Raadsvoorstel Zienswijze begroting 2022 RMN en begrotingswijziging 2021 RMN

Raadsvoorstel

Blad: 1 van 7

Aan de raad van de gemeente IJsselstein

Zaaknummer: Programma: Commissie: Portefeuillehouder: Informatie bij: E-mail/tel.nr.: Evaluatiedatum:

962612 Ruimte en projecten

Datum: 4 mei 2021 Blad: 1 van 7

Ruimte P.J. Bekker A Voorberg / D. de Goederen d.de.goederen@ijsselstein.nl 1644

Onderwerp Zienswijze begroting 2022 RMN en begrotingswijziging 2021 RMN

Samenvatting Het bestuur van RMN heeft de deelnemende gemeenten de ontwerpbegroting 2022 RMN en begrotingswijziging 2021 RMN aangeboden. Dit om hen de mogelijkheid te bieden hierop een zienswijze in te dienen. De zienswijzen worden door het bestuur van RMN betrokken bij het opstellen van de definitieve begroting 2022 en begrotingswijziging 2021 RMN. In zowel de aangepaste begroting van 2021 als in de begroting van 2022 is er sprake van forse kostenstijgingen. Daar waar sprake is van grote kostenstijgingen dienen deze goed te worden beargumenteerd. Niet alles is in onze ogen goed onderbouwd en afgestemd. Dat is dan ook de kern van onze zienswijze. We dienen over de begrotingswijziging 2021.1 de voigende zienswijze in: We gaan ervan uit dat de nieuwe software inderdaad dit jaar wordt ge'impiementeerd, wat tot betere sturingsinformatie leidt voor RMN en de deelnemende gemeente. We verwachten dat RMN nauw contact heeft met de AVU om de hoeveelheden afvalstromen goed te monitoren. Verder is de verhoging van de post 'beplanting' en de door u verlaagde productieve normuren van de buitendienstmedewerkers, onvoldoende onderbouwd. Wij verzoeken RMN om over deze posten met ons in overleg te treden en aan te geven welke stappen RMN gaat nemen om productieve uren te verhogen, voordat deze op de voorgestelde wijze doorgevoerd wordt.

We dienen over de begroting 2022 de voigende zienswijze in: Bij de IBOR taken is een verdubbeling van het personeel op de begraafplaatsen doorgevoerd in de begroting 2022. Dit is onvoldoende onderbouwd. Wij verzoeken RMN om over de post 'begraafplaatsen' met ons in overleg te treden voordat deze op de voorgestelde wijze doorgevoerd wordt. Daarnaast laat de begroting 2022 RMN basistaken ook zien dat het noodzakelijk is dat het afvalbeleidsplan ge'impiementeerd wordt, zodat we kunnen inspelen op de hogere kosten voor verwerking afval en inwoners blijven stimuleren door te gaan met scheiden van afval om, naast gunstig financieel effect, ook milieurendement te behalen.

Inleiding Het bestuur van RMN heeft de deelnemende gemeenten de ontwerpbegroting 2022 RMN en begrotingswijziging 2021 RMN aangeboden. Dit om hen de mogelijkheid te bieden hierop een zienswijze in te dienen. De zienswijzen worden door het bestuur van RMN betrokken bij het opstellen van de definitieve begroting 2022 en begrotingswijziging 2021 RMN.

Raadsvoorstel

Blad: 2 van 7

Hierna volgt de beoordeling van de begrotingswijziging 2021 en ontwerpbegroting 2022 en het advies daarover een zienswijze in te dienen:

Begrotingswijziging 2021.1 RMN In de begrotingswijziging 2021.1 zijn de volgende aanpassingen doorgevoerd: Bijstellen van vergoeding PMD van het Afvalfonds; € 261 per bruto ingezameld ton PMD naar € 245 per ton. Hier hebben zowel RMN als gemeente IJsselstein nauwelijks invloed op; wel is het zo dat hoe meer vervuiling er landelijk zit in de PMD stromen, hoe lager de vergoeding wordt. Bijstellen vergoeding oud papier; tarief is verlaagd van € 62,50 naar € 45 per ton oud papier. Dit is het gevolg van marktontwikkeling en een daling van de oud papier prijs. Hier hebben zowel RMN als gemeente IJsselstein geen invloed op. Bijstellen hoeveelheden en verwerkingskosten afvalstromen op de recyclingstations. Bijstellen uren straatreiniging a.g.v. invloeden klimaat, technische staat openbare ruimte en areaaluitbreiding. Als gevolg van het klimaat is het onkruidseizoen verlengd. Bijstellen productie-uren voor buitendienstmedewerker; productieve normuren is verlaagd van 1450 naar 1402 uur. Vervangen software m.b.t. planning- en sturingsinformatie; in deze bgw2021.1 is nog geen rekening gehouden met aanpassing van de begroting voor vervangen van software. De aanbesteding is nog gaande. Specifiek IJsselstein: Bijstellen uren grof afval inzamelen; Het gaat hierbij om extra grof afval routes in verband met bijplaatsingen.

Dit is conform afspraken tussen gemeente en RMN en is nodig om de overlast van grof afval bijplaatsingen te beperkingen; als er ergens afval staat wordt dit alleen maar erger, daarom is het belangrijk het snel op te ruimen. Zeker gezien de implementatie van het nieuwe afvalbeleid willen we hier komende tijd extra op inzetten om een schone norm neer te zetten. Wel hebben we afgesproken dit regelmatig te evalueren en bij te sturen waar nodig. Onderhoud van de brandkranen is als nieuwe taak in IJsselstein toegevoegd. Met bovenstaande aanpassingen stijgt de bijdrage van IJsselstein voor basistaken met € 0,3 mln.: € 4,8 mln. t.o.v. € 4,5 mln., stijging m.n. in afval en reiniging. En voor de additionele ( IBOR-) taken stijgt de bijdrage met € 0,1 mln. (€ 3,0 mln. t.o.v. 2,9 mln.), m.n. door nieuwe taak brandkranen en beplanting. De meeste veranderingen in de begrotingswijziging zijn goed onderbouwd en te verklaren. Alleen de stijging van de post 'beplanting' is onvoldoende afgestemd en onderbouwd. Zienswijze: We dienen over de begrotingswijziging 2021.1 de volgende zienswijze in: We gaan ervan uit dat de nieuwe software inderdaad dit jaar wordt geimplementeerd, wat tot betere sturingsinformatie leidt voor RMN en de deelnemende gemeenten. We verwachten dat RMN nauw contact heeft met de AVU om de hoeveelheden afvalstromen goed te monitoren.

Verder is de verhoging van de post 'beplanting' en de door u verlaagde productieve normuren van de buitendienstmedewerkers, onvoldoende onderbouwd. Wij verzoeken RMN om over deze posten met ons in overleg te treden en aan te geven welke stappen RMN gaat nemen om productieve uren te verhogen, voordat deze op de voorgestelde wijze doorgevoerd wordt. Ontwerp begroting 2022 Het bestuur van RMN heeft met ingang van begrotingsjaar 2022 een kaderbrief uitgebracht waarin de te hanteren kaders aan de gemeenten kenbaar zijn gemaakt. De in de kaderbrief 2022 gehanteerde indexaties zijn toegepast op de begroting 2022. De belangrijkste zaken uit de ontwerp begroting:

Raadsvoorstel

Blad: 3 van 7

AVU ontwerpbegroting 2022: de tarieven van de AVU-ontwerpbegroting 2022 zijn doorgevoerd in de RMN begroting. Daarnaast zijn de afvalhoeveelheden van de AVU opgenomen in de RMN begroting. Als gevolg van VANG-maatregelen wordt minder restafval verwacht. Dit betekent per saldo lagere verwerkingskosten door minder restafval, maar meer GFT (bron: AVU begroting 2022 daling bijdrage 6% of -/-€ 79K). De AVU-begroting 2022 is met een opslag van 5% opgenomen in de RMN begroting. Hoevee Iheden (in mln) 2021

