CUP 2.0

Knop 3: Zeer ambitieus 1. Er komt bij alle werken in de openbare ruimte structureel extra geld beschikbaar voor klimaat adaptieve maatregelen. Dit budget komt boven op het bestaande budget van wegen en riool, waarin groen nu is ondergebracht. 2. Bij (nieuw)bouwplannen wordt standaard in kaart gebracht hoe de natuurwaarden (zoals biodiversiteit) in de nieuwe situatie tenminste gelijk, maar waar mogelijk verhoogd worden ten opzichte van de huidige situatie. 3. Voor elke vierkante meter die van grijs naar groen omgevormd wordt, komt jaarlijks structureel extra beheerbudget beschikbaar. 4. Er wordt een actieplan ontwikkeld en uitgevoerd om de drie meest versteende wijken van de gemeente samen met de inwoners te ontstenen en te vergroenen 5. Er wordt voor de gemeente een groenbeheerplan ontwikkeld voor de komende tien jaar, waarin duurzaamheid, klimaatadaptatie en natuurinclusiviteit leidende voorwaarden zijn. Dit heeft financiële en praktische gevolgen (meer geld naar beheer, ander beeld van groen in de gemeente) 6. Elke onderwijsinstelling in de gemeente heeft op loopafstand een Tiny Forest of soortgelijke groene buitenruimte bestemd educatie en recreatie 7. Ontwikkel mogelijkheden om meer groen te bouwen. Maak bij nieuwbouw afspraken over duurzame bouw.

60 rAA

CUP 2.0 2022-2026

Wanneer u kiest voor knop 3: zeer ambitieus, is het financieel effect incidenteel € 50.000 voor advieskosten voor het ontwikkelen van, en communiceren over, een groenbeheerplan. Daarnaast zullen incidentele groenbeheerkosten van tenminste € 250.000 nodig zijn voor het ontwikkelen van meerdere Tiny Forests en het ontstenen en vergroenen van de drie meest versteende wijken. Om een reëel beeld te krijgen van de structureel benodigde extra gelden voor klimaatadaptieve maatregelen zal nader onderzoek gedaan moeten worden. Het is mogelijk om bij ontwikkelingen eisen te stellen aan type materialen, constructies en andere duurzaamheidsmaatregelen. Ook worden hierin op gebouwniveau eisen gesteld om te voldoen aan bijvoorbeeld klimaatadaptieve eisen. Er kan een pilot opgezet worden om de effecten en mogelijkheden van een duurzame bouw te onderzoeken, dit vraagt ook om een andere manier van denken. De kosten hiervan zijn vooralsnog niet in te schatten, dit vraagt ook om extra inzet op deze opgaven.

5. Wat is de planning? Wanneer u kiest voor knop 1  We gaan door op de huidige weg;  U wordt op de hoogte gehouden van de voortgang middels de monitor;  We kunnen één jaar extra investeren in klimaatadaptatie, voor de opvolgende jaren is geen budget beschikbaar.  Bij aanvullende financiële vraagstukken komen we bij u terug. Wanneer u kiest voor knop 2  Zie knop 1, met als aanvulling:  U wordt m.b.t. de uitkomsten van de pilot klimaatadaptieve maatregelen bij (nieuw)bouwplannen middels raadsinformatiebrieven op de hoogte gehouden.  We realiseren de komende drie jaar jaarlijks 1 Tiny Forest Wanneer u kiest voor knop 3  Zie knop 1 en 2, met als aanvulling: Er zal m.b.t. het structureel verhogen van het groenbeheerbudget een raadsvoorstel worden voorbereid zodra de informatie hierover compleet is.

6. Wat is het concrete eindresultaat? Het resultaat van de verschillende knoppen is zo concreet mogelijk beschreven in de keuzemogelijkheden in bovenstaand hoofdstuk 4.

Voorgestelde keuze 61 rAA

CUP 2.0 2022-2026

Het college stelt knop 2 voor. Dit is in lijn met de door een meerderheid van de raad bij het knoppenmodel aangegeven keuze. Daarnaast stelt het college knop 3 voor de incidentele activiteiten voor.

Planning 2023: 25k extra incidenteel (bovenop 50k budget klimaatadaptatie, geen structurele verhoging) Uitvoering 2023 Uitvoering middels incidenteel 50k klimaatadaptatie budget (investering CUP): - Opstellen programma voor klimaatadaptatie incl. uitvoeringsprogramma - Onderzoek ecologisch bermbeheer - Stimuleren vergroenen inwoners via Operatie Steenbreek (doorlopend komende jaren) - Aanplant extra Tiny Forest of soortgelijke groene buitenruimte bij onderwijsinstellingen (afhankelijk van capaciteit en cofinanciering IVN Natuureducatie) Extra incidentele bijdrage 25k: - Actieplan 1/3 versteende wijk vergroenen 2024/2025: 162,5k incidenteel, jaarlijks 100k structureel Uitvoering 2024: - Start uitvoering ecologisch bermbeheer (structureel) - Actieplan 2/3 versteende wijk vergroenen - Opstellen groenbeheerplan met uitgangspunten duurzaamheid, klimaatadaptatie en natuurinclusiviteit - Aanplant extra Tiny Forest of soortgelijke groene buitenruimte bij onderwijsinstellingen Uitvoering 2025: - Aanpassen groenbeheer op basis van nieuwe groenbeheerplan (structureel) - Actieplan 3/3 versteende wijk vergroenen - Aanplant verdere Tiny Forests of soortgelijke groene buitenruimtes bij onderwijsinstellingen - Budget voor (extra) klimaat adaptieve matregelen bij werken in de openbare ruimte

