JAARSTUKKEN 2025
Tekst van het document
Jaarstukken 2025 ValidSigned door R. van Hattem Msc RA op 19-06-2026
Publieke Sector Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden Behorende bij de controleverklaring d.d. 19 juni 2026 met kenmerk 312024103.26.490
Inhoudsopgave 1. Jaarverslag ......................................................................................................................... 3 Leeswijzer ................................................................................................................................................ 4 Algemene inleiding en aanbieding door het college ............................................................................... 5 Programmaverantwoording .................................................................................................................... 6 Programma 1: Bestuur en regio .............................................................................................................. 7 Programma 2: Sociaal domein .............................................................................................................. 17 Programma 3: Ruimte en leefomgeving ............................................................................................... 24 Algemene dekkingsmiddelen ................................................................................................................ 34 Overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien ..............................................................................
34 Regeling beleidsindicatoren .................................................................................................................. 36 Paragrafen ............................................................................................................................................. 37 Paragraaf 1 – Lokale heffingen .............................................................................................................. 38 Paragraaf 2 – Weerstandsvermogen en risicobeheersing .................................................................... 43 Paragraaf 3 – Onderhoud kapitaalgoederen ......................................................................................... 52 Paragraaf 4 – Financiering ..................................................................................................................... 56 Paragraaf 5 – Bedrijfsvoering ................................................................................................................ 61 Paragraaf 6 – Verbonden partijen ......................................................................................................... 67 Paragraaf 7 – Grondbeleid ....................................................................................................................
79 Paragraaf 8 – Wet Open Overheid ........................................................................................................ 86 2. Jaarrekening .................................................................................................................... 87 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling............................................................................. 88 De balans ............................................................................................................................................... 91 Toelichting op de balans: Activa ............................................................................................................ 93 Toelichting op de balans: Passiva .......................................................................................................... 99 Overzicht niet uit de balans blijkende verplichtingen ......................................................................... 104 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening............................................................................... 106 Toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening ................................................. 107 Toelichting programma 1 Bestuur en regio.........................................................................................
109 Toelichting programma 2 Sociaal domein ........................................................................................... 110 Toelichting programma 3 Ruimte en leefomgeving ............................................................................ 113 Toelichting algemene dekkingsmiddelen ............................................................................................ 116 Toelichting overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien .......................................................... 118 Overzicht investeringen....................................................................................................................... 121 Overige publicaties jaarrekening ......................................................................................................... 122 Sisa bijlage ........................................................................................................................................... 123 Overzicht van baten en lasten per taakveld ........................................................................................ 128 Verdelingsprincipe taakvelden ............................................................................................................ 129 Rechtmatigheidsverantwoording ........................................................................................................
130 Overzicht mutaties reserves ................................................................................................................ 133
2
1. Jaarverslag
3
Leeswijzer Voor u liggen de jaarstukken 2025 van de gemeente Kaag en Braassem, bestaande uit het jaarverslag en de jaarrekening. Het jaarverslag is als volgt opgebouwd: • In de Algemene inleiding en aanbieding door het college, worden de belangrijkste ontwikkelingen van het afgelopen jaar toegelicht. • Onder Programma’s zijn de beleidsvelden ondergebracht in drie programma’s. Per programma zijn aan de hand van thema’s, de koers, de doelen, de inspanningen en middelen weergeven. • Onder Programma’s zijn ook opgenomen: de wettelijk verplichte overzichten voor de algemene dekkingsmiddelen, kosten van overhead, vennootschapsbelasting, onvoorzien en beleidsindicatoren. • Onder Paragrafen zijn de verplichte paragrafen opgenomen die op verschillende onderwerpen, programma overstijgend, inzicht geven. De jaarrekening is samengesteld uit: • De grondslagen voor waardering en resultaatbepaling. • De balans met een toelichting per balanspost. • Per programma, de realisatie van de baten en lasten, met een toelichting. • Overige verplichte publicaties zoals de WNT-verantwoording, SISA verantwoording, de baten en lasten per taakveld, het verdelingsprincipe taakvelden, de rechtmatigheidsverantwoording, en mutaties van de reserves.
4
Algemene inleiding en aanbieding door het college Met dit jaarverslag legt het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Kaag en Braassem verantwoording af over de gerealiseerde resultaten en de besteding van de beschikbare middelen in 2025. Het verslag markeert het vierde jaar van de bestuursperiode ‘Samen bouwen aan de toekomst van onze dorpen’, een periode waarin verbinden en samen ontwikkelen centraal stonden. Bij aanvang gaf de gemeenteraad ons nadrukkelijk de opdracht om inwoners, organisaties en partners met elkaar in contact te brengen en gebruik te maken van de kracht en kennis die in onze gemeenschap aanwezig is. Een mooi voorbeeld hiervan is de dorpentoer, waarin inwoners actief meedachten en -werkten aan de totstandkoming van de Omgevingsvisie. Daarnaast heeft het college uitvoering gegeven aan aanvullende ambities uit het raadsakkoord, naast het voortzetten van langlopende projecten uit eerdere bestuursperiodes. Zo zijn de afgelopen jaren belangrijke stappen gezet richting de realisatie van het Sportpad. De aanleg en bouw is in volle gang en naar verwachting wordt het vernieuwde Sportpad in de zomer van 2027 volledig in gebruik genomen. Ook op andere dossiers is stevig doorgewerkt.
Er wordt nog altijd intensief gelobbyd voor de ontwikkeling van bedrijventerrein A4, is het omgevingsplan van bedrijventerrein Drechthoek 2 en inmiddels ook de ontwikkeling van de Grietpolder vastgesteld, cruciale projecten voor de ruimtelijke en economische positie van onze gemeente. Daarnaast zijn in de afgelopen vier jaar 763 woningen gerealiseerd, een belangrijke bijdrage aan de regionale woonopgave. De contracten met onze samenwerkingspartners in het Sociaal Domein zijn bovendien verlengd, waarmee we blijven investeren in sterke, toegankelijke ondersteuning voor onze inwoners. Terwijl wij lokaal en regionaal samen aan onze ambities werken, was het op geopolitiek gebied een onstuimig jaar. Dit werkt ook in onze gemeente door via onrust en bezorgdheid onder onze inwoners, een vermindert vertrouwen in de politiek en financiële onzekerheid voor de lange termijn. En terwijl de voorbereidingen voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2026 al waren begonnen, moesten er landelijke verkiezingen georganiseerd worden. Het zijn onrustige tijden, waarin het niet vanzelfsprekend is dat alle beoogde ambities behaald kunnen worden. Het perspectief voor lokale overheden blijft onduidelijk als we daar meerjarig kijken naar de ontwikkeling van het gemeentefonds en de financiële kaders vanuit de rijksoverheid voor gemeenten.
Het nieuwe Kabinet heeft daarover geen concrete beleidsvoornemens opgenomen, zodat de septembercirculaire 2026 helderheid moet gaan geven voor de korte en middellange termijn. Incidentele meevallers zoals ook in deze jaarrekening lossen dat vraagstuk niet op. Overigens blijft ons college scherp op het verschuiven van middelen naar een nieuw kalenderjaar. Dit leidt tot het vormen van reserves en dat vinden wij ongewenst. Deze onzekerheid maakt dat wij terughoudend moeten blijven bij het aangaan van nieuwe structurele investeringen. Met dit jaarverslag bieden wij inzicht in de voortgang, resultaten en keuzes die in 2025 zijn gemaakt, in het belang van onze dorpen en hun toekomst.