2022

Restafval: overslagen verwerking

7,5

6.0

GFT: overslag en verwerking

2,1

3,4

Glas: legen bakken en verwerking

0,6

0,6

Papier:intamelkostenmin opbrengsten

1,7

1,8

Overige kosten AVU

12,0

Totaal

11,8

Kosten 2021

€ 62 * € -2* €

2022

€ -221567 € 113.165 -6 702 € -7.766 -33.374 € 29.024

1 153.351 C

93 1 781 29 1 427

1* C 1r €

€ 1061 € -62 398 € 23 658 r€

-2% {

1.293.937 €

-20*

178262

-19* 63* -730* -47*

32 162 C

8 504

36*

1.215.297 c

-78.640

-6*

Bijstellen van vergoeding PMD van het Afvalfonds; € 245 per bruto ingezameld ton PMD naar € 231 per ton (zie opmerking op pagina 2, bij eerste aandachtsstreepje). Adviseur gemeenten: RMN heeft capaciteitstekort om beleidsondersteunende vragen te beantwoorden. Bestuur RMN zal hiervoor een apart voorstel doen. Vooruitlopend hierop is al rekening gehouden met de uitbreiding van formatie bij RMN met een gemeenteadviseur. Specifiek IJsselstein: In IJsselstein zijn de VANG-maatregelen volledig verwerkt, hetgeen betekent dat de bronscheiding voor zowel laag- als hoogbouw volledig ingevoerd is. RMN zal na invoeren van de maatregelen nog een efficiency slag doen. De resultaten hiervan komen in de begroting 2023 terug. IBOR-taken: In de begroting RMN 2022 zijn de effecten nog niet verwerkt van het voornemen om beleid en beheer van IBOR-taken terug te halen naar de gemeente IJsselstein. Zodra hierover duidelijkheid bestaat zullen de effecten middels een begrotingswijziging worden verwerkt. Bij de begraafplaatsen is rekening gehouden met 1 fte extra personeel. De reden hiervoor is onvoldoende toegelicht. De meeste veranderingen in de begroting 2022 ten opzichte van de begrotingswijziging 2021.1 zijn goed onderbouwd en te verklaren. Alleen de stijging van de post 'begraafplaatsen is onvoldoende afgestemd en onderbouwd.

Financiele effecten De totale bijdrage aan RMN voor IJsselstein stijgt van € 7,8 mln. in 2021.1 naar € 8,1 mln. in 2022, dat is een toename van € 0,3 mln. Begroting RMN

2021 2021.1

A

€ 5.015.000 €556.000

Basis

€4.459.000

Additioneel

€ 2.977.000 € 3.030.000 € 3.101.000 € 124.000

Totaal

€7.436.000

A

€4.791.000

2022

€7.821.000 € 385.000

€8.116.000 € 680.000 € 295.000

Grootste afwijkingen van begroting 2022 t.o.v. begrotingswijziging 2021.1 zitten bij de basistaken: Verwerkingskosten GFT AVU: + € 72.000 (verhoging hoeveelheid GFT door VANG maatregelen). Verwerkingskosten Recyclingstation AVU: + € 54.000 (verwerkingskosten AVU, meerdere afvalstromen op het recyclestation). VANG-maatregelen:- € 230.000 (verlaging a.g.v. minder verwerkingskosten restafval)

