Raadsvoorstel zienswijze begrotingswijziging 2021 WIL

Raadsvoorstel agendapunt Aan de raad van de gemeente IJsselstein

Zaaknummer: Programma: Commissie: Portefeuillehouder: Informatie bij: E-mail/tel.nr.: Evaluatiedatum:

928013 Jeugd, Wmo, Werk en Inkomen Samenleving E. Schell M.J. van Zon m.v.zon@ijsselstein.nl 1673

Datum: 2 februari 2021 Blad: 1 van 7

Onderwerp Zienswijze begrotingswijziging 2021 WIL

Samenvatting Het bestuur van WIL vraagt uw raad om een zienwijze te geven op de begrotingswijziging 2021 van WIL, dit conform de afspraken die hierover zijn vastgelegd in de gemeenschappelijke regeling. De door het DB van WIL vastgestelde concept begrotingswijziging 2021 gaat in op de beleidsmatige en financiële ontwikkelingen die ten tijde van het opstellen van de begroting 2021 door WIL nog niet of onvoldoende duidelijk waren om te worden meegenomen. Tijdens het kaderstellend raadsdebat van 7 oktober 2020 zijn de raden van de Lekstroomgemeenten hierover uitgebreid geïnformeerd en gevraagd om kaderstellende noties mee te geven. Deze noties, inhoudelijke, financiële en organisatorische uitgangspunten en prioriteiten van het bestuur van WIL zijn verwerkt in de voorliggende begrotingswijziging. Uitgangspunt voor de begrotingswijziging 2021 is het hanteren van de nullijn, tenzij…. Zoals ook is meegeven in zienwijzen door gemeenten en van toepassing was op de begroting 2020 en 2021. De tenzij doet zich in 2021 in financiële zin voor bij de invoering van een tweetal nieuwe wetten (de Wet Beslagvrije voet en de Wet Suwi). Ook als gevolg van de Corona-crisis zijn extra middelen nodig voor de voortzetting van het matchingsteam en extra inzet voor gegevensbeheer als gevolg van toegenomen volumes. Ook de inzet voor jongeren vraagt om extra inzet .

WIL breed gaat het om een bedrag van € 575.000 (€ 245.00 structureel en € 330.000 incidenteel). Verder gaat WIL in deze begrotingswijziging uitputtend in op het uitgangspunt dat zij bij volume toename van het aantal “klanten” de eerste 10 tot 15% van deze volumetoename binnen de begroting opvangen. En wordt beschreven hoe zij dit tijdelijk met een “crisis regime” gaan uitvoeren als zich dit voordoet. Hierbij opgemerkt dat deze volume stijging op dit moment nog beperkt is. Voorgesteld wordt om geen zienswijze te geven op de begrotingswijziging van WIL maar een reactie zoals verwoord in bijgevoegde brief.

Toelichting De begrotingswijziging 2021 van WIL gaat in op de beleidsmatige en financiële ontwikkelingen die ten tijde van het opstellen van de begroting 2021 door WIL nog niet of onvoldoende duidelijk waren om te worden meegenomen. Ook zijn de noties die door raadsleden zijn aangegeven tijden het kaderstellend raadsdebat op 7 oktober verwerkt in de begrotingswijziging.

Raadsvoorstel

Blad: 2 van 7

Dit heeft geresulteerd in een aantal inhoudelijke, organisatorische en financiële uitgangspunten die zijn opgenomen in de begrotingswijziging:

Inhoudelijke uitgangspunten o De basisdienstverlening in 2020 is goed en richt zich op de juiste prioriteiten, deze wordt daarom voortgezet naar 2021. o Prioriteit heeft preventie o.a.; schulden voorkomen, tijdig betalen, geen wachtlijsten, snel inzetten op werk (matchingsteam) en een goed poortproces. Ook aansluiten op de leefwereld van klanten en blijven inzetten op participatie voor kwetsbare doelgroepen houdt prioriteit. o Minder prioriteit wordt o.a. gegeven aan handhaving (m.n. signaalsturing). Organisatorische uitgangspunten. o De vaste bezetting in 2020 is ook de vaste bezetting voor 2021. Er worden geen medewerkers ontslagen, maar er is wel flexibele inzetbaarheid van medewerkers. Financiële uitgangspunten. o De nullijn 2021 is niet hard; overschrijdingen zijn beperkt en mits goed onderbouwd mogelijk. o Het meebewegen met de conjunctuur wordt als automatisme losgelaten. Een volumetoename van “’klanten”” tot 10-15% vangt WIL zelf binnen de begroting op. Indien dit zich voordoet treedt een “crisisregime” in werking. o Het crisisregime is altijd van tijdelijke aard vanwege de consequenties voor de dienstverlening en risico’s (meer oneigenlijk toegekende uitkeringen, meer verzuim). o Wanneer de klantvolumes verder doorstijgen stelt WIL extra personele inzet voor waarbij het DB WIL bepaalt wanneer er wordt op- en afgeschaald op basis van vooraf vastgestelde drempelwaardes.