5
Programmaverantwoording In dit onderdeel wordt per programma inzicht gegeven in de doelstellingen, belangrijke ontwikkelingen en de besteding van het geld in 2025. De gemeenteraad heeft het beleid uit het raadsakkoord voor de raadsperiode 2022-2026 vastgelegd in drie raadsprogramma's:
6
Programma 1: Bestuur en regio Thema: Regionale samenwerking Kaag en Braassem is als zelfstandige gemeente in staat de taken van het lokaal bestuur op te pakken. Tegelijk is, mede vanwege de toekomstbestendigheid, de regionale samenwerking van grote waarde om krachten te bundelen. Samenwerking is geen doel op zich, maar moet meerwaarde opleveren voor de uitvoering van taken. Koers De komende periode verstevigen we de positie en lobbykracht van Kaag en Braassem. Doelen • Bevorderen van de regionale samenwerking om de belangen te behartigen van Kaag en Braassem in de regio. • Samenwerken in de regio op een transparante, effectieve en kostenbesparende manier. • Het college speelt een actieve regierol binnen de verbonden partijen en samenwerkingsverbanden. Uitvoering • Er wordt gezorgd voor de juiste verslaglegging op hoofdlijnen aan de raad over de besluiten en aandachtspunten van de verbonden partijen. Dit doet het college bij het kopje ‘mededelingen’ op de Visie en Advies avonden. • Het college is ambassadeur van de regionale samenwerking en pakt de regiorol. De gemeente Kaag en Braassem neemt deel in de besturen van de verbonden partijen. De gemeente wordt sinds oktober 2025 in de AB vergaderingen van Regio Holland Rijnland vertegenwoordigd door drie AB leden, twee college leden en een raadslid.
• Vanuit een actieve regiorol worden de financiële ontwikkelingen binnen de verbonden partijen gemonitord. Zo heeft het college in de regio uitgedragen dat gemeenschappelijke regelingen waar mogelijk ook een bijdrage leveren aan de financiële posities van gemeenten, met name rondom het vaststellen van de begrotingen van Gemeenschappelijke Regelingen. Dit zal in 2026 ook gebeuren wanneer de begrotingen 2027 van de Gemeenschappelijke Regelingen wordt vastgesteld. • In de programmabegroting 2026 van Kaag en Braassem is formatie opgenomen voor het versterken van de lobbykracht van gemeente Kaag en Braassem. In 2026 zal geworven worden om de taak van public affairs toe te voegen aan de organisatie. • Het afgelopen jaar is met de projectorganisatie VOF Braassemerland ingezet om de subsidie uit het Groenprogramma van het Regionaal Investeringsfonds (RIF) Holland Rijnland te verlengen om langer de tijd te krijgen om het project ‘Tweede Sluis Roelofarendsveen’ met subsidie te voltooien, uiterlijk 31 december 2029. Het DB van Holland Rijnland heeft de verlenging van de subsidie toegekend. • Gemeente Kaag en Braassem is een sterke partner in de regio, trekt intensief op met de gemeenten Alphen aan den Rijn en Nieuwkoop.
Voor de Regionale Investeringsagenda Holland Rijnland is als Rijn- en Veenstreek afgesproken dat het trekken van projecten, waar een belang bij is, onderling wordt verdeeld.
7
Thema: Financiën Koers Een goede balans houden tussen een financieel gezonde gemeente en een gemeente waarin het voorzieningenniveau op peil is, waar het fijn wonen, werken en recreëren is. Doelen • Ambities waar kunnen maken door het beschikbaar hebben van voldoende middelen. • Financieel gezond blijven met een meerjarig sluitende begroting. • Goed beheer van financiële risico's Uitvoering In 2025 was de financiële spanning ten aanzien van de omvang van de uitkering uit het Gemeentefonds actueler dan ooit. De uitkomst van zowel de voorjaarsnota als de septembercirculaire was wat extra lucht voor de jaren 2026 en 2027. Echter: daarmee is de lucht nog niet geklaard. Duidelijk werd dat het beoogde “ravijnjaar” 2026 met twee jaar naar achter is geschoven. De hoogte van de uitkering uit het Gemeentefonds was (en is nog steeds) onderwerp van gesprek tussen gemeenten en de rijksoverheid. Ondanks alle financiële spanningen is het gelukt om in het najaar van 2025 weer een sluitende meerjarenbegroting aan de gemeenteraad aan te bieden. Aansluitend is deze meerjarenbegroting ook goedgekeurd door de toezichthouder. We sloten het jaar 2025 af met een positief resultaat. Maar dat voordeel is deels opgebouwd uit incidentele gebeurtenissen waaronder de verkoop van eigendom en incidentele baten gemeentefonds. Ook in 2025 is actief ingezet op een goede beheersing van de financiële risico’s.
Een uitgebreide toelichting hierop wordt gegeven bij paragraaf 2 “Weerstandsvermogen en risicobeheersing”.
Thema: Dienstverlening In 2025 stonden zowel het KCC als Burgerzaken onder aanhoudende druk. Bij Burgerzaken kwam dit doordat de reguliere wettelijke taken moesten worden uitgevoerd naast de organisatie van de verkiezingen. Deze combinatie had een substantiële impact op de beschikbare capaciteit. De huidige formatie is onvoldoende afgestemd op de omvang van het werkpakket, terwijl de landelijke piek in aanvragen voor paspoorten en rijbewijzen de druk verder heeft vergroot. Ook binnen het KCC was de formatie ontoereikend om de roosters structureel sluitend te krijgen. Hoewel dit de organisatie kwetsbaar maakte, is de bereikbaarheid op niveau gebleven en bleven de resultaten op dit vlak consistent hoog. Wel stond hierdoor de continuïteit van de dienstverlening onder druk. Ondanks deze knelpunten is de dienstverlening op peil gehouden dankzij de inzet en professionaliteit van beide teams. Tegelijkertijd blijft structurele versterking van de formatie noodzakelijk om de dienstverlening duurzaam op niveau te houden.
8
Thema: Participatie en communicatie De raad heeft in het Raadsakkoord de wens opgenomen voor een actieve en vernieuwende koers op het gebied van participatie. De wereld verandert in rap tempo waarbij de inwoner een belangrijke plaats in het gemeenschappelijke spel inneemt. De raad heeft dan ook in het Raadsakkoord de wens opgenomen voor een actieve en vernieuwende koers op het gebied van participatie. Met het vormgeven van het participatieproces bij de Omgevingsvisie worden hier concrete stappen genomen door onder meer de dorpsperspectieven te herzien. Koers Een actieve en vernieuwende koers op het gebied van participatie, duidelijke en begrijpelijke communicatie is daarbij een basisvoorwaarde. Doelen • We laten inwoners actief onderdeel zijn van de gemeente door (meer) in samenhang met inwoners beleid te ontwikkelen. • We besteden extra aandacht aan het zo vroeg en passend mogelijk betrekken van inwoners bij onze opgaven en projecten. • We sluiten als gemeente aan bij initiatieven en ideeën van inwoners. • We geven uitvoering aan het uitvoeringsplan communicatie, dat gebaseerd is op de communicatievisie 2025-2028. Daarmee zorgen we voor doorontwikkeling van onze communicatie.
Uitvoering Participatie Ook in 2025 heeft de gemeente Kaag en Braassem verder invulling gegeven aan de doorontwikkeling van haar ambitie om samen te werken met inwoners, dorpsraden, ondernemers, verenigingen en andere stakeholders. Zo wordt uiteraard in alle lopende en terugkerende projecten waar participatie een belangrijk onderdeel van is (zowel het ruimtelijke als sociaal-maatschappelijke domein, denk aan de themamarkten, inrichting van het openbaar groen en de wegen, de realisatie van speelplekken samen met kinderen, etc.) nagedacht over de rol van de gemeente en de meest effectieve manier van samenwerking met inwoners en organisaties. Daarnaast heeft de gemeente Kaag en Braassem aanvullende inzet gepleegd in de doorontwikkeling van de samenwerking. In 2025 is er veel inzet geweest in de Dorpentoer waarvan de uitkomst in de Omgevingsvisie is geland (zeven bijeenkomsten en 537 deelnemers). Onderdeel hiervan was een specifiek traject om jongeren te betrekken bij gemeentelijk beleid (twee bijeenkomsten, 43 deelnemers en twintig respondenten op de online enquête). Daarnaast zijn door de inwoners van de kernen Hoogmade en Kaageiland, met ondersteuning van de gemeente door de gemeenschappen zelf dorpsvisies opgesteld. Alle opbrengsten zijn verwerkt in de dorpsperspectieven.
