Document · PDF

Ontwerpbegroting 2027 Regio Holland Rijnland

Gemeenteraad 8 juni 2026, gemeente Kaag en BraassemBij agendapunt: Zienswijzen begrotingen 2027 VRHM, ODWH, Hecht, Regio HR en SOZ.14.752 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Ontwerp

Begroting 2027 Regio Holland Rijnland

Inhoudsopgave 1. Inleiding .................................................................................................................................................................................. 4 2. Algemene financiële beschouwingen ........................................................................................................................... 6 2.1 Subsidies, Rijksbijdragen en overige baten ........................................................................................................... 6 2.2 Ontwikkeling gemeentelijke bijdrage ..................................................................................................................... 7 2.3 Inwonersbijdrage .......................................................................................................................................................... 8 3. Programmaplan ................................................................................................................................................................... 9 3.1 Strategie en Beleid ........................................................................................................................................................ 9 3.1.1 Regionale Investeringsagenda ............................................................................................................................

9 3.1.2 Toekomstverkenningen ........................................................................................................................................ 9 3.1.3 Projecten .................................................................................................................................................................. 11 3.1.4 Fondsen en subsidies .......................................................................................................................................... 12 3.1.5 Regionaal beleid en monitoring ........................................................................................................................ 14 3.1.6 Wat mag het kosten? ........................................................................................................................................... 17 3.2 Energieprogramma ....................................................................................................................................................20 3.2.1 Energiesysteem en congestie ..........................................................................................................................20 3.2.2 Wat mag het kosten? ..........................................................................................................................................

21 3.3 Regionale Uitvoering ................................................................................................................................................. 22 3.3.1 Regionaal Bureau Leerrecht (RBL) ................................................................................................................. 22 3.3.2 Regiotaxi ............................................................................................................................................................... 23 3.3.3 Wat mag het kosten? ........................................................................................................................................ 24 3.4 Algemene dekkingsmiddelen en overhead ........................................................................................................ 26 3.4.1 Algemene dekkingsmiddelen ........................................................................................................................... 26 3.4.2 Overhead ..............................................................................................................................................................

26 3.4.3 Vennootschapsbelasting ..................................................................................................................................28 3.4.4 Onvoorzien ........................................................................................................................................................... 29 4. Paragrafen ........................................................................................................................................................................... 30 4.1 Lokale heffingen........................................................................................................................................................... 30 4.2 Risicobeheersing en weerstandsvermogen ....................................................................................................... 30 4.3 Financiering ................................................................................................................................................................. 35 4.4 Bedrijfsvoering ........................................................................................................................................................... 36 4.5 Wet open overheid .................................................................................................................................................... 37 5.

Financiële begroting ........................................................................................................................................................ 39 5.1 Meerjarenbegroting 2027-2030............................................................................................................................. 39 5.2 Overzicht incidentele baten en lasten .................................................................................................................. 39 5.3 Geprognosticeerde balans ..................................................................................................................................... 42

5.4 Ontwikkeling reserves en voorzieningen ........................................................................................................... 43 5.5 Overzicht lasten en baten per taakveld .............................................................................................................. 44 5.6 Investeringsplan ......................................................................................................................................................... 44 6. Besluit.................................................................................................................................................................................. 45 7. Bijlage: compensabele BTW voor gemeenten ........................................................................................................ 46

1. Inleiding Werken aan een hoge kwaliteit van leven Binnen de regio Holland Rijnland werken we met dertien gemeenten intensief samen. Dat is efficiënt en effectief. We vergroten hiermee onze slagkracht. We creëren brede welvaart door het bouwen van woningen, het creëren van banen en door het gebied duurzaam en toekomstbestendig in te richten. We willen dat Holland Rijnland ook in de toekomst een fijne regio blijft om te wonen, te werken en te leven. Dat betekent zoeken naar balans: ruimte geven aan stedelijke ontwikkeling én het waardevolle landschap behouden. We werken daarom aan opgaven de terreinen van: wonen, energie, ruimte, mobiliteit, groen & blauw en economie. We bekijken de diverse belangen in samenhang. Zo werken we aan een toekomstbestendige regio met een hoge kwaliteit van leven. Al deze opgaven stoppen niet bij de gemeentegrenzen. Daarom gaan de dertien gemeenten gezamenlijk deze uitdagingen aan. Onze ambitie is verwoord in onze Regionale Investeringsagenda (RIA). We komen stap voor stap verder met de veertien projecten uit deze agenda. Zo gaan we van ambitie naar uitvoering. In de verordening is vastgelegd dat we de RIA ieder tweede jaar van een bestuursperiode herijken. De eerste periode van de RIA loopt in 2027 ten einde.

Dat betekent dat we in de komende bestuursperiode aan de slag gaan met de evaluatie van de eerste periode en een basis leggen voor de periode 20282031. Eind 2027 is duidelijk met welke projectportefeuille we verdergaan en welke investeringen we doen voor de projecten. Voor de evaluatie van de RIA volgen we een gezamenlijk proces waarbij colleges, raden en het Algemeen Bestuur zorgvuldig worden betrokken.

Inzet tegen thuiszitten en voortijdig schoolverlaten Naast deze uitdagingen werken onze gemeenten ook samen op een aantal belangrijke uitvoeringstaken. Zo zet het Regionaal Bureau Leerrecht zich namens elf regiogemeenten in om verzuim, thuiszitten en voortijdig schoolverlaten tegen te gaan. Hiermee bieden we kansen aan kinderen en jongeren in onze regio en zorgen we dat zij zich goed kunnen ontwikkelen. Het Regionaal Bureau Leerrecht viert in 2027 haar 25-jarig lustrum. En er valt echt wat te vieren, want 98,5 procent van de leerlingen van 5-18 jaar gaat naar school. Het percentage jongeren tot 23 jaar dat het onderwijs voortijdig verlaat zonder startkwalificatie is in de regio 1,91%. Daarmee doen we het beter dan vergelijkbare regio’s in Nederland. Met de Regiotaxi Holland Rijnland zorgen we dat iedereen in onze regio veilig en plezierig van A naar B kan reizen, als de auto of het OV geen optie of wens is. We voeren stevig contractbeheer met de vervoerder. Door het gezamenlijk uitvoeren van deze taken, is er meer slagkracht, kunnen we efficiënter werken en zijn we als regio een stevige samenwerkingspartner. De klanttevredenheidscijfers van de Regiotaxi zijn hoog. En dat willen we zo houden. Ook zorgen we voor een effectieve en efficiënte uitvoering van de taken rondom urgentieaanvragen voor sociale huurwoningen.

Financieel solide Deze conceptbegroting van Regio Holland Rijnland is financieel solide. We hanteren een sluitende begroting met een nulsaldo. Hij is opgesteld conform de kaders die het Algemeen Bestuur heeft vastgesteld met de Kaderbrief 2027. De wegvallende huurinkomsten van de Service Organisatie Zorg en de lager uitvallende indexatie op de loonkosten, vangen we op binnen de begroting. Dit doen we onder andere door de financiën in eigen beheer te nemen en de lasten op overhead te verminderen.

Ver vooruitkijken Deze conceptbegroting hebben we begin 2026 opgesteld. Het jaar 2027 is nog ver weg. Daardoor is het mogelijk dat de begroting 2027 bij aanvang van het begrotingsjaar op onderdelen niet meer actueel is. In 2026 start een nieuwe bestuursperiode. Nieuw beleid, dat voortvloeit uit het programma van de nieuwe bestuursperiode, verwerken we eind 2026 met een wijziging op de begroting 2027. Ook komt er een wettelijke uitbreiding van de taken van het doorstroompunt tegen voortijdig schoolverlaten. Deze is zowel qua baten als lasten nog niet geheel meegenomen.

Bouwen op een stevige basis Met deze begroting bouwen we door op de stevige basis die Regio Holland Rijnland de afgelopen jaren heeft gelegd. Samen houden we koers en zorgen we voor tastbare resultaten.