62 rAA

CUP 2.0 2022-2026

LAND- EN TUINBOUW / GEEST- EN FLORAWEG / DE BAAN EN SOTAWEG

Werkblad land- en tuinbouw 1. Onderwerp Deze notitie gaat over de het landelijk gebied (landbouw & tuinbouw). Let op! Voor het Stikstofdossier en het hiermee samenhangende Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG) is de komende periode meer inzet nodig. We hebben dit niet in dit knoppenmodel opgenomen omdat deze inzet a) geen keuze betreft en b) nog hoogst onduidelijk is wat voor kennis/kunde/werkzaamheden het gaat vragen. In onze regio binnen de NPLG, dat is Veenweide Noord, wordt momenteel verkend welke inzet wij (gezamenlijk) moeten plegen als gemeenten om deze in feite 1-op-1 door te berekenen aan de provincie Zuid-Holland. We komen in de komende maanden, zodra we meer weten over de inzet, bij uw raad terug over de aanpak en wijze van bekostiging. Knop 1 (huidige situatie) • •

Faciliteren van ondernemers en inwoners bij het ontwikkelen van een gebiedsvisie voor ‘De Baan- en Sotaweg’. Inzetten op de gebiedsaanpak bodemdaling in de waterloospolder, blauwe polder en vlietpolder.

Knop 2 (ambitieus) De werkzaamheden van Knop 1, aangevuld met; • • • •

Faciliteren van ondernemers en inwoners bij het ontwikkelen van een gebiedsvisie voor ‘De Floraweg – Geestweg’ (incidenteel € 75.000,-). Evalueren van de ruimte-voor-ruimte regeling. Bevorderen van de samenwerking tussen recreatie, agrariërs en tuinbouw. Organiseren van een programma voor tuinders en agrariërs over ondernemersuitdagingen in hun sectoren met masterclasses, workshops en kennissessies (€ 20.000 incidenteel).

2. Waarom moeten we hierop inzetten? Van oudsher zijn land- en tuinbouw sterk verbonden aan onze dorpen en nog steeds spelen deze sectoren een (gezichts)bepalende rol. Met deze bepalende rol hebben ondernemers verantwoordelijkheid genomen als het gaat om ontwikkeling en innovatie. Maar voor 63 rAA

CUP 2.0 2022-2026

sommige opgaven kan de sector het niet alleen en moeten we het samen doen. Voor de glastuinbouwsector gaat dat met name om de samenwerking met zes gemeenten, onderwijs én ondernemers binnen de Greenport Aalsmeer. Voor de landbouw kunnen we op dit moment (maart 2023) niet vooruitlopen op het nog te verwachten maatregelenpakket van de provincie Zuid-Holland rond stikstof. Wel kunnen op andere onderwerpen stappen worden gezet zoals op het thema bodemdaling, waar een groot deel van ons veenweidegebied mee te maken heeft.

3. Huidige situatie 1 Het taakveld land- en tuinbouw is (naast de inzet op ruimtelijke ordening en bijv. principeverzoeken) belegd bij de adviseur economische ontwikkeling (1 fte). Binnen dit brede takenpakket is ongeveer 0,25 fte beschikbaar voor het taakveld land- en tuinbouw. Vanuit het raadsakkoord en het CUP is er in 2023 budget om extra capaciteit in te huren voor landelijk gebied. Deze capaciteit wordt gecombineerd met het taakveld recreatie en toerisme. Voor het Landelijk gebied heeft deze adviseur ongeveer 0,3 fte beschikbaar. Er kan dus gesteld worden dat er tot juni 2023 er 0,25 + 0,3 = 0,55 fte beschikbaar is voor landen tuinbouw.

4. Waar zitten keuzemogelijkheden en wat gaat het kosten? Knop 1: Huidige situatie doorzetten • • •

Huidig werk Faciliteren van ondernemers en inwoners bij het ontwikkelen van een gebiedsvisie voor ‘De Baan- en Sotaweg’. Inzetten op de gebiedsaanpak bodemdaling in de waterloospolder, blauwe polder en vlietpolder.