De vernieuwde dorpsperspectieven helpen ons beter te begrijpen wat inwoners belangrijk vinden en maken het voor de gemeente eenvoudiger om beleid en keuzes daarop af te stemmen en samenwerking op te zoeken. Participatieplatform Denk Mee Kaag en Braassem Vanaf april 2025 maakt de gemeente gebruik van het online participatieplatform Denk Mee Kaag en Braassem. Dit platform wordt ingezet bij uiteenlopende projecten om inwoners actief te betrekken. Denk daarbij aan thema’s als het meedenken over een speeltuin, dorpsperspectieven, de pont in Kaag, de aardgasvrije wijk, dienstverlening of het aangeven van plekken waar verstening kan worden verminderd. Via Denk Mee kunnen inwoners op een toegankelijke manier meedenken over plannen en ontwikkelingen in hun leefomgeving. Inwoners kunnen zich aanmelden op het platform en blijven daarmee automatisch op de hoogte van lopende en nieuwe projecten in de gemeente.
9
Het platform wordt ingezet om: • online participatie te organiseren, zoals enquêtes, stemmingen en ideeënbussen; • te informeren over geplande fysieke bijeenkomsten; • resultaten en opbrengsten van participatie te delen; • terug te koppelen wat er met de inbreng van inwoners is gedaan; • inzicht te geven in de planning en fasering van projecten, zodat verwachtingen vooraf duidelijk zijn. Het eerste project waarbij Denk Mee is ingezet, was de dorpentoer in het kader van de omgevingsvisie. Inwoners konden tijdens fysieke bijeenkomsten én via het online platform hun ideeën en aandachtspunten delen. Daarnaast konden zij volgen wat er met hun input is gedaan en gedurende het hele proces betrokken blijven bij de totstandkoming van de omgevingsvisie.Alle afdelingen binnen de gemeente kunnen gebruikmaken van het platform bij projecten of opgaven waarbij online en/of fysieke participatie plaatsvindt. Met de invoering van Denk Mee is gestopt met Kaag en Braassem Spreekt, waarbij per vragenlijst afzonderlijk kosten werden gemaakt. Het platform is een gezamenlijk initiatief van participatie en communicatie.In 2025 telt het platform ruim 21.000 bezoekers en 1.184 geregistreerde gebruikers, wat zorgt voor een sterke start. De gebruikers zijn goed verspreid over de verschillende kernen. Kaag valt daarbij op, mede door een specifieke enquête over de pont.
Communicatie In lijn met de communicatievisie 2025-2028 en het bijbehorende uitvoeringsplan zijn in 2025 verschillende acties opgepakt: • Bestuurscommunicatie De drie adviseurs van team communicatie verzorgen de bestuurscommunicatie: communicatie over beleid, besluiten en plannen met inwoners en andere betrokkenen. Het gaat daarbij ook om de voorbereiding voor bijzondere momenten zoals onderscheidingen, 4/5 mei, korpsavonden, en aanwezigheid van collegeleden bij bijzondere momenten van de verschillende organisaties en verenigingen in onze gemeente. Dit verzorgen de communicatieadviseurs voor de burgemeester en vier wethouders en voor de verschillende onderwerpen die in hun portefeuilles vallen. In deze rol is een goede aansluiting bij de pers van belang. In 2025 zijn daarom met regelmaat persgesprekken gevoerd om met vaste perscontacten proactief in gesprek te kunnen gaan over actuele onderwerpen binnen de portefeuilles waar op dat moment meer achtergrond gegeven kan worden en perscontacten de gelegenheid te geven om de onderwerpen waar zij meer over willen weten te bespreken. Naast deze gesprekken is met regelmaat contact tussen pers en de communicatieadviseurs om persvragen te beantwoorden; en worden perscontacten middels persberichten en persuitnodigingen meegenomen in ontwikkelingen binnen de gemeente.
• Crisiscommunicatie: lokaal en regionaal Team Communicatie heeft intern een rol bij incidenten in de gemeente. Een nauwe samenwerking tussen team communicatie, team veiligheid en bestuur vindt hiervoor plaats. Naast de lokale rol binnen de eigen gemeente is team communicatie ook actief binnen Veiligheidsregio Hollands Midden (VRHM). In 2025 hebben de leden die al betrokken waren hun kennis op pijl gehouden en zijn nieuwe leden getraind. Met deze stap heeft geheel team communicatie binnen VRHM een actieve rol. • Projectcommunicatie Verhalen vertellen en trots delen: we delen wat we doen, hoe we dat doen en waarom we dat doen. Het diverse beeld van de gemeente wordt getoond en inwoners worden meegenomen in afwegingen en behaalde resultaten. De gemeente heeft op meerdere manieren contact met inwoners: bij bewonersbijeenkomsten, informatiemarkten, feestelijke momenten, maar ook online op social media. Ook gaat de gemeente in gesprek over werkzaamheden en ontwikkelingen bij inwoners in de buurt tijdens informatiemarkten. Daarnaast delen we via de tweewekelijkse online nieuwsbrief en de zes uitgaves van Hier! in de regio waar we mee bezig zijn en roepen we op om naar bijvoorbeeld een
10
•
bijeenkomst te komen. Onze social media kanalen zetten we, samen met onze website, in om te informeren en op mooie momenten terug te kijken. We zetten ons in voor toegankelijke en duidelijk communicatie en helpen collega’s in het toegankelijk schrijven. Zo volgden nieuwe collega’s een schrijftraining. Beeld zegt vaak meer dan woorden. We hebben daarom een beeldbank ontwikkeld waarvoor eigen authentieke en herkenbaar beeldmateriaal in de gemeente is gemaakt. Online: website, intranet, social media en online nieuwsbrief Website De gemeentelijke website is voor veel inwoners een startpunt van contact met de gemeente. Informatie op de website wordt continu geoptimalisereerd voor een goede klantervaring. Ook op het gebied van digitale toegankelijkheid zijn verdere stappen gezet: eind 2025 is een toegankelijkheidstoets uitgevoerd met een mogelijke kans om in 2026 een A-status te behalen. Dit betekent dat de gemeentelijke website voldoet aan de wettelijke toegankelijkheidseisen die gesteld zijn aan overheidsapplicaties. Intranet Begin 2025 is het intranet geactualiseerd. Met deze nieuwe update krijgt informatie weer een juiste plek op een toegankelijke plek. Half 2025 is een enquête uitgevoerd om te meten hoe tevreden collega’s waren met het intranet. Hieruit kwam dat collega’s over het algemeen tevreden over het vernieuwde intranet.
Het wordt vooral gebruikt om nieuws te lezen, de zoekfunctie en voor de snellinks naar onder andere ons zaaksysteem Djuma, HRM-systeem BCS of de Servicedesk. Zij gaven het intranet een score van 3.5 van de 5. In 2025 zijn 118 unieke bezoekers per dag geconstateerd, met een gemiddelde sessieduur van 3,6 minuten. Social media Door een helder social media beleid is de berichtgeving op de gemeentelijke kanalen meer in lijn en sluit deze beter aan bij wat volgers willen lezen. Het aandachtspunt ligt op het vertellen van verhalen, laten weten wat in de gemeente gebeurt en het delen van mooie mijlpalen van inwoners. Online kanalen worden gemonitord en er wordt ingespeeld op de ontwikkelingen en behoeften. Facebook: het aantal volgers in 2025 groeide van 1.700 volgers naar ruim 2.600 volgers. Het aantal bereikte personen nam in dezelfde periode toe tot 287.985, een indrukwekkende groei van bijna 220% ten opzichte van het vorige jaar. Deze stijging komt met name door het gebruik van advertenties. Instagram: het aantal volgers in 2025 groeide van 2.029 volgers naar ruim 2.450 volgers. Het aantal bereikte personen nam in dezelfde periode toe tot 176.597, een indrukwekkende groei van bijna 60% ten opzichte van het vorige jaar. Deze grote stijging komt met name door het gebruik van advertenties, een verbeterde inzet van Instagram Stories en Instagram Reels.