2. Algemene financiële beschouwingen Regio Holland Rijnland verricht uitvoerende en beleidstaken voor de deelnemende gemeenten omdat dit effectiever en efficiënter is op regionaal niveau. In deze paragraaf beschrijven we op hoofdlijnen de voor Regio Holland Rijnland en de deelnemende gemeenten (financiële) ontwikkelingen die van invloed zijn op de bekostiging van de organisatie. In deze begroting noteren we bedragen in duizendtallen. We verwachten daarmee voldoende financiële informatie te bieden en tegelijkertijd de leesbaarheid te vergroten. De reguliere bijdrage per gemeente geven we in tabel 2.3 niet afgerond weer.

2.1 Subsidies, Rijksbijdragen en overige baten Regio Holland Rijnland is voor de bekostiging niet enkel afhankelijk van de gemeentelijke bijdragen. Met de efficiencyvoordelen die uitvoering op regionaal niveau met zich meebrengt, zien we dat, door taken en bevoegdheden regionaal te beleggen, derden Regio Holland Rijnland weten te vinden. Daarmee genereert de organisatie extra middelen uit bijvoorbeeld subsidies en rijksbijdragen. Voor de uitvoerende taken ontvangt Regio Holland Rijnland onder meer een RMC-subsidie en een subsidie voor Collectief Vraagafhankelijk Vervoer (CVV). De afdeling Strategie & Beleid voert taken uit bekostigd vanuit de subsidiebijdragen van onder andere LEADER, de Regionale Energie Strategie en de Regionale Subsidie Mobiliteit. De vaststelling van de Regionale Investeringsagenda (RIA) moet als katalysator werken om extra subsidies aan te trekken. In €x 1.000

Hoogte bijdrage in Baten van derden Rijksbijdrage Energieprogramma Subsidie Versnellingstafel Wonen

2027

Type

Programma

1.247 Rijksbijdrage

Energieprogramma

67 Subsidie PZH

Strategie & Beleid

Rijksbijdrage RMC

1.566 Rijksbijdrage

Regionale uitvoering

Provinciale subsidie Regiotaxi

335 Subsidie PZH

Regionale uitvoering

Provinciale subsidie Mobiliteit

694 Subsidie PZH

Strategie & Beleid

Lokale projecten mobiliteit

231 Bijzondere bijdrage regiogemeenten

Strategie & Beleid

LEADER

90 Subsidie PZH

Strategie & Beleid

Totaal

4.230

Tabel 2.1: Baten van derden

Naast subsidies en Rijksbijdragen, realiseerde Regio Holland Rijnland baten door de onderhuur van kantoorplekken aan SOZ Holland Rijnland. SOZ Holland Rijnland krijgt er per 1-1-2027 extra taken bij en groeit in personeelsaantal. Hierdoor past SOZ niet meer binnen de kantoorruimte van Regio Holland Rijnland en heeft SOZ Holland Rijnland de huur opgezegd per 1-1-2027. Dit zorgt voor lagere baten van € 141K. We lossen dit op binnen de overhead; de besparing die we realiseren door het in eigen beheer nemen van financiën valt hoger uit dan verwacht. Daarnaast begroten we minder materiële lasten op de bedrijfsvoering voor advieskosten en implementatie van nieuwe soft- en hardware. Verder zien we dat de subsidies en bijdragen vanuit medeoverheden zoals de provincie in de dagelijkse praktijk niet zeker zijn. We zien dat subsidies naar beneden worden bijgesteld of in sommige gevallen niet worden toegekend, ondanks eerdere toezeggingen. Dit maakt het begroten en plannen van aanvullende

en gesubsidieerde activiteiten kwetsbaar. We kiezen er daarom voor om het voorzichtigheidsbeginsel toe te passen op de baten bij deze activiteiten. We begroten de baten pas wanneer we de beschikking hebben ontvangen.

2.2 Ontwikkeling gemeentelijke bijdrage De werkgroep Financiële Kaderstelling Gemeenschappelijke Regelingen Hollands Midden (hierna: FKGR) adviseert over de kaders waarbinnen de gemeentelijke bijdragen aan gemeenschappelijke regelingen binnen de regio zich mogen ontwikkelen. Met de begroting 2026 heeft Regio Holland Rijnland het advies van de FKGR opgevolgd om 6% te besparen op de gemeentelijke bijdragen. Daarnaast adviseert de FKGR over de indexatie die gemeenschappelijke regelingen mogen toepassen op de in rekening te brengen bijdragen. Uitgangspunt hierbij is altijd geweest dat de gemeentelijke bijdrage waardevast is; de geadviseerde indexatie van de gemeentelijke bijdrage is voldoende om de verwachte prijsontwikkeling van lonen en materiële kosten (op basis van de septembercirculaire t-2) te dekken. De nieuwe wijze van indexeren voor inflatie van het gemeentefonds, prijs Bbp, is soberder dan indexeren op basis van de indices van het CPB voor loon- en prijsontwikkeling sector overheid. Omdat gemeenschappelijke regelingen een relatief grote salariscomponent kennen, heeft de FKGR het advies gegeven om de indexering te blijven baseren op de zgn. loon- en prijsontwikkeling (Lpo) methodiek en vooralsnog niet te indexeren volgens het Bbp voor prijzen. Vanaf 2026 heeft de bestuurlijke werkgroep een koppeling met het Bbp op afstand gemaakt.

Op het moment dat er een verschil van cumulatief meer dan 2% ontstaat dan adviseert de FKGR dit verschil te corrigeren en een generieke correctie op de indexering voor de gemeenschappelijke regelingen toe te passen. Voor Regio Holland Rijnland valt de geadviseerde indexatie daarmee 1,1% lager uit dan benodigd voor waardevaste indexatie op basis van septembercirculaire 2025. Tabel 2.2 maakt het verschil inzichtelijk.

Tabel 2.2 Indexatie FKGR 2027

Regio Holland Rijnland heeft ook voor 2027 het advies van de FKGR opgevolgd met vaststelling van de Kaderbrief 2027. Voor Regio Holland Rijnland betekent dit feitelijk een taakstelling van € 80K. Dit is op termijn geen financieel houdbare realiteit. Wanneer het advies van de FKGR in toekomstige jaren afwijkt van de verwachte prijsontwikkeling, zullen we tijdig het gesprek met de regiogemeenten starten om een waardevaste begroting op te leveren.

2.3 Inwonersbijdrage De dertien gemeenten in de regio Holland Rijnland bekostigen de organisatie Regio Holland Rijnland. De gemeentelijke bijdrage wordt berekend aan de hand van het aantal inwoners van een gemeente en de taken die Regio Holland Rijnland uitvoert voor deze gemeente. Het aantal leerlingen is het criterium voor de bijdrage voor de handhaving van de leerplicht. Voor het vaststellen van de bijdrage 2027 is 1 januari 2025 de peildatum voor het inwonertal (bron: CBS) en het aantal leerlingen (bron: landelijke leerlingenbasisadministratie). Door het verschil in taken, verschilt de gemiddelde bijdrage per gemeente. Enkele gemeenten organiseren de taken die Regio Holland Rijnland uitvoert op een andere wijze. Zo zijn de gemeenten Alphen aan den Rijn en Nieuwkoop niet aangesloten bij het Regionaal Bureau Leerrecht van Regio Holland Rijnland. In 2027 is de gemiddelde reguliere bijdrage per inwoner € 12,94. In 2025 was dat € 12,52. Tabel 2.3 geeft de totale bijdrage per gemeente weer. Aantal Aantal

