Raadsvoorstel Ontwerpbegroting 2025 Afval Verwijdering Utrecht (AVU)

Raadsvoorstel gemeente IJsselstein _______________________________________________________________________ Agendapunt: Ontwerpbegroting 2025 Afval Verwijdering Utrecht (AVU) Zaaknummer: 160163 Programma: Wonen en Ruimte Commissie: Ruimte Portefeuillehouder: P.J. Bekker Onderdeel van: Informatie bij: V.M. van Dijk / T. Zhou _______________________________________________________________________________

Onderwerp Ontwerpbegroting 2025 Afval Verwijdering Utrecht (AVU) Samenvatting Het college stelt de raad voor om geen zienwijze in te dienen over de ontwerpbegroting 2025 van de AVU . Uit de ontwerpbegroting blijkt dat de kosten voor verwijdering en het verwerken van afval zijn gestegen als gevolg van economische ontwikkelingen. _______________________________________________________________________ Voorstel De bijgevoegde zienswijzebrief over de ontwerpbegroting 2025 vast te stellen, waarin de raad aangeeft geen zienswijze kenbaar te willen maken aan de AVU. Aanleiding voor dit voorstel Op 14 februari 2024 is de ontwerpbegroting 2025 van de AVU ontvangen. Uw raad heeft tot uiterlijk 1 juni 2024 de tijd om bij het bestuur van de AVU een zienswijze in te dienen. Relevante eerdere besluiten/besluitgeschiedenis n.v.t. Wettelijk kader of beleidskader Artikel 35 van de Wet gemeenschappelijke regelingen Artikel 33 van de gemeenschappelijke regeling AVU Alternatieven Het alternatief is om wel een zienswijze te dienen bij de AVU. Indien de gemeenteraad naar aanleiding van de stukken hiervoor reden ziet.

Argumenten Als verlengstuk van 25 in de provincie Utrecht gelegen gemeente organiseert de AVU al sinds 1984 de inkoop van de afvalverwerking. De gemeenten hebben hun taken en bevoegdheden op het gebied van afvalverwerking overgedragen aan de AVU. De totale AVU begroting 2025 bedraagt ca. € 55,9 mln. In de begroting is meerjarig gerekend met een index van 4% in 2025. De 2%-indexatie lijkt voorlopig tot het verleden te behoren, voor 2025 is dan ook geraamd met 4% t.o.v. 2024.

Pagina 1 van 5

Per afvaldeel zijn onderstaande uitgangspunten meegenomen in de begroting: -

-

-

-

Op hoofdlijn zijn er voor 2025 geen wijzigingen voorzien in de regelgeving omtrent de deelstromen (grof) huishoudelijk restafval, GFT-afval, glas en oud-papier. Huishoudelijk restafval, grof huishoudelijk restafval en gft: De kosten van dit programma vallen in 2025 5% hoger uit dan de kosten in de begroting van 2024. Deze stijging komt voort uit de stijging van de verwerkingstarieven en kent zijn oorzaken in de contractuele indexatie ervan. Deze indexatie is het gevolg van de stijgende kosten voor logistiek en personeel. Glas en Oud papier: Op het moment van het tot stand komen van deze begroting (februari 2024) zijn de papieropbrengsten verder gedaald ten opzichte van de opbrengsten die nog in de jaarrekening van 2022 konden worden genoteerd. Deze daling is het gevolg van een daling van de opbrengsttarieven per ton én een teruglopende ingezamelde hoeveelheid oud papier. De begrote hoeveelheid voor 2022 (57.585 ton) loopt in de jaarrekening 2022 terug naar 51.586 ton. Voor 2025 wordt bij de raming van de hoeveelheid oud papier rekening gehouden met deze dalende trend.

Op basis van berichten vanuit de oud papiermarkt en de betrekkelijk lange periode tot 2025 wordt de conservatieve raming voor 2024 van € 50,00 per ton ook in 2025 aangehouden; Overhead: In 2025 is er als gevolg van met name hogere kosten voor personeel (zowel intern als gevolg van de cao als extern) en mobiliteit een stijging te noteren van 3.8% ten opzichte van 2024. Deze ontwikkeling van de beheerskosten ligt in lijn met de landelijke trend. Huishoudelijk textiel: Reshare doet de uitvoering van de inzameling en verwerking textiel. Per 1 januari 2023 is ook de Uitgebreide Producenten Verantwoordelijkheid Textiel (UPV) van toepassing. De planning is dat in de periode 2023 tot 2025 de UPV wordt ingevuld. De AVU streeft ernaar de deelstroom textiel uiteindelijk in beheer te krijgen overgedragen van de gemeenten. Vooralsnog wordt textiel nog niet opgenomen in de programmaen de productbegroting voor 2025.