Online nieuwsbrief In 2025 zijn 25 edities van de gemeentelijke digitale nieuwsbrief uitgestuurd. In januari 2025 werd deze verstuurd aan 1.589 ontvangers en in december 2025 aan 1.986 ontvangers. Het bereik van de nieuwsbrief groeit elke editie. Na de zomer is een digitale campagne ingezet. Dit resulteerde in 200 nieuwe abonnees in de campagneperiode van drie weken. Deze nieuwsbrief is een mooi middel om te delen wat er, op de verschillende onderwerpen, in de gemeente gebeurt. Ook biedt het de mogelijkheid om de verhalen te vertellen en daarmee een breder beeld te geven van wat een gemeente doet, en mijlpalen en successen met elkaar te kunnen vieren. In 2025 zijn meer achtergrondverhalen met diepgang geplaatst, een wens die naar voren kwam uit de resultaten van de enquête die uitgezet is in november 2024. De meeste respondenten gaven toen ook aan dat zij geabonneerd zijn op de nieuwsbrief om op de hoogte te blijven van wat er in de gemeente gebeurt en vinden dat de nieuwsbrief daaraan voldoet.
11
Thema: Veiligheid en handhaving Veiligheid en handhaving vormen een kerntaak van onze gemeente. Het gaat hierbij niet alleen om de zichtbare veiligheid op straat, waar onze handhavers dagelijks mee actief zijn. Het raakt alle facetten van de samenleving en vraagt om een brede, integrale aanpak. Denk aan het vergroten van het veiligheidsgevoel door zichtbaarheid in de wijk, het waarborgen van veiligheid bij evenementen, het voorkomen van woonfraude en het optreden tegen illegale bouwwerken. Daarnaast wordt ingespeeld op actuele vraagstukken zoals de omgang met jongeren, de aanpak van situaties rondom verwarde personen, het weerbaar maken van de maatschappij en het adequaat reageren op (acute) crises. Ook digitale veiligheid en bewustwording rond cyberrisico’s krijgen steeds meer aandacht. de gemeente werkt intensief samen met ketenpartners om criminele activiteiten en zorgelijke situaties tijdig te signaleren en aan te pakken. Veiligheid is voortdurend in beweging en vraagt om continue inzet, flexibiliteit en samenwerking, zowel binnen de gemeentelijke organisatie als daarbuiten. Koers Kaag en Braassem wil een gemeente zijn waarin de inwoners veilig zijn, omzien naar elkaar en weerbaar zijn. Doelen • Inwoners ervaren de veiligheid in de gemeente met 7,7 of hoger. • Verbeteren van zichtbaarheid handhaving op straat. • Meer investeren in het tegengaan van ondermijning.
Uitvoering Veiligheid en zichtbaarheid Via de Veiligheidsmonitor - een tweejaarlijks bevolkingsonderzoek - wordt het veiligheidsgevoel onder onze inwoners gemeten. In 2025 zijn de deelnemers gevraagd naar hun ervaringen met criminaliteit, buurtproblemen, overlast, hun gevoel van veiligheid en het functioneren van politie en gemeente. De resultaten van het onderzoek worden in de eerste helft van het jaar 2026 gepubliceerd. De resultaten zijn essentieel om het handhavings- en veiligheidsbeleid beter af te stemmen op de behoeften van inwoners. In 2025 is de zichtbaarheid van handhavers op straat verder vergroot. Handhavers waren zichtbaar aanwezig op plekken waar het nodig was, ook buiten reguliere werktijden (weekenden en avonden). Dit was mogelijk door diverse maatregelen, zoals: verbeterde interne samenwerking tussen de diverse teams, meer data gestuurde handhaving op meldingen / registraties, en door de projectmatige aanpak van specifieke handhavingsvraagstukken. Denk bij het laatste aan: • • •
Zwerfafval: in samenwerking met de Buitendienst is de aanpak van zwerfafval verbeterd. Basisregistratie Personen (BRP): samen met Burgerzaken zijn controles uitgevoerd om fraude met de BRP tegen te gaan. Permanente bewoning: er is over teams en clusters heen samengewerkt aan het project rondom permanente bewoning op recreatieparken.
Deze maatregelen hebben handhavers dus geholpen om op de juiste plaatsen te zijn, met als resultaat dat, bijvoorbeeld bij hotspots en tijdens evenementen zoals de Veense kermis en de jaarwisseling, de veiligheid van én algehele leefbaarheid voor de inwoners zo goed mogelijk werd gewaarborgd.
12
Ondermijning In 2025 zijn stappen gezet in de strijd tegen ondermijning. Ondermijning blijft een ernstige bedreiging voor de integriteit van onze samenleving, ook in Kaag en Braassem. Het is dan ook van groot belang dat de gemeente de juiste maatregelen treft om deze vorm van criminaliteit tijdig te signaleren en effectief aan te pakken. Een belangrijk onderdeel van de aanpak is het vergroten van de bewustwording rondom ondermijning, zowel intern als in de samenleving. Alle medewerkers binnen de gemeente zijn getraind in het herkennen van signalen van ondermijning en zijn zich bewust van de mogelijke link tussen hun werk en criminele activiteiten. In 2025 hebben handhavers bovendien een gerichte training gevolgd, die hen verder heeft geholpen in het versterken van hun kennis over ondermijnende criminaliteit en rol hierin. Door deze gezamenlijke scholing zijn zij beter toegerust om ondermijning in de dagelijkse praktijk te herkennen, vast te leggen en bespreekbaar te maken. Door een hoger bewustzijn en meer meldingen was er in 2025 een toename van het aantal signalen én bevindingen van (drugs)criminaliteit, (opslag) illegaal vuurwerk, illegaal wapenbezit, adresfraude en ook slechte huisvesting en uitbuiting van arbeidsmigranten. De meldingen bij Meld Misdaad Anoniem (MMA) zijn in 2025 bijvoorbeeld met 125% gestegen ten opzichte van 2024.
Dit toont aan dat onze inzet effectief is en dat bewoners en ondernemers steeds meer bereid zijn verdachte activiteiten te melden. Dit heeft ervoor gezorgd dat er in 2025 ook steeds vaker bestuurlijke maatregelen zijn getroffen. Bij de uitvoering van bestuurlijke controles op ondermijning gaat de gemeente in een Bestuurlijk Controle Team (BCT) samenwerken met zes andere gemeenten binnen district G (BodegravenReeuwijk, Alphen aan den Rijn, Waddinxveen, Gouda, Zuidplas en Nieuwkoop). Hiervoor is in het najaar van 2025 een samenwerkingsconvenant ondertekend (pilotfase 2025-2026). De eerste controles van dit controleteam worden in 2026 uitgevoerd. Door gezamenlijk op te trekken tijdens controledagen is er meer toezichthoudende slagkracht. Dit verhoogt de kennis en vaardigheden van de toezichthouders en vermindert een mogelijk waterbedeffect binnen het district. Ook worden door herhaling de uitvoeringsprocessen en de opvolging hiervan geoptimaliseerd. Het doel van de controles is om meer zicht te krijgen op signalen van ondermijning, ondernemers en bewoners bewust te maken van deze problematiek, signalen te leren herkennen en de meldingsbereidheid te vergroten. In 2025 is gestart met het programma Kapot Sterk van DealBreakers (initiatief van het RIEC Den Haag), dat zich richt op jongeren en hun weerbaarheid tegen criminele verleiding.
