Beantwoording Mondeling in de Visie & Advies van 1 december 2025 gestelde vragen door raadsleden Woonzorgvisie

Mondeling in een vergadering gestelde vragen door raadsleden Vergadering d.d. Soort vergadering Nummer agendapunt Titel agendapunt

: 1 december 2025 : Visie & advies : 9 : Woonzorgvisie

Fractie: D66

Vraag: Op pagina 15 staat vermeld dat er geen Beschermd thuis plekken zijn. Deze kunnen de druk verlichten op Beschermd wonen. Hoe kunnen we daar zo snel mogelijk op inzetten dat beschermd thuis plekken ook hier gerealiseerd worden? Antwoord: Tom in de buurt zet al intensieve hulp in om beschermd wonen te voorkomen en/of de wachtlijst te overbruggen. Daarnaast is Tom in de buurt, samen met Rivierduinen en de drie gemeenten bezig met het opzetten van een pilot beschermd thuis.

Fractie: D66

Vraag: Op pagina 16 staat dat er te weinig plekken zijn voor maatschappelijke opvang en dat er niet meer plekken gerealiseerd kunnen worden door een financieringstekort. Vallen Skaeve huse onder maatschappelijke opvangplekken? En kunnen we inzetten op het verkrijgen van meer financiering voor maatschappelijke opvang? Antwoord: Nee, skaeve huse zijn geen vorm van maatschappelijke opvang. Om het tekort aan opvangplekken op te lossen zijn we ons binnen de Rijnstreekgemeenten aan het oriënteren op het uitbreiden van opvangplekken. Zodra hier meer over bekend is, zullen we dit laten weten. Dit financieringstekort wordt grotendeels opgelost door financiële middelen die beschikbaar worden gesteld aan centrumgemeente Leiden en worden onderverdeeld onder de subregio’s.

Fractie: D66

Vraag: Op pagina 18 staat om de doorstroming op gang te brengen financiële stimuli kunnen worden overwogen zoals het bevriezen van de huidige huurprijs bij verhuizing of verhuisvergoeding. Zou het helpen als een soort doorstromingsfonds ingesteld zou worden? En wat wordt er momenteel gedaan aan voorlichting bewustwording rondom doorstroom naast de ouderenadviseur? Antwoord: Momenteel zijn we bezig met het opzetten van een doorstroomregeling met gemeente Nieuwkoop, WYwonen, Woondiensten Aarwoude, Woningstichting Nieuwkoop en Hof wonen. In deze regeling is het de bedoeling dat we een ‘doorstroommakelaar’ in gaan zetten. Ook is er de mogelijkheid opgenomen om financiële stimuli in te zetten. De regels hieromtrent zijn aangescherpt, maar er wordt onderzocht wat de

mogelijkheden zijn in bijvoorbeeld het verstrekken van een verhuiskostenvergoeding. Fractie: D66

Vraag: Op pagina 20 staat dat we in Kaag en Braassem relatief weinig sociale huurwoningen hebben onder de aftoppingsgrens van € 682,-. Het landelijke gemiddeld is 79% en in Kaag en Braasem 68%. Er is duidelijk behoefte aan meer sociale huurwoningen. Wat zijn de oorzaken van dit lage percentage en hoe kunnen we dit omhoog krijgen? En wat is het effect van het vereveningsfonds? Antwoord: de oorzaak zal liggen in het feit dat we een gemeente zijn met veel grondgebonden woningen, dan appartementen. Deze woningen hebben daardoor vaak meer WWS-punten en vallen dan in de categorie tot de 2e aftoppingsgrens of daarboven. We kunnen dit omhoog krijgen door het realiseren van kleinere 1/2 persoonshuishoudens. Hier is inderdaad een grote behoefte aan. Het vereveningsfonds draagt zeker bij aan de realisatie van deze woningen. Er staan een aantal projecten op de planning welke in aanmerking komen voor een bijdrage hieruit.

Fractie: D66

Vraag: Op pagina 21 staat bij speerpunten staat inwoners die oud willen worden in de kleinere dorpen of buitengebied weten wat hiervan de consequenties zijn als het gaat om de bereikbaarheid van voorzieningen. Dit kan niet in een speerpunt worden opgenomen want dat staat in contrast met wat een woonzorgvisie inhoud. Speerpunt verwijderen of aanpassen? Antwoord: Wat we hiermee willen zeggen is dat het helaas niet mogelijk is om alle zorgvoorzieningen overal dichtbij te hebben. Vitale ouderen kunnen prima in de kleinere kernen blijven wonen, maar zodra ze zwaardere zorg nodig hebben is dit niet altijd meer mogelijk. We begrijpen dat dit misschien niet echt een speerpunt is, maar het is ter verduidelijking dat dit is waar we mee te maken hebben in een landelijk gebied met kleine kernen.