Knop 2: Ambitie verhogen • • • • •

De werkzaamheden zoals beschreven bij knop 1 aangevuld met: Faciliteren van ondernemers en inwoners bij het ontwikkelen van een gebiedsvisie voor ‘De Floraweg – Geestweg’. (incidenteel €75.000) Evalueren van de ruimte-voor-ruimte regeling Bevorderen van de samenwerking tussen recreatie, agrariërs en tuinbouw Organiseren van een vierjarig programma voor tuinders en agrariërs over ondernemersuitdagingen in hun sectoren met masterclasses, workshops en kennissessies (€ 20.000 incidenteel).

Wanneer u kiest voor knop 2: ambitie verhogen, is het financieel effect € 95.000 Incidenteel (inzet Greenport Aalsmeer en projectfinanciering vierjarenprogramma).

64 rAA

CUP 2.0 2022-2026

5. Wat is de planning? Wanneer u kiest voor knop 1 In 2023 wordt de gebiedsgerichte aanpak voor het gebied de Baan en Sotaweg afgerond en aan uw raad toegezonden. De gebiedsaanpak bodemdaling is gestart. Het formaliseren van afspraken en opleveren projectplan duurt tot medio november 2023. In 2024 gaat men over tot uitvoering. Wanneer u kiest voor knop 2 Voor zover mogelijk is uitgezocht en uitgevraagd wat de Greenport Aalsmeer kan betekenen. Als u hiervoor kiest zal na een voortraject om de opdracht goed te formuleren dit traject voor de Floraweg-Geestweg zo'n 1,5 jaar duren. Het vierjarenprogramma wordt dan eind 2023 gestart en krijgt begin 2024 verder vorm.

6. Wat is het concrete eindresultaat? Twee opgeleverde visies die een plek krijgen in de omgevingsvisie.

Voorgestelde keuze Het college stelt knop 2 voor met een aanpassing om het vijfde en laatste punt te schrappen (het vierjarig programma a €20.000 incidenteel).

Planning Gebiedsvisie De Baan-Sotaweg De gebiedsvisie voor de Baan-Sotaweg wordt vóór de zomer van 2023 opgeleverd. Ze zal onderdeel uitmaken van de verdieping van het hoofdstuk tuinbouw van de omgevingsvisie welke in het najaar van 2023 wordt opgesteld en eind 2023 naar de gemeenteraad gaat. Gebiedsvisie Floraweg-Geestweg We zullen dit jaar (2023) nog de opdracht verlenen aan de Greenport Aalsmeer. Waarschijnlijk zal pas in 2024 de werkzaamheden kunnen worden aangevangen; we zullen door constructief samenwerken proberen dit zo snel mogelijk te starten. Dit ook met het oog op de verdieping van het hoofdstuk (land- en) tuinbouw in de omgevingsvisie. Het zal, logischerwijs, niet lukken de hele visie mee te nemen in dit traject; hij zal nog niet af zijn. 65 rAA

CUP 2.0 2022-2026

Maar zover mogelijk wordt opbrengst wél verwerkt. Na oplevering zal de gebiedsvisie landen in de eerstvolgende update van de omgevingsvisie.

66 rAA

CUP 2.0 2022-2026

VEILIGHEID & HANDHAVING zichtbaarheid

Werkblad V&H zichtbaarheid vergroten BOA’s 1. Onderwerp Deze notitie gaat over de ambities van de gemeenteraad, op het gebied van veiligheid en handhaving. In het raadsakkoord zijn de volgende drie thema’s opgenomen: • Het aanpakken van ondermijning waaronder aanpak drugsproblematiek. • Het vergroten van de weerbaarheid van onze inwoners en ondernemers. • Het versterken van de verbinding tussen veiligheid en het sociale domein. Daarnaast is opgenomen dat de zichtbaarheid van de BOA’s verhoogd moet worden van 14,5% naar 20%. De raad heeft het college de opdracht gegeven om in gesprek te gaan met de politie om te onderzoeken of de gemeente een rol kan spelen, nu de politie veel tijd kwijt is aan oneigenlijke taken. De ambities en opgaven hebben gevolgen op het gebied van financiën en capaciteit. In deze notitie willen we u meenemen in de mogelijkheden die wij als college zien op het gebied van veiligheid en handhaving. Om inzicht te krijgen wat er voor toezicht en handhaving noodzakelijk is aan formatie voor een gemeente van onze omvang en met de geformuleerde bestuurlijke ambities naast de reguliere wettelijke taken, laten we een formatiebenchmark uitvoeren. Daarbij wordt onderzocht welke handhavingstaken op straat (straatcapaciteit) en welke overhead (management, beleid, administratieve ondersteuning, analyse capaciteit) passend is bij Kaag en Braassem.