Indien nodig volgt een tweede begrotingswijziging. o De middelen uit de frictiepot Vijfheerenlanden en de uitvoeringsmiddelen voor Tozo worden niet op voorhand voor dekking van de begrotingswijziging ingezet vanuit het oogpunt van risicobeheersing. In de loop van 2021 wordt mogelijk duidelijk of een deel van deze middelen wel als dekking kan worden ingezet o Meer inzet binnen de lokale werkteams is aan de gemeenten zelf, indien gewenst. WIL verwacht medio 2021 meer duidelijkheid te kunnen geven over de ontwikkeling van het aantal klanten. Op dit moment is de stijging van het aantal klanten nog beperkt. Dit afgezien van de Tozo aanvragen die door WIL zijn en worden afgehandeld, alleen voor IJsselstein zijn dit er zo’n 900.

Begrotingswijziging 2021 financiële consequenties. Uitgangspunt voor de begrotingswijziging 2021 is het hanteren van de nullijn, tenzij…. Zoals ook is meegeven in zienwijzen door gemeenten en van toepassing was op de begroting 2020 en 2021. De tenzij doet zich in 2021 in financiële zin voor bij de invoering van een tweetal nieuwe wetten (de Wet Beslagvrije voet en de Wet Suwi). Ook als gevolg van de Corona-crisis zijn extra middelen nodig voor de voortzetting van het matchingsteam en extra inzet voor gegevensbeheer als gevolg van toegenomen volumes. Ook de inzet voor jongeren vraagt om extra inzet. Dit resulteert in enkele structurele en incidentele wijzigingen van de begroting 2021.

Structurele wijzigingen: Als gevolg van de wet SUWI dient de bovenregionale aanpak en samenwerking in de arbeidsmarkt regio Utrecht Midden versterkt te worden. Dit vraagt structureel om extra inzet vanuit het regionaal Werkgevers Service Punt van WIL (WGSP). Het is niet mogelijk om deze inzet ten koste te laten gaan van de lokale inzet van het WGPSP voor de lokale werkteams.

Raadsvoorstel

Blad: 3 van 7

De vereiste extra regionale inzet vergt extra accountmanagement. Hiervoor de bestaande capaciteit aanwenden is niet mogelijk omdat de dienstverlening door het WGSP ten behoeve van de lokale werkteams ook moet doorlopen. In het regionaal Jongerenloket werken WIL en het Regionaal Meld en Coördinatiepunt schoolverzuim (RMC) samen om te zorgen dat jongeren op school zitten, werken of een zinvolle dagbesteding hebben. In de begroting 2021 is geen financiële post voor structurele continuering van het jongerenloket opgenomen. Deze wens is er wel en de uitvoering is hierop ook ingericht. De financiële omissie in deze wordt als begrotingsoverschrijding opgenomen in begrotingswijziging 2021.

Incidentele wijzigingen. De implementatie van de wet beslagvrije voet vraagt eenmalig in 2021 om extra inzet. het betreft een intensieve, met name administratieve operatie, waarbij alle dossiers waar dit betrekking op heeft moeten worden nagelopen en een deels aangepast. Het matchingsteam is een succesvolle aanpak gericht op mensen die (als gevolg van corona) hun baan/inkomen zijn kwijt geraakt weer snel naar (ander) werk toe te leiden. Hiermee wordt voorkomen dat mensen een beroep doen op een uitkering. Continuering van het Matchingsteam in het kader van Corona komt bovenop de begroting en vergt 4 fte waarvan 2 fte worden betaald uit het lokaal handgeld van de gemeenten en 2 fte wordt meegenomen in de begrotingswijziging. Onder andere als gevolg van corona zijn er extra administratieve werkzaamheden. Het gaat om extra werk voor o.a. communicatie, HR, ICT en Interne controle. Vooral jongeren worden geraakt door corona en raken snel hun baan kwijt. Om deze reden wordt incidenteel een extra jobhunter voor jongeren voorgesteld. Deze wordt ingezet aan de poort bij het regionaal Jongerenloket om te zorgen dat jongeren snel (weer) aan het werk kunnen. Op basis van de ervaringen die dit jaar hiermee worden opgedaan zal besloten worden over continuering.