leerlingen

Bijdrage

Bijdrage 2027 Bijdrage 2027

inwoners CBS 5-17 jr

Begroting

t.b.v. taken

Totale bijdrage

1-1-2025

2026

excl. RBL

RBL

2027

1-1-2025

Alphen aan den Rijn

115.773

Hillegom

22.786

2.993 €

316.762 €

Kaag en Braassem

29.316

3.850

€

404.028

€

Katwijk

67.089

10.591 €

1.006.855

€

561.472 €

486.478

€

1.047.950

Leiden

130.638

13.671 €

1.659.874 €

1.093.317 €

627.952 €

1.721.269

394.325

232.250

€

176.291 €

408.541

144.919 €

342.278

€

944.454 €

968.911 €

€

190.697 €

137.478

€

328.175

245.347 €

176.843 €

422.190

968.911

Leiderdorp

27.751

3.838

€

Lisse

23.582

3.155

€

327.867 €

197.359 €

Nieuwkoop

29.521

€

242.353 €

247.063 €

€

247.063

Noordwijk

45.929

5.987 €

632.846 €

384.382 €

275.002 €

659.384

Oegstgeest

26.058

4.315

397.375

€

218.081 €

198.202 €

416.282

€

Teylingen

38.411

5.334 €

548.047 €

321.464 €

245.007 €

566.471

Voorschoten

25.900

4.004 €

383.039 €

216.759 €

183.916 €

400.675

Zoeterwoude

10.141

1.262 €

134.022 €

84.871 €

57.968

€

142.838

2.710.056 €

7.672.027

Totaal

592.895

59.000

€

7.391.848

€

4.961.972

€

Tabel 2.3 Inwonersbijdrage 2027

3. Programmaplan 3.1 Strategie en Beleid 3.1.1 Regionale Investeringsagenda Wat willen we bereiken? Met de Regionale Investeringsagenda slaan we een brug van ambitie naar uitvoering. We werken met de gemeenten samen aan de ontwikkeling van de regio op het gebied van mobiliteit, energie, economie en groen en blauw. Met de RIA creëren we uitvoeringskracht, positioneren we ons als regio richting hogere overheden en andere belanghebbenden. De RIA bestaat uit een projectenportefeuille van veertien projecten en een Regionaal Fonds. Aan de hand van deze projecten werken we stapsgewijs aan het realiseren van onze regionale ambities. Wat gaan we daarvoor doen? De RIA telt veertien projecten in de projectenportefeuille, waarvan een project in tweeën is gesplitst. Onze rol in de projecten is die van aanjager, coördinator of facilitator, afhankelijk van wat wordt gevraagd. In een aantal projecten treedt Regio Holland Rijnland op als ambtelijk opdrachtgever en een enkele keer (doorfietsroutes) als regisseur. In 2027 werken we verder aan deze projecten: 1. Doorfietsroutes 2. Mobiliteitsaanpak Rijn- en Veenstreek Noord 3. Mobiliteitsaanpak Noordelijke Duin- en Bollenstreek & Haarlemmermeer 4. Leefbaarheidsstudie Corridor N206 5. Studie regionale aansluiting MIRT Knoop Leiden Centraal en HOV oost-west 6. Warmtenet 7. Energieke landschappen en Energy Lane 8.

Haalbaarheidsonderzoek Ruimtelijke Ontwikkelingsmaatschappij Bedrijventerreinen 9. Regio Deal Sierteeltregio 10. Groenblauw Raamwerk 11. Benutten en versterken landschappelijke kwaliteiten 12. A. Personenhubs 12. B. Circulaire hubs 13. Mobiliteit gebiedsontwikkeling Alphen-West 14. Studie versterken en verbinden kennis- en innovatie-as Met het Regionaal Fonds brengen we verschillende projecten in uitvoering voor de thema's Energie, Economie, Groen en Blauw en Mobiliteit.

3.1.2 Toekomstverkenningen De Regio Holland Rijnland staat voor grote maatschappelijke opgaven die vragen om een samenhangende en toekomstgerichte aanpak. Het is noodzakelijk om duidelijke keuzes te maken en deze te vertalen naar concreet regionaal beleid (toekomstverkenning) en uitvoeringsprogramma’s. Ten behoeve van de thema's mobiliteit, groen en blauw en economie wordt in 2027 regionaal beleid ontwikkeld of strategische toekomstverkenningen uitgevoerd. Uitvoeringsprogramma's zijn nodig om de stap van papier naar uitvoering te maken

Mobiliteit Wat willen we bereiken? Ontwikkelingen in de maatschappij volgen elkaar in rap tempo op. Dat geldt ook voor mobiliteit en dan met name voor het Openbaar Vervoer. Om vroegtijdig in te kunnen springen op deze ontwikkelingen, is een lange termijnvisie noodzakelijk. Deze richt zich, naast bereikbaarheid, op vermindering van vervoersarmoede, duurzaamheid en veiligheid. In 2026 wordt een OV-visie (of Publiek Vervoer) 2050 opgesteld. De uitgangspunten van deze visie vertalen we naar concrete acties en programma's. In 2027 zetten we deze acties en programma's voor het eerst in gang. Wat gaan we daarvoor doen? We maken een uitvoeringsprogramma bij de OV-visie: in 2026 stellen we een OV-visie (of Publiek Vervoer) 2050 op. De uitgangspunten van deze visie vertalen we naar concrete acties en programma's. In 2027 worden deze acties en programma's voor het eerst in gang gezet. Onderwerpen die aan bod komen (niet limitatief) zijn: vermindering vervoerarmoede, elektrificatie, rol overheid, evaluatie spoorlijn GoudaAlphen, implementeren Public-Transport et cetera. Tegelijkertijd werkt de provincie Zuid-Holland aan de verdere uitwerking van de provinciale OV-visie. Waar overeenstemming en overlap is, zal daar aansluiting bij worden gezocht. Zo zorgen we voor overeenkomstig beleid.

We passen de Regionale Strategie Mobiliteit aan, juist vanwege deze koers, aan de meest recente ontwikkelingen in 2027.

Groen en Blauw Wat willen we bereiken? Onze regio streeft naar toekomstbestendigheid, waarbij water en bodem de leidende factoren worden voor ruimtelijke inrichting. Versterking van natuur (biodiversiteit) en klimaatbestendige inrichting zijn essentieel. Voor Groen en Blauw is op dit moment geen duidelijk beleidsdocument. Wel zijn er een aantal strategische verkenningen, zoals het Programma Landelijk gebied Duurzame Greenport (Duin- en Bollenstreek) en het Groene Hart. Echter, dit zijn verkenningen en daarmee geen beleidsstuk vanuit Regio Holland Rijnland. Er is de bestuurlijke wens om een duidelijk beleidsstuk te hebben op het gebied van groen en blauw om beter in te kunnen spelen op nieuwe ontwikkelingen van andere overheden, zoals provincie, het Hoogheemraadschap en het Rijk. Ook zal het een bouwsteen zijn voor de RIA-projecten. Wat gaan we daarvoor doen? Toekomstverkenning in de vorm van regionaal beleid: we stellen in 2027 een regionaal beleidsstuk op voor Groen en Blauw in samenwerking met (onder andere) universiteiten, milieuorganisaties, agrariërs en verschillende overheden.

Economie Wat willen we bereiken? Het rapport van Wennink, ‘De route naar toekomstige welvaart’ (2025), benadrukt dat innovatieecosystemen als het Leiden Bio Science Park, NL Space Campus en Unmanned Valley sleutelrollen spelen in het Nederlandse verdienvermogen. De koers die Regio Holland Rijnland vaart om de regionale (kennis)economie te versterken, zijn in lijn met dit rapport. Dat gaat om: het Regionaal Koersdocument Economie, de bedrijventerreinenstrategie, de kantorenstrategie en de Human Capital Aanpak van Regio Holland Rijnland. We werken toe naar een economie die passend is bij onze regio met een aantrekkelijk vestigingsklimaat.

Wat gaan we daarvoor doen? Een uitvoeringsprogramma bij de Regionale Economische koers, bedrijventerreinen- en kantorenstrategie en human capital agenda. Het beleid en de strategieën die we afgelopen jaren opstelden, is in 2026 gevat in een uitvoeringsstrategie. De uitvoeringsstrategie biedt handvatten en een instrumentarium voor gemeenten om te kiezen voor sleutelsectoren in de beperkt beschikbare fysieke ruimte in onze regio. In 2027 voeren we deze uitvoeringsstrategie samen uit met triple helix-organisaties.