Ook wordt de themagerichte inzet (alcohol/horeca, jeugd, ondermijning etc) en de inzet van de handhavingsjuristen meegenomen. In afwachting van dit onderzoek staan de kosten onder knop 3 nog op PM. Knop 1 - We zetten met de bestaande formatie van 2 medewerkers de huidige taken voort. - We bepalen jaarlijks de prioriteiten waar we de beschikbare capaciteit van 2 fte op inzetten. - We werven voor 1 jaar een extra BOA op basis van het incidenteel beschikbaar gestelde budget van € 50.000 voor het jaar 2023. Knop 2 - Knop 1; - We ontvangen structureel budget voor 2 extra BOA’s voor het bedrag van € 118.000 per jaar. 67 rAA

CUP 2.0 2022-2026

-

-

We onderzoeken in een gesprek met de politie of een andere taakverdeling over de in de ogen van de raad oneigenlijke taken die de politie nu oppakt, mogelijk is binnen de formatie van 4 fte BOA’s. Daarbij moeten dan ook afspraken gemaakt worden over de kosten en overheveling budget van de politie naar de gemeente. Met 4 Boa’s is het verhogen van de zichtbaarheid naar 20% haalbaar. We zetten in op samenwerking binnen de regio.

Knop 3 - Knop 1 en knop 2; - De formatie is op orde zodat we met een rooster op grond van de arbeidstijdenregeling inzet kunnen plegen op meerdere momenten, zowel op de dag, avond en in het weekend. - We vergroten de zichtbaarheid naar meer dan 20% als er meer koppels aan het werk zijn, verdeeld over verschillende momenten. - We gaan in gesprek met de politie om tot een goede taakverdeling te komen, inclusief overheveling van budget van de politie naar de gemeente. - We anticiperen tijdig op de wijzigingen in taken op grond van wijzigingen in wet- en regelgeving. - We kunnen meer pro-actief en integraal inzet plegen. - Kosten formatie € 120.000,-.

2. Waarom moeten we hierop inzetten? Veiligheid is een basisvoorwaarde om binnen een gemeente goed te kunnen leven en ondernemen. Het is de verantwoordelijkheid van de gemeente om deze veiligheid te bieden aan haar inwoners en ondernemers. Het is daarom van belang om het toezicht en de handhaving op orde te hebben binnen de gemeente. Idealiter zou je als gemeente uit moeten gaan van een zichtbaarheid van 80% op straat van de Boa’s. Het houden van toezicht en handhaving heeft effect in een keten binnen de organisatie. Hieronder een paar voorbeelden: Keteneffect toezicht en handhaving

APV Bestuursrechtelijk traject APV Strafrechtelijk traject

Bestaande bouw – Inzet Toezicht en handhaving op

ToezichtBWT

Handhav ing/ Jurist

X

X

OOV

Boa

X

X

Vergunningen

RO

Juristen Bezwaarschriftencommissie X

(ondermijning)

X

X

(ondermijning)

X

X

X

X

X

68 rAA

CUP 2.0 2022-2026

bouwwerken en gebouwen Nieuwbouw – Inzet Toezicht en handhaving op bouwwerken en gebouwen Strijdig gebruik bestemmingspla n/ Omgevingsplan: gronden, gebouwen, bouwwerken geen gebouw zijnde indien gevaarzetting en/of overlast omgeving

X

X

X

X

X

X

X

X

X

X

X

(ondermijning)

3. Huidige situatie 1 Op dit moment hebben we 2 BOA’s in dienst. Gelet op de omvang van de gemeente in oppervlakte, de verschillende kernen, de wettelijke opgaven en de bestuurlijke ambities, is dit te weinig. Uw raad heeft al incidenteel geld beschikbaar gesteld voor uitbreiding met 1 fte voor de duur van 1 jaar. In de praktijk blijkt het moeilijk om een Boa voor de duur van 1 jaar te vinden in de schaarse arbeidsmarkt. Door de vele nieuwbouwwoningen verandert ook de aard van de gemeente door de instroom van nieuwe bewoners van buiten. De Boa’s merken dat de inwoners elkaar minder corrigeren en dat meer inzet van de Boa’s wordt gevraagd. We stellen jaarlijks een uitvoeringsplan op waarin we opnemen waar de beschikbare capaciteit op wordt ingezet. Daarbij werken we risicogestuurd, maar pakken we bepaalde onderwerpen ook niet op vanwege de minimale capaciteit. Blik naar de toekomst Met de invoering van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) vindt er een verschuiving plaats in de taken van toezicht en handhaving1. De omgevingsveiligheid wordt een belangrijk thema. Dit vraagt een andere inzet van de BOA’s en de toezichthouders. Op dit moment loopt een pilot bij de gemeenten Breda, Harderwijk, Schouwen-Duiveland, Venlo en Zaanstad, waarbij onderzocht wordt of de nu nog door de politie uit te voeren

1 Datum inwerkingtreding 1 januari 2024

69 rAA

CUP 2.0 2022-2026

taken, overgedragen kunnen worden aan gemeenten. Het betreft de controle door de BOA’s op: • geen of onjuiste fietsverlichting voeren • het negeren van rood licht door fietsers en voetgangers • handheld-telefoongebruik door fietsers Naar verwachting neemt de minister van Justitie in de tweede helft van 2023 een besluit. Indien deze taken overgedragen worden naar gemeenten, heeft dit gevolgen voor de capaciteit van de BOA’s. Ook moet een opleiding gevolgd worden. De VNG is voorstander, maar we moeten wel alert zijn of er met de overheveling van de taken van de politie naar de gemeente ook budget beschikbaar wordt gesteld voor de benodigde formatie-uitbreiding.