Het programma biedt jongeren handvatten om op een gezonde manier ‘nee’ te zeggen tegen criminaliteit en helpt hen om sterk in hun schoenen te staan tegen de verleidingen van ondermijning. In 2025 hebben de eerste groepen het programma succesvol doorlopen en wordt gewerkt aan het uitbreiden naar meer scholen. Communicatie- en bewustwordingsacties In 2025 zijn verschillende bewustwordingsacties en bijeenkomsten georganiseerd voor medewerkers, inwoners, ondernemers en ketenpartners. Deze acties waren gericht op het versterken van de alertheid van alle betrokkenen op signalen van ondermijning en andere veiligheidsthema’s, zoals mensenhandel, cyberveiligheid, witwassen van crimineel geld en de crisisorganisatie. Een aantal concrete acties: •
•
Via de Instagram-pagina Veiligheid (@veiligheidkaagenbraassem), magazine ‘Hier! In de Regio’ en de nieuwsbrief voor inwoners is structureel aandacht besteed aan signalen van ondermijning, Meld Misdaad Anoniem en andere veiligheidsthema’s. Er zijn brieven inclusief flyers verstuurd aan alle adressen in het buitengebied over ‘veilig je pand verhuren’ en informatie van Land- en Tuinbouw Organisatie Nederland (LTO).
13
•
•
•
• •
Er is aangesloten bij het wandelevenement de Poldertocht, met inzet van de ondermijningscontainer en een visueel element (bord met vaten bij een busje) met de boodschap: ‘Vreemd of verdacht?’. Bij alle verzorgingstehuizen en ontmoetingscentra zijn puzzels uitgedeeld met een veiligheidsafbeelding. Hierbij werd een begeleidende brief geleverd over het belang van melden en MMA. Er is een filmpje met een item voor Opsporing Verzocht opgenomen waarin wordt gewezen op de signalen van ondermijning en de mogelijkheid om misstanden te melden via Meld Misdaad Anoniem (MMA). Dit filmpje werd verspreid via verschillende kanalen; Er is wederom een veiligheidsdag georganiseerd, waarop inwoners en ondernemers actief zijn betrokken bij verschillende veiligheidsthema’s. Er hebben diverse interne bewustwordingsacties plaatsgevonden gericht op (het herkennen van signalen) drugscriminaliteit, mensenhandel en witwassen.
Ontwikkelingen De samenleving ontwikkelt zich in hoog tempo. Mede door spanningen vanuit de geopolitieke verhoudingen en door algehele verharding van de maatschappij. Nieuwe risico’s en thema’s vragen om nieuwe beleidsmatige en operationele antwoorden. Zowel de aard van de problemen als de manier daarmee om te gaan, verandert snel. De keten van Veiligheid en Handhaving stond ook in 2025 onder grote druk. De hoeveelheid casuïstiek is verder toegenomen, en nieuwe vraagstukken, zoals de aanpak van geweld tegen vrouwen en het versterken van de weerbare samenleving, vragen blijvende aandacht. Bovendien blijft de wet- en regelgeving rondom veiligheid en handhaving in beweging, wat de handhaving steeds complexer maakt. Door een intensievere samenwerking tussen zorg- en veiligheidspartners, gecombineerd met een grotere meldingsbereidheid via bijvoorbeeld Fixi en Meld Misdaad Anoniem, zijn in 2025 steeds meer overlastsituaties, overtredingen en/of misstanden aan het licht gebracht. Dit heeft de informatiepositie van de gemeente vergroot wat ook heeft geresulteerd in een zorgvuldiger en beter afgestemde aanpak. Tevens is er sprake van een toename van complexe en zorgwekkende casuïstiek op diverse gebieden, denk daarbij aan: • •
jeugdproblematiek, waaronder toenemende spanningen, het dragen van messen en andere onwenselijke gedragingen die de openbare orde (kunnen) verstoren. personen met verward gedrag door uiteenlopende redenen, zoals GGZ-problematiek, schulden en middelengebruik.
Deze vraagstukken zijn vaak hardnekkig, grensoverschrijdend en moeilijk te vatten. Ze vragen om een meer preventieve, integrale en creatieve aanpak, waarbij samenwerking over domeinen heen essentieel is. Naast samenwerking met ketenpartners zijn maatwerk, bestuurlijke slagkracht en het gericht inzetten van instrumenten, zoals gedragsaanwijzingen en handhavend optreden onmisbaar om tot structurele en duurzame oplossingen te komen.
14
Thema: Organisatie Gemeente Kaag en Braassem sluit aan bij de samenleving en beseft dat medewerkers het kapitaal zijn van de organisatie. In deze bestuursperiode werd de organisatiestructuur aangepast; de directie is vormgegeven en alle functies zijn ingevuld. In het afgelopen jaar is gewerkt aan de doorontwikkeling van de organisatie. Koers Gemeente Kaag en Braassem groeit mee met de samenleving en is voorbereid op de toekomst. Doelen • De interne organisatie verder professionaliseren. • Gemeente Kaag en Braassem is een goede werkgever.
Uitvoering In 2024 heeft de nieuwe, toekomstbestendige organisatiestructuur definitief vorm gekregen met zes clusters met elke een eigen clustermanager, een concernstaf en een tweehoofdige directie. In deze nieuwe structuur is door het directie- en managementteam een eerste aanzet gemaakt met de herijking van visie en missie van de gemeente Kaag en Braassem. In 2025 heeft dit een vervolg gekregen. Door middel van werksessies zijn organisatie breed kernwaarden opgehaald. Het is nu aan het directie- en managementteam om dit in combinatie met de organisatievisie verder uit te werken om tot een breed gedragen eindversie te komen. De arbeidsmarkt blijft een uitdaging. Er is sprake van krapte op de arbeidsmarkt die volgens het A&O fonds gemeenten de komende jaren zal blijven. We zien dit terug in de toegenomen inhuur. Dit heeft nadelige gevolgen, zowel financieel als ook voor de borging van kennis. Om te blijven voorzien in onze gemeentelijke behoeften is een goede aansluiting op de krappe arbeidsmarkt noodzakelijk. Medio 2025 is de functie van recruiter weer voor vast ingevuld. Er is meer aandacht gekomen voor het opstellen van vacatureteksten om zo de employer brand te versteren, realistische verwachtingen te scheppen en te zorgen voor een professionele eerste indruk. Daarnaast is het aantal vacatureplatformen uitgebreid.
De doorontwikkeling van een arbeidsmarktstrategie wordt in 2026 opgepakt. De gemeente Kaag en Braassem staat open voor jong talent of instroom zonder gemeentelijke ervaring. Gelijktijdig is het belangrijk ook de balans te bewaken en kennis te borgen. Daarom wordt blijvend gericht op bovenstaande doelen: professionalisering van de interne organisatie én goed werkgeverschap. Onderwerpen als ‘dienstverlening’ en ‘binden, boeien & betrekken van nieuwe en bestaande medewerkers’ zijn hier onderdeel van. Gelijk aan 2024 heeft zich dit in 2025 vertaald in aandacht voor de ontwikkeling van medewerkers door het faciliteren van opleidingen. De onboardingsapp, met als doel nieuwe collega’s snel en makkelijk hun weg te laten vinden binnen onze organisatie, heeft een vol jaar gedraaid met positieve feedback van nieuwe collega's. Daarnaast is in 2025 de aandacht voor preventie en verzuim gecontinueerd. In 2025 is er onder andere een preventief medisch onderzoek uitgevoerd voor medewerkers van de buitendienst en handhaving. Doel is een toekomstbestendige organisatie waarbij focus ligt op het bevorderen van de instroom, de ontwikkeling en retentie van medewerkers. Om dit ook te kunnen toetsen is in het vierder kwartaal 2025 een medewerkerstevredenheidsonderzoek (MTO) uitgevoerd. De uitkomst was positief. Het percentage positieve stemmingen was 76%, wat hoger is dan de ideale verdeling van 75%.