Zienswijze begrotingswijziging De begrotingswijziging geeft geen aanleiding voor het maken van opmerkingen. De (gewijzigde) uitgangspunten zijn in lijn met de noties die in het kaderstellend raadsdebat zijn aangegeven. De raad is vooraf goed geïnformeerd over de begrotingswijzing alsmede de uitgangspunten en prioriteiten van het bestuur van WIL. De verklaring voor de kostenstijging is voor het college plausibel en duidelijk. Daarom wordt voorgesteld om geen zienswijze te geven maar wel om in de reactie naar WIL aan te geven dat voor IJsselstein goede dienstverlening aan inwoners voorop staat. Voorgesteld wordt de volgende reactie, zoals ook verwoord in bijgevoegde brief: Geacht bestuur, U heeft ons verzocht om een zienswijze te geven op de begrotingswijziging 2021. Wij hebben geconstateerd dat de uitgangspunten en consequenties zoals opgenomen in de begrotingswijziging in lijn zijn met hetgeen hierover is besproken tijdens het kaderstellende raadsdebat van 7 oktober 2020. Wij kunnen ons vinden in deze uitgangspunten. We hebben daarom besloten om geen zienswijze te geven op de begrotingswijziging 2021. We willen u wel nadrukkelijk meegeven dat voor onze gemeente een goede en adequate dienstverlening op het gebied van werk en inkomen aan onze inwoners centraal staat en leidend is. Zeker is deze tijden van crisis waarin veel mensen hun baan of inkomen dreigen te verliezen.

Raadsvoorstel

Blad: 4 van 7

Voor ons is de nullijn geen doel op zich! Indien dienstverlening in het gedrang komt zal, zoals u ook aangeeft, er beargumenteerd opgeschaald moeten worden. We verwachten dat u ons informeert als er sprake is van opschaling en uw afwegingen hierbij. Verder wensen we uw organisatie en medewerkers veel sterkte en gezondheid toe bij het werken in deze vreemde en soms moeilijke tijd. Hoogachtend,

Procesbrief WIL WIL heeft dit jaar geen kaderbriefbrief verstuurd waarin zij vooruit kijkt naar 2022 en de inhoudelijke en financiële kaders beschrijft voor de begroting van dit jaar. De reden hiervoor is dat de voorspellende waarde hiervan te gering zou zijn gezien de grote onzekerheden in de huidige tijd van coronacrisis. WIL heeft gekozen voor een alternatief voor de kaderbrief, een procesbrief (zie bijlage) waarin zij de gemeenten meenemen in het proces richting het opstellen van de begroting 2022. Wij hebben deze procesbrief voor kennisgeving aangenomen. Ondanks dat WIL geen kaderbrief heeft gestuurd is het voor het college en raad nog steeds op meerdere momenten mogelijk om kaders en aandachtspunten mee te geven voor de begroting 2022. Ook het geven van een zienswijze op de voorliggende begrotingswijziging is hiervan een mogelijkheid. In onderstaand schema wordt aangegeven wanneer en op welke wijze de raad wordt betrokken voor het geven van financiële en inhoudelijke kaders. Dit overzicht is ook onderdeel van de procesbrief. Tabel 1. Kaderstellend proces raad inzake begroting 2022 van WIL op basis van procesbrief WIL Wanneer

Wat

Wijze kaderstelling door raad

Februari/maart 2021

1e begrotingswijziging 2021

Zienswijze proces

(inhoudelijke en financiële kaders begroting 2021 en 2022 meerjarig)

Juni/juli 2021

Programma begroting 2022

Zienswijze proces

(inhoudelijk en financiële kaders begroting 2022 en meerjarig)

Oktober 2021

Ophalen noties raden door WIL

Regionaal raadsdebat

(inhoudelijke kaders voor BGW 2022 en kaderbrief 2023)

Februari/maart 2022

1e begrotingswijziging 2022

Zienswijze proces

(inhoudelijke en financiële kaders begroting 2022 en meerjarig)

De genoemde data zijn vanuit raadsperspectief en niet vanuit (bestuur) WIL perspectief en wijken hierdoor af van de data genoemd in de procesbrief (in de procesbrief zijn door WIL ook abusievelijk onjuiste data opgenomen).