4. Waar zitten keuzemogelijkheden en wat gaat het kosten? Plannen moeten realistisch in hun ambitie te zijn en betaalbaar in de uitvoering. Hier zit een keuzemogelijkheid voor de raad. We schetsen u drie scenario’s: huidig, uitbreiding capaciteit en capaciteit op orde binnen het taakveld. Knop 1: Huidige situatie doorzetten Voor de inzet van de Boa’s (2 fte) doen we het werk met de bestaande formatie en de uitbreiding voor de duur van 1 jaar met 1 Boa op incidenteel toegekend budget. Ten aanzien van het incidenteel toegekende budget plaatsen we twee kanttekeningen. Ten eerste is het toegekende bedrag te laag is om een Boa tijdelijk in te huren (inhuurkosten zijn hoger). Ten tweede vallen de Boa’s onder schaarse functies en gebleken is dat kandidaten niet bereid zijn om een vaste aanstelling op te geven voor een tijdelijke aanstelling. Knop 2: Uitbreiding capaciteit: De inschatting op basis van de achterstand in controles, die deels ontstaan is tijdens de corona-epidemie is dat we voor de Boa’s minimaal 4 fte nodig hebben. Uitgaande van een uitbreiding met 2 fte Boa’s kan dan naast de huidige werkzaamheden meer projectmatig en proactief op onderwerpen capaciteit worden ingezet, waar mogelijk ook integraal met externe partners zoals de politie, de veiligheidsregio en de Belastingdienst.

Er kan weliswaar wat meer inzet gepleegd worden, maar nog niet op alle wettelijke taken en bestuurlijke ambities. We starten de regionale samenwerking weer op. Vanwege de ondergrens in capaciteit bij de regiogemeenten zal ook de inzet in de regio nog beperkt zijn. Wanneer u kiest voor knop 2: uitbreiding capaciteit met 2 fte Boa’s, zal het financieel effect € 120.000 structureel zijn exclusief de kosten voor wettelijk verplichte trainingen, kleding en uitrusting. Knop 3: Capaciteit op orde binnen het gehele taakveld Naast de huidige werkzaamheden en de werkzaamheden zoals beschreven bij knop 2, kunnen we uitgaan van inzet 7 dagen per week op de momenten dat het nodig is en het doorpakken indien nodig is. Daarnaast kan ook meer inzet worden gepleegd op integrale acties, zoals ondermijning. 70 rAA

CUP 2.0 2022-2026

Wanneer u kiest voor knop 3: capaciteit op orde, zal het financieel effect € PM structureel (FTE’s) zijn.

5. Wat is de planning? Wanneer u kiest voor knop 1 - We gaan door op de huidige weg. - We zetten de capaciteit incidenteel in 's avonds en in het weekend, maar deze uren moeten dan weer op een ander moment opgenomen worden. - Het behalen van 20% zichtbaarheid en inzet op de drie thema’s zal niet haalbaar zijn; - We blijven op basis van signalen en meldingen acteren en hebben geen capaciteit om proactief acties op te zetten;. - Toezicht en Boa’s kunnen niet ingezet worden op integrale acties. - Ook de overige wettelijke taken worden alleen naar aanleiding van klachten en meldingen opgepakt en maar heel beperkt proactief opgepakt. - De uitbreiding met 1 Boa geeft wel wat ruimte, maar het blijft een krappe bezetting als je ervan uitgaat dat 7 dagen per week inzet nodig zou zijn. Bij de huidige schaarste op de arbeidsmarkt is het nog niet gelukt om iemand te werven, mede vanwege het feit dat het gaat om incidenteel geld. - Bij aanvullende financiële vraagstukken komen we bij u terug. Wanneer u kiest voor knop 2 - Zie knop 1, met als aanvulling: - We gaan incidenteel projectmatig inzet plegen, hetgeen deels proactief is. Het gros van het werk blijft echter reactief. - Met 4 Boa’s halen we de zichtbaarheid van 20%.