3.1.3 Projecten Naast de projecten en programma’s in het kader van de Regionale Investeringsagenda, zetten we ons vanuit het programma Strategie en Beleid ook in voor andere programma’s, projecten of processen. Hierbij is sprake van een duidelijk begin en eind, met een concreet resultaat.

Kantoren- en bedrijventerreinenstrategieën Wat willen we bereiken? Naast het bouwen van woningen, vraagt het creëren van voldoende banen om fysieke ruimte in de vorm van bedrijventerreinen of kantorenlocaties. Er is echter weinig ruimte in de regio en we zien dat veel van de nog beschikbare ruimte wordt ingezet voor woningbouw. Om de juiste afwegingen te maken, is het voor gemeenten essentieel om inzicht te krijgen in de behoefte naar bedrijventerreinen en kantoorruimten. Op basis van dit inzicht stelden we in 2024 een gezamenlijke strategie op voor welke bedrijvigheid we waar in de regio willen faciliteren. Voor bedrijventerreinen is een regionale bedrijventerreinenstrategie opgesteld. Deze loopt tot 1 juli 2026, met een mogelijke verlenging van één jaar. In 2025 is voor kantoren een regionale kantorenstrategie opgesteld. Op basis van deze strategieën zorgen we ook in 2027 voor de gezamenlijke uitvoering van regionale afspraken. Wat gaan we daarvoor doen? • Op basis van het verzoek van de provincie Zuid-Holland stellen we samen met de dertien gemeenten binnen Holland Rijnland een geactualiseerde bedrijventerreinenstrategie op. • We stemmen af met provincie en gemeenten. Zo bepalen we wat aandachtspunten zijn voor de toekomst voor zowel bedrijventerreinen als kantorenlocaties. • We faciliteren de onderlinge afstemming tussen gemeenten.

Daarbij fungeert Regio Holland Rijnland als aanspreekpunt voor de provincie bij de actualisaties. In regionaal verband houden wij zicht op de uitvoering van de bedrijventerreinenstrategie en de kantorenstrategie, worden knelpunten van regionaal belang besproken en - waar nodig - ondersteunt Holland Rijnland bij het hard maken van zachte plannen.

Groen en Klimaatbestendig Wat willen we bereiken? Onze regio streeft naar toekomstbestendigheid, waarbij water en bodem de leidende factoren worden voor ruimtelijke inrichting. Versterking van natuur en klimaatbestendige inrichting zijn essentieel, met maatregelen, zoals het beter vasthouden van water tijdens droogte en het opvangen van hevige regenval. Slim gebruik van beperkte ruimte is cruciaal om onze grotendeels verstedelijkte regio gezond, groen en leefbaar te houden, terwijl ruimte wordt geboden aan woningbouw. We bouwen aan een regionaal netwerk van groen en water, inclusief ecologische corridors, gebieden voor natuurrecreatie, uitbreiding van wandel- en fietsnetwerken en stimulering van een natuur-inclusieve landbouwtransitie. Dit zorgt voor een evenwichtige benutting van ruimte, bevordert de biodiversiteit, verrijkt het landschap en waarborgt de leefbaarheid en de natuur van de regio.

Wat gaan we daarvoor doen? In 2027 geven we samen met de gemeenten uitvoering aan het programmaplan van de RIA-projecten nummer 10 ‘Groenblauw Raamwerk’ en voor project 11 ‘Benutten en versterken landschappelijke kwaliteiten’. In 2027 werken we aan de uitvoering van dit plan. Met dit plan brengen we verschillende projecten van de P3- naar de P2- en P1-fase. En worden P1 projecten daadwerkelijk gerealiseerd.

3.1.4 Fondsen en subsidies Regionaal Investeringsfonds Wat willen we bereiken? We willen op een ordentelijke wijze het Regionaal Investeringsfonds (RIF) uitputten en programma’s aanjagen en stimuleren. Hiervoor volgen we nauwgezet de voortgang van de projecten en maken we afspraken met gemeenten over de te nemen stappen om de projecten binnen de afgesproken tijd te voltooien. Wat gaan we daarvoor doen? We monitoren, stimuleren en jagen programma’s en projecten aan waarvoor een bijdrage in het Regionaal Investeringsfonds is gereserveerd. Het gaat om de volgende mobiliteitsprojecten: i het project Leiden-Utrecht-Beter-Bereikbaar (station Hazerswoude-Rijndijk (€ 4,2 miljoen en ) en ongelijkvloerse kruising burgemeester Smeetsweg € 1,3 miljoen) en projecten in het kader van het Programma Ontsluiting Greenport (POG), zoals mobiliteitsaanpak Noordelijke Duin- en Bollenstreek (€ 12,5 miljoen), meerzijdige ontsluiting Beeklaan (€ 4 miljoen), fietsaanpak NMDBS (€ 6,5 miljoen), Fietsoversteek N208/Nachtegaallaan + kruising N443//Teylingerlaan: (€ 1 miljoen) en doorfietsroute Wilhelminalaan Hillegom (€ 0,5 miljoen). De projecten Nagelbrug en Rijnlandroute zijn afgerond.

Groenprogramma RIF Wat willen we bereiken? Het Groenprogramma maakt deel uit van het RIF. Het programma is de basis voor het afsluiten van Uitvoeringsovereenkomsten tussen Holland Rijnland en de gemeenten voor de realisatie van projecten op het gebied van landschap, recreatie en natuur (vergroten biodiversiteit). In 2026 zijn de laatste projecten gerealiseerd. Wat gaan we daarvoor doen? We beschikken in 2027 de laatste projecten van het Groenprogramma definitief en daarmee wordt het programma afgesloten. Met uitzondering van de projecten 2e sluis Roelofarendsveen (Q4 2029) en Polderlab Vrouwe Venne (Q2 2031). Voor deze projecten leveren we jaarlijks een voortgangsrapportage op, inclusief een financiële paragraaf.

LEADER Hollandse Plassen Wat willen we bereiken? Leader is een Europees programma voor Plattelandsontwikkeling. Het ondersteunt initiatieven die bijdragen aan de versterking van de leefbaarheid en de economie van het platteland in Holland Rijnland. Een voorwaarde voor EU-subsidie is dat een publieke organisatie kassier en rechtspersoon is. Regio Holland Rijnland verzorgt die rol. 2027 is het laatste jaar dat er subsidieaanvragen kunnen worden ingediend. We gaan er vanuit dat uiterlijk in het 2e kwartaal van 2027 alle beschikbare middelen aan projecten zijn toegewezen en dat we uitkomen op tien Proeftuin- en veertien Impactprojecten.

Wat gaan we daarvoor doen? • We zijn rechtspersoon en kassier om het Leader-programma mogelijk te maken. • We ondersteunen projecten van partijen die een subsidieaanvraag willen indienen. • We beoordelen nieuwe aanvragen (viermaal per jaar). • We ondersteunen goedgekeurde projecten bij de verantwoording. • We organiseren doorlopend netwerkbijeenkomsten (o.a. LEADER-cafés), communicatieactiviteiten en eenmaal per jaar monitoren en evalueren we het programma.

Cofinancieringsfonds Wat willen we bereiken? Via het Cofinancieringsfonds financiert Regio Holland Rijnland regionale, bovengemeentelijke innovatieve initiatieven. In 2025 is het fonds voor het laatst aangevuld. Omdat Regio Holland Rijnland inmiddels beschikt over het vervangende Regionaal Fonds, besluit het AB eind 2026 over de bestemming van het resterende bedrag (Dit bedraagt ongeveer € 100.000,-, afhankelijk van eventuele terugvorderingen van bevoorschotting bij lopende projecten). Dit besluit heeft geen gevolgen voor lopende projecten. Wat gaan we daarvoor doen? We stimuleren nieuwe projectaanvragen vanuit het Regionaal Fonds. Wij nemen geen nieuwe aanvragen voor het Cofinancieringsfonds meer in behandeling. De uitvoering van projecten uit het cofinancieringsfonds lopen door tot in 2027. We houden zicht op de voortgang van projecten die mede gefinancierd zijn vanuit het cofinancieringsfonds. Dat gaat onder meer om het beoordelen van de tussenrapportage en de eindrapportage en het vaststellen van de subsidie. In 2027 handelen wij het project Pilot Versterken Strandtoerisme af. De projecten Slimme Techniek en Energietransitiehuis Alphen aan den Rijn lopen door tot en met december 2027. Wij ronden de verantwoording en afhandeling van deze projecten af in 2028.

