijke organisatie voor de inspanningen om de begroting voor 2026 en de doorkijk naar de jaren erna tijdig aan te leveren. Altijd weer een heel werk. Het beschikbaar gestelde document ‘Keuzes in beeld’ geeft samengevat inzicht in de keuzes die het college wenst te maken in de komende periode. Dank ook daarvoor! In het licht van de naderende gemeenteraadsverkiezingen en een niet ondenkbare veranderde samenstelling van coalitie en college is dat natuurlijk ook enigszins ‘over je graf heen regeren’ maar zoals een beroemde Wemeldingenaar (die later overigens wethouder werd) eens zei: “Als je niet nadenkt over je toekomst dan heb je er geen” Ik benoem in deze beschouwingen de zaken die in het document “Keuzes in beeld’ weergegeven worden. Voorzitter, De soberdere Franse herdenking die dit college voorstelt past niet in onze gedachtegang; Want, los van hoe dat er dan uit gaat zien, daar is de fractie van ChristenUnie niet voor. In de huidige tijd, waarin fascistische en antisemitische uitingen niet eens meer worden bekritiseerd, zelfs niet door gekozen volksvertegenwoordigers in de Tweede Kamer, is het goed om jaarlijks uitgebreid stil te staan bij wat ons is overkomen tijdens de nazioverheersing in de Tweede Wereldoorlog. En om herhaling te voorkomen.

Vanuit het credo: ‘Herdenken is je vrijheid vieren’ trekt onze fractie niet de bezuinigingskaart. Het doet namelijk geen recht aan hen die hier, ver van eigen huis en gezin, hun kostbare levens hebben gegeven, voor onze voorouders tóen en voor onze duurzame vrijheid nú. Dit is onze principiële stellingname met een kleine financiële consequentie. Geen steun voor dit bezuinigingsvoorstel. Voortvloeiend hieruit: de ChristenUnie wenst dat er door het college een grotere inspanning gepleegd gaat worden aan de realisatie van een nieuw onderkomen van het Memorial 4045. Het lijkt het college te ontbreken aan de beloofde ‘positieve grondhouding’ om dit te realiseren. Het uitgangspunt is blijkbaar niet: laten we eens zien wat wél kan. Nee, het lijkt eerder andersom: met welk idee de initiatiefnemers ook komen, het college wijst alles af op basis van onduidelijke randvoorwaarden. Onze oproep is om in de komende tijd dit dossier voortvarender en ambitieuzer op te pakken. Onze geschiedenis is niet alleen Annie M.G. Schmidt en de fruitteelt! Het laatste woord is hierover, wat de fractie van ChristenUnie betreft, nog niet gezegd. Misschien al volgende week maar zeker in de komende campagne voor de gemeenteraadsverkiezingen. Het afgelopen jaar is er veel aandacht gegeven aan de mogelijke bezuiniging op het raadsbudget.

Daar kwamen we níet uit en ik heb ook nog geen nieuwe geluiden gehoord over hoe dat dan wél zal moeten. De fractie van ChristenUnie vind dit namelijk een verkeerde keuze. Daarnaast ergeren we ons enigszins aan het belerende vingertje dat wordt opgestoken: er is een structurele taakstelling van 10% gelegd op de budgetten van de gemeenteraad, college en de apparaatskosten. Die laatste twee zijn ingevuld. Waar dan?

De onmogelijkheid voor de bezuiniging in het raadsbudget is in de 1e Berap door het college zelf gemeld. De volgende conclusie is toen getrokken, en ik citeer: “Nagenoeg alle begrote posten zijn een gevolg van contractuele- dan wel rechtspositionele- of andere verplichtingen. Hier is geen ruimte om de taakstelling door te voeren zonder aangegane verplichtingen te beëindigen of te veranderen. Hiervoor is altijd medewerking en instemming nodig van de andere partij of het kan rechtspositioneel niet” Graag hierop een toelichting, is er aanleiding om een andere conclusie te trekken dan die uit de 1e Berap? Deze bezuiniging kan daarom vooralsnog niet op onze bijval rekenen, voorzitter. Over de grootste klapper, de € 400.000 die nu ingeboekt is als bezuiniging op de jeugdzorg, het volgende: de realiteit is (en blijft) dat het een ‘open-einde regeling’ is (en blijft) Diezelfde realiteit kan er ook voor zorgen dat we medio of aan het eind van 2026 de conclusie moet trekken dat deze bezuiniging niet is gelukt. Daarbij: We zijn geïnformeerd door de bestuurscommissie Inkoop Jeugdhulp Zeeland dat het aangaan van nieuwe contracten m.i.v. 1 januari as. niet lukt, dat heeft ongetwijfeld ook impact. Toch heeft de ChristenUnie-fractie wel het vertrouwen dat met de nieuwe verordening jeugdzorg de kans bestaat dat dit financiële resultaat meer haalbaar is dan we kunnen bedenken.

Het volgende waar niet voor gekozen is roept bij de fractie van ChristenUnie vragen op. Het college kiest er voor om (luister goed) niet te kiezen voor het niet uitvoeren van wettelijke taken die binnen het Sociaal Domein tot de verantwoordelijkheid van de gemeente behoren. We vragen ons af: Is er een nadere keuze dan? Een gemeente dient toch wettelijke taken uit te voeren? Kunnen we als gemeente daar ons überhaupt aan onttrekken? En verder: Welke taken zijn dat en welke consequenties zijn hieraan verbonden? Als er al ruimte is om zaken niet uit te voeren en daarmee ombuigingen te realiseren, welke keuze heeft dan deze gemeenteraad hierin? De bezuiniging op de bloembaskets aan de lichtmasten in het centrum de kernen kan, wat de fractie van ChristenUnie betreft, wel doorgevoerd worden. Dat tast het uiterlijk van de straat tijdelijk een beetje aan. Gezien de milieubelasting die de kweek van deze bloemen, het aanbrengen en verwijderen van de baskets, het onderhouden en het bewateren ervan én de kosten die ermee gepaard gaan durft de fractie van ChristenUnie deze keuze wel te maken. Als het financieel wat beter gaat kunnen we dat dan misschien weer in het leven roepen en dat dan zo mogelijk laten uitvoeren door lokale partijen. Daarnaast zijn we wel tevreden met de keuze die het college maakt om de communicatie via De Scheldepost te continueren.

We willen als gemeente inclusief communiceren en dat borgen we zo voor de minder ervaren gebruikers van de digitale media. Dan voorzitter, nog een korte toegift richting het verschoven ravijnjaar 2028 in de meerjarenraming. In het licht van een nieuw kabinet dat hopelijk snel gevormd wordt na

morgen, is het onzeker of het blijft zoals het nu voorligt. Nu, 5 maanden voor de komende gemeenteraadsverkiezingen, gaat de fractie van ChristenUnie niet roepen dat we onze onbenutte belastingcapaciteit vanaf 2028 in moeten zetten maar het zou in de toekomst een overweging kunnen zijn dat we onze inwoners, die volop genieten van het ruime voorzieningenniveau in onze gemeente, meer lasten laten betalen. Bijvoorbeeld door de inning van meer OZB-gelden. Dat vergt lef van de volgende raad maar het zou, wat ons betreft, wel bespreekbaar moeten zijn. Voorzitter, dit is onze bijdrage voor dit moment en ik deel met u nog een enkel vers uit het Bijbelboek Spreuken, hoofdstuk 16, vers 3: ‘Vertrouw op de Heer bij alles wat je doet. Dan zullen je plannen slagen’ Dank u wel.