Bijlage 1 - Aanbiedingsbrief RBP Coalitie voor veiligheid 2023-2026

Aan Datum Onderwerp

De raad van de gemeente Kaag en Braassem 7 juli 2022 Aanbieding ontwerp regionaal beleidsplan ‘Coalitie voor veiligheid 2023 -2026’

Steller Telefoon Email

Wim Eppinga 06 46 21 53 65 wim.eppinga@denhaag.nl

Geachte leden van de gemeenteraad, Middels deze brief bied ik u het regionaal beleidsplan van de Eenheid Den Haag ‘Coalitie voor veiligheid 2023-2026’ aan voor uw zienswijze. Dit in aansluiting op de vergadering van het Regionaal Bestuurlijk Overleg (RBO) van de eenheid Den Haag op 23 juni jl., waarin de 27 burgemeesters, de hoofdofficier van justitie en de politiechef het ontwerp van dit plan hebben vastgesteld. Conform de Politiewet 2012 dient er eens in de vier jaar een regionaal beleidsplan per eenheid te worden vastgesteld. Artikel 38b lid van de Politiewet stelt: Voorafgaand aan de vaststelling van het beleidsplan, bedoeld in artikel 39 eerste lid, hoort de burgemeester van een gemeente in het gebied waarin de regionale eenheid de politietaak uitvoert, de gemeenteraad van die gemeente over het ontwerpbeleidsplan. Definitieve vaststelling van het regionaal beleidsplan van de eenheid Den Haag ‘Coalitie voor veiligheid 2023-2026’ vindt plaats na ontvangst van en rekening houdend met de ontvangen zienswijzen van de 27 gemeenteraden in de eenheid Den Haag. Vaststelling van de Coalitie voor veiligheid door het RBO is voorzien in december 2022. Regionale samenwerking Gemeenten voeren de regie op het lokale veiligheidsbeleid. Op onderwerpen die de grenzen van gemeenten overstijgen en waar bovenlokale aanpak effectiever en efficiënter is, wordt samengewerkt in regionaal verband.

In 2015 heeft het RBO een missie geformuleerd voor regionale samenwerking: “Gemeenten, politie en OM werken samen om de eenheid Den Haag veiliger te maken. Dit doen wij samen met onze ketenpartners, inwoners en ondernemers.” Deze missie blijft onveranderd van kracht voor de komende vier jaar. Bij elk veiligheidsvraagstuk dat zich aandient, en integraal (en regionaal) aandacht vraagt, hanteren we steeds drie uitgangspunten: 1. Voor alle geprioriteerde veiligheidsproblemen geldt dat er middels een integrale aanpak probleemgericht, informatie gestuurd met inwoners en ondernemers wordt samengewerkt. 2. Samenwerking tussen het veiligheidsdomein en het sociale domein is een vereiste. 3. Openbare orde en veiligheid is een lokale aangelegenheid. Alleen veiligheidsproblemen waarbij bovenlokale samenwerking een toegevoegde waarde heeft worden regionaal opgepakt. Het Regionaal Samenwerkingsverband Integrale Veiligheid (RSIV) is een samenwerkingsverband van de 27 gemeenten, OM en politie in de eenheid Den Haag. Het RSIV ondersteunt de veiligheidspartners in de uitvoering van de Coalitie voor veiligheid.