Provinciale subsidieregeling mobiliteit Wat willen we bereiken? Het aantal verkeersslachtoffers in Holland Rijnland nam de afgelopen jaren flink toe. Dat willen we reduceren door permanent in te zetten op verbetering van de verkeersveiligheid. Dat doen we door middel van educatie van en voorlichting aan verkeersdeelnemers in alle leeftijdsgroepen. De basis hiervoor is het Actieprogramma Verkeersveiligheid 2025-2027, met behulp van subsidie van de provincie van € 2.081.700. Wat gaan we daarvoor doen? Net als in voorgaande jaren ondersteunen we in 2027 gemeenten bij het verkrijgen van subsidies en fondsen voor infrastructurele projecten en voor gedragsbeïnvloeding verkeersveiligheid in het kader van de provinciale subsidieregeling mobiliteit. Ook vervullen we een coördinerende en aanjagende rol bij de aanpak van gedragsbeïnvloeding van verkeersdeelnemers in alle leeftijdsgroepen. Deze maatregelen zijn opgenomen in het Actieprogramma Verkeersveiligheid. Dit Actieprogramma is de basis voor een effectieve, regionale aanpak van verkeersveiligheid. Het richt zich met name op gedragsbeïnvloeding. We sluiten aan bij de uitgangspunten van permanente verkeerseducatie. Aan de onderwijsbegeleidingsdienst verlenen we de opdracht om scholen in het basisen het voortgezet onderwijs te werven voor een structurele aanpak van verkeerseducatie.

Voor de basisscholen bieden we een verkeersleerkracht aan die, in opdracht van Regio Holland Rijnland, praktische lessen geeft in alle leerjaren en de school ondersteunt en adviseert bij het zelfstandig vormgeven van praktische verkeerseducatie.

Naast bovenstaande activiteiten rondom scholen, vinden er jaarlijks praktijkdagen voor jonge autorijders plaats en zijn er rijvaardigheidsdagen voor senioren en scootmobielgebruikers. Op 235 campagneborden langs de wegen in Holland Rijnland worden vijfmaal per jaar posters gewisseld. Deze sluiten aan bij landelijke campagnes. Ook vindt er een regionale fietsverlichtingscampagne plaats in de gehele regio en een BOB-sportcampagne. Daarnaast zijn er door het jaar heen nog meer acties. Verder zullen we voor projecten rondom gedragsbeïnvloeding - die meerdere van de dertien gemeenten oppakken - gezamenlijk opdracht verlenen onder de vlag van Regio Holland Rijnland. We zien efficiencyen effectiviteitsvoordelen als we de uitvoering van deze lokale projecten op regionale schaal brengen. Algemeen is de gedachte dat gedragsbeïnvloeding op regionale schaal veel effectiever is dan op lokale schaal. Tot slot maken we, op verzoek van provincie Zuid-Holland, een zogenaamde regiovoordracht met provinciale subsidie voor gemeentelijke infrastructurele projecten met een regionaal belang, zoals het realiseren van doorfietsroutes. De jaarlijkse subsidie bedraagt € 2.850.055.

3.1.5 Regionaal beleid en monitoring Wonen Wat willen we bereiken? In de regio moeten we in de periode 2021–2030 netto 30.500 nieuwe woningen bouwen. Daarnaast maken we in de Regionale Woonagenda afspraken over hoe we dit gezamenlijk in regionaal verband kunnen bereiken. Wat gaan we daarvoor doen? • We dragen zorg voor een toekomstbestendige Huisvestingsverordening Regio Holland Rijnland, waarin we met de gemeenten afspraken maken over de verdeling van beschikbare woningen. • Jaarlijks actualiseren we op grond van de Huisvestingsverordening het contingent dat door de woningcorporaties beschikbaar wordt gesteld voor de huisvesting van bijzondere doelgroepen. Dit gebeurt met name voor de uitstroom uit de maatschappelijke zorg, maar ook voor ambulante begeleiding ter preventie van instroom. We verwachten dat we gaan werken aan de herziening van het woonruimteverdeelsysteem. • We dragen zorg voor een actuele Regionale Woonagenda waarin we afspraken maken over woningbouw in de regio (hoeveel, waar en voor wie?). • We zorgen voor procesregie, monitoring en terugkoppeling over waar we staan bij de realisatie van de afspraken uit de Regionale Woonagenda, onder andere ten aanzien van sociale huur, middenhuur, betaalbare koop, en het bouwen binnen of buiten bestaand stads- en dorpsgebied.

Daarbij werken we nauw samen met gemeenten, provincie Zuid-Holland en woningcorporaties verenigd in Holland Rijnland Wonen. • We werken samen met gemeenten, woningcorporaties, provincie en Rijk aan het uitvoeren van de afspraken uit de Woondeal. • We regisseren het proces van de jaarlijkse actualisatie van de planlijst woningbouw, waarin alle woningbouwplannen in de regiogemeenten zijn opgenomen. Deze bieden we ter aanvaarding aan bij de provincie. • We signaleren kansen en knelpunten bij de realisatie van onze woonopgave in relatie tot andere maatschappelijke en ruimtevragende activiteiten (mobiliteit, landschap, energie, bedrijventerreinen en klimaatadaptie) in onze regio. • We voeren het secretariaat voor de beleidscommissie woonruimteverdeling.

Regionale versnellingstafel Wat willen we bereiken? Het stimuleren van bouwprojecten en het zoeken naar oplossingen voor stagnatie, zodat woningbouw versneld door kan gaan en de regionale opgave wordt gehaald. Wat gaan we daarvoor doen? Na ondertekening van de woondeal in maart 2023 gingen we in de regio Holland Rijnland voortvarend van start met het opzetten en het inrichten van de Regionale Versnellingstafel. Inmiddels valt deze tafel niet meer weg te denken in de regio en is de wens deze ook in 2027 in te richten. We zorgen voor de secretaris, voorzitter en de verdere staf van de Regionale Versnellingstafel Regio Holland Rijnland. Aan deze tafel maken gemeenten, provincie, Rijk, woningcorporaties, marktpartijen, en nutsbedrijven afspraken over hoe we woningbouw in de regio kunnen versnellen. De versnellingstafel monitort vele bouwprojecten en buigt zich over knelpunten. Regio Holland Rijnland vraagt voor 2027 subsidie aan bij provincie Zuid-Holland. Het is (nog) niet bekend of het Rijk voor 2027 wederom voornemens is subsidie te verstrekken voor de versnellingstafels. Dit zal blijken uit de voorjaarsnota 2026.

Woonurgenties Wat willen we bereiken? Woningzoekenden, die door bepaalde omstandigheden niet (langdurig) op een woning kunnen wachten, op korte termijn voorzien van een sociale huurwoning door middel van urgentie. Wat gaan we daarvoor doen? De Regionale Urgentiecommissie woonruimteverdeling behandelt het toekennen, afwijzen, verlenen of intrekken van urgentieverklaringen. De urgentiecommissie hanteert bij deze werkzaamheden als toetsingskader de Huisvestingsverordening Regio Holland Rijnland 2026, de Huisvestingswet 2014 en de Algemene wet bestuursrecht. Als een woningzoekende urgentie krijgt toegekend, kan via Huren in Holland Rijnland met urgentie een woning worden gezocht.