Fractie: D66

Vraag: Op pagina 23 staat geschreven dat er een notitie referentiewaarden sociaal domein in ontwikkeling is. Wanneer kunnen we die verwachten? Antwoord: De notitie referentiewaarden is op dit moment een intern document dat we gebruiken om te kijken naar de huidige situatie en naar eventuele ontwikkelingen. Deze notitie heeft vooralsnog geen formele status.

Fractie: CDA

Vraag: Woonzorgvisie is al twee jaar verplicht, waarom komt dit document nu pas naar de raad? Antwoord: De woonzorgvisie is nog niet verplicht, maar wordt in de toekomst verplicht met het vaststellen van de Wet Versterking regie volkshuisvesting. We weten inderdaad al enige tijd dat deze eraan komt. In 2024 is de verwachting gewekt dat op 1 januari 2026 alle gemeenten een woonzorgvisie moeten hebben. In de regio en subregio hebben we gesproken over hoe dit vorm te geven en afgesproken de visies lokaal op te stellen. Eind 2024 hebben we offertes opgevraagd. Companen is begin 2025 gestart met het opstellen van

een woonzorganalyse en de woonzorgvisie. In de Regionale Woonagenda en de prestatieafspraken is de afspraak gemaakt dat we op 1 januari 2026 de Woonzorgvisie opgesteld hebben. Fractie: CDA

Vraag: Voor het huisvesten van doelgroepen komt er niet vaak een initiatief langs de raad. Hoe kunnen we stimuleren dat doelgroepenhuisvesting van de grond komt? Antwoord: De woonzorgvisie is opgesteld in samenwerking met de corporaties. Ook zij willen graag weten wat er op ze afkomt als het gaat om huisvesting van doelgroepen aangezien zij dit voor een groot gedeelte op zicht zullen moeten nemen. De corporaties zijn hiermee dus gestimuleerd. Als gemeente stimuleren wij ook bij initiatieven om voor de gewenste doelgroep te bouwen. Met de woonzorgvisie hebben we goede onderbouwing.

Fractie: VVD

Vraag: Hoe stimuleert deze visie de eigen verantwoordelijkheid in plaats van meer voorzieningen en is er ook een kostenbatenanalyse gemaakt van wat we gaan doen met deze visie en wat voor effect het nu heeft? Hoe denken we deze visie toe te passen in de praktijk? Zijn er praktijkvoorbeelden die baat hebben hierbij? Hoe borgen we de rechtmatigheid van deze woonzorgvisie die opgenomen moet worden in verordeningen en omgevingsvisie in de toekomst terwijl de huisvestingswet nog geldt? Antwoord: Het stimuleren van eigen verantwoordelijkheid is helaas niet voor alle groepen van de bevolking weggelegd. Er is geen kostenbatenanalyse gemaakt. Er volgt een uitvoeringsprogramma en aan de hand daarvan kunnen we naar kosten gaan kijken. Deze visie helpt ons bij het beoordelen van initiatieven en het sturen op woningbouw naar behoefte. Companen maakt een overzicht van interactieve kaarten van alle kernen waarmee huisvesting en voorzieningen in beeld worden gebracht en daarmee geschikte locaties voor verschillende soorten huisvesting. Kwetsbare groepen hebben hier uiteraard baat bij aangezien zij nu niet altijd passende huisvesting kunnen vinden. De binnenvest bijvoorbeeld huisvest momenteel mensen in hotels. Dit is niet houdbaar. Nog een voorbeeld is als ouderen doorstromen komen er woningen vrij voor gezinnen.

De verwachting is dat de Wet Versterking regie in 2026 in werking gaat treden en dat borgt de woonzorgvisie. In de huisvestingsverordening 2026 is al geanticipeerd op de wet versterking regie volkshuisvesting.