Wanneer u kiest voor knop 3 - Zie knop 1 en 2, met als aanvulling: - Met voldoende capaciteit kunnen we structureel Boa’s op andere momenten dan de reguliere werktijden inzetten. Daarmee is het mogelijk om meerdere keren per jaar proactief in te zetten op de drie thema’s die uw raad geformuleerd heeft. - De zichtbaarheid wordt groter dan 20%. - We kunnen ook op de wettelijke taken gerichte controles inzetten. - Met het op orde hebben van de capaciteit van de Boa’s, kunnen we in geval van misstanden en/of overtredingen ook direct doorpakken, wat ook inzet van de handhavingsjuristen, toezichthouders en de medewerker openbare orde en veiligheid (OOV) op onderwerpen vraagt.

6. Wat is het concrete eindresultaat? Het vergroten van het veiligheidsgevoel bij inwoners en burgers. Het signaal afgeven dat we de naleving van verleende vergunningen van groot belang vinden. Daarnaast geven we het signaal af dat er binnen de gemeente geen ruimte is voor criminele activiteiten. Tot slot laten we zien dat we veiligheid en handhaving als speerpunt op de agenda hebben staan in Kaag en Braassem. 71 rAA

CUP 2.0 2022-2026

Voorgestelde keuze Met knop 2 stelt het college voor om een structurele uitbreiding van de formatie binnen het cluster Juridische Zaken en Veiligheid met 2 fte boa-capaciteit. Het college wijkt hiermee af van de gestelde keuze van de raad. De afweging die het college hierbij maakt is dat de gestelde ambities in het raadsakkoord, zoals de zichtbaarheid van de BOA's maar ook de ontwikkelingen rondom diverse beleidsvelden vragen om een uitbreiding van de huidige BOA capaciteit. Als deze uitbreiding niet wordt gedaan zal dit resulteren dat wij als gemeente niet of onvoldoende kunnen acteren op ondermijningdossiers of inzet op thematisch niveau (zoals jeugd- of woonoverlast). Daarnaast zijn we genoodzaakt om reactief te werk te (blijven) gaan en is er zeer beperkt ruimte om mee te gaan met het ritme van de gemeente, oftewel beschikbaarheid in de avonden of weekenden. Dit betekent dan ook dat samenwerking met partners reactief blijft en de gewenste zichtbaarheid niet zal toenemen. Met de invoering van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) gaat er daarnaast een verschuiving plaats vinden in de taken van toezicht en handhaving. De omgevingsveiligheid wordt hierin een belangrijk thema. Dit zal een andere inzet van de BOA’s en de toezichthouders vragen.

Als de huidige formatie van de BOA’s niet wordt uitgebreid betekend dit dat wij in relatie tot de omgevingsveiligheid niet kunnen voldoen aan taken zoals toezicht op illegale bouw. Dit maakt de toekomstbestendigheid dan ook kwetsbaar. Dat overwegende wordt voorgesteld om te kiezen voor knop 2. De kosten van deze formatie uitbreiding bedragen €120.000,- aan loonkosten. Dit is exclusief opleidingskosten, uitrustingskosten en kosten werkkleding per kalenderjaar. Omdat 2023 bijna halverwege is betekent dit voor 2023 minder uitgaven dan vooraf opgegeven; namelijk €60.000,- De structurele kosten vanaf 2024 jaren betreffen €120.000,-.

Planning Na vaststelling van dit voorstel wordt de werving zo spoedig mogelijk opgestart. Het profiel is al gereed. Doel is dat de nieuwe medewerker zo spoedig mogelijk start.

72 rAA

CUP 2.0 2022-2026

VEILIGHEID & HANDHAVING veiligheid

Werkblad v&h veiligheid 1. Onderwerp Deze notitie gaat over de ambities van de gemeenteraad, op het gebied van veiligheid en handhaving. In het raadsakkoord zijn de volgende drie thema’s opgenomen: • Het aanpakken van ondermijning waaronder aanpak drugsproblematiek; • Het vergroten van de weerbaarheid van onze inwoners en ondernemers; • Het versterken van de verbinding tussen veiligheid en het sociale domein. Daarnaast is opgenomen dat de zichtbaarheid van de Boa’s verhoogd moet worden van 14,5%2 naar 20%. De gemeenteraad heeft daarnaast geconstateerd dat de politie steeds vaker tijd kwijt is aan oneigenlijke taken. De raad heeft het college opdracht gegeven om met de politie in gesprek te gaan. Het doel hiervan is om nader samen te werken en te kijken waarin de gemeente een nadere rol kan spelen. De genoemde ambities en opgaven vragen om keuzes op het gebied van financiën en capaciteit. In deze notitie willen we u meenemen in de mogelijkheden die wij als college zien op het gebied van veiligheid. Mede ook in relatie tot het vastgestelde Integraal Veiligheidsbeleid 2023-2026 (IVB). De opgaven en ambities rond de specifieke rol van toezicht en handhaving in relatie tot de verschillende veiligheidsthema’s (zoals bij de aanpak van ondermijning, overlastgevende jeugd, woonoverlast, adresfraude, etc.) vindt zijn uitwerking in format 9a.