Raadsvoorstei

Blad: 4 van 7

Kapitaallasten VANG en onderhoud containers: +€ 324.000 Begraafplaatsen + € 80.000 Voor IJsselstein zijn de VANG maatregelen volledig verwerkt, hetgeen betekent dat bronscheiding voor zowel laag als hoogbouw volledig wordt ingevoerd. De kapitaallasten voor de investeringen in de ondergrondse containers worden gefinancierd door voordeel van verlaagde verwerkingskosten restafval, lagere kosten logistiek (minder huis-aan-huis inzameling), en de afvalstoffenheffing 2022 en verder (besluit nieuw afvalbeleid 2019). De tarieven voor brandbaar afval zijn sinds 2018 gestegen van € 70 per ton naar € 136 in 2022 voor fijn brandbaar afval en € 248 voor grof afval. Dit toont aan dat stimulering van inwoners om afval goed te scheiden loont. En dat de kosten fors hoger waren geweest als er geen VANG-maatregelen waren genomen. De versnelling van de implementatie van de maatregelen bij hoogbouw betekent iets hogeren kapitaallasten nu, maar aan de andere kant ook sneller inverdieneffect in de toekomst (met name minder restafval). Zienswiize: We dienen over de begroting 2022 de volgende zienswijze in: Bij de IBOR taken is een verdubbeling van het personeel op de begraafplaatsen doorgevoerd in de begroting 2022. Dit is onvoldoende onderbouwd. Wij verzoeken RMN om over de post 'begraafplaatsen' met ons in overleg te treden voordat deze op de voorgesteide wijze doorgevoerd wordt.

Daarnaast laat de begroting 2022 RMN basistaken ook zien dat het noodzakelijk is dat het afvalbeleidsplan geimplementeerd wordt, zodat we kunnen inspeien op de hogere kosten voor verwerking afval en inwoners blijven stimuleren door te gaan met scheiden van afval om, naast gunstig financieel effect, ook milieurendement te behalen.

Wat willen we bereiken? Met het indienen van de zienswijze op de ontwerpbegroting levert de gemeenteraad input aan een verbonden partij voor de relevante planning en control documenten. De raad heeft daarmee een kader stellende rol en geeft sturing op de gemeenschappelijke regeling RMN.

Waarom willen we dit? 1. Argumenten Het doel van het proces is om de betrokkenheid van de raden bij het begrotingsproces te versterken. Daarvoor wordt de gemeenteraad de mogelijkheid geboden om een zienswijze in te dienen. De zienswijze op de ontwerpbegroting 2022 wordt betrokken bij het opstellen van de begroting 2022 RMN. 2. Alternatieven Het alternatief is om geen zienswijze in te dienen. De ontwerpbegroting 2022 RMN wordt dan waarschijnlijk ongewijzigd vastgesteld. 3. Kanttekeningen Beqrotinqstekort 2020: In maart 2021 is het Algemeen Bestuur gei'nformeerd over een geconstateerd begrotingstekort van €675.000 over 2020. De gevolgen van dit begrotingstekort, alsmede de meerjarige doorwerking van de tekorten, worden door RMN in beeld gebracht. De oorzaken van dit begrotingstekort worden nog nader onderzocht. De consequentie is echter dat de op 18 februari ontvangen conceptbegrotingen onvolledig zijn, waarop nog reparaties zullen volgen.

Raadsvoorstel

Blad: 5 van 7

Wei is bekend dat de begrotingsoverschrijdingen in 2020 zijn veroorzaakt door verschillende uitgaven die niet zijn begroot, zoals het eigen risico op de WW en het inhuren van externe adviseurs voor het aanbesteden van nieuwe contracten. Dit roept bij ons de vraag of in de huidige conceptbegrotingen voldoende rekening is gehouden met de kosten voor het uitoefenen van wettelijke taken, zoals ten aanzien van de archiefwet, het aanbestedingsbeleid en de privacywetgeving, maar ook op het gebied van bijvoorbeeld HRM, juridische ondersteuning en accountantskosten. In de besloten AB-vergadering van 17 maart jl. is een aantal potentiele bezuinigingsopties benoemd, zoals het niet invullen van vacatures voor archivaris, gemeente-adviseur en recyclingcoaches. De gemeente IJsselstein is van mening dat eerst de toegevoegde waarde van deze functies gemotiveerd moet worden alvorens hieraan invulling te geven. Vooralsnog staat gemeente IJsselstein achter de genoemde bezuinigingsopties. Corona: Door Corona kan het zijn dat mensen langer thuis blijven werken. Dit kan resulteren in meer huishoudelijk afval in plaats van bedrijfsafval. Kanttekening is dan ook dat de verwachte daling van restafval (door VANG-maatregelen) minder groot kan zijn dan begroot.

