Raadsvoorstel zienswijze concept jaarverslag 2021 RMN en ontwerpbegroting 2023 RMN

Raadsvoorstel gemeente IJsselstein _______________________________________________________________________ Agendapunt: Zienswijze concept jaarverslag 2021 RMN en ontwerpbegroting 2023 RMN Zaaknummer: 1415102 Programma: Ruimte en projecten Commissie: Ruimte Portefeuillehouder: P.J. Bekker Onderdeel van: Informatie bij: D. de Goederen / C. Drevel _______________________________________________________________________________

Onderwerp Zienswijze concept jaarverslag 2021 RMN en RMN ontwerpbegroting 2023 Samenvatting RMN heeft ons het concept jaarverslag 2021 en de ontwerpbegroting 2023 toegestuurd. Het college stelt de raad voor om op zowel het jaarverslag 2021 RMN als de ontwerpbegroting 2023 RMN een zienswijze in te dienen. Het jaar 2021 was een om meerdere redenen bewogen jaar voor RMN. Naast corona is er bij RMN een transitie in gang gezet om de organisatie beter klaar te maken voor de toekomst. De ontwerpbegroting 2023 RMN kent mutaties als gevolg van meerdere oorzaken. De gestegen kosten van inzameling rest- en grof afval zijn de belangrijkste. ______________________________________________________________________ Voorstel -

Een zienswijze in te dienen op het concept jaarverslag 2021 RMN Een zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2023 RMN en de resultaten hiervan te verwerken in de gemeentelijke begroting.

Aanleiding voor dit voorstel In IJsselstein draagt de gemeenschappelijke regeling RMN (Reinigingsbedrijf Midden Nederland) zorg voor de inzameling van het (huishoudelijk) afval en grondstoffen. Vervolgens regelt de gemeenschappelijke regeling AVU (Afval Verwijdering Utrecht) de contractering van de afvoer en verwerking van het huishoudelijk afval en grondstoffen. Daarnaast is RMN verantwoordelijk voor beheertaken openbare ruimte. Medio 2021 heeft het Algemeen Bestuur van RMN geconcludeerd, dat er een andere wijze van aansturing nodig is bij RMN om de organisatie klaar te maken voor de toekomst. Dit heeft geleid tot een directiewisseling in de zomer van 2021. Op 16 februari 2022 heeft het Algemeen Bestuur van RMN het Meerjarenbeleidsplan 2022-2025 en het Verbeterplan ‘Basis op orde, samen bouwen aan RMN’ vastgesteld. Het onderdeel sturing en beheersing van de financiën voorziet in een projectmatige aanpak met duidelijke doelen, producten en mijlpalen. Daarmee streeft RMN naar structurele verbetering van met name de managementinformatie, bedrijfsvoeringprocessen en de P&C-cyclus. Hierbij dient de begroting aan te sluiten bij de uitvoering van werkzaamheden. Momenteel implementeert RMN dit verbeterplan.

Pagina 1 van 7

In lijn met haar meerjarenbeleidsplan en verbeterplan hecht het bestuur van RMN grote waarde aan het zorgvuldige opstellen van een begroting, die aansluit op de uitvoering van werkzaamheden en is afgestemd met alle deelnemende gemeenten. Deze zorgvuldige procedure kost echter meer tijd dan voorzien. Tegelijkertijd is er sprake van wisseling van medewerkers en vacatures bij de afdeling financiën. De raden krijgen vervolgens, conform de nieuwe wettelijke termijn van 12 weken, tot eind september de gelegenheid om een zienswijze in te dienen. Naar verwachting zal in november 2022 het Algemeen Bestuur de definitieve jaarrekening 2021 en begroting 2023 vaststellen. Het bestuur van RMN heeft tevens bij de Gedeputeerde Staten van de provincie Utrecht uitstel aangevraagd voor de wettelijke aanlevertermijnen van zowel de jaarrekening 2021 als de begroting 2023. Dit uitstel was noodzakelijk vanwege personele wisselingen en personele krapte bij RMN. Tot slot merken wij op, dat de controle van de accountant nog is niet afgerond. RMN zendt de bevindingen van de accountant na, inclusief de verklaring, zodra deze beschikbaar zijn.

We stellen u voor een zienswijze in te dienen op het concept jaarverslag 2021 van RMN met de strekking dat: a) Het resultaat 2021 een positief beeld laat zien, wetende dat de kosten voor bedrijfsvoering van RMN een tekort laat zien en gecompenseerd is door positieve resultaten op de afval-en grondstofstromen; b) We nadere toelichting willen op de onderbouwing van gerealiseerde kosten voor de inzameling van restafval die hoger zijn dan begroot om in de toekomst beter te kunnen sturen op deze kosten; c) Wij RMN vragen om in het vervolg eerder, tussentijds en duidelijk aan te geven of afgesproken werk (m.n.

bij additionele taken) uitgevoerd kan worden; En een zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2023 van RMN met de strekking dat: a) de begroting voor IJsselstein voor 2023 gestegen is; b) een nauwkeuriger en meer realistische wijze van begroten wenselijk is; c) IJsselstein uit ziet naar de verwachte positieve inverdieneffecten van de investeringen in de ondergrondse containers voor restafval; d) het onderscheid tussen verwerkingskosten (van AVU) en inzamelkosten (vanuit RMN) nog beter beschreven moeten worden in de begroting; e) IJsselstein een nadere onderbouwing wil van enkele inhoudelijke mutaties, zoals noodzaak van verdubbeling glasinzameling, extra routes, ondergrondse containers, verhoging vergoeding oud papier, verlaagde kosten onderhoud ondergrondse containers; f) IJsselstein niet instemt met de ontwerpbegroting RMN 2023, zolang de al overgedragen taken niet zijn verwijderd uit de ontwerpbegroting 2023 RMN. IJsselstein houdt hiermee rekening in haar eigen begroting 2023. g) planning van voortgangsrapportages noodzakelijk is om kosten beheersbaar te maken en strategische keuzes te kunnen maken. h) IJsselstein heeft voor het onderdeel afval de voorkeur dat RMN in de toekomst gaat aansluiten bij een grotere (markt)partij. _______________________________________________________________________________

Relevante eerdere besluiten/besluitgeschiedenis n.v.t. Wettelijk kader of beleidskader Wgr en gemeenschappelijke regeling RMN Pagina 2 van 7

Alternatieven Het alternatief is om geen zienswijze in te dienen. De ontwerpbegroting 2023 RMN wordt dan waarschijnlijk ongewijzigd vastgesteld. Argumenten 1.1 Het resultaat over 2021 van RMN is binnen budget gebleven. De gestegen opbrengsten voor diverse reststromen (m.n. papier) compenseren de gestegen kosten voor de inzameling van het restafval. Wij zien in het jaarverslag 2021 met betrekking tot de gemeente IJsselstein dat om verschillende redenen posten lager uitvallen dan begroot in Begrotingswijziging 2021.2. Ook de meeste posten, die hoger uitvallen, worden grotendeels nader verklaard. Echter de verhoging van zo’n €108.000,op restafval wordt niet nader toegelicht. Graag zien wij hierop een nadere toelichting. Wij streven naar vermindering van restafval en willen graag inzicht in waar we op kunnen sturen. Daarom zien we graag terug of het hier gaat om verhoging van verwerkingskosten (en kilo’s) of kosten uit de RMN bedrijfsvoering en waar dit dan mee samenhangt. De additionele taken zijn in 2021 lager ‘financieel’ gerealiseerd dan begroot. RMN geeft als verklaring dat als gevolg van corona uren anders zijn ingezet dan in de begroting voorzien. We zien een onderbesteding op budgetten voor evenementen, speeltoestellen en sportvelden- en parken.

Voor de gemeente IJsselstein betekent de onderbesteding dat diverse reguliere en projectmatige werkzaamheden niet zijn uitgevoerd, terwijl hier wel afspraken over gemaakt zijn, tussen gemeente en RMN en met de diverse stakeholders en bewoners. Wij vragen de RMN om in het vervolg eerder, tussentijds en duidelijk aan te geven of afgesproken werk uitgevoerd kan worden. Zo voorkomen we onderbestedingen. Vanzelfsprekend dient RMN dan periodiek te rapporteren over de stand van zaken rond de werkzaamheden. 1.2 De eerder geuite wens om per afvalstroom de kosten voor de inzameling en de tonnen van de verwerking separaat gerapporteerd te krijgen, blijft overeind. Als de financiële aspecten per afvalstroom meer inzichtelijk worden gemaakt, kan ook het effect van afval scheiden meer zichtbaar worden. Naast een goede scheiding per afvalstroom is een heldere scheiding tussen verwerkingskosten en inzamelkosten gewenst. Dit onderscheid is noodzakelijk om inzicht te krijgen in de beleidseffecten van het scheiden van afval. Het biedt IJsselstein een handelingsperspectief om te sturen op afvalstromen. 2.1 De ontwerpbegroting 2023 voor basistaken kent voor IJsselstein een verhoging. Deze verhoging is het gevolg van een meer realistische wijze van het berekenen van de inzet per onderdeel. Dat er op een nauwkeuriger en meer realistische wijze begroot is, mag gezien worden als een verbetering.

De realistische wijze van berekenen maakt wel dat de werkelijke kosten inzichtelijk worden. En die zijn op enkele onderdelen hoger dan voorheen. IJsselstein verwacht dat er in 2023 en de jaren daarna positieve inverdieneffecten volgen van de investeringen in de ondergrondse containers voor restafval. Dit zal moeten leiden tot minder restafval en daarmee ook lagere kosten voor verwerking. Deze prognose is voorzichtigheidshalve nog niet verwerkt in de onderhavige begroting. IJsselstein wil daarnaast een nadere onderbouwing van enkele inhoudelijke mutaties zoals: de noodzaak van verdubbeling glasinzameling, extra route ondergrondse containers, verhoging vergoeding oud papier aan charitatieve instellingen, verlaagde kosten onderhoud ondergrondse containers. 2.1 De ontwerpbegroting 2023 voor additionele taken blijft nagenoeg gelijk voor IJsselstein

Pagina 3 van 7

U bent eind 2021 via een raadsinformatiebrief (RIB zaak 1146008) geïnformeerd over de vervolgstrategie regie op openbare ruimte. In de tweede helft van 2022 komen we bij terug een raadsvoorstel over de overdracht van additionele taken. Gemeente IJsselstein heeft per 1-1-2022 1,6 fte aan taken voor operationeel groenbeheer teruggenomen. De kosten voor deze taken zijn nog opgenomen in de RMN begroting 2023. We verwachten dat deze kosten (€ 164.000 inclusief overhead) alsnog uit de begroting RMN worden gehaald. In de gemeentelijke begroting houden wij met deze mutatie al rekening. Kanttekeningen en / of risico’s De bevindingen van de externe accountant zijn nog niet bekend. RMN stuurt deze na zodra deze bekend zijn. Zoals gebruikelijk voert de accountant de wettelijke verplichte controle uit op het concept jaarverslag. Dit is helaas nog niet afgerond. Naar verwachting komt deze goedkeuring in het najaar van 2022. RMN heeft Provincie Utrecht om uitstel gevraagd voor zowel het insturen van de begroting als het opleveren van het jaarverslag 2021. Dit kan leiden tot een aanvullende zienswijze. _______________________________________________________________________ Uitvoering Kosten Onderstaand schema geeft beknopt inzicht in de grootste mutaties op de verschillende onderdelen.

Hoewel pagina 29/30 van de ontwerpbegroting RMN 2023 enig inzicht biedt, wordt in onderstaand schema een uitgebreider overzicht geboden van de diverse kostenstijgingen.

Basis GFT Restafval grof afval Kerstbomen Papier Inzameling overig (glas/pmd/textiel) KCA Recyclingstation Overige kosten inzameling Huisontruimingen Straatreiniging Onkruid bestrijding Gladheidsbestrijding Kolken reiniging (NIEUW) Plaagdieren Totaal

verschil met 2022.1 JR2021 B2022.1 B2023 486.538 581.000 569.000 -12.000 1.399.848 1.047.000 1.285.000 238.000 152.367 161.000 187.000 26.000 11.000 11.000 7.000 -4.000 45.680 143.000 136.000 -7.000 180.957 102.000 197.000 95.000 23.584 28.000 28.000 992.622 1.068.000 1.119.000 51.000 443.618 656.000 428.000 -228.000 3.995 2.000 2.000 605.516 564.000 583.000 19.000 374.636 346.000 355.000 9.000 133.954 123.000 124.000 1.000 87.814 76.000 78.000 2.000 26.286 20.000 20.000 4.968.414 4.928.000 5.118.000 190.000

Waarbij wordt opgemerkt: - Toename routes GFT, restafval en grof afval nog nader toegelicht moet worden . - Voor € 90.000 kosten indexering zijn. - Toename inzet recyclestation. - In de post ‘overige kosten’ zijn lagere schoonmaakkosten en lagere kapitaallasten voor ondergrondse containers verwerkt. Pagina 4 van 7

Additioneel

Totaal - minus 1,6 fte taakoverdracht - minus 1,6 fte taakoverdracht Totaal

verschil met 2022.1 JR2021 B2022.1 B2023 3.069.065 3.143.000 3.110.000 -33.000 -164.200 -164.200 3.069.065 2.978.800 2.945.800 -33.000

Waarbij wordt opgemerkt: - Dat de taakoverdracht van 1,6 fte naar de gemeente (per 1-1-2022) niet is verwerkt in de begroting 2023 RMN. Voor 2022 zal deze mutatie nog verwerkt worden in de begrotingswijziging 2022.2 RMN. Deze wijziging is nog niet door RMN opgesteld. De bovenstaande financiële consequenties worden meegenomen en verwerkt bij het opstellen van onze programmabegroting 2023. Het resultaat van de jaarrekening 2021 RMN is € 85.000 positief. Dit resultaat zal worden opgenomen in het algemene reserve van RMN. Planning De RMN verzoekt in haar aanbiedingsbrief de eventuele zienswijzen uiterlijk 30 september 2022 aan te leveren. Dit geldt zowel voor de jaarrekening 2021 als de ontwerpbegroting 2023. Duurzaamheid n.v.t. Participatie n.v.t. Informeren

Raadplegen

Adviseren

Coproductie

Meebeslissen

Raad Inwoners Derden Communicatie Het bestuur van RMN ontvangt bijgevoegde brief waarin de zienswijze van de gemeente IJsselstein is opgenomen. Op 12 oktober 2022 stelt het algemeen bestuur van RMN de begroting vast, rekening houdend met de ingediende zienswijzen van deelnemende gemeenten. Evaluatie _______________________________________________________________________ Bijlagen Aanbiedingsbrief + Concept jaarverslag 2021 RMN Aanbiedingsbrief + Ontwerp begroting 2023 RMN Conceptbrief aan RMN zienswijze (concept jaarverslag 2021 en ontwerpbegroting 2023 RMN)

Pagina 5 van 7

Pagina 6 van 7

De raad van de gemeente IJsselstein; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 23 augustus 2022, zaaknummer BESLUIT:

-

Een zienswijze in te dienen op het concept jaarverslag 2021 RMN Een zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2023 RMN en de resultaten hiervan te verwerken in de gemeentelijke begroting.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente IJsselstein, gehouden op 29 september 2022

de griffier,

de voorzitter,

A.J.O. van Kooij

mr. P.J.M. van Domburg

Pagina 7 van 7