Nieuw aan dit MTO is dat het onderzoek op meer frequente basis kan worden uitgevoerd zodat een beeld ontstaat in de tijd.
15
Huisvesting Ons huidige gemeentehuis functioneert niet optimaal en is ook niet toekomstbestendig. Daarom oriënteren we ons op andere huisvesting. Dat is echt nodig, om te kunnen voldoen aan de eisen van deze tijd, de duurzaamheidseisen, en onze eigen ambities. In juli 2025 heeft het college een besluit genomen over (onder andere) het definitieve voorkeursscenario, namelijk renovatie/ verbouw van de oudbouw op de locatie Westeinde. Het college heeft daarnaast aan de ambtelijk opdrachtgever verzocht om een uitvraag aan marktpartijen te doen.
Financiën programma x € 1.000 Programma 1
Bestuur en regio
Primaire begroting 2025
Begroting na wijziging 2025
Werkelijk versus begroting na wijziging
Werkelijk 2025
Totale lasten
4.991
5.834
5.190
Totale baten
-64
-1.051
-1.051
0 N
4.927
4.783
4.139
-644 V
Toevoeging aan reserves
0
0
0
Onttrekking aan reserves
0
0
0
4.927
4.783
4.139
Gerealiseerd totaalsaldo van baten en lasten
Gerealiseerd resultaat
-644 V
0 0 -644 V
*De analyses per programma staan vermeld in de toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening.
16
Programma 2: Sociaal domein Thema: Sociaal domein In 2023 is de Maatschappelijke Agenda (MAG) opnieuw vastgesteld. Dit is de basis voor het sociaal domein. Dankzij de inzet en betrokkenheid van de vele vrijwilligers in onze gemeente en de betrokken professionals, zoals onze gecontracteerde partners, huisartsen en integrale kindcentra, is in 2025 ook actief ingezet op het op de kaart zetten van gezondheid en bewegen. Veel aandacht is daarbij uitgegaan naar het versterken van welzijn en preventie. Dit met het doel om het toenemende beroep op jeugdzorg en volwassenenzorg terugbrengen en zo ook de kosten beheersbaar maken/houden. Daarnaast is ingezet op het versterken van bestaanszekerheid en de sociale basis, het realiseren van kansengelijkheid en het makkelijker maken van gezond leven (zoals opgenomen in de Maatschappelijke agenda). Koers Het sociaal domein focust op het versterken van bestaanszekerheid en de sociale basis, het realiseren van kansengelijkheid en het makkelijker maken van gezond leven (zoals opgenomen in de Maatschappelijke agenda). Doelen • Behoud en uitbreiding van het culturele aanbod in onze gemeente. • Een sterke sociale basis met aandacht voor gezondheid en welzijn van onze inwoners. • Een kwalitatief en betaalbaar aanbod aan laagdrempelige hulp en ondersteuning dicht bij onze inwoners.
• Voorkomen en aanpakken laaggeletterdheid en bevorderen digi-vaardigheid.
Uitvoering 2025 In 2025 is ingezet op de volgende onderwerpen om de doelen te realiseren: Algemeen • Er is een heroriëntatie uitgevoerd op het sociaal domein. Doel van deze heroriëntatie was om te onderzoeken hoe het sociaal domein in onze gemeente toekomstbestendig ingericht kan blijven. Op basis van deze heroriëntatie heeft het college besloten om de overeenkomsten met onze huidige partners te verlengen, te kijken naar een logische en efficiënte taakverdeling tussen deze partijen en om een integrale toegang te realiseren. Dit is deels opgepakt in 2025 en zal ook in 2026 aandacht vragen. Concreet zijn de overeenkomsten met Tom in de buurt en het JGT verlengd (zie bestaanszekerheid en kansengelijkheid). De verlenging van De Driemaster vindt plaats in 2026. • De partners Tom in de buurt, De Driemaster en het Jeugd- en gezinsteam (JGT) hebben in 2025 elkaar veelvuldig opgezocht om de samenwerking te versterken en hun dienstverlening (nog) beter op elkaar af te stemmen. Meerdere activiteiten worden in gezamenlijkheid aangeboden. In november heeft een bijeenkomst plaatsgevonden voor alle professionals van de drie partijen om elkaar en elkaars dienstverlening (nog) beter te leren kennen en te kijken hoe één en ander (activiteiten, samenwerking) nog verder geoptimaliseerd kan worden.
• De partners (De Driemaster, Tom in de buurt en het JGT) zijn gezamenlijk aan het werk om de integrale toegang vanuit de uitvoering verder te versterken. Regelmatig worden gezamenlijk casusbesprekingen gevoerd, waardoor afstemming en samenwerking bij het beoordelen en oppakken van hulpvragen verbeterd is. De samenwerking wordt periodiek geëvalueerd. • In 2025 is met Voetbalvereniging Woubrugge een overeenkomst gesloten waarbij de verantwoordelijkheid voor het kunstgrasveld is overgedragen naar de vereniging. Deze overeenkomst is afgesloten in het kader van Focus met Ambitie II.
17
Sociale basis • In 2025 heeft het college een nieuw beheer- en uitvoeringsplan spelen vastgesteld. In dit plan zijn de speerpunten en uitgangspunten voor 2025 en verder vastgelegd en is inzicht geboden in de huidige verdeling van speelplekken over de verschillende kernen in Kaag en Braassem. • In 2025 is een aanbesteding uitgevoerd voor het ontwerpen, leveren en onderhouden van speelplekken en speelvoorzieningen in onze gemeenten. Deze aanbesteding is afgerond. Als gemeente hebben we voor de periode 2026 t/m 2031 een overeenkomst afgesloten met Speelplan B.V. voor spelen. • In 2025 is de online buitenspeelkaart in Kaag en Braassem live gegaan. Kinderen en volwassenen kunnen online zien welke speelplekken er in de gemeente en bij hen in de buurt zijn. • De Driemaster heeft in 2025, net zoals in voorgaande jaren, een MAG bijdrage aan culturele organisaties verstrekt om zo het aanbod aan cultuur te behouden. Daarnaast wordt het jeugdfonds sport & cultuur ingezet om kinderen gebruik te kunnen laten maken van het cultureel aanbod (dus bevorderen vraag en aanbod). • De Driemaster heeft structureel aandacht voor het versterken van de sociale basis. Hiervoor heeft De Driemaster in 2025 “Buurtcirkels” ingezet. Dat is een aanpak waarin inwoners, vrijwilligers en professionals samenwerken aan een gezonde, verbonden wijk. Bij deze bijeenkomsten waren meerdere inwoners aanwezig.
Op donderdag 16 oktober 2025 vond de feestelijke samenkomst plaats rondom zorgzame buurten/ buurtcirkels. Daarbij waren 80 inwoners aanwezig. • Met Zorg en Zekerheid is een samenwerking gestart om gezamenlijk initiatieven te ontplooien om de sociale basis te versterken. Deze initiatieven zijn nog in de startfase. In 2026 moeten deze worden uitgevoerd. Kansengelijkheid • Begin 2025 heeft gemeente Kaag en Braassem, tegelijk met de andere gemeenten binnen Holland Rijnland, ingestemd met het uitvoeren van maatregelen uit de eindrapportage van de bestuurlijke Taskforce gespecialiseerde jeugdhulp HR (maatregelpakketten 1 en 2). In 2025 zijn prioriteiten vastgesteld en is gestart met de volgende prioriteiten: - het herijken van de regiovisie; - het opstellen van een wijzigingspakket voor een scherpere afbakening van de reikwijdte van de jeugdhulpplicht in de lokale verordeningen; - en het verkennen van het werken met beschikkingen en voeren van casusregie. In 2026 worden deze maatregelen geïmplementeerd. Tegelijkertijd is lokaal een analyse uitgevoerd op het beroep op en de kosten van de jeugdzorg in onze gemeente. Dit om te kijken waar sturingsmogelijkheden liggen om de kosten te verminderen en (de kwaliteit van) het aanbod te behouden/vergroten. • In 2025 is De Driemaster gestart met het project “Steunoudergezinnen”.