Wat gaat het kosten? Op basis van voorliggende ontwerpbegroting 2022 RMN stijgt de bijdrage RMN voor IJsselstein met € 0,7mln. (basistaken € 0,6 mln. en additioneel € 0,1 mln.). Deze stijging is het gevolg van met name indexatie, hogere kosten afvalverwerking GFT/PMD en het opnemen in de begroting van de VANGmaatregelen en bijbehorende kapitaallasten van de investeringen (van o.a. ondergrondse containers) De totale bijdrage aan RMN voor IJsselstein stijgt van € 7,4 mln. naar € 8,1 mln. Na vaststelling van de begroting 2022 door het algemeen bestuur van de RMN wordt deze begroting betrokken bij het opstellen van de conceptbegroting 2022 van de gemeente IJsselstein. Zodra de besluitvorming definitief is, zal integraal het effect doorgerekend worden van onder andere het afvalstoffenbeleid en de hogere kosten als bijdrage RMN. Uitgangspunt in IJsselstein is dat de kosten voor het verwerken van afval zoveel mogelijk gedekt worden vanuit de inkomsten van de afvalstoffenheffing. Verhoging van de verwerkingskosten leidt daarmee tot een hogere heffing vanaf 2022. In 2019 is al besloten de investeringen van het nieuwe afvalbeleid te financieren vanuit de afvalstoffenheffing.

Wat gaan we daarvoor doen? De zienswijzen van de deelnemende gemeenten worden door het bestuur van RMN betrokken bij het opstellen van de Begroting 2022. We blijven het gesprek met RMN voeren over toelichting en onderbouwing van stijgende kosten.

Duurzaamheid Niet van toepassing.

Communicatie en participatie van het voortraject

Raadsvoorstel

Blad: 6 van 7

Het bestuur van RMN ontvangt bijgevoegde brief waarin de zienswijze van de gemeente IJsselstein is opgenomen. Op 7 juli 2021 stelt het algemeen bestuur van RMN de begroting vast, rekening houdend met de ingediende zienwijzen van deelnemende gemeenten.

Communicatie besluit en eventueel vervolg participatietraject Niet van toepassing.

Voorstel Bijgaande zienswijze op de ontwerpbegroting 2022 en begrotingswijziging 2021 Reinigingsbedrijf Midden Nederland (RMN) in te dienen bij RMN.

Overzicht bijlagen: - brief RMN aan college en raad deelnemende gemeenten ontwerpbegroting RMN 2022 - brief RMN inzake begrotingswijziging 2021.1 - brief aan RMN zienswijze begroting 2022 en begrotingswijziging 2021 RMN

Raadsbesluit

Blad: 7 van 7

De raad van de gemeente IJsselstein; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 4 mei 2021, zaaknummer 968376

BESLUIT: Bijgaande zienswijze op de ontwerpbegroting 2022 en begrotingswijziging 2021 Reinigingsbedrijf Midden Nederland (RMN) in te dienen bij RMN. a.

Ten aanzien van de laatste alinea op pagina 2 van het raadsvoorstel de Zienswijze over de begrotingswijziging 2021.1, de zin: [ 'We gaan ervan uit dat de nieuwe software inderdaad dit jaar wordt ge'implementeerd, wat tot betere stuurinformatie leidt voor RMN en de deelnemende gemeenten'..] te wijzigen in: ['We verwachten in 2021 een correcte financiele voortgang voor de deelnemende gemeenten van de RMN'.]

b.

De volgende alinea toe te voegen aan de brief: 'Als deelnemende gemeente verzoeken wij tevens RMN de aanbevelingen uit Het Rapport onderzoek jaarrekening RMN 2020, dd 11-5-2021, die direct invloed hebben op de tarieven voor de dienstverlening van het lopende en komende boekjaar, op zo kort mogelijke termijn worden doorgerekend en voorgesteld aan de deelnemende gemeenten.'

c.

Deze aanpassingen op te nemen in de correspondentie naar RMN.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente IJsselstein, gehouden op 17 juni 2021.

de griffier,

A.J.O. van Kooij

M.L.M. Timmermans Plv raadsgriffier