Raadsvoorstel Zienswijze (ontwerp) Begroting 2024 en 1e (ontwerp) Begrotingswijziging 2023 ODRU

Raadsvoorstel gemeente IJsselstein _______________________________________________________________________ Agendapunt: Zienswijze (ontwerp) Begroting 2024 en 1e (ontwerp) Begrotingswijziging 2023 ODRU Zaaknummer: 88215 Programma: Wonen en ruimte Commissie: Ruimte Portefeuillehouder: P.J. Bekker Onderdeel van: Informatie bij: J. de Groot / D. de Goederen _______________________________________________________________________________

Onderwerp Zienswijze (ontwerp) Begroting 2024 en 1e (ontwerp) Begrotingswijziging 2023 ODRU. Samenvatting De ODRU heeft op 20 maart 2023 de (ontwerp) Begroting 2024 en eerste (ontwerp) Begrotingswijziging 2023 toegezonden aan de raden om de mogelijkheid te geven voor het indienen van een zienswijze. _______________________________________________________________________ Voorstel Een zienswijze in te dienen op de (ontwerp)Begroting 2024 van de ODRU. Aanleiding voor dit voorstel Ook heeft de ODRU verzocht om uiterlijk 12 juni een zienswijze in te dienen op de (ontwerp) Begroting 2024 en eerste (ontwerp) Begrotingswijziging 2023. De Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) is per 1 juli 2022 gewijzigd. De wet geeft raden onder andere langer de tijd om een zienswijze op (ontwerp) Begrotingen kenbaar te maken, 12 weken in plaats van 8 weken. Het algemeen bestuur van de ODRU zal de begrotingsstukken op 6 juli 2023 vaststellen. De stukken zelf zijn gebaseerd op de goedgekeurde kaders en systematiek, en zijn overzichtelijk en helder opgesteld. De stukken geven ons aanleiding om geen zienswijze in te dienen op de Begroting 2024. _______________________________________________________________________________

Relevante eerdere besluiten/besluitgeschiedenis Zienswijze op Kadernota 2024 ODRU Wettelijk kader of beleidskader Artikel 34 jo 35 van de gemeenschappelijke regeling ODRU Alternatieven Geen zienswijze indienen. Daarmee geven wij geen signaal af aan de ODRU over de aandachtspunten die IJsselstein meegeeft voor de aangekondigde begrotingswijzing 2024.

Pagina 1 van 7

Argumenten De ODRU voert voor de gemeente IJsselstein taken uit op het gebied van bouw- en milieutaken. Het gaat hier om zogenoemde basistaken (milieu) en plustaken (bouw). Het overgrote deel van deze taken zijn wettelijke taken, die we verplicht zijn uit te voeren, denk aan vergunningverlening, toezicht en handhaving maar ook bezwaar en beroepszaken, het informeren van inwoners en adviseren van onze ambtenaren. Binnen het huidige stelsel is het voor de gemeente mogelijk om enkel voor het behandelen van aanvragen voor een omgevingsvergunning (bouw) leges te heffen, waarbij de opbouw van de legeskosten berekend wordt aan de hand van een percentage van de totale bouwsom. Grote(re) bouwprojecten zijn hierin per definitie gunstiger voor het totaal aan opgehaalde leges dan de bouwaanvragen met lage bouwkosten. De ODRU heeft in 2022 voornamelijk kleine bouwaanvragen behandeld, waarbij gerekend wordt met een relatief kleine bouwsom. Voor overige werkzaamheden kunnen vooralsnog geen leges geheven worden, de Omgevingswet zal hier op een aantal punten verandering in brengen. Daarnaast zien we ook een trend dat er bij de ODRU meer informatieverzoeken van derden binnenkomen; dit zijn verzoeken van onder andere inwoners om ze van de gevraagde informatie te voorzien. Ook de Woo-verzoeken vallen hieronder.

Dit proces is afgelopen jaar gedigitaliseerd, waardoor er een efficiëntieslag gemaakt kan worden. Geconcludeerd kan worden dat de werkzaamheden van de ODRU niet kostendekkend zijn vanuit enkel de legesopbrengsten. Als gemeente hebben we daarnaast relatief weinig invloed op de hoeveelheid en soorten bouwaanvragen of informatieverzoeken. Wel sturen we aan op het alert blijven op kostenbesparing door werkprocessen te stroomlijnen en door uniformiteit tussen gemeenten te realiseren. Dit is in het bijzonder van belang omdat de uitvoeringskosten voor de Omgevingswet onzeker zijn. Ook zien we graag een nieuwe impuls om het project Kengetallen een stap verder te brengen, zowel voor milieu als voor bouw. En daar waar mogelijk trekken we hierin samen op. Eerste begrotingswijziging 2023 De eerste begrotingswijziging van de ODRU is gebaseerd op de DVO’s (dienstverleningsovereenkomsten). In werkelijkheid nemen gemeenten structureel meer uren af dan in de DVO’s zijn opgenomen. Dat leidt jaarlijks tot een voorspelbare wijziging van de begroting. Het is daarom een positieve ontwikkeling dat enkele gemeenten hun DVO hebben verhoogd, meer in lijn met de werkelijkheid. Dit leidt tot minder grote begrotingswijzigingen en geeft de ODRU de mogelijkheid om meer vaste medewerkers aan te trekken.

De verhoging van het uurtarief vanwege niet eerder voorziene hoge inflatie komt na het vaststellen van de DVO’s. Het is wenselijk om eerder een signaal te ontvangen, ondanks dat mogelijke consequenties niet volledig inzichtelijk zijn. Conclusie Ondanks dat de wijzigingen ongunstig uitvallen voor IJsselstein, geven ze geen aanleiding om een zienswijze toe te sturen. Begroting 2024 De (ontwerp)begroting 2024 en de meerjarenraming 2025-2027 hebben een structureel sluitend saldo. De (ontwerp)begroting 2024 is gebaseerd op het tarief zoals dat met de Kadernota 2024 in het Algemeen Bestuur van de ODRU in december 2022 is vastgesteld. In dit tarief is onder andere rekening gehouden met de forse prijsstijgingen ten gevolge van de (verwachte) inflatie in 2022 en 2023. De belangrijkste inhoudelijke ontwikkeling

Pagina 2 van 7

binnen het fysieke domein is de (verwachte) inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024.

Gemeenten en omgevingsdiensten hebben te maken met grote onzekerheid over de financiële impact van deze wet. De door de ODRU gestelde verwachting is dat de structurele bijdrage (voor het aantal te contracteren uren en/of producten) zal stijgen met ongeveer 13%. Een deel hiervan betreft nieuwe bodemtaken, waar gemeenten extra middelen voor ontvangen van het rijk. Omdat er te weinig inzicht is in de budgetten die de Omgevingsdiensten hebben voor het uitvoeren van VTH-taken bodem, gaat het Rijk vanaf de inwerkingtreding van de Omgevingswet de situatie monitoren. Een toename van werkzaamheden is voor een deel afhankelijk van de wijze waarop de gemeente zelf om wil gaan met het omgevingsplan. Hiernaast zal sprake zijn van verschuiving van taken door de Wet Kwaliteitsborging, waarbij het de vraag wordt of dit tot meerwerk leidt ten opzichte van de huidige situatie. In de (ontwerp)Begroting 2024 van de ODRU en het meerjarenperspectief is de impact van de Omgevingswet vanwege deze onzekerheid niet meegenomen. Belangrijkste ontwikkelingen die beschreven worden in de begroting 2024 zijn: De (geplande) inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024. De intentie van de besturen van de RUD en de ODRU om de ontwikkeling van een steviger perspectief voor de samenwerking te onderzoeken. De organisatieontwikkelingen ten behoeve van versterking van het VTH-stelsel.

Naast deze wijziging is het goed te constateren dat de toenemende complexiteit in de uitvoering van de werkzaamheden van de ODRU herkenbaar is en dat het huidige functiehuis van de ODRU sober is. In onze zienswijze op de Kadernota van 2024 hebben we aangegeven dat, in het licht van de huidige krappe arbeidsmarkt een passend functiehuis voor de ODRU nodig is om kwalitatief goede medewerkers in dienst te nemen en te kunnen behouden. Hierin is de verwerking van het principeakkoord dat in maart 2023 is gesloten nog niet volledig meegenomen. Conclusie De begroting is sluitend, maar kent verschillende onzekere factoren. Om de kosten in de hand te houden, verzoeken we de ODRU alert te blijven op de mogelijkheden om kosten te besparen door effeciency. Kanttekeningen en / of risico’s De ODRU verzoekt om binnen 12 weken vanaf 20 maart 2023 een zienswijze in te dienen. Een zienswijze moet zijn ingediend op 12 juni 2023, dit is voor de raadsvergadering op 15 juni 2023. Daarom heeft het college de concept zienswijze binnen de termijn toegestuurd aan de ODRU. _______________________________________________________________________ Uitvoering Kosten Begrotingswijziging 2023.1 De ODRU stelt voor om éénmalig het tarief 2023 te verhogen met € 5 ten opzichte van het tarief zoals vastgesteld in de Kadernota 2023 € 98,50.

De kadernota 2023 is in 2021 opgesteld en heeft niet de grote prijsstijgingen van afgelopen jaren voorzien. Het nieuwe tarief wordt dan € 103,50. De extra verhoging van € 5 is circa 5% en wordt door ons als reëel gezien in huidige economische omstandigheden. Pagina 3 van 7

Onderstaande tabel laat de berekening van het gecorrigeerde tarief 2023 van € 103,50 zien. In de Kadernota 2023 werd rekening gehouden met de op dat moment bekende informatie over lonen en prijzen. Het tarief voor 2023 is toen verhoogd met een gewogen loon-prijsindex van 1,87% ten opzichte van 2021. Uit de Kadernota 2024 blijkt echter al dat deze indexering veel te laag is en dat de gewogen loon-prijsindex in 2023 3,78%+1,36% = 5,14% hoger had moeten zijn. Afgerond komt dit neer tariefsverhoging van € 5,- per uur.

Pagina 4 van 7

De bijdrage ODRU vanuit IJsselstein is als volgt: Gemeente IJsselstein houdt in de basisbegroting al rekening met uren uit het uitvoeringsprogramma 2023. In de eerste begrotingswijziging 2023 van de ODRU zijn alle extra uren toegevoegd die in het uitvoeringsprogramma zijn opgenomen. Voor IJsselstein heeft dit geen effect op de gemeentelijke begroting. Een tariefswijziging daarentegen heeft wel direct effect. Onderstaande tabel laat het effect zien van de tariefsverhoging. Bijdrage ODRU 2023

Tarief 98,50 (basisbegroting 2023)

Tarief € 103,50 (eerste begrotingswijziging 2023)

Milieu Bouw Totaal UVP 2023

€ 676.051 € 1.054.200 € 1.730.251

€ 710.368 € 1.107.713 € 1.818.081

Verschil

€ 87.830

Bovenstaand overzicht laat een verschil zien van € 87.830. De verhoging van de kosten in 2023 als gevolg van indexatie loonkosten kunnen in 2023 opgevangen worden uit de stelpost loon/prijsindexatie en zal bij de eerste gemeentelijke begrotingswijziging in 2023 worden verwerkt. Begroting 2024: De begroting 2024 is conform de Kadernota 2024 ODRU opgesteld, waarbij ODRU uitgaat van vaste omzet (gegarandeerde uren per deelnemer, DVO) en een uurtarief van € 110,50. De bijdrage ODRU van IJsselstein is € 1.726.000, gebaseerd op 15.626 gegarandeerde uren x € 110,50. Bij het opstellen van de gemeentelijke begroting 2024 wordt deze bijdrage meegenomen in de begroting. Daarnaast zal een inschatting gemaakt worden voor de extra uren die in het uitvoeringsprogramma 2024 noodzakelijk zijn. Planning De (concept) zienswijze wordt voor 12 juli 2023 toegestuurd aan de ODRU. Duurzaamheid Niet van toepassing Pagina 5 van 7

Participatie Informeren

Raadplegen

Raad Inwoners Derden

Adviseren

Coproductie

Meebeslissen X

Communicatie De zienswijze wordt aan de ODRU verstuurd. Evaluatie Niet van toepassing _______________________________________________________________________ Bijlagen • Aanbiedingsbrief (ontwerp) Begroting 2023 en eerste (ontwerp) Begrotingswijziging 2023 ODRU • (ontwerp) Begroting 2024 ODRU • Eerste (ontwerp) Begrotingswijziging 2023 ODRU • Zienswijze begroting 2024 ODRU

Pagina 6 van 7

De raad van de gemeente IJsselstein; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 25 april 2023 , zaaknummer 88215 BESLUIT:

Een zienswijze in te dienen op de (ontwerp)Begroting 2024 van de ODRU. Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente IJsselstein, gehouden op 15 juni 2023

de griffier,

de voorzitter,

A.J.O. van Kooij CMC

mr. P.J.M. van Domburg

Pagina 7 van 7