Bij dit project nemen steunoudergezinnen één of twee dagdelen per week de zorg voor een kind van overbelaste ouders op zich. Zo krijgen die ouders vrije tijd om op adem te komen, stress te verminderen of belangrijke zaken te regelen. Door de rust en ruimte die ouders ervaren, kunnen zij zelf weer beter voor hun kinderen zorgen. Dit verkleint de kans op escalatie naar zwaardere zorg of problemen binnen het gezin. Daarnaast is De Driemaster gestart met het werven van een extra jeugdwerker om het toenemend aantal vragen in onze gemeente te kunnen beantwoorden. De extra jeugdwerker moet leiden tot intensiever outreachend werk, ook in de voorheen minder bereikte gebieden én tot een grotere aanwezigheid op scholen. Deze jeugdwerker start in het eerste kwartaal van 2026. • In 2025 is een nieuwe subsidieovereenkomst gesloten met het Jeugd- en gezinsteam JGT voor de jaren 2026 t/m 2028. Dit omdat we zeer tevreden zijn over de aanpak en dienstverlening van het JGT. Naast de reguliere hulpverlening heeft het JGT meerdere trainingen en cursussen aangeboden, veelal ook samen met De Driemaster en/of Tom in de buurt. Ook heeft het JGT meegedacht over en meegewerkt aan regionale en landelijke ontwikkelingen zoals de uitwerking van de taskforce maatregelen, de implementatie van het Toekomstscenario en dergelijke. 18
•
•
De Driemaster zet in op laaggeletterdheid door bijvoorbeeld daar specifiek aandacht aan te besteden bij Kansrijke start en door activiteiten te ontplooien, samen met de bibliotheek. In 2025 is bijvoorbeeld de (digi)taalgroep gestart, gericht op inwoners met een langdurige bijstandsuitkering. In oktober 2025 heeft de jaarlijkse bijeenkomst “Samen sterk voor de jeugd” plaatsgevonden. Circa 60 professionals vanuit onderwijs, jeugdzorg, jeugdgezondheidszorg, huisartsen en dergelijke waren aanwezig op deze bijeenkomst. De bijeenkomst stond in het teken van inclusie van en gelijkwaardige kansen voor kinderen en jongeren in onze gemeente.
Bestaanszekerheid • In 2025 is een woonzorgvisie 2025-2030 opgesteld met input van meerdere betrokkenen en belanghebbenden. In de woonzorgvisie zijn de (huidige en toekomstige) woon- en zorgbehoeften en opgaven van alle aandachtsgroepen en ouderen in kaart gebracht. De woonzorgvisie is op 15 december 2025 vastgesteld door de gemeenteraad. In 2026 wordt gewerkt aan een uitvoeringsprogramma en het volkshuisvestingsprogramma. • In 2025 is het inrichtingsplan voor het realiseren van 1 à 2 scheve huisjes in Nieuwe Wetering vastgesteld. Daarnaast is een overeenkomst met WYwonen opgesteld, waarin afspraken zijn vastgelegd over onder andere de kostenverdeling en de verdeling van taken en verantwoordelijkheden. Begin 2026 is deze overeenkomst ondertekend en is de ruimtelijke procedure gestart. • In 2025 is de overeenkomst met Tom in de buurt verlengd voor de periode 2027 tot en met 2029. Hiervoor heeft een evaluatie plaatsgevonden op Rijnstreekniveau om afspraken tussen gemeente en Tom in de buurt (ook op uitvoeringsniveau) verder aan te scherpen. Deze evaluatie besloeg drie thema’s, namelijk monitoring (aanscherpen indicatoren), samenwerking (afspraken over onder andere regie en samenwerking op casusniveau) en inhoud (onder andere afbakening reikwijdte Wmo). • In 2025 is verder ingezet op een versterking van de samenwerking met Alphen aan den Rijn op het gebied van Werk en Inkomen.
Zo is in 2025 het aantal bijstandsgerechtigden met 4,6% gedaald. Wel zien we, vergelijkbaar met de landelijke trend, een stijging in het aantal jongeren (<27 jaar) dat een bijstandsuitkering aanvraagt. • In 2025 heeft er een succesvolle banenmarkt plaats gevonden in Roelofarendsveen. Er kwamen in totaal 191 mensen op af, en er vonden 57 vervolggesprekken plaats. 7 mensen zijn inmiddels gestart met een nieuwe baan. • In 2025 zijn er gesprekken geweest met Alphen aan den Rijn en Nieuwkoop over het opstarten van een lokaal loket Werk en Inkomen in Kaag en Braassem. In 2026 geven we hier verder invulling aan. Gezondheid • In de afgelopen jaren is een toename te zien in het aantal inwoners met mentale problemen. In 2025 is daarom ook specifiek aandacht besteed aan dit onderwerp, door de gemeente maar ook door onze partners. Er zijn ook nieuwe initiatieven ontplooid. Hieronder volgt een korte opsomming: − Op 13 november heeft stichting ZAVI de deuren geopend van de Herstelacademie en het inloophuis “Kom binnen”. Het doel van dit steunpunt is om inwoners met (ervaren) psychische kwetsbaarheid een veilige en toegankelijke plek te bieden, waar zij zonder verwijzing, wachttijd of kosten terecht kunnen voor ontmoeting, steun en herstelgerichte activiteiten.
Hiertoe stelt ZAVI drie dagen per week de inloopfunctie open, organiseert zij herstelgerichte trainingen en cursussen waaronder de WRAP-training, en biedt de organisatie groepsbijeenkomsten en lotgenotencontact. −
Op 1 januari 2026 is de Wet suïcidepreventie ingegaan. Ter voorbereiding op deze nieuwe wet is regionaal een plan van aanpak opgesteld. In 2026 wordt dit plan uitgevoerd.
19
•
• •
−
Regionaal is, in het kader van het Integraal Zorgakkoord (IZA), het transformatieplan Mentale gezondheidsnetwerk Zuid-Holland Noord vastgesteld. Het plan schetst de gezamenlijke regionale ambitie. De uitvoering daarvan moet lokaal vorm krijgen. Dit doen we in 2026 samen met onze partners en het wijksamenwerkingsverband.
−
Ook is regionaal het transformatieplan Welzijn op Recept eind 2025 goedgekeurd. Het transformatieplan Welzijn op Recept is een regio-brede strategie om de samenwerking tussen het medische en sociale domein te versterken, waarbij huisartsen mensen met bijvoorbeeld stress, eenzaamheid of somberheid doorverwijzen naar welzijnscoaches, om zo duurzaam welzijn te bevorderen en de druk op de zorg te verminderen. Het doel is om de verwijzing naar welzijnsactiviteiten (zoals sport, vrijwilligerswerk) structureel te maken. De gemeente werkt al langer met Welzijn op recept. In de eerste helft van 2025 hebben 62 inwoners gebruik gemaakt van Welzijn op recept (van wie er 8 jonger waren dan 25 jaar).
−
In 2025 heeft de raad de motie “Bewustwording vergroten en stigma verminderen rond mentale gezondheid” vastgesteld. De uitwerking van deze motie is en wordt samen met de partners, in samenhang met het plan van aanpak suïcidepreventie, opgepakt.
−
De Driemaster en Tom in de buurt hebben in 2025 meerdere activiteiten aangeboden om mentale gezondheid te bevorderen, denk aan GGZ connect, Gezonde boel en bakkie troost.