OV-concessies Wat willen we bereiken? Een belangrijke schakel in het openbaar vervoersnetwerk van Holland Rijnland vormen de lijnbussen. Deze verbinden woonwijken, kleine kernen en stedelijke centra met elkaar. Samen met de regio MiddenHolland vormt Holland Rijnland het concessiegebied Zuid-Holland Noord. We streven naar een pakket dat voldoet aan de bereikbaarheidswensen van alle kernen in de regio. Andere schakels in het OV-netwerk zijn de spoorcorridors (trein). Samen met provincie Zuid-Holland, NS en ProRail streven we naar een frequentieverhoging gedurende de hele dag op de corridor Leiden-Utrecht. Wat gaan we daarvoor doen? Jaarlijks stellen provincie Zuid-Holland en de vervoerder een vervoersplan vast dat met de start van de dienstregeling medio december ingaat. In het vervoersplan staan de routes en frequenties van het busvervoer. Hiervoor halen we jaarlijks de wensen op bij gemeenten en brengen dit in bij de busvervoerder en provincie Zuid-Holland. Waar nodig volgen we ook de ontwikkelingen op het spoor.

Schiphol Wat willen we bereiken?

Schiphol zorgt voor economische voordelen, maar het vliegverkeer zorgt tegelijkertijd voor overlast en beperkende maatregelen voor bouwontwikkelingen. Momenteel zijn we als Regio Holland Rijnland op meerdere manieren aangehaakt op het Schipholdossier. Via de Bestuurlijke Regio Schiphol (BRS) worden we ambtelijk en bestuurlijk bijgepraat, zitten we aan tafel en beïnvloeden we het cumulatiebeleid (van luchtverkeerslawaai). En we praten mee via de NOVEX Schiphol. Ons voornemen is om onze betrokkenheid aan deze tafels te bestendigen. Wat gaan we daarvoor doen? We adviseren gemeenten op dit dossier, aanvullend op en in samenwerking met de Omgevingsdienst West Holland. We zetten ons in voor beïnvloeding van het Schipholdossier, samen met onze partners. Om onze betrokkenheid te bestendigen, blijven we het gesprek aangaan met de verschillende partijen betrokken bij het Schipholdossier, zoals de provincie Zuid-Holland en de Omgevingsdienst West Holland. Ook blijven we in gesprek via de BRS.

Economisch Dashboard Wat willen we bereiken? Het kwantitatief inzichtelijk maken van de behoefte en beschikbaarheid van werklocaties en de economische ontwikkeling van de regio. Het dashboard biedt inzicht in de werkgelegenheidsontwikkeling, de woon-werkstromen en de arbeidsmarkt. Dit ondersteunt ons om de ruimte voor werk te behouden en te versterken. Wat gaan we daarvoor doen? Tweejaarlijks maken we een update van het economisch dashboard om de balans tussen vraag en aanbod van werklocaties in beeld te brengen en te houden. We analyseren de gegevens, onderhouden het dashboard en benutten het dashboard voor de uitvoering van onze economische koers, (uitvoerings-) strategieën en projecten.

Huisvesting asielzoekers Wat willen we bereiken? Alle gemeenteraden in de regio’s Holland Rijnland en Midden-Holland namen in april/mei 2023 het besluit om 2200 duurzame opvangplekken voor asielzoekers te realiseren. In onze regio willen we 1546 duurzame opvangplekken realiseren en voor de Midden-Holland zijn dat er 654. We verwachten dat het aantal benodigde opvangplakken in de komende jaren verder stijgt. Met duurzame opvangplekken zorgen we niet alleen voor de opvang zelf, maar ook voor alle benodigde voorzieningen zoals zorg, onderwijs, veiligheid, begeleiding, participatie en integratie. Wat gaan we daarvoor doen? • We hebben een coördinerende, stimulerende en monitorende rol in het proces voor de regio's Holland Rijnland en Midden-Holland. • We ondersteunen de Regionale Regietafel (RRT) door de voorstellen ambtelijk voor te bereiden en de secretarisrol te vervullen tijdens bestuurlijke overleggen. Daarnaast voeren we een gezamenlijk lobby om de benodigde randvoorwaarden te realiseren. Ook faciliteren en versterken we de kennispositie van de regio. • We werken nauw samen met Tijdelijk Werkorganisatie Vluchtelingen (TWOV) voor een integrale afstemming en de voorbereiding van de RRT. • We ondersteunen gemeenten bij de realisatie van opvanglocaties door regionale afstemmingstafels en themabijeenkomsten te organiseren. Daarnaast coördineren we het

•

(kennis)netwerk met medeoverheden en kennispartners. Hierdoor maken we de uitwisseling van kennis en best practices mogelijk. In 2026 stelden we een gezamenlijke agenda op waarin we vastleggen hoe we als regio de duurzame opvang aanpakken. Deze agenda richt zich vooral op de uitvoering en omvat gezamenlijke maatschappelijke thema's en concrete samenwerkingsvoorstellen. Daarbij richten we ons op het realiseren van gezamenlijke voorzieningen zoals onderwijs, participatie en werk, opvang AMV's en jeugdhulp. Deze voorstellen voeren we in 2027 verder uit. Dit plan dient als basis voor het bestuurlijke gesprek over de invulling van de opgave.

3.1.6 Wat mag het kosten? De meerjarenbegroting 2027 – 2030 voor het programma Strategie & Beleid ziet er als volgt uit. in € x 1.000

Strategie & Beleid

Directe kosten

Rekening

Begroting

2025

2026

2027

Meerjarenraming 2028

2029

2030

5.125

4.173

2.715

2.010

werkorganisatie

1.366

1.384

1.814

Totale lasten

6.491

5.557

4.529

3.824

derden

-4.235

-3.253

-1.917

-1.272

Totale baten

-4.235

-3.253

-1.917

-1.272

2.256

2.304

2.612

2.552

219

reserves

-355

-163

Mutatie reserves

-136

-163

-60

2.120

2.141

2.552

Kosten

Bijdragen van

Saldo van baten en lasten Toevoeging aan reserves Onttrekking aan

Saldo na mutatie reserves

Tabel 3.1 Meerjarenbegroting S&B 2027-2030 (Let op, rekening 2025 onder voorbehoud)

Een onderverdeling naar de lasten en baten van de producten van het programma volgt hieronder.

in € x 1.000

Rekening

Begroting

2025

2026

2027

Regionale investeringsagenda Toekomstverkenningen

Meerjarenraming 2028

2029

2030

1.210

1.860

543

360

500

526

Projecten

2.344

379

371

Fondsen en Subsidies

1.848

2.133

1.923

1.218

Woonurgenties

417

Regionaal beleid en monitoring

628

541

532

Strategie en Beleid Algemeen

102

144

216

4.529

3.824

-10

Totale lasten

6.492

5.557

Regionale investeringsagenda

-768

-1.300

Toekomstverkenningen

-10

Projecten

-1.744

Fondsen en Subsidies

-10

-1.437

-1.825

-1.807

-1.162

Woonurgenties

-33

Regionaal beleid en monitoring

-282

-118

-67

Strategie en Beleid Algemeen

-5

Totale baten

-4.236

-3.253

-1.917

-1.272

Saldo van baten en lasten

2.256

2.304

2.612

2.552

Mutaties reserves

-136

-163

-60

Saldo na mutaties reserves

2.120

2.141

2.552

raming 2026

raming 2027

Tabel 3.2: Meerjarenbegroting S&B per product (Let op, rekening 2025 onder voorbehoud)

Projectnaam

Organisatie

Centrum voor Innovatief Vakmanschap - Bio Sciences

MBO Rijnland

Plasmatoorts - Circular Changes

Grimbergen (Alphen aan den Rijn)

Vermeulen (aannemer) coöperatie WIJIJ via Talent op Maat Gem Voorschoten Unmanned Valley Unmanned Mobiliteit Fase 1 Valley Techniekhuis Techniekhuis Nieuwkoop Nieuwkoop Technolab Waterstofchallenge Leiden Groene Hart Waterstof