Deze zijn nauw verbonden aan de ambities zoals gesteld in het IVB. Knop 1 Onder deze knop vallen de acties die onder de going concern vallen of die al in de huidige begroting zijn opgenomen. Huidige werkzaamheden veiligheid en crisisbeheersing - Veiligheid heeft een uitgebreid takenpakket. Denk aan het aanpakken van ondermijning, woonoverlast, huiselijk geweld, online criminaliteit, radicalisering en de inzet bij calamiteiten of grootschalige evenementen. Gezien de veranderende maatschappij, de recente coronacrisis en de huidige vluchtelingencrisis zien we enerzijds een verschuiving van het taakveld, maar anderzijds ook een uitbreiding van het taakveld. Daarnaast zien we de afgelopen jaren een toename van (complexe) casuïstiek. Dit heeft dan ook effect op de lokale veiligheidsvraagstukken en de inzet die hierop kan worden gepleegd. - Vanuit het CUP hebben we incidenteel €75.000,- ontvangen. Met dit eenmalige budget kunnen we een eerste start maken met uitvoering geven aan de ambities uit 2 Bron: veiligheidsmonitor 2021

73 rAA

CUP 2.0 2022-2026

het Integraal Veiligheidsbeleid 2023-2026 en het raadsakkoord. Dit omvat onder andere het realiseren van buurtbemiddeling, het aanpakken van ondermijning en bewustwordingscampagnes rondom diverse veiligheidsthema´s. Om hier verder invulling aan te geven wordt tijdelijk extra ondersteuning ingehuurd. Knop 2 - Knop 1, aangevuld met: - Structurele uitbreiding formatie team veiligheid met 0,67 fte; met een budget van €50.000,- loonkosten per kalenderjaar (schaal 9). Hiermee is er meer capaciteit om blijvend uitvoering te geven aan de gestelde ambities van het Integraal Veiligheidsbeleid. Daarnaast biedt dit ruimte voor het oppakken van beleidsmatige werkzaamheden. - Structureel budget voor OOV van €30.000,- om uitvoering te geven aan de gestelde ambities van het Integraal veiligheidsbeleid.

2. Waarom moeten we hierop inzetten? Onze visie is dat Kaag en Braassem een gemeente is waar onze inwoners veilig kunnen wonen, weerbaar zijn en omzien naar elkaar. Door invulling te geven aan de investering zoals genoemd zijn we in staat om uitvoering te geven aan onze taken en verantwoordelijkheden op het gebied van veiligheid. Ook kunnen we investeren in veiligheidsontwikkelingen en waarborgen we een duurzame en effectieve samenwerking met onze partners.

3. Huidige situatie 1 Op dit moment hebben we twee adviseurs openbare orde en veiligheid en een adviseur zorg en veiligheid. Dit is in totaal 2,3 fte. Zij zijn belast met de (strategische) advisering, coördinatie en de uitvoering van alle werkzaamheden op het gebied van openbare orde en veiligheid, zorg en veiligheid en crisisbeheersing. Zij zijn zowel op casuïstiek als strategisch niveau betrokken bij de verschillende veiligheidsthema’s. Gezien de huidige ontwikkelingen op het gebied van veiligheid verandert ook de aard van de (lokale) veiligheidsvraagstukken. Daarnaast maken diverse wijzigingen in wet- en regelgeving en uitbreidingen van (burgemeesters)bevoegdheden- en verantwoordelijkheden het noodzakelijk dat diverse beleidsstukken moeten worden geactualiseerd/opgesteld. Dit geldt bijvoorbeeld voor het actualiseren van beleid rond de Opiumwet, de wet Bibob en de Wet aanpak woonoverlast en het (nieuw) opstellen van beleid voor de aanpak van mensenhandel. We stellen jaarlijks een uitvoeringsplan op waarin we opnemen waar de beschikbare capaciteit op wordt ingezet. Daarbij werken we veelal risico-gestuurd. Gelet op de beschikbare capaciteit en het budget moeten er keuzes worden gemaakt welke werkzaamheden en ambities, zowel op uitvoerend als beleidsmatig niveau, wel of niet worden opgepakt.