De kosten voor afvalverwerking voor de gemeente IJsselstein stijgen in 2025 met € 45.000 (3,5%) op een totale begroting van € 1,33 miljoen t.o.v. voorgaand jaar. De kosten bestaan uit: Brandbaar afval en GFT € 1.450.000 Glas € 20.000 -/Papier € 98.000 -/Totaal € 1.332.000 De AVU heeft te maken met exorbitant gestegen en nog steeds sterk fluctuerende energieprijzen als gevolg van de grote vraag naar energie. De dure energie werkt door in de gehele afvalketen, van verbranding tot recycling, alsmede in de overslag en het transport. Daarbij komt ook nog steeds voortdurende krapte op de arbeidsmarkt, waardoor lonen blijven stijgen; als er al personeel te vinden is. Tenslotte zijn er landelijk politieke en geopolitieke ontwikkelingen gaande, die de Nederlandse economie sterk beïnvloeden waarmee ook de afvalmarkt. De ontwerpbegroting 2025 AVU geeft geen aanleiding voor het indienen van een inhoudelijke zienswijze. Wel blijft onderzoek in breder AVU-verband wenselijk naar mogelijkheden om kosten op lange termijn te beheersen. Op dit moment zijn de kosten voor verwerken van met name brandbaar afval/grof afval en GFT hoog. Het is dan ook zaak dat er minder (rest)afval ingezameld moet worden t.b.v. verwerking. _______________________________________________________________________________

Pagina 2 van 5

Kanttekeningen en / of risico’s In AVU-verband is geen scherpe daling van de hoeveelheid restafval zichtbaar. Ook hoeveelheden gft-afval zijn redelijk stabiel. In IJsselstein verwachten we resultaten door de VANG-maatregelen. De evaluatie van het VANG-traject zal plaatsvinden begin 2025. Ander item hierbij is dat de Rijksoverheid met ingang van 2023 naast de afvalstoffenbelasting ook een CO2-heffing heeft opgelegd. Momenteel bedraagt deze nog € 0,00 per ton te verbranden afval, echter per 2026 is dit bedrag € 3,00 en zal met de jaren gaan oplopen tot € 26,00 in 2030. Zie tabel hieronder voor financieel effect CO2heffing (stelpost 6.440 ton bij een gelijkblijvende restafvalhoeveelheid). Daarom is het essentieel om ervoor te zorgen dat de afvalhoeveelheden afnemen.

2025 2026 (…) 2030

Ton restafval

Tarief €0

6.440 6.440 6.440 6.440

€0 (…)

Tarief €3 € 19.320 (…)

Tarief €26

(…) € 167.440

Andere tegenvaller kan ontstaan door nieuw Rijksbeleid als gevolg van lachgascilinderproblematiek. Op dit moment is hier nog geen nieuw beleid voor vastgesteld. _______________________________________________________________________ Uitvoering Kosten De financiële baten en lasten van de AVU loopt volledig via de begroting van RMN. De bijdrage aan de AVU 2025 is € 1.332.000 (2024: € 1.287.000) en stijgt daarmee met €45.000. De hogere lasten van de AVU komen via de begroting van RMN in de begroting van de gemeente lJsselstein. De kosten voor 2025 worden meegenomen bij de berekening van de kostendekkendheid en wordt meegenomen in de afvalstoffenheffing 2025. Planning De planning voor het vaststellen van de begroting 2025 AVU is als volgt: • 1 juni 2024 uiterste termijn waarop gemeenten hun reactie aan het Algemeen Bestuur kenbaar kunnen maken. • 3 juli 2024 Vaststelling van de begroting 2025 door het Algemeen Bestuur AVU. Gezien het feit dat de AVU-begroting voor het grootste deel wordt bepaal door tonnages welke de deelnemende gemeenten opgeven, de tarieven contractueel zijn vastgelegd en de AVU zelf geen beleid ontwikkelt, zijn de financiële kaders beperkt en afgebakend. Er is daarom gekozen om deze kaders niet in een aparte kadernota te beschrijven, maar om deze te combineren met de ontwerpbegroting 2025 en de kaders hierin op te nemen.

Duurzaamheid In de ontwerpbegroting 2025 is rekening gehouden met geld dat beschikbaar is voor de deelname in de samenwerking Cirkelwaarde en voor de stimulering van de Circulaire Economie in de regio. Ook zijn er (globale) ontwikkelingen gaande die de afvalwereld veranderen. Die variëren van producentenverantwoordelijkheid en preventie tot duurzaam hergebruik en recycling. Deze ontwikkelingen maken de afvalwereld complex en vragen om lange termijnoplossingen. Hierbij denkt de AVU landelijk mee en geeft zelf het goede voorbeeld door voor oud papier en textiel in de verwerkingscontracten transparantie te eisen en verwerking binnen Nederland hoger te beoordelen.

Pagina 3 van 5

Participatie n.v.t. Communicatie De zienswijze op de ontwerpbegroting 2025 AVU wordt middels bijgevoegde brief kenbaar gemaakt bij het bestuur van de AVU. Evaluatie _______________________________________________________________________ Bijlagen 1. Aanbiedingsbrief AVU bij ontwerpbegroting 2025 AVU 2. Ontwerpbegroting 2025 AVU 3. Brief aan Algemeen Bestuur AVU

Pagina 4 van 5

De raad van de gemeente IJsselstein; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 12 maart 2024, zaaknummer 160163

BESLUIT: De bijgevoegde zienswijzebrief over de ontwerpbegroting 2025 vast te stellen, waarin de raad aangeeft geen zienswijze kenbaar te willen maken aan de AVU. Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente IJsselstein, gehouden op 23 mei 2024

de griffier,

de voorzitter,

A.J.O. van Kooij MMC

mr. P.J.M. van Domburg

Pagina 5 van 5