Om te bevorderen dat onze inwoners een gezonde en actieve leefstijl hebben, zijn in 2025 onder andere de volgende initiatieven genomen en de volgende activiteiten aangeboden: - Er is opdracht gegeven aan het Onderzoekshuis om te onderzoeken wat achterliggende redenen zijn dat jongeren in de leeftijd 11 tot en met 16 jaar stoppen met sporten bij een vereniging. Dit onderzoek wordt in het eerste kwartaal van 2026 opgeleverd. Voor het uitvoeren van dit onderzoek hebben wij subsidie ontvangen van SportsInnovators. - Op zaterdag 29 maart 2025 heeft de Blijf Actief Markt plaatsgevonden. Dit is een initiatief van De Driemaster, de KBO, het Wijksamenwerkingsverband, Kaag en Braasem Promotie, het Sportbedrijf, de Stiwo’s uit onze gemeente, Hier! in de regio en Verdel ICT. De markt was bedoeld om inwoners vanaf 55 jaar te informeren over activiteiten. Er waren circa 40 standhouders, waaronder verenigingen en organisaties op het gebied van zorg en welzijn. Er waren meer dan 425 bezoekers. - In 2025 werd op bijna alle vrijdagen gratis sportactiviteiten aangeboden in onze gemeente door De Driemaster, het Sportbedrijf, Tom in de buurt en Alzheimer Nederland . Deze activiteiten waren speciaal voor mensen met geheugenproblemen (dementie en niet aangeboren hersenletsel) en voor degene die hen begeleiden.
De Driemaster heeft in 2025 naast haar reguliere activiteiten ook extra gezondheidschecks aangeboden in de Techcampus. Dit waren blijf actief checks voor iedereen die behoefte heeft aan gezondheidsinzichten, waarbij inwoners met een valrisico expliciet waren uitgenodigd. De OZB van vrijwilligersorganisaties in Kaag en Braassem is in 2025 wederom gecompenseerd.
20
Thema: Onderwijs en IKC Kaag en Braassem heeft een zeer hoge IKC ambitie als uitvoering van de gemeentelijke taak op het gebied van onderwijshuisvesting. Afgelopen jaar is met het integraal meerjarenplan voor de onderwijshuisvesting een mooie volgende stap gezet om samen met de verschillende professionals te werken aan een veilige omgeving voor het opgroeiende kind. Met het IHP krijgen we grip op de uitdagingen die bij de groei van het aantal leerlingen in onze gemeente horen. Koers De focus ligt de komende jaren op het bieden van een doorgaande leerlijn van kinderen van 0 tot 13 jaar, waar kinderen zich kunnen ontwikkelen binnen een breed aanbod van kennis, cultuur, sociale vaardigheden en sport. Doelen • Een dekkend aanbod aan IKC’s in Kaag en Braassem. • Geen thuiszitters en anders zo kort mogelijk door een sluitende ketenaanpak.
Uitvoering IHP In 2025 is het IHP (integraal huisvestingsplan) vastgesteld en zijn de IKC ontwikkelingen geprioriteerd. Naast dat het inzicht geeft in toekomstige uitdagingen en ontwikkelingen, staat in het IHP ook de werkwijze, hoe de gemeente en de kindpartners samenwerken om in alle kernen Kindcentra te ontwikkelingen. De kinderopvang is daarbij net zo'n belangrijke partner als het onderwijs. In het IHP is hoge prioriteit toegekend aan een uitbreiding van de Lei, onderwijshuisvesting voor de leerlingengroei in Roelofarendsveen, en de nieuwbouw voor de Kinderbrug. Lopende IKC projecten • Uitbreiding Kaskade: het aantal leerlingen groeit nog steeds heel snel. In 2025 heeft de gemeenteraad de opdracht gegeven om een nieuw extra IKC te bouwen in Roelofarendsveen. • In 2025 heeft de gemeenteraad het bouwkrediet vastgesteld om met de daadwerkelijk bouw van IKC Woubrugge te starten. • De bouw van Kineo is in volle gang. In 2025 is de eerst paal geslagen, en is de bouw begonnen. Er is het afgelopen jaar hard doorgewerkt, en de ondergrondse werkzaamheden zijn in 2025 afgerond, zodat het fundament ligt. Onderzoek voorgezet onderwijs In 2025 zijn ouders en leerkrachten bevraagt of zij belangstelling hebben voor Agora onderwijs in onze gemeente.
(Het onderzoeksbureau presenteert begin 2026 de resultaten.) Dekkend netwerk In 2025 is ingezet op "de weg naar inclusie" om thuiszitters te voorkomen, en te zorgen dat kinderen zoveel mogelijk thuisnabij onderwijs kunnen volgen. Samen met het onderwijs, kinderopvang, het JGT en de Driemaster maakt de gemeente afspraken om zoveel mogelijk thuisnabij rondom het kind te staan. Er is de neiging om exclusief te denken, in termen van "bij dit probleem hoort deze oplossing". Als er geen oplossing lijkt, komen kinderen soms thuis te zitten. Om thuiszitten te voorkomen moet anders worden gedacht en gedaan. Dit omdenken vergt tijd, maar het afgelopen jaar zijn daar grote stappen in gezet.
21
Thema: Sportpad De ambitie is om een toekomstbestendig gebied te realiseren waar sport, cultuur, onderwijs, wonen en zorg voor alle inwoners samen komen in het hart van het dorp. Koers De focus ligt de komende jaren op het samenbrengen van de betrokken partijen om ruimtelijk en inhoudelijk verder invulling geven aan hun visie om zo de fysieke en mentale gezondheid en daarmee de vitaliteit van de gemeenschap als geheel te vergroten. Doelen Een gefaseerde uitwerking van de integrale gebiedsvisie Sportpad waar sport, cultuur, onderwijs, wonen en zorg voor alle inwoners van 0-100 jaar samen komen. Uitvoering Het Sportpad kent meerdere deelprojecten. In 2025 is hard gewerkt aan de realisatie van Kineo (fase 1). De bouw van het zwembad vordert gestaag en de voorbereidingen op de bouw van het kindcentrum en het hart zijn gestart. Om door te kunnen met de bouw van Kineo is in de openbare ruimte alvast het riool omgelegd. Het inrichtingsplan voor de openbare ruimte (fase 3) is zowel ruimtelijk als technisch een flinke slag gemaakt in de uitwerking. Binnen fase 2 zijn, na de opening van het eerste kunstgrasveld in 2024, in 2025 ook de 2 andere kunstgrasvelden opgeleverd. Daarnaast wordt ook bij de verenigingen druk gebouwd. Het clubgebouw van E.M.M.
’21 is gesloopt en rond de zomer is op die locatie gestart met de bouw van het nieuwe kleed-/clubgebouw en bij Tennisvereniging Alkemade is gestart met de uitbreiding van het clubgebouw en de aanleg van de nieuwe tennis- en padelbanen. Meer concreet zijn de volgende acties uitgevoerd: - Er is hard gewerkt aan de bouw van het wedstrijdbad, recreatiebad en de whirlpool. - De sporthal van De Tweesprong is gesloopt. - In het voormalige parkeerterrein naast De Tweesprong zijn verschillende kabels en leidingen verwijderd en is het overstortriool omgelegd. - Het hoogste punt van Kineo is bereikt. - De bouw van het kindcentrum is gestart. - Er is gestart met de voorbereidingen voor de bouw van het hart. - Kunstgrasveld 2 en 3 zijn bij E.M.M. ‘21 zijn opgeleverd; veld 4 en 5 worden in 2026 aangelegd. - Het clubgebouw van E.M.M. ’21 is gesloopt. E.M.M. ’21 is verhuisd naar het voormalig clubgebouw van DOSR. - De bouw van het nieuwe kleed-/clubgebouw van E.M.M. ’21 is begonnen. - Tennisvereniging Alkemade is gestart met de uitbreiding van hun clubgebouw en de aanleg van de nieuwe tennis- en padelbanen. - Het inrichtingsplan van de openbare ruimte is verder uitgewerkt op basis van de input van (toekomstig) gebruikers en omwonenden. - Voor het inrichtingsplan is een technische inhaalslag gemaakt.