Beschikt bedrag

2021

2022

2023

2024

2025

100.000

10.000

30.000

16.643

66.643

100.000

20.000

30.000

20.000

100.000

10.000

40.000

50.000

20.000

30.000

10.000

20.000

10.000

5.000

10.000

Schoonwater voorziening Boskoop (Circulaire wateropslag)

Stichting Greenport Boskoop

Pilot gewasbescherming Duin- en Bollenstreek met drones, satellieten en data Unmanned Valley Mobiliteit Fase 2

75.000

37.500

Unmanned Valley

75.000

Unmanned Valley

70.000

35.000

Schoonwatervoorziening Boskoop aanvulling

27.500

35.000 16.000

Kwartiermaker Human Capital-sierteeltregio EBZ Energietransitiehuis Human Capital

30.000

Deelakkoord Technolab Remote Sensing Sierteelt II Bouw Ontwerp Challenge SMART circulair

40.000

30.000

35.000

30.000

3.250

37.500

Effect projectfasering JR 2023 (nog in MJB te verwerken) 620.000 Tabel 3.3 Uitnutting cofinancieringsfonds

20.000

25.000

Versterken strandtoerisme; drones voor vergroten veiligheid strandbezoekers

totaal

10.000

62.500

30.000

95.000

302.500

161.857

237.393

127.500

60.000

3.2 Energieprogramma 3.2.1 Energiesysteem en congestie Wat willen we bereiken? De werkzaamheden in het Energieprogramma worden steeds integraler. Het gaat niet meer enkel over opwek, warmte of opslag, maar over het systeem als geheel. Een duurzaam, robuust en toekomstbestendig regionaal energiesysteem is een cruciale randvoorwaarde voor onze grote regionale ambities op het gebied van verstedelijking, wonen, economie en mobiliteit. We werken hier als regio volop aan, langs de lijnen van energievraag, -aanbod, -opslag, -omzetting, distributie en -transport. Dit is een samenhangend geheel waar alle sectoren, alle energiedragers (elektriciteit, warmte, waterstof en duurzame koolstoffen) en alle tijdschalen elkaar én de ruimte beïnvloeden. Een gezamenlijk beeld (en een herijking hiervan) in samenwerking met inwoners, bedrijfsleven, overheden en netbeheerders is daarbij van groot belang, net als voldoende maatschappelijk draagvlak voor de uitvoering van de benodigde maatregelen. Met het energieprogramma blijven wij integraal samenwerken aan de brede ambities van de regio, vanuit de integrale blik van het energiesysteem. Wat gaan we daarvoor doen? We werken aan een herijking van het gezamenlijk beeld rondom de regionale energietransitie.

Opwek en opslag van voldoende hernieuwbare energie (elektriciteit én warmte) op de juiste plekken in de regio is noodzakelijk voor een toekomstbestendig energiesysteem én voor het garanderen van de veiligheid en de economische vitaliteit van onze regio. We stimuleren daarom kleinschalige en grootschalige opwek van hernieuwbare energie (warmte, zon en wind), op de juiste schaal en op de juiste plekken. We nemen onze inwoners beter mee in de urgentie waarom regionale energieopwekking van grote meerwaarde is voor de toekomst van onze regio. De inzet van onze grootste energiebronnen (aardwarmte) in de regio kan alleen als er verbinding van vraag een aanbod in de warmteclusters is. Dit vraagt om uitbreiding van de warmte-infrastructuur. Deze systeemkeuze brengt vraag en aanbod regionaal bij elkaar en dempt het effect van warmtepompen op het elektriciteitsnetwerk tijdens de winterpiek. Bovendien blijven we werk maken van de twee RIA-projecten (zie elders in deze begroting) én van de samenwerking tussen energie en andere werkvelden, zoals mobiliteit, wonen, ruimtelijke ordening en klimaatadaptatie.

3.2.2 Wat mag het kosten? De meerjarenbegroting voor het Energieprogramma ziet er als volgt uit. in € x 1.000

Energieprogramma Directe kosten

Rekening

Begroting

2025

2026

2027

Meerjarenraming 2028

2029

2030

2.320

1.674

werkorganisatie

149

150

Totale lasten

2.470

1.824

derden

-2.174

-1.824

Totale baten

-2.174

-1.824

296

Kosten

Bijdragen van

Saldo van baten en lasten Toevoeging aan reserves

Onttrekking aan reserves

-296

Mutatie reserves

-296

Saldo na mutatie reserves

Tabel 3.3: Meerjarenbegroting 2027-2030 Energieprogramma

Ten opzichte van 2026 zien we dat de geraamde baten iets lager uitvallen in 2027. De geraamde baten betreffen onder andere de bijdrage van de regiogemeenten (€ 577K) en de Rijksbijdrage (€ 1.247K). Overige baten waarvan we niet zeker zijn dat we die realiseren in 2027, hebben we niet opgenomen. De lasten hebben we daarop aangepast. De activiteiten van het Energieprogramma brengen we niet ten laste van de algemene dekkingsmiddelen. We gebruiken de bestemmingsreserve van het Energieprogramma om het saldo op 0 te krijgen.

3.3 Regionale Uitvoering Gemeenten in de regio Holland Rijnland beleggen een aantal belangrijke uitvoeringstaken bij de afdeling Regionale Uitvoering van Regio Holland Rijnland. Het Regionaal Bureau Leerrecht (RBL) is verreweg het grootste team binnen deze afdeling. Het RBL is belast met de taken rondom leerplicht, thuiszitters en voortijdig schoolverlaten. Daarnaast beheert Regio Holland Rijnland het contract met de vervoerder van de Regiotaxi. Gemene deler van deze drie verschillende taken: Regio Holland Rijnland is voortdurend gericht op een hoge kwaliteit van dienstverlening tegen zo laag mogelijke kosten.

3.3.1 Regionaal Bureau Leerrecht (RBL) Wat willen we bereiken? Elf van de dertien gemeenten in Holland Rijnland organiseren samen de uitvoerende (wettelijke) taken rondom leerplicht, leerrecht, het Doorstroompunt en het tegengaan van voortijdig schoolverlaten. Iedereen verdient kansen op onderwijs en ontwikkeling. Sommige kinderen en jongeren hebben steun nodig bij het grijpen van die kansen. Vanuit het RBL bieden wij deze steun. Door het volgen van onderwijs kunnen jeugdigen zich ontplooien en ontwikkelen. Door het behalen van een startkwalificatie voldoen zij aan het minimale niveau dat nodig is om een goede kans te maken op de arbeidsmarkt en mee te doen in de samenleving. Schooluitval is niet alleen maatschappelijk, maar ook economisch ongewenst. Net als een goede aansluiting tussen onderwijs en jeugdhulp, is een goede aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt van belang om talenten optimaal te kunnen benutten. Hiervoor werkt het RBL intensief samen met onderwijs, zorg, opdrachtgevende gemeenten en andere ketenpartners. In 2026 maakt het RBL een nieuw beleidsplan, met daarin aangepaste doelstellingen. In 2027 werken we aan het realiseren van de doelen binnen dit beleidsplan. Daarbij is het regionale programma voortijdig schoolverlaten en duurzaam werk 2026-2029 leidend voor onze aanpak.