Fractie: VVD

Vraag: Hoe houden we rekening met de reguliere woningzoekenden in deze visie? Hoe houden wij rekening met het feit dat de 1e kamer wil dat reguliere werkende ook worden opgenomen in de woonvisie? Antwoord: In de huisvestingswet is bepaald dat 50% van de beschikbare huurwoningen moeten worden toegewezen aan reguliere woningzoekenden. De andere 50% mag ingezet worden voor regionaal maatwerk en lokaal maatwerk. Deze onderverdeling is resp 20% en 30%. Het percentage toewijzingen aan regionaal maatwerk (contingenten en urgenten) is in Kaag en

Braassem altijd erg laag. Dit heeft te maken met dat de meeste uitstroom in en rondom de centrumgemeenten plaatsvindt. In het volkshuisvestingsprogramma moeten alle woningzoekenden een plek krijgen zoals dat nu ook het geval is in de huidige woonvisie. Er is in de Wet Versterking regie volkshuisvesting aandacht voor meer urgente aandachtsgroepen alsmede dakloze huishoudens met minderjarige kinderen. Fractie: VVD

Vraag: Komen er gelden vanuit het rijk beschikbaar om aan de taken uit de woonzorgvisie te kunnen voldoen? Antwoord: De woningcorporaties zijn hiervoor grotendeels aan zet en kunnen wel gebruik maken van subsidies vanuit Rijk en Provincie. Daarnaast kunnen zij ook een bijdrage krijgen uit het vereveningsfonds. Er komen ook financiële middelen beschikbaar vanuit het Rijk aan de centrumgemeenten. Deze middelen worden onderverdeeld onder de subregio’s.

Fractie: VVD

Vraag: Raken we meer toewijzingen kwijt aan regionale afspraken? Hebben we nog zeggenschap over wie wij hier een woning gunnen? Antwoord: In de huisvestingswet is bepaald dat 50% van de beschikbare huurwoningen moeten worden toegewezen aan reguliere woningzoekenden + urgenten zonder lokale binding en statushouders. De andere 50% mag ingezet worden voor regionaal maatwerk en lokaal maatwerk. In de regio is de onderverdeling van deze 50% resp 20% en 30%. We kunnen als gemeente dus kiezen om 30% van de woningen te verhuren met lokaal maatwerk naast de 50% reguliere toewijzingen. Daarmee kunnen circa 74% (80-6% niet lokale urgenten en statushouders) van de woningen worden verhuurd aan reguliere woningzoekenden. Gezien het feit dat er in Kaag en Braassem een zeer lage toewijzing (ca 5%) is aan urgenten en contingenten is het percentage in de praktijk hoger. Het is dus niet zo dat er per definitie maar 50% naar reguliere woningzoekenden gaat. Elke woning die niet aan een aandachtsgroep wordt toegewezen gaat naar de reguliere woningzoekenden. De woonzorgvisie zelf zorgt er niet voor dat we meer toewijzingen aan regionale afspraken moeten afstaan.

Fractie: PRO

Vraag: Er ligt een grote huisvestingsopgave als het gaat om het realiseren van woningen voor ouderen. Wat kan het college nog zeggen over de toewijzing

van woningen? Hoe gaan we zorgen dat die woningen beschikbaar blijven voor ouderen? Antwoord: Voor ouderen geschikte sociale huurwoningen zullen door de corporaties zodanig gelabeld worden en kunnen vervolgens aangeboden worden met lokaal maatwerk of ingezet worden in de toekomstige doorstroomregeling. Fractie: PRO

Vraag: In welke begroting wordt dit opgenomen? In 2026 staat deze niet. Als deze pas in 2027 in de begroting komt is 2030 wel heel dicht bij. Antwoord: We wachten het uitvoeringsprogramma af en zullen de begroting hierop afstemmen. De verwachting is er nog niet dat er in 2026 gelden nodig zijn voor de uitvoering.

Fractie: PRO

Vraag: Hoe kunnen we borgen dat de doorstroming verbeterd voor onze eigen inwoners? Aangezien we te maken hebben met het verdeelsysteem van Holland Rijnland. Antwoord: Binnen de huisvestingsverordening en dus het woningverdeelsysteem bestaat er de mogelijkheid om af te wijken in de toewijzingen als dit volkshuisvestelijke knelpunten oplost. Hiervoor gebruiken we het lokaal maatwerk. Daarnaast zijn we bezig om een doorstroomregeling op te zetten met gemeente Nieuwkoop, WYwonen, Woondiensten Aarwoude, Woningstichting Nieuwkoop en Hofwonen.

Fractie: PRO

Vraag: Kunnen we voorkomen dat contingenten geclusterd worden toegewezen in het kader van de leefbaarheid? Antwoord: In de prestatieafspraken hebben we vastgelegd dat we hier oog voor hebben en dat we ons ook inzetten voor een zachte landing in de wijk als het gaat om kwetsbare bewoners. Juist een mix van bewoners is hierin belangrijk om elkaar te kunnen ondersteunen.