4. Waar zitten keuzemogelijkheden en wat gaat het kosten? 74 rAA

CUP 2.0 2022-2026

Plannen moeten realistisch in hun ambitie te zijn en betaalbaar in de uitvoering. Hier zit een keuzemogelijkheid voor de raad. We schetsen u twee scenario’s: Knop 1: Huidige situatie doorzetten We zetten onze going concern werkzaamheden door en benutten de eenmalig ontvangen gelden zoals opgenomen in het CUP. Hiermee richten we onder andere buurtbemiddeling in en gaan we tijdelijk extra ondersteuning inhuren voor uitvoerende werkzaamheden zoals voorlichting en bewustwordingscampagnes. Los van de gelden uit het CUP is er geen apart budget beschikbaar voor openbare orde en veiligheid. Knop 2: Capaciteit op orde en uitbreiding met structureel budget: Naast de huidige werkzaamheden zoals genoemd bij knop 1 kan met de uitbreiding van een structureel budget blijvend (financiële) uitvoering worden gegeven aan de ambities uit het Integraal Veiligheidsbeleid 2023-2026. Daarbij zorgt het uitbreiden van de capaciteit ervoor dat er ruimte ontstaat om projectmatige veiligheidsopgaven op te pakken. Dit levert meer beleidsruimte op voor strategische vraagstukken en minder risico-gestuurd te werken. Daarnaast ontlast het de hoge werkdruk van de huidige drie adviseurs. Wanneer u kiest voor knop 2: structureel budget voor de financiële uitvoering en uitbreiding van de formatie met 0,67 fte zal het financiële effect € 80.000,- per kalenderjaar zijn.

Namelijk € 50.000,- aan loonkosten en € 30.000,- uitvoeringsbudget.

5. Wat is de planning? Wanneer u kiest voor knop 1 - We gaan door op de huidige weg en zetten, voor zover mogelijk, de going concern werkzaamheden voort. - Er is sprake van een stijging van de going concern werkzaamheden als gevolg van uitbreiding van het taakveld, een stijging van (complexe) casuïstiek en meerdere opgaven en ambities (o.a. door gewijzigde wet- en regelgeving) waar we als gemeente voor staan. Met de huidige capaciteit kan hier niet altijd direct en/of op het gewenste moment inzet op worden gepleegd. Er moeten keuzes worden gemaakt welke werkzaamheden en ambities, zowel op uitvoerend als beleidsmatig niveau, wel of niet worden opgepakt. - We benutten de eenmalig ontvangen gelden uit het CUP waarmee een start kan worden gemaakt met het uitvoeren van de ambities zoals genoemd in het IVB. Dit omvat het tijdelijk inhuren van extra ondersteuning om (mede) invulling te geven aan voorliggende opgaven. Denk aan het realiseren van buurtbemiddeling, het aanpakken van ondermijning en bewustwordingscampagnes rondom diverse veiligheidsthema´s. - Er is geen structureel budget beschikbaar voor openbare orde en veiligheid en/of om structureel uitvoering te kunnen geven aan de opgaven en ambities uit het IVB.

Dit betekent dat opgaven en ambities die door de incidentele middelen uit het CUP tot stand zijn gekomen niet structureel kunnen worden opgepakt en/of kunnen worden gecontinueerd. Dit geldt ook voor de ambities uit het raadsakkoord. - Bij aanvullende financiële vraagstukken komen we bij u terug. Wanneer u kiest voor knop 2 - Zie knop 1, met als aanvulling: 75 rAA

CUP 2.0 2022-2026

-

-

Er is structureel budget van € 30.000,- beschikbaar om financieel uitvoering te (blijven) geven aan bijvoorbeeld buurtbemiddeling, cybersecurity game Hackshield, het organiseren van jaarlijkse bewustwordingsactiviteiten en -bijeenkomsten op het gebied van cybercrime, ondermijning en mensenhandel. Het uitbreiden van de formatie met 0,67 fte met € 50.000,- aan loonkosten per kalenderjaar. De werving hiervoor wordt zo spoedig mogelijk opgepakt. Structurele uitbreiding van de formatie zorgt ervoor dat er meer ruimte ontstaat binnen de huidige werkverdeling. Hierdoor kunnen de opgaven en ambities beter opgepakt worden en ontstaat er meer ruimte, zowel voor uitvoering als voor beleidsmatige taken. Ook verkleint het de kwetsbaarheid en de werkdruk van de huidige beschikbare 2,3 fte.

6. Wat is het concrete eindresultaat? Met het creëren van meer mogelijkheden voor het uitvoeren van diverse veiligheidsvraagstukken vergroten we het veiligheidsgevoel bij onze inwoners en ondernemers. Hiermee investeren we in de weerbaarheid van onze gemeente en biedt het de mogelijkheid om mee te bewegen met de huidige maatschappelijke ontwikkelingen.

Voorgestelde keuze Met knop 2 stelt het college voor om een structureel budget van €30.000,- beschikbaar te stellen. En een structurele uitbreiding van de formatie team veiligheid met 0,67 fte te realiseren. De loonkosten hiervan bedragen voor 2023 €25.000,-. Per 2024 gaat dit om structurele loonkosten van €50.000,-. Dit is in lijn met de door een meerderheid van de raad bij het knoppenmodel aangegeven keuze.

Planning Na vaststelling van dit voorstel wordt de werving van een medewerker veiligheid zo spoedig mogelijk opgestart. Daarnaast kan het structureel aanbieden voor buurtbemiddeling dan definitief worden vormgegeven en het uitvoeringsplan nav het Integraal Veiligheidsbeleid zal definitief worden opgesteld.

76 rAA

CUP 2.0 2022-2026