Wat gaan we daarvoor doen? Het RBL heeft de structurele taak voor de uitvoering van de leerplichtfunctie (5- tot 16-jarigen), de kwalificatieplicht (16- en 17-jarigen) en de Doorstroompunt-functie voortijdig schoolverlaten (voor 18- tot 27-jarigen). Daarnaast heeft het RBL de aanvullende regionale opdracht om de groep thuiszitters met een schoolinschrijving te bedienen. Om aan de leerplichtwet en onze regionale opdracht voor thuiszitters te voldoen, doen we het volgende: • • • • • • •

• •

We zijn contactpersoon van scholen. We spreken en begeleiden kinderen en jongeren (en hun ouders) die kort of langdurig niet naar school gaan, dreigen uit te vallen of uitgevallen zijn. We werken volgens de Methodische Aanpak Schoolverzuim (MAS) en gaan op zoek naar en in gesprek over de oorzaken van verzuim. We zoeken naar oplossingen voor kinderen en jongeren die verzuimen of uitgevallen zijn en werken daarin samen met partners, zoals scholen, jeugdhulpverlening en andere ketenpartners. We werken volgens de ‘Handreiking taken, rollen en verantwoordelijkheden passend onderwijs jeugdhulp’ en zorgen dat er altijd een partij is die regie heeft. We vragen bij scholen blijvend aandacht voor de aanpak schoolaanwezigheid. Door onze (data)analyse en inbreng helpen we partners bij het creëren van een dekkend onderwijs- en zorgaanbod. We spreken partijen aan op hun verantwoordelijkheid. We hebben extra aandacht voor bepaalde doelgroepen, zoals jongeren die zonder aanbod van onderwijs of hulp volledig thuiszitten of kinderen met bepaalde problematiek. Onze analyses geven input hiervoor. We werken volgens vaste werkwijzen, zorgen voor goede verslaglegging en gaan op een juiste manier om met gegevens. We leren van elkaar en vragen feedback aan samenwerkingspartners.

De geformuleerde doelen met betrekking tot onze doorstroompuntfunctie en de kwalificatieplicht bereiken we door: •

• •

•

• • •

•

Consulenten te verbinden aan de domeinen van het mbo. Het Doorstroompunt werkt intensief samen met de scholen. Consulenten werken wekelijks op locatie van mboRijnland en werken goed samen met de overige mbo-scholen binnen en buiten de regio. We hebben een preventieve (verzuim)aanpak gericht op het voorkomen van uitval We voeren gesprekken met jongeren en hun ouders, gericht op het verminderen van het verzuim. We zoeken naar onderliggende oorzaken en oplossingen en maken afspraken. We spreken nieuwe voortijdig schoolverlaters in samenwerking met de scholen, het liefst nog vóór uitval. Het doel daarvan is uitval voorkomen. Als er nog geen contact is geweest, dan wordt er zo snel mogelijk na uitval contact gezocht. Het Doorstroompunt benadert vsv’ers door hen te bellen, te appen en thuis te bezoeken. Indien wenselijk, gaat de consulent samen met het netwerk van de jongere op zoek naar mogelijkheden die voor deze jongere passend zijn. We bieden trajectbegeleiding aan jongeren van 16 tot 27 jaar. We sluiten aan bij gemeentelijke initiatieven en werken samen met gemeenten, sub-regionale en lokale organisaties (bijvoorbeeld Provalu, DZB, Rijnvicus, hulpverlening en het jongerenwerk). We organiseren twee keer per jaar de training Forward. De samenwerkingsafspraken met mboRijnland worden voortgezet en waar nodig geoptimaliseerd.

Vanuit het Doorstroompunt wordt het regionaal programma voortijdig schoolverlaten en duurzaam werk 26-29 gecoördineerd (namens de gemeenten), in samenwerking met mboRijnland. We maken een jaarlijkse analyse van de vsv-cijfers. Op basis van deze cijfers geven we advies over de impact en richting van het regionaal programma aan het bestuurlijk overleg (Regiegroep vsv en duurzaam werk). Er wordt een effectrapportage gemaakt voor het ministerie van OCW

3.3.2 Regiotaxi Wat willen we bereiken? We zorgen ervoor dat alle inwoners van onze regio veilig en plezierig van A naar B kunnen reizen als de auto of het OV voor hen geen optie of wens is. We zorgen middels contractbeheer met de vervoerder voor een kwalitatief hoogstaand systeem van Collectief Vraagafhankelijk Vervoerssysteem (Regiotaxi). Wat gaan we daarvoor doen? • We zorgen voor het contractbeheer met de vervoerder van de Regiotaxi. Wij zien erop toe dat de uitvoering volgens het bestek geschiedt. • We monitoren de tijdigheid van het vervoer, de klantbeleving (met een continu klanttevredenheidsonderzoek), het aantal klachten en de afhandeling hiervan, het vervoersvolume, et cetera. • We staan voortdurend in contact met individuele gemeenten, de vervoerder, belangenorganisaties en reizigers en dragen zorg voor een zorgvuldige en tijdige communicatie met al deze partijen. • We bereiden een nieuwe periode voor met de vervoerder vanaf 2028. Dit gaat dan om een verlenging van het contract met de huidige vervoerder of de opstart met een nieuwe vervoerder, afhankelijk van welk besluit hierin wordt genomen.

3.3.3 Wat mag het kosten? De meerjarenbegroting voor het programma Regionale Uitvoering ziet er als volgt uit. in € x 1.000

Regionale Uitvoering Directe kosten

Rekening

Begroting

2025

2026

2027

Meerjarenraming 2028

2029

2030

478

1.094

880

werkorganisatie

3.048

2.970

3.262

Totale lasten

3.526

4.064

4.143

derden

-1.786

-2.040

-2.216

Totale baten

-1.786

-2.040

-2.216

1.740

2.024

1.927

reserves

Mutatie reserves

1.740

2.024

1.927

Kosten

Bijdragen van

Saldo van baten en lasten Toevoeging aan reserves Onttrekking aan

Saldo na mutatie reserves

Tabel 3.4: Meerjarenbegroting 2027-2030 Regionale Uitvoering (Let op, rekening 2025 onder voorbehoud)

Per product ziet de meerjarenbegroting er als volgt uit. in € x 1.000

Regionaal Bureau Leerrecht

Rekening

Begroting

2025

2026

2027

Meerjarenraming 2028

2029

2030

2.734

3.240

3.735

Woonurgenties

459

423

Regiotaxi

334

400

408

Totale lasten

3.526

4.063

4.143

Regionaal Bureau Leerrecht

-1.464

-1.705

-1.881

-44

-33

Woonurgenties Regiotaxi

-277

-303

-335

Totale baten

-1.786

-2.041

-2.216

Saldo van baten en lasten

1.740

2.023

1.927

Mutaties reserves

Saldo na mutaties reserves

1.740

2.023

1.927

Tabel 3.5: Meerjarenbegroting 2027-2030 Regionale Uitvoering per product (Let op, rekening 2025 onder voorbehoud)

Per 2027 hebben we het product woonurgenties in de begroting ondergebracht bij het programma Strategie & Beleid. Binnen de organisatie was dit al per 2026 het geval. De werkzaamheden bij woonurgenties hebben een overlap met het beleidsterrein wonen van het programma Strategie & Beleid

en liggen in het verlengde daarvan. Om de uitvoeringskracht te versterken, hebben we de teams dichter bij elkaar gebracht. Voor het RBL zien we dat de lasten toenemen in 2027 ten opzichte van 2026. Dat komt door de extra taken die het RBL uitvoert voor de nieuwe VSV-wet. Op moment van schrijven is nog niet zeker wat dit betekent voor de baten van 2027. We begroten de reguliere subsidie voor de activiteiten op het Doorstroompunt. De activiteiten in 2027 op het product Regiotaxi blijven op hetzelfde niveau als in 2026, maar de provincie Zuid-Holland geeft aan dat de subsidie in 2027 iets hoger uitvalt.

3.4 Algemene dekkingsmiddelen en overhead 3.4.1 Algemene dekkingsmiddelen De middelen die Regio Holland Rijnland ontvangt van de deelnemende gemeenten zijn opgenomen in het product Algemene Dekkingsmiddelen. Ten opzichte van de bijdrage 2026 stijgt de gemeentelijke bijdrage in 2027 met 3,8%. Hiermee neemt Regio Holland Rijnland het advies van de werkgroep FKGR over.

Dat leidt tot onderstaand beeld voor de ontwikkeling van het product Algemene Dekkingsmiddelen. in € x 1.000

Rekening

Begroting

2025

2026

2027

Meerjarenraming 2028

2029

2030

Algemene

Directe kosten

dekkingsmiddelen

Kosten

en overhead

werkorganisatie

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=KaagenBraassem&id=aaa4f9fc-4b20-4be3-9471-550bd4c31f33