RSIV | Postbus 12 600 | 2500 DJ Den Haag | rsiv@denhaag.nl

De Coalitie voor veiligheid en lokaal veiligheidsbeleid Openbare orde en veiligheid op lokaal niveau zijn de verantwoordelijkheid van de gemeente. Hiertoe leggen veel gemeenten hun veiligheidsbeleid vast in een integraal veiligheidsplan (IVP). Het IVP is de leidraad voor de lokale prioriteiten over een periode van vier jaar. Veel thema’s uit het lokale IVP zullen overeenkomen met de Coalitie voor veiligheid; beide plannen vullen elkaar als het ware aan. Juist op deze thema’s kan regionale samenwerking van toegevoegde waarde zijn. Maar het staat iedere gemeente vrij om lokaal ook andere prioriteiten te bepalen dan de prioriteiten uit de Coalitie voor veiligheid. Coalitie voor veiligheid 2023 – 2026 De burgemeesters, politiechef en hoofdofficier stellen in de ‘Coalitie voor veiligheid 2023 -2026’ vijf prioriteiten voor waar wij gezamenlijk extra op in zetten: 1. Maatschappelijk ongenoegen 2. Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit 3. Jeugd en veiligheid 4. Zorg en veiligheid 5. Ondermijning Deze vijf thema’s zijn tot stand gekomen op basis van het Algemeen Veiligheidsbeeld van de eenheid Den Haag en vervolgens nader uitgewerkt. Het RSIV heeft hiervoor interviews gehouden met gemeenten, de politie, het Openbaar Ministerie en andere regionale partners. Daarnaast zijn er ambtelijke en bestuurlijke expertsessies georganiseerd.

Op de thema’s zorg en veiligheid en ondermijning is bovendien aansluiting gezocht bij de bestaande beleidsprogramma’s van de zorg- en veiligheidshuizen en het Regionaal Informatie- en Expertisecentrum (RIEC). De Coalitie voor veiligheid is een strategisch beleidsplan en heeft in die zin een wat hoger abstractieniveau. De strategische ambities worden door het RSIV en de partners uitgewerkt in jaarlijkse actieplannen met concrete doelstellingen. Dat geeft ruimte om bij te sturen gedurende de beleidsperiode en om in te spelen op eventuele nieuwe ontwikkelingen. Maatschappelijk ongenoegen De ambitie van de Coalitie voor veiligheid is om ‘good practices’ over de preventie van ongewenste uitingen van maatschappelijk ongenoegen te delen, een dialoog tot stand te brengen en burgers weerbaar te maken ten aanzien van desinformatie. Politie, gemeenten en OM gaan nauwer samenwerken om een beter én gedeeld inzicht te krijgen in de problematiek. Verkregen informatie wordt meer gezamenlijk geanalyseerd en geduid. We stellen een heldere, integrale visie op over de rol van het lokaal bestuur en zijn samenwerkingspartners op dit thema. Aansluitend stellen we een handelingskader voor preventie op. Hierbij omschrijven we hoe de gezamenlijke partners om kunnen gaan met uitingen van maatschappelijk ongenoegen die over dreigen te gaan van activisme naar extremisme.

Gemeenten, politie, OM en ketenpartners hebben in de Zorg- en Veiligheidshuizen een integrale persoonsgerichte aanpak (PGA). De komende jaren zal regionaal worden gekeken in hoeverre de diverse bestaande persoonsgerichte aanpakken van toepassing zijn op personen die hun maatschappelijk ongenoegen grensoverschrijdend uiten, al dan niet in combinatie met complotdenken en wat dit vergt op het vlak van kennis en interventies. Daarbij wordt ook gekeken naar preventiemogelijkheden met betrekking tot deze doelgroep. Er is internationaal, nationaal en lokaal veel wetenschappelijke en praktische kennis over en ervaring met het thema. Deze kennis en ervaring brengen we actief bij elkaar. Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit We richten ons op het weerbaarder maken van bewoners en ondernemers tegen cybercrime. De Coalitie voor veiligheid sluit aan bij het Regeerakkoord op de punten: preventie, samenwerking en

RSIV | Postbus 12 600 | 2500 DJ Den Haag | rsiv@denhaag.nl

cijfermatige onderbouwing. In de Coalitie voor veiligheid worden deze punten aan elkaar verbonden zodat we onze weerbaarheid tegen cybercrime en digitale criminaliteit vergroten. We maken voor alle kernpartners helder wat ieders rollen, taken en bevoegdheden zijn. We willen sneller zicht krijgen op de ontwikkelingen. Daarvoor is het noodzakelijk om door te gaan met het regelmatig opstellen van goede cyberbeelden (met daarin indicatoren van slachtoffer- en daderschap), met duiding vanuit de politie en informatie vanuit andere sectoren. Zo zorgen we voor betere analyse, duiding en agendering van de problematiek. Naast dat we de weerbaarheid van potentiële slachtoffers vergroten, is het van belang om daderschap te voorkomen. Er bestaan inmiddels verschillende interventies die toegepast kunnen worden. We willen niet alleen op landelijk, maar ook op regionaal niveau overzicht hebben en houden van de bestaande interventies, bronnen en ervaringen middels een interventiematrix, zodat gemeenten beschikken over een uitgebreid handelingsperspectief. We gaan de samenwerking intensiveren tussen politie, OM en gemeenten, met externe deskundigheid vanuit het bedrijfsleven en de wetenschap.

Politie, OM, gemeenten en publieke en private partners gaan bestaande acties en initiatieven op elkaar afstemmen en waar mogelijk bundelen, op weerbaarheid en bewustzijn in het digitale domein, zowel gericht op daders als op slachtoffers. Jeugd en veiligheid Voor de komende jaren leggen we de focus op twee speerpunten om jeugdcriminaliteit terug te dringen. Ten eerste de inzet op samenwerking tussen onderwijs en het zorg- en veiligheidsdomein. Hier is met name winst te boeken op vroegsignalering, meer grip van scholen op veiligheidsproblemen en het betrekken van scholen in de aanpak van de verschillende onderdelen van Jeugd en veiligheid. Ten tweede de inzet op online straatcultuur. We willen meer zicht krijgen op wat er online gebeurt; welke informatie beschikbaar is, hoe deze informatie gedeeld kan worden en wat we ermee mogen (handelingskader). Deze speerpunten laten zich vertalen naar de volgende doelstellingen. We zetten in op een goede gezamenlijke informatiepositie voor het verkrijgen van een gemeenschappelijk beeld van de problematiek. Door gezamenlijk te signaleren en te duiden wordt het bewustzijn van de problematiek en de urgentie om deze aan te pakken steeds groter. We zetten de komende jaren in op het ondersteunen van gemeenten bij hun regierol op het thema ‘Jeugd en veiligheid’ en het neerzetten van een lokale (preventieve) jeugdaanpak.

Het RSIV speelt een belangrijke rol bij het bundelen en delen van kennis en ervaring ten aanzien van preventie, vroegsignalering en het ontwikkelen van (onderdelen van) een effectieve aanpak. Hierbij zal, net als in voorgaande jaren, ook aandacht zijn voor het onderwerp wapens en jongeren (excessief geweld). We vergroten de lokale samenwerking tussen onderwijs, sociaal- en veiligheidsdomein. Het RSIV en het RIEC ondersteunen gemeenten hierbij met concrete handreikingen en adviezen. Gemeenten en het RSIV bieden ondersteuning aan (basis)scholen bij de invulling van hun rol en positionering t.a.v. vroegsignalering. Zorg en veiligheid Voor de periode 2023-2026 zetten we in op vier onderwerpen op het snijvlak van zorg en veiligheid: verward of onbegrepen gedrag, huiselijk geweld, radicalisering en de re-integratie van exgedetineerden. De doelstellingen voor de samenwerking op het thema verward gedrag zijn het inrichten van een regionale kenniswerkplaats, samen leren van knelpunten uit casuïstiek en het beter op elkaar afstemmen van triageprocessen van de diverse meldkamers en de zorg ten behoeve van een betere hulpverlening in acute situaties. Op het gebied van huiselijk geweld is de ambitie voor de komende jaren om de samenwerking tussen gemeenten, Veilig Thuis en politie te versterken met als doel huiselijk geweld eerder en beter stoppen.

Verder is de bedreiging vanuit terrorisme, extremisme en radicalisering nog altijd voorstelbaar. We willen in de aanpak een kwaliteitsslag maken zodat we tijdig kunnen interveniëren als dat nodig is. We denken na over de aanpak van nieuwe trends en ontwikkelingen, zoals maatschappelijk ongenoegen (zie het hoofdstuk maatschappelijk ongenoegen), en het uitwisselen van kennis. We zorgen dat partners elkaar nog sneller weten te vinden om elkaars informatiepositie te verstevigen. We zetten de persoonsgerichte aanpak (PGA) gerelateerd aan CTER

RSIV | Postbus 12 600 | 2500 DJ Den Haag | rsiv@denhaag.nl

in de Zorg- en Veiligheidshuizen voort. We organiseren multidisciplinaire casusoverleggen waarbij maatregelen of interventies worden afgestemd m.b.t. de re-integratie van uitreizigers die zijn teruggekeerd naar Nederland en na detentie terugkeren binnen de eenheid. We bespreken casuïstiek met als doel een veilige re-integratie van minderjarige terugkeerders te bevorderen. In het bestuurlijk akkoord ‘Kansen bieden voor re-integratie’ is afgesproken dat de betrokken partijen intensiever gaan samenwerken om een succesvolle terugkeer van gedetineerden naar de samenleving en vermindering van recidive te bewerkstelligen. In Haaglanden zal de komende jaren uitvoering worden gegeven aan het akkoord: door ontwikkelen van de lokale re-integratie aanpakken en verstevigen van het regionale netwerk op operationeel en tactisch niveau. DJI en de drie reclasseringsorganisaties zullen samen met het Zorg- en Veiligheidshuis Hollands Midden bezien hoe de afspraken uit het Bestuurlijk Akkoord en de Wet Straffen en Beschermen het beste ingevoerd kunnen worden op regionaal niveau. Ondermijning De doelstellingen op het thema ondermijning zijn uitgewerkt in de ‘ontwikkelstrategie aanpak ondermijning 2023 en verder’ onder regie van het RIEC Den Haag. In het verlengde daarvan zetten we binnen de Coalitie voor veiligheid in op de volgende doelstellingen.

Per districtelijke ondermijningstafel en RISO pakken we minimaal een voorbeeldcasus met naar verwachting grote maatschappelijke impact als één overheid integraal op. We houden ruimte voor lokale ‘buikpijncasuïstiek’. Het is zaak – mede voor het vergroten van vertrouwen in de overheid - om over de volle breedte zichtbaar massa te blijven maken in de aanpak van ondermijnende criminaliteit. Ook aanpak van kleine lokale casussen doet ertoe. In het verlengde van onze inzet op casuïstiek werken we ook samen op criminaliteitsfenomenen. Daarvoor vertalen we de gewenste maatschappelijke effecten naar duidelijke doelstellingen en zoeken we hierop de samenwerking met elkaar. Sterkteverdeling politie Naast de bestuurlijke prioriteiten, beschrijft het regionaal beleidsplan ook de sterkteverdeling van de politie (conform de Politiewet, artikel 39 lid 1). De sterkteverdeling in de Coalitie voor veiligheid is de huidige verdeling. Vanaf 2025 of 2026 komt extra formatie (700 fte landelijk) beschikbaar vanuit de motie Hermans. Hoeveel capaciteit de eenheid Den Haag er bij krijgt is op dit moment nog niet bekend. Als het aantal formatieplaatsen bekend is, zal de verdeling worden uitgewerkt en vastgesteld in het RBO, waarbij onder meer rekening gehouden zal worden met de toegenomen inwoneraantallen in een aantal gemeenten.

Landelijke veiligheidsagenda 2023 - 2026 Eens per vier jaar worden ook landelijke beleidsdoelstellingen voor de politie vastgesteld. Deze ‘Veiligheidsagenda’ wordt opgesteld door de minister, de regioburgemeesters en het college van procureurs-generaal. De Veiligheidsagenda en de prioriteiten op regionaal en lokaal niveau zijn complementair. De realisatie van de landelijke beleidsdoelstellingen mag dus niet ten koste gaan van de lokale en regionale prioriteiten. De thema’s van de landelijke Veiligheidsagenda 2023-2026 zijn: cybercrime / digitale criminaliteit, ondermijning, maatschappelijke onrust en mensenhandel. Deze thema’s sluiten naadloos aan op de thema’s van de Coalitie voor veiligheid. De uitgewerkte doelstellingen worden eind 2022 verwacht en zullen dan worden toegevoegd aan de Coalitie voor veiligheid.

RSIV | Postbus 12 600 | 2500 DJ Den Haag | rsiv@denhaag.nl