Wat willen we bereiken? Een effectieve en efficiënte uitvoering van diensteverlening op het gebied van werk en inkomen door WIL aan onze inwoners. Die er aan bijdraagt dat inwoners maximaal naar vermogen kunnen meedoen aan de samenleving en die wordt uitgevoerd binnen de overeengekomen financiële kaders.

Waarom willen we dit?

Raadsvoorstel

Blad: 5 van 7

1. Argumenten Op grond van de gemeenschappelijke regeling is WIL verplicht een om begrotingswijziging ter zienswijze aan te bieden aan de gemeenteraad. Het geven van een zienswijze is niet verplicht. In dit geval geeft de begrotingswijziging geen aanleiding voor het maken van opmerkingen. De (gewijzigde) uitgangspunten zijn in lijn met de noties die in het kaderstellend raadsdebat zijn aangegeven. de raad is vooraf goed geïnformeerd over de begrotingswijzing alsmede de uitgangspunten en prioriteiten van het bestuur van WIL. De verklaring voor de kostenstijging is voor het college plausibel en duidelijk. Ondanks dat voorgesteld wordt om geen zienswijze te geven hecht het college er aan in de brief aan WIL aan te geven dat voor IJsselstein goede dienstverlening altijd voorop staat en dat de nullijn geen doel op zich is, zeker in deze tijd. 2. Alternatieven Geen. 3. Kanttekeningen Op dit moment heeft de coronacrisis nog niet geleid tot een grote toename van het aantal “klanten” van WIL (afgezien van de Tozo aanvragen). De verwachting is nog steeds dat dit in de loop van 2021 gaat toenemen. Indien deze stijging boven de 10 a 15 % komt zal WIL, conform bepaalde drempelwaardes, gaan opschalen. Dit zal financiële consequenties hebben voor de gemeente. Het bestuur van WIL is op de hoogte dat de reactietermijn voor een zienswijze van 15 februari 2021 voor IJsselstein niet haalbaar is.

Het AB zal de BGW pas vaststellen nadat reactie van alle gemeenten is ontvangen. Wat gaat het kosten? Onderstaande tabel beschrijft de financiële gevolgen van de begrotingswijziging voor IJsselstein. Tabel 1. Financiële gevolgen BGW 2021 WIL voor IJsselstein

Programma

Incidenteel

Structureel

Inkomen Implementatie wet beslagvrije voet

20.850

Werk Jongerenloket

35.445

WGSP / wet SUWI

15.638

Matchingsteam

34.402

Jobhunter jongeren

7.298

Bedrijfsvoering Extra administratie

6.255

Totaal

68.805

51.083

De incidentele en structurele consequenties van de begrotingswijziging 2021 van WIL worden naar verwachting budgetneutraal opgenomen in de gemeentebegroting met de eerstvolgende bestuursrapportage nadat de wijziging is vastgesteld door het bestuur van WIL.

Raadsvoorstel

Blad: 6 van 7

Wat gaan we daarvoor doen? Het bestuur van WIL laten weten dat de begrotingswijziging geen aanleiding geeft voor het maken van opmerkingen.

Duurzaamheid N.v.t.

Communicatie en participatie van het voortraject Op 7 oktober heeft een kaderstellend regionaal raadsdebat plaatsgevonden met raadsleden en het bestuur van WIL. Hier zijn noties opgehaald die zijn meegenomen. De Cliëntenraad van WIL heeft een zienswijze gegeven op de procesbrief en de begrotingswijziging van WIL (zie bijlagen).

Communicatie besluit en eventueel vervolg participatietraject Het bestuur van WIL wordt met bijgevoegde brief op de hoogte gesteld van de reactie van de raad op de begrotingswijziging.

Voorstel 1.Geen zienswijze geven op de begrotingswijziging 2021 van WIL maar een reactie zoals verwoord in bijgevoegde brief.

Overzicht bijlagen: 1. Aanbiedingsbrief begrotingswijziging van WIL 2. Begrotingswijziging 2021 van WIL 3. Brief aan WIL reactie gemeente op begrotingswijziging 4. Procesbrief WIL 5. Zienswijze cliëntenraad van WIL op begrotingswijziging 2021 6. Zienswijze cliëntenraad van WIL op procesbrief WIL

Raadsbesluit

blad : 7 van 7

De raad van de gemeente IJsselstein; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 2 februari 2021, zaaknummer 928013

BESLUIT: 1. Geen zienswijze te geven op de begrotingswijziging 2021 van WIL maar een reactie zoals verwoord in bijgevoegde brief.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente IJsselstein, gehouden op 18 maart 2021

de griffier,

de voorzitter,

A.J.O. van Kooij

mr. P.J